Hikâye çok hoş başlıyor.
Beş arkadaş var.
Engelliler merkezinden arkadaşlar.
Basketbol maçına gidiyorlar.
Sonrasında ne olduğunu kimse tam olarak anlamış değil.
O dönem genç bir muhabirdim
ama o zaman bile hepsi çok mantıksız gelmişti.
Yuba County polisine göre bu vaka gördükleri en tuhaf kayıp vakalarındanmış.
Aileler panik hâlinde çünkü beş genç kayıplara karışmış.
Araba ters yönde 110 kilometre ötede bulundu.
Biri çocuklara bunu yaptırdı.
Buraya kendileri mi geldiler, yoksa getirildiler mi?
İşte asıl soru.
NİYE ORMAN?
O dondurucu soğukta nereye gittiğini bilmeden
ne diye yürümeye koyulursun ki?
O konteyner nasıl atlandı?
Şerif departmanı işi ciddiye almadı.
- Arama ne kadar sürer? - Kalanlar bulunana veya umut tükenene dek.
Nerede olduklarını bilen biri illa vardır.
CEVAP YOK, SORU İŞARETİ ÇOK
ESRARENGİZ OLAYLAR
24 Şubat 1978 akşamı
Chico, Kaliforniya'da basket maçına giden beş erkek maç sonrasında kayboldu.
Arabaları evden 110 kilometre uzakta terk edilmiş hâlde bulundu.
Yuba County Beşlisi Vakası
neredeyse 50 yıldır polisleri şaşkına çeviriyor.
Her şey saçma duruyor.
Gençler niye arabayla ters yönde bu kadar yol katetti?
O karlı gecede niye arabayı bırakıp yürümeye başladılar?
Kayıp mı oldular,
yoksa başlarına daha fena bir şey mi geldi?
OLASILIKLAR DEFTERİ
YUBA COUNTY BEŞLİSİ'NE NE OLDU?
Yuba County bence çok güzel bir yerdi.
Ava ve balığa çıkardık.
Yolda illa bir selam veren olurdu. Herkes tanışıktı.
Bu muhabbet başlayana dek yüksek suç oranı nedir bilmezdim.
CHICO - OROVILLE GÖLÜ - OROVILLE
İşte bu. Bu fotoğrafı seviyorum.
- Jackie bu, değil mi? - Evet.
Altı yedi yaşlarındayken.
- Saça bak. - Sorma. Çok tatlıydı.
Abinle gözleriniz aynıydı.
Bu annem.
Bu ben, bu da Jackie.
Noel zamanı galiba.
Tarih yok mu? Varmış, tamam. Bak. Son Noel'i.
1978.
Abim Jackie, Bill Sterling, Jack Madruga, Gary Mathias ve Ted Weiher
Gateway Projesi'ne gittiklerinde tanıştılar.
- Gateway Projesi otistiklerin veya... - Engellilerin.
Engellilerin bir spor dalı öğrenmesine
ve insanlarla kaynaşmasına yardımcı oluyorlardı.
Basketbol onlar için önemliydi.
Kalpleri Gateway Gators için atıyordu.
Abim Jackie'nin kendisi 24 yaşında ama aklı 16 yaşındaydı.
Birçoğumuzdan daha yavaş gelişim gösterdi.
Ama kimse ona bunu yansıtmazdı.
Yine de adını yazabiliyordu.
Telefon edebiliyordu.
- Kız arkadaşı vardı. - Onunla telefonda saatlerce konuşurdu.
Jackie insanları kötü bilmezdi.
Hep gülümserdi, hep mutluydu.
Abim Jackie ve Ted Weiher
kardeş gibiydiler, hep beraber takılırlardı.
Jackie'yle karşılaşmışsanız Ted de oralarda demekti.
Ted peynir soslu makarnaya bayılırdı.
Karım ona Noel'de o makarnadan almıştı.
Peynir soslu makarnası oldu mu mutluydu.
Çok şekerdi.
Ama işte aklı ve kendini ortaya koyuş şekli...
Taşları yerine oturtamıyordu.
Ted amcayı hiç özel biri olarak görmedim.
O dönem "özel" değil, yine Ö'yle başlayan başka şey diyorlardı.
Eğlenceli amcaydı.
Şapşal, kıllı, cüsseli.
Kıvırcık saçlı.
Bir ortaokulda hademeydi.
Ama bizdendi.
Bizden olanı koruruz.
Onu severdik, onun da bizi sevdiğini bilirdik.
Jack Madruga, Ted amcam kadar dışa dönük değildi
ama arkadaştılar.
Jack amca sessizdi, sosyal açıdan sıkıntılıydı.
Konuşurken gerilirdi, millet bir sorunu var sanırdı.
Çok içine kapanıktı, o kadar. Yoksa zehir gibiydi.
Vietnam'a gitmişti.
Okulda da çok başarılıydı ama.
Üniversiteye kendi çabasıyla kaydoldu.
Amcadan çok bir abi gibiydi.
Ona "Doc" derdik.
Beni ve arkadaşlarımı sürekli oradan oraya götürürdü.
Okulu asardık. Onu arar, "Gel bizi al" derdim.
Çok yakındık.
Doc ve Bill Sterling kankaydılar.
Bill Sterling bana
bovling topunun nasıl atılacağı konusunda taktik verirdi.
Tatlı bir adamdı. Dost canlısıydı. Yardımseverdi.
Çevresine destek olmak isterdi.
Gary Mathias gruba biraz daha sonradan katıldı.
Beşi harika bir ekip oldu.
Kardeşi olarak Gary'yi örnek alırdım.
Sporcuydu. Müzisyendi.
Her şeyiyle bana ilham veriyordu.
Birçok kez beni korudu.
Kıçıma tekmeyi yiyecekken araya girdi.
Böyle biriydi işte.
Ailesini sorgusuz sualsiz kollardı.
Gary askerdeyken çürük raporu aldı.
Şizofren olduğuna inandılar.
Yeni bir psikiyatristi oldu. İlaçlarını değiştirdiler.
Epey iyiye gitmişti.
Üvey babamızın yanında çalışmaya başladı.
Gary çok şefkatli biriydi.
Beş oğlan da sekiz dokuz yıldır arkadaştılar.
Her yere yürürlerdi.
Sonra Jack Madruga 69 model bir Mercury Montego aldı.
O araba Jack Madruga'nın gurur kaynağıydı.
Arabaya doluşur, camları açar, güle oynaya millete el sallarlardı.
24 ŞUBAT 1978
En sevdikleri takım UC Davis'ti. UC Davis'in Chico'yla maçı vardı.
Maça gitmeye karar verdiler.
Yakındı, arabayla bir saatlik mesafeydi.
Bazı aileler o gece o maça gitmeleri istemedi
çünkü ertesi gün kendi maçları vardı.
Kendi maçları için ne kadar heyecanlılardı anlatamam.
Önceki tüm maçları alıp bu turnuvaya katılmaya hak kazanmışlardı.
Gateway Gators şampiyonluğa oynayacaktı.
Jack Madruga'nın Mercury Montego'suyla garaja yanaştığını hatırlıyorum.
Abim evden çıkarken babam ona
"Alkole, sigaraya ve kızlara bulaşmak yok" dedi.
Abim babama bakıp "Aman be baba" dedi.
Sonra dönüp kapıdan çıktı.
Çok mutluydular. En sevdikleri takım için tezahürat yapıyorlardı.
Chico'ya gitmek üzere yola çıktılar.
Ertesi gün annem bana...
25 ŞUBAT 1978
..."Abin yok" dedi.
"Nasıl yok?" dedim.
On bir yaşında çocuktum.
Bir pazar sabahı uyanmışım,
annem "Kalk hadi, babaannene gitmemiz lazım" dedi.
"Ted amcan eve gelmemiş, babaannen çok endişeli."
Özel ihtiyaçları sebebiyle
herkes çok çabuk endişelendi tabii.
Ters bir şey vardı.
Aileler telefonlaşmaya başladı. "Bill'i gördün mü?" "Jack geldi mi?"
"Ted eve gelmedi."
Aileler iyice telaşlandı. Beş genç kayıptı.
Abim Jackie geceyi başka yerde asla geçirmezdi.
Her gece evdeydi.
Konforlu ve güvende hissettiği yerde, evinde olmak isterdi.
Eve dönerlerdi.
Basket maçından sonra eve dönmeleri gerekirdi.
Yuba County Şerif Bürosu'nu aradıklarında
"Bir şey yapamayız, reşitler" cevabını aldılar.
Kayıp başvurusu için 24 veya 48 saat falan beklemek gerekiyor.
Aileler "İyi de hepsinin zihinsel engeli var" dedi.
Bir şey yapamazlarmış.
Saçmalık.
Bildiğin saçmalık.
25 Şubat'ta aileler ellerinden geleni yapıyor.
Panik hâlinde onu bunu arıyorlar.
Otoyolları geziyorlar. Oğlanlardan hiç iz yok.
Akşam sekizde Yuba County Şerif Departmanı'nı arayıp
"Bu gençleri yardımsız bulamayız" diyorlar.
Soruşturmaya, gittikleri düşünülen yerle başlandı.
Chico State'te basket maçı izleyeceklerdi.
Chico'daki gazetenin editörü de o gece maçtaydı.
Onları görmüş. Hatırlıyor.
Orada oldukları doğrulandı yani.
İlk birkaç gün hiç ses çıkmadı.
25 ŞUBAT 1978
26 Şubat, 27 Şubat, haber yok.
28 Şubat'ta Orman Hizmetleri "Arabayı Plumas Ulusal Ormanı'nda bulduk" dedi.
Ters yönde 110 kilometre ötede, ta dağın tepesinde.
1969 model, iki kapılı bir Mercury Montego.
Kayıp gençlerinkiyle eşleşiyor.
Plumas Ulusal Ormanı çok engebeli bir bölge.
Çok dağlık. Kayboldukları yer deniz seviyesinden bin metre yüksekte.
O alanda büyük kar yığınları vardı.
Yükseklikleri yer yer üç ila altı metreyi bulurdu.
Buradaki bazı bölgelerde yamaçlar öyle dik ki
dengenizi kaybedip 300 metre aşağı düşebilirsiniz.
Kimse o kadar tepeye çıkmıyor. Issız bir yer orası.
Eve geldiğimde annemi mutfakta yere oturmuş ağlar hâlde buldum.
"Arabayı buldular ama çocuklar yok" dedi.
Gençler rutinlerine sadık kalmalarıyla biliniyordu.
Gecenin köründe arabayla dağa çıkmak gibi spontane bir hareket
onlardan beklenecek şey değildi.
Onları oraya ne sürüklemiş olabilirdi?
GENÇLER PLUMAS'A KENDİ İSTEKLERİYLE Mİ GİTTİ?
Böyle bir şey yapmaları normal değildi. Orada olmamaları gerekirdi.
Karların içine ne diye dalsınlar?
Evden ince kıyafetlerle çıkmışlardı, spor salonunda basket maçı izleyeceklerdi.
Arabada kayda değer bir ipucu yoktu.
Bir hasar, başlarına bir iş geldiğine dair bir işaret yoktu. Anahtarlar kayıptı.
Araçta süt kutuları, şeker ambalajları falan vardı.
Basket maçından dönen yetişkin insanlardan ziyade
hep beraber eğlenen çocuklarla ilişkilendireceğiniz şeyler.
Memurlardan biri süt distribütörüyle iletişime geçti
ve ildeki satış noktalarını öğrendi.
Chico State'ten başlayıp tek tek bu dükkânlara gittiler.
Oğlanları o gece görmüş biri olabilirdi. Karşılarına Behr's Market çıktı.
Şanslarına, 24'ü gecesi orada çalışan kadınla konuşabildiler
ve kadın gençleri hatırladı.
Behr's Market'a kapanışa yakın uğramışlar.
Akşam 10 civarına denk geliyor.
Chico'dan Marysville'e geçeceklerken ortadan kayboluyorlar.
Belki de akşam saat 10 ila 11 aralığında otobandan çıkıp
Oroville adlı kasabaya girdiler.
Oradan Plumas Ulusal Ormanı'na girdiler
ve 11 ya da 11 buçuk gibi
dağ başındaki, tekerlek izleriyle aşınmış, karlı bir yolu izleyerek
yukarı doğru çıktılar.
Arabaları 10-15 santimlik kara saplandı.
İşte o noktada gençler spor ayakkabıları, kot pantolonları ve ince ceketleriyle
sebepsizce karanlığa, kara ve dondurucu soğuğa koştu.
KAYIP BEŞ GENÇTEN BİRİ...
Bu haberi yazmaya başladığımda
memurlarla konuşma ve ailelerle vakit geçirme fırsatı buldum.
Beni en çok şaşırtan sorular şunlar oldu:
Niye o yola saptılar? Niye arabayı orada durdurdular?
Niye arabadan indiler?
Niye yürümeye koyuldular?
Nereye gittiklerini bilmiyorlardı.
Ertesi gün maçları vardı.
8 DAKİKA 00 SANİYE EV SAHİBİ 14 - DEPLASMAN 16
Bazıları formalarını yatağın üzerine sermişti bile.
O günü bilerek kaçırmazlardı.
Doc amca Chico'ya nasıl dönülür biliyordu. Bu yolu yüzlerce kez gidip gelmişti.
Araba sürücü camı açık hâlde bulundu.
Araba onun bebeğiydi.
O arabayı orada camı açık hâlde bırakıp gitmesine imkân yok.
Zorla veya korkudan inmedikleri sürece arabadan inmeleri için bir sebep yok.
Bazılarına kalırsa ne yaptıklarını bilmiyorlardı.
Bir yanlış da yapmadılar ama.
Burası Bidwell Bar Köprüsü.
Oroville Gölü'nün üzerindedir ve Plumas Ulusal Ormanı'na çıkar.
Buranın simgesidir.
Bu köprüyü görselerdi
evden çok uzakta olduklarını ve yanlış yöne gittiklerini anlarlardı.
BIDWELL BAR KÖPRÜSÜ
Plumas tabelasını gördülerse uyanmaları lazımdı.
Gördüğünüz gibi yol kapalı.
Arabaları yolun 13 kilometre kuzeyinde terk edilmiş hâlde bulundu.
Tomrukların taşındığı yoldu. Bir yere çıkmıyordu.
Harita bu yolu göstermiş olamaz.
Sırf eğlencesine buraya gelmeleri için bir sebep yok.
Bir şey onları buraya çıkarmış.
Kaybolmuş olamazlar.
O gece bir şeyler çok ters gitmiş.
BEŞ BÖLGE SAKİNİ ARANIYOR
Kolluk kuvvetleri arabanın bulunduğu noktanın yakınlarında
kapsamlı bir arama başlattı.
En az dört farklı kolluk birimi arama yapıyordu.
Aramaya 200'den fazla kişi katıldı.
At sırtında gelenler de oldu, yaya gelenler de.
Karda gidebilen araçlar ve helikopterler de devredeydi.
Geniş çaplıydı.
OTOYOL DEVRİYESİ
Babam Jack arabanın olduğu yere gitti
ve aramaya başladı.
Her gün gitti.
O bölgelerin altını üstüne getirdik.
Jack Sr. dağın o tarafında kilometrelerce yürümüş.
Jack söyledi, "Seni bulacağım oğlum.
Bulana kadar pes etmeyeceğim" diye bağırmış.
Bütün aileler ormanı arıyordu.
Korkunçtu. Her gün bilinmezliğe uyanıyorduk.
En kötüsü de bu, bilmemek.
HAVA VE ARAZİ KOŞULLARI ARAMAYI ZORLAŞTIRIYOR
Hava çok karlı ve tehlikeli olmaya başladı.
Arama kurtarma ekipleri çalışmalara başladığı gibi duruyordu.
KAYIPLARI ARAMA ÇALIŞMALARINA KAR ENGELİ
"KAYIP BEŞLİ"Yİ ARAMA ÇALIŞMALARI DEVAM EDECEK
Çalışmaların en yoğun olduğu ay marttı. Nisan ve mayısta işler epey yavaşladı.
Haziran geldiğinde artık aramıyorlardı bile.
BEŞLİDEN YENİ BİR İPUCU YOK
ARAMA ÇALIŞMALARINDA GİDİŞAT OLUMSUZ
Umudumuz bir gün bile dinmedi.
Her gün uyandığımızda içimizden
"Onu bulacaklar, sapasağlam olacak" diye geçirirdik.
Hiç ses çıkmaması dayanılmazdı.
Affedersiniz.
4 HAZİRAN 1978
KAYBOLMALARINDAN 3,5 AY SONRA
Orman Hizmetleri kamp sahasının yanından geçen motosikletliler
korkunç bir koku alıyor.
Camları kırılmış bir konteyner karavan var burada.
İçinde de Ted Weiher'ın bir deri bir kemik cesedini buluyorlar.
Ted Weiher'ın cesedi sırtüstü duruyor.
Elleri göğsünde kavuşturulmuş hâlde,
mumyalanmak üzere hazırlanmış gibi görünüyor.
Birkaç çarşafa birden sıkıca sarılmıştı.
Kundakta bebek gibi. Kendi kendine yapabileceği bir şey değil.
Ted soğuktan feci yanmıştı.
Kaybolduğunda 1,83 boyunda ve 100 kiloyken
bulunduğunda 55 kiloya falan düşmüştü.
Kaybolduğunda suratı tıraşlıydı.
Bulunduğunda sakallıydı.
Sakalının çıkmış olmasından dolayı
cesedi inceleyen adli tıp personeli
Ted'in sekiz ila 13 hafta arası bir süre hayatta kaldığını tespit edebildi.
Bu beni çok sarstı.
En az sekiz hafta boyunca açlık çekerek ve hipotermi geçirerek yavaşça ölmüş.
Ted'in öldüğü konteyner
terk edilmiş araçtan 30 kilometre uzaktaydı.
Endişeyle birlikte soru işaretleri doğdu. Polis bu konteyneri nasıl atlamıştı?
Ekibin kalanını canlı bulmak için çok mu geçti?
POLİS ÇUVALLADI MI?
Doroty halam beni
arabanın bulunduğu yere götürdü.
Aylardan marttı.
Oraya gittiğimizde hâlâ hayatta olduğunu
düşünmeden edemiyorum.
Bir anda dank etti.
Meğer ne kadar yaklaşmışım ona.
Çok acı çekmiş olmalı.
Hâlâ hayattaydı.
Onu bulmak için yeterince çabalamadılar.
6 HAZİRAN 1978
TED'İN CESEDİ BULUNDUKTAN İKİ GÜN SONRA
Konteynerden yaklaşık 11 kilometre ötede
Jack Madruga'nın feci derecede çürümüş kalıntılarını buldular.
Yolun karşısında Bill Sterling'in kalıntılarını buldular.
Hayvanlar kalıntıları etrafa dağıtmıştı.
VÜCUT BÜTÜNLÜĞÜ BOZULMUŞ, YARI GİYİNİK CESETTE
FAZLA YUMUŞAK DOKU YOK.
KALP VE HİLUSTA KURUMUŞ YUMUŞAK DOKU
Doc bulunduğunda anahtarlar cebindeydi.
Arabayı o kullanmıştı, artık emindik.
Babaannem Doc'un kalıntılarını görmek istedi.
Babamız ona "Anne, kemikten başka şey kalmamış" dedi.
Babaannem yere yığıldı.
Oğlunu görmek, ona veda etmek istemişti.
6 HAZİRAN 1978
Biri "Onu bulduk" dedi. "Bir şey bulduk."
Dönüp o tarafa yürüdüm
ve Bay Hewitt Sr.'ın diz çöküp ağladığını gördüm.
"Özür dilerim oğlum, seni bulacağıma söz vermiştim" dedi.
Babam...
- Hemen anlamıştı. - Anlamıştı.
Buldukları abimdi.
Giydiği kıyafetlerden anladı.
Sonra...
...bir sürü kemik çıkardılar.
Abimin omurgası giydiği gömlekten
düşüverdi.
Cüzdanı hâlâ kotunun cebindeydi.
Zor bir gündü.
Zordu.
Hâlâ ağır geliyor.
Daha dün gibi.
Babam nasıl ayakta durabildi bilmiyorum.
Aramayı bıraktılar. Yardımlarına ihtiyacım yoktu zaten.
Oğlumu bulacaktım. Dediğimi de yaptım.
Diğerlerini de el birliğiyle bulana dek devam edeceğim.
Öyle ya da böyle.
Başka diyeceğim yok.
PLUMAS COUNTY ADLİ TIP RAPORU
Ölüm sebebi patolog raporuna soğuğa maruz kalma olarak işlendi.
Soğuğa yenik düşmüşlerdi.
Ama bulunan kalıntılar
olan bitenin tamamını anlayabilmek için yetersizdi, bir şey kalmamıştı.
Künt kafa travması veya başka bir yara falan vardıysa bile
bunu hiç bilemeyebilirdik.
JACK HUETT BULUNDU, BİR KİŞİ HÂLÂ KAYIP
Gary Mathias o olay yerinde bulunamadı.
Nerede olduğunu bilmiyorlardı.
SÜRÜCÜ BELGESİ
Çok zordu.
Ama umudum yeşermişti. "Ötekiler bulundu, sıra Gary'de" demiştim.
Jackie Hewitt'in cesedi bulunduktan sonra
şerif departmanı aramaya devam etmedi, "Bizden bu kadar" dediler.
ARAMA ÇALIŞMALARI SONA ERDİ
19 Haziran'da artık ekipler çalışmaları sonlandırmaya karar vermişti.
Şerif departmanı "Onu bulmak için elimizden geleni yaptık" dedi
ama Gary Mathias'ın kalıntılarına dair hiçbir iz bulamadılar.
Ekipler dağıldıktan sonra
kocam ve kayınbiraderimle iki hafta daha oradaydık.
Bunu söylemek istemezdim
ama bana kalırsa düzgünce aramadılar.
Aileler kolluk kuvvetlerinden daha fazla uğraştı.
Bazı ABD Orman Hizmetleri görevlileri
"Kolluk kuvvetlerine konteynerlerden bahsettik
ama gelip aramadılar" demiş.
ORMAN HİZMETLERİ BARAKADAN BAHSETMİŞ
Ömrümüz boyunca avlandık ve balık tuttuk.
Babam bataklıktaki izleri okumayı iyi bilirdi.
Arabadan uzaklaşan dört kişinin ayak izlerini gördü.
İzler şeriflerin düşündüğünün aksine kuzeye, tepeden yukarıya çıkıyordu.
Jack Sr. konteynerlerin orada olduğunu biliyordu.
-"Gidin bakın" dediler. - O konteynerlere bakılmasını istedi.
Bakmalarını istedi.
Biri ona şöyle demiş,
"O kadar uzaklaşmış olamazlar, imkânsız."
Gördük imkânsızı.
Konteynerlerle araba arasındaki mesafe
30 kilometre civarı.
Gençlerin o hâlde, o havada
o kadar yol gitmiş olabileceğini kimse düşünmemiştir.
O yüzden ta o itfaiye kampına kadar gitmemelerine şaşırmadım.
O sıra orada kar kalınlığı bir buçuk metre vardı.
O barakanın orada olduğunu biliyorlardı ama arama yapmadılar.
Yani belki de bu insanlar kurtarılabilirdi.
Gençlerin zihinsel kapasiteleri tartışma konusu olmaya devam etti
ve birçoklarına göre soruşturmanın seyrine gölge düşürdü.
SORUŞTURMADAKİ ENGEL AYRIMCILIK MI?
İnsan sinirleniyor.
O kelime bile beni kıl ediyor.
"Beş zekâ özürlü Kaliforniyalının ortadan kaybolmasında cinayet şüphesi."
- Sence bu doğru bir... - Ne diye "özürlü" dersin ki?
- O dönem öyle derlerdi. - Yani...
Hiç doğru değil.
Kısmen yavaş gelişseler de...
Onun yerine
"Gateway'in şampiyonluğa oynayan beş basketbolcusu kayboldu" yazsalar
onları muhtemelen bulurlardı.
Bu boktan şey
hiç olmadı.
Bence çok daha farklı olurdu.
Daha iyi ararlardı.
BEŞ ZEKÂ ÖZÜRLÜ ADAM İZ BIRAKMADAN ORTADAN KAYBOLDU
Yaşları 25 ila 35 arasında değişen bu insanlar
karar verme ve nerede olduklarını tayin edebilme yetisine
yeterince sahip değildi.
Özürlü olarak damgalanmaları bütün olaya gölge düşürdü.
5 ÖZÜRLÜ HÂLÂ KAYIP
Gençlerin geri dönmek yerine
ormanda ilerlemeye devam edecek kadar salak oldukları algısı aptalca.
Bence bu algı
kamuoyuna ve özellikle de kolluk kuvvetlerine yayıldı.
"Ne yani?
Kaybolan birkaç özürlüyü bulmak için bu kadar uğraşacak mıyız?" dediler.
Bence zihinsel kapasitesi zayıf beş genç
tuttukları takımın çok iyi oynadığına tanık oldukları için mutluydu.
Bir markette durup
aldıkları çikolatalı süt ve şekerle kafayı buldular.
Bir noktada kötü bir karar verdiler.
Kötü bir yola girdiler, toparlayamadılar. Kötü kararlar almaya devam ettiler.
Aptallıklarından, özürlü olduklarından
bir başlarına buraya geldiklerine inanmamızı bekliyorlar.
Bunu kendi başlarına yapmış olamazlar.
Memurları şaşkına çeviren bir detay da şuydu,
konteynerin dışında yiyecek dolabı vardı
ve içinden bazı konserve asker kumanyaları alınıp yenmişti
ama ikinci bir yiyecek dolabı daha vardı
ve bu dolapta, aylarca hayatta kalmalarına yetecek kadar açılmamış konserve vardı.
Çalıştırılmamış bir propanlı ısıtıcı vardı.
Yani karınlarını doyurabilecek yiyecek
ve onları sıcak tutabilecek ısıtıcı vardı.
Niye yemeği yemezsin ki? Niye ısıtıcıyı açmazsın ki?
Niye biri sana bebek gibi bakıyormuşçasına
yatağa uzanmış, çarşaflara sarılı hâlde
haftalarca açlıktan can çekişirsin ki?
Ne yaşandı?
Ted yasalara aykırı olduğunu düşündüğü şeyi yapmazdı.
Yaptığının hır...
Hırsızlık yaptığını düşünse elindekini bırakırdı.
Isıtıcıyı nasıl çalıştıracağını da bilemezdi zaten.
Ted kendini öyle sarıp sarmalamış olamaz.
Yanında biri vardı.
Konteynerde siyah bez ayakkabılar bulundu.
Gary Mathias'ın giydiği ayakkabılardı bunlar.
Weiher'ınkiler bulunmadı.
Ya Plumas'ta kaybetti ya da Gary Mathias alıp gitti.
Ted Weiher da Gary Mathias da muhtemelen o konteynere ulaştı.
Bu insanlara ne oldu?
Gary Mathias'a ne oldu?
Kanıtlar Gary'nin konteynere ulaşmış olabileceğini gösterdi.
Cesedine dair hiçbir ize rastlanmayınca bazı şüpheler doğmaya başladı.
Gary kurban mıydı,
günah keçisi mi,
yoksa çok daha kötüsü mü?
ÖLÜMLERDEN GARY SORUMLU OLABİLİR Mİ?
Şunu biliyorum...
Büyük sözüme tövbe.
Doc ve ötekiler Gary'den korkardı.
Gary onlarla maça gelecekti ama gelmesini pek istemiyorlardı.
Bir şey demeye çok çekindiler.
Kesinkes biliyorum. Amcam söylemişti.
Gary Mathias'ın ilaç tedavisi iyi gidiyordu.
O geceki olaylardan önce iki yıldır bir sorun yaşamamıştı.
Ama Gary Mathias'ın uyuşturucu problemi vardı.
Ordudaki deneyimi çok inişli çıkışlıydı.
Agresif ve sorunlu öfke patlamaları yaşamıştı.
Bana mantıklı gelen tek açıklama
Gary'nin psikozunun tekrar etmiş olması
ve bu gençleri doğru olanı yaptıklarına bir şekilde inandırmış olmasıydı.
Başka kim, ne gerekçeyle
bu beş adamı ormanda uzun bir yürüyüş yapmaya,
sonra da Orman Hizmetleri barakasında ölmeye ikna etmiş olabilir ki?
Şizofrenisini bahane etmek kolay.
Ama Gary'nin daha önce bu tarz bir şey yaptığına dair kanıt yok.
Arabaya atlayıp Chico'ya kadar sorunsuz gidebildilerse,
maçı sorunsuz izleyebildilerse,
Behr's Market'a sorunsuz gidebildilerse
niye sorun Gary'de oluyor? Ben inanmıyorum.
İlaçlarını almıyor olsaydı tek başına iş göremezdi.
Yani ilaçlarını almıyor olsaydı babam gitmesine izin vermezdi.
O kadar.
Kolluk kuvvetleri abime çok büyük haksızlık etti.
Hakkında hemen bir yargıya vardılar.
Kırk beş yıl sonra bana ilk kez siz bir şeyler soruyorsunuz.
Ne polis geldi ne basın.
Kimse bana bir şey sormadı.
Başına ne geldiğini bilmiyorum.
Beni en çok rahatsız eden de bu.
Nerede olduğunu bilmeliyim.
Gençlerin kaybolmasının üzerinden 40 küsur yıl geçti.
Bir kritik soru aydınlanmadı.
Gary Mathias'a ne oldu?
GARY MATHIAS SAĞ OLABİLİR Mİ?
Gary Mathias'a olanlar konusunda kafam karışık.
Annemizin Browns Valley'de barı vardı.
Cesetler bulunduktan sonraki yıl
bir gün işten çıkmıştım.
Bar tıklım tıklımdı.
Sondan üçüncü bar taburesinde bir tip oturuyordu.
Göz göze geldik. Gary Mathias'tı.
Kanatlı kapıdan barın arkasına geçtim.
Anneme "Barın sonunda Gary Mathias oturuyor" dedim.
"Emin misin?" dedi, "Kesinlikle" dedim.
Şerif departmanını aradım.
Gary bize baktı, olduğu yerden fırlayıp koşarak kaçtı.
Yakalayamadık.
İnsanlar Gary'nin Montgomery Ward'da, Denny's Restoran'da,
7-Eleven otoparkında görüldüğünü söyledi, o yüzden ne düşüneceğimi bilmiyorum.
Yalanım varsa çarpılayım.
1979'da Plumas bölgesinden geçen bir adam
Gary Mathias'ı otostop çekerken gördüğünü iddia ediyor.
Yuba County Şerif Departmanı kayıtlarında bundan bahsedilmemiş.
Kalıntılar bulunduktan sonra
Gary Mathias'ın görüldüğüne dair ihbarlar var.
Başka bölgelerden, hatta eyalet dışından gelen ihbar oldu.
Hiçbirini doğrulayamadık.
Ne düşündüğümü söyleyeyim.
Bence Gary Mathias o konteynere hiç gitmedi.
Benim çocukluğumda Marysville'de
bulaşılmaması gereken bazı aileler vardı.
Kasabanın zorbası da hayatı boyunca hapse girip çıktı.
Yaptığı bazı şeylere tanık oldum.
Ürkütücü biriydi.
Bazı söylentiler oldu.
Bu zorbanın da içlerinde olduğu bir grupla
Gary Mathias'ın arasında husumet varmış da
bu da acısını bütün ekipten çıkarmış.
Abime sataşmışlar.
Gary Mathias onu savunmuş.
Bunlar da Gary Mathias'ı öldüresiye dövüp
Oroville Köprüsü'nden aşağı atmış.
Sonra diğer dört genci o yoldan götürmüşler.
O kadar korkutmuşlar ki bizimkiler dönememiş.
Gary'nin ayakkabılarını konteynere bizimkilerden biri götürdü belki de.
Tepeye çıkan ayak izleri o yüzden dört kişiye aitti.
İçten içe şunu hissettim.
Ted'i çarşaflara sarıp sarmalayan abimdi.
Abim hayatta olduğu sürece Ted'i asla yalnız bırakmazdı.
Konteynerde Ted'e göz kulak olan biri illa vardı.
Bence o kişi abim Gary'ydi.
Bence o ve Jackie yardım bulmaya gittiler.
Ama Gary haftalarca ilaçsız kalmıştı.
Bir süre sonra aklını kaybetmeye başladı bence.
Kayboldu, hava da soğuktu.
Diğerleri oradan kurtulamadığı gibi o da kurtulamadı.
Böyle bir vakayı kim araştırsa cevap ister.
Aynı raporu defalarca da okusam hep farklı ufak detaylar yakalıyorum.
Şuna eminim, arabadan 18 kilometre uzaktalarken
ya Madruga ya Sterling bitkin düştü, ki bu da hipoterminin ilk semptomudur.
Yakın arkadaştılar.
Biri soğuğa yenik düşse diğeri de onunla kalırdı.
Beraber can verdiler.
DANIEL ZINK KAMP ALANI
Üçü birbirine göz kulak oluyordu, öyle de devam ettiler.
Jackie Huett'in kalıntıları o yolda bulundu.
Bence konteynere ulaşamadı.
Ted Weiher'ın ulaştığını biliyoruz.
Gary Mathias'ın da ulaşmış olması çok muhtemel.
Ted'in kundaklanışına bakılırsa Gary o ölene kadar onunla kaldı.
Kaçarken muhtemelen daha iyi ayakkabıları aldı
ama fazla uzaklaşamadı.
Tahminden öteye gidemeyiz.
Bir soruya cevap buluruz belki ama peşinden 20 soru gelir.
Şu an tek ricam kalıntılarının bulunması.
Evine dönmesi gerek.
Olay çözülünce yürek soğumuyor.
Masada sandalye boş kaldığı sürece acım taze kalacak.
Hepsinin nasıl olduğu malum, çok korkmuşlardır.
Bu beni çok üzüyor.
Orada olup yardım edemedik.
Çok değerli insanlardı.
Hepsi de öyleydi.
Abime son söylediğim söz neydi hatırlamıyorum bile.
"Seni seviyorum"du umarım.
Çok hassas insanlardı.
Bu insanların başına nasıl böyle bir şey gelir?
Ted hâlâ sağ olsa muhtemelen benimle yaşıyor olurdu.
Evet, yalnız yaşayamazdı.
Yaşayamazdı. En çok peynir soslu makarna kimdeyse onunla yaşardı.
Kendisiyle onu tanıyan, onu seven biri ilgilensin isterdi,
biz de bunu yapıyorduk.
Birbirine çok bağlı bir aileydik.
Ama sarılma, "Seni seviyorum" deme âdetimiz yoktu.
Babamın bana ilk kez "Seni seviyorum" dediği gün...
...abimin bulunduğu gündü.
Ama sevildiğimizi bilirdik.
Hâlâ cevap istiyoruz.
KAYIP
Yetersiz olarak görülmeleri haksızlık.
Bir şey onları ölümle yüzleştikleri o dağa çıkardı.
Ne yaptıklarını ve o gece neler olduğunu bilemiyoruz.
Arabalarını o karanlıkta yan yolda bıraktıkları nokta...
Buraya geldiniz mi kafanız hiç olmadığı kadar çok karışıyor.
İKİ CESET DAHA BULUNDU
Cinayet olduğunu kanıtlayamıyorlar, değilse de ne olduğunu açıklayamıyorlar.
24 Şubat 1978 gecesi
Yuba County Beşlisi'nin başına ne geldiği
belki de hep bir sır olarak kalacak.
Aradan neredeyse 50 yıl geçmesine rağmen gerçekler hâlâ bilinmiyor.
Düşünsene, köşe başında gazoz içiyorlar.
- Herkese el sallıyorlar. - Sallarlar.
Herkes de karşılık verir.
Birileri muhakkak
bu gençlerin başına ne geldiğini biliyor.
Adalet yerini bulsun.
BİLDİĞİNİZ BİR ŞEY VARSA
LÜTFEN (530) 749-7777 YUBA COUNTY ŞERİF DEPARTMANI'NI ARAYIN.
Alt yazı çevirmeni: Ece Nihal Karluk