Op een rivier in het noordwesten van Noord-Amerika...
...komt de jaarlijkse zalmtrek in botsing met een moderne wereld.
Deze overstromingsvlakte was vroeger een makkelijke doorgang voor vissen.
Maar een weg heeft er een dodelijke gok van gemaakt.
De zalmen moeten hun kans wagen...
...om hun paaigronden stroomopwaarts te bereiken.
Gedreven door een overweldigend instinct zwemmen ze tegen de stroom in.
Ze moeten dus gewoon gaan.
En als het bij één lukt...
...lukt het anderen ook.
Voor miljoenen zalmen is het vandaag verraderlijk spitsroeden lopen.
Vanaf de open zee...
...landinwaarts langs asfalt, beton en staal...
...deze reizigers zijn vastberaden hun doel te bereiken.
Als ze slagen...
...brengt hun migratie voedingsstoffen, hun lichamen, die essentieel zijn...
...voor het uitgestrekte bosnetwerk in het noordwesten van Noord-Amerika.
Om gezond te blijven...
...heeft dit bos en alles wat ervan afhankelijk is...
...zijn vissen nodig.
En deze heroïsche zalm...
...is slechts één van een reeks ongelooflijke wezens overal ter wereld...
...wier strijd om te overleven...
...zich aan te passen en voort te planten...
...ook de kracht heeft...
...om onze zieke planeet weer gezond te maken.
Ze zijn onze machtigste bondgenoten op weg naar het herstel van de aarde.
Terwijl ze vechten voor hun toekomst, vechten ze in feite...
...voor onze toekomst.
VERTELD DOOR CATE BLANCHETT
Mensen.
We hebben gekke dingen met deze planeet gedaan.
Door onze droomhuizen te willen bouwen...
...hebben we de buren in de war gebracht.
Overal waar we komen...
...richten de gevaren die we creëren een ravage aan.
Maar één dier bereidt zich al z'n hele leven op het ergste voor.
Verscholen in z'n bunker in Florida...
...de ultieme doomsday prepper.
In een keihard schild, twee meter onder de grond.
Zo ben je veilig.
Maar zelfs een kluizenaar moet eten.
Voor een gopherschildpad is z'n hol verlaten angstaanjagend.
Maar om nieuwe scheuten te vinden moet hij uit z'n schulp kruipen...
...en uit z'n comfortzone.
Kom op, hoe eng kan het zijn?
Daar gaan we dan.
De buren lijken ongevaarlijk.
Allemaal houden ze Florida's moerasdennenbos in topconditie.
Bestuivers.
Bomenplanters.
Zelfs ongediertebestrijders.
Maar bij sommigen blijf je beter uit de buurt.
Onze voorzichtige schildpad wordt beloond omdat hij uit z'n schulp is gekropen.
Met een midzomerbanket.
Maar hij moet op z'n hoede blijven.
Want hoogzomer betekent ook bosbrandseizoen.
Zo maakt de natuur ruimte voor nieuw leven.
Kan hij niet terug naar z'n hol, wordt hij met schild en al gekookt.
Tijd om plankgas te geven.
Met een temperatuur van meer dan 600 graden...
...eist het vuur elke tien seconden 4000 vierkante meter op.
Verrassend genoeg...
...leeft de schildpad nog.
Hoe kan dat?
Hij is niet thuisgekomen.
Maar hij heeft overal veiligheidsbunkers gegraven.
En z'n doomsday prepping heeft niet alleen hem gered.
Meer dan 300 soorten zoeken beschutting tegen natuurbranden...
...in de holen van gopherschildpadden.
Hij heeft z'n buren gered.
Elk dier speelt z'n eigen rol in het bos...
...en samen helpen ze hun habitat te herstellen.
We vertrouwen steeds meer op helden zoals hij...
...omdat het levensweb waar we allemaal van afhangen...
...van alle kanten wordt bedreigd.
In 2020...
...beleefde Australië het ergste bosbrandseizoen ooit.
Eén vijfde van al het bos werd in de as gelegd.
Drie miljard dieren gedood of gewond.
Maar misschien valt dit land nog te herstellen.
Een vliegende vos boven het centrum van Sydney...
...samen met duizenden andere vleerhonden.
Haar bos is verwoest...
...en deze vluchtelingen proberen in een nieuw leefgebied te overleven.
Voor haar lijkt deze wereld helemaal niet op een bos.
Een bladerdak van beton.
Elektrische takken.
Vlijmscherp kreupelhout.
Niets in 50 miljoen jaar evolutie heeft haar hierop voorbereid.
Maar ze leert snel.
Een accuraat nachtzicht helpt haar voedsel te vinden, zelfs midden in de stad.
Voor zonsopgang moet ze haar buik vol eten.
Want na de nachtdienst...
...heeft ze ook nog een dagtaak.
Een park in de buurt...
...vroeger een rustplaats voor migrerende vleermuizen...
...is nu een permanente verblijfplaats.
Daar verbergt zich een echte schat.
Haar hongerige baby, die op z'n ochtendmelk wacht.
Maar de dagtaak houdt ook een uitdaging in.
Hitte.
In de zomer is het in Sydney nu regelmatig meer dan 43 graden.
Veel heter dan schaduwrijke bossen.
En dodelijk voor jonge vleermuizen.
Maar mama heeft wat handige trucjes in petto.
Er stroomt bloed door de dunne huid van haar vleugels, zodat ze kan afkoelen...
...en haar jong koelte kan toewuiven.
Maar de temperatuur blijft stijgen.
Hij is in gevaar.
Ze moet hem kunnen afkoelen.
Ze kan nog één ding proberen.
Water.
De afdaling is iets voor waaghalzen.
Het is druk in de lucht.
De concurrentie is groot.
Maar ook dit kan ze aan.
Eén duik en haar vacht is nat.
Genoeg water om haar jong af te koelen...
...met een kleffe, levensreddende omhelzing.
Ze zal op deze vijandige plek haar best doen en manieren zoeken om te overleven.
En er staat meer op het spel dan alleen haar baby.
Want vleerhonden hebben de kracht om hun omgeving vorm te geven.
Verrassend genoeg kan elke vliegende vos 50 verschillende boomsoorten bestuiven...
...en duizenden zaden verspreiden, in één enkele nacht.
Zelfs hier, in de parken van Sydney...
...zijn er tekenen dat ze de natuur weer gezond maken.
Als deze vleermuizen uiteindelijk terug naar de wildernis kunnen...
...kan deze bomen plantende luchtmacht...
...z'n verloren bos opnieuw doen groeien.
Hoe gezonder de wilde plekken op aarde...
...hoe harder ze werken voor ons allemaal.
Ze beschermen de lucht die we inademen en het water dat we drinken.
De toekomstige gezondheid van onze planeet...
...is misschien in handen van de laatste grote bolwerken van de natuur...
...en hun belangrijkste bewoners.
Deze oma moet een groeiende familie onderhouden.
Elke nieuwe baby is een zegen.
Maar ook een extra mond om te voeden.
Bosolifanten hebben veel voedsel nodig.
En je kunt niet altijd gras eten.
Maar goed dus dat de grootste drogisterij van Afrika zich vlakbij bevindt.
Het regenwoud van Congo.
Je een weg banen door het dichte struikgewas gaat traag.
Maar het kan sneller.
Een pad.
Generaties voorouders hebben hier ook gelopen.
Zo ontstonden brede gangen, duizenden kilometers lang...
...wat het winkelen veel makkelijker maakt.
En dit pad leidt...
...naar een bosapotheek.
De klei is rijk aan zouten en mineralen...
...die hen helpen om de hitte te overleven.
Als een isotone modderdrank.
Maar om groot en sterk te worden heeft deze familie verse vitamines nodig.
En oma kent alle trucjes om die te vinden.
Olifanten behoren tot de dieren die de laagste frequenties kunnen horen.
Met hun gevoelige voetzolen vangen ze zelfs de kleinste trillingen op.
En dat is het geluid van vers fruit op de winkelvloer.
Oma weet waarheen...
...en ze kent de snelste weg.
Bij hun zoektocht naar gezond eten...
...verbetert deze familie ook de gezondheid van het bos.
Elke olifant verspreidt zo'n 100 kilo mineraalrijke compost...
...en verwijdert meerdere kilometers verstikkend kreupelhout, elke dag opnieuw.
Dat geeft traag groeiende jonge boompjes...
...de kans die ze nodig hebben om in reuzen te veranderen.
Reuzen die kunnen helpen om ons allemaal te redden.
Terwijl de mens de hoeveelheid CO2 in onze atmosfeer opdrijft...
...haalt deze machtige, door olifanten gekweekte boom die uit de lucht.
Dat doet hij met een van de beste goocheltrucs van de natuur.
Hij zet CO2 om in suikers door de kracht van het zonlicht op z'n bladeren.
De koolstof die de planeet opwarmt, sluit hij veilig op in z'n takken, stam...
...en wortels.
Door het werk van de olifanten kunnen de tropische bomen in Afrika...
...elk jaar een miljard ton extra koolstof uit de lucht halen.
Deze reuzen kunnen ons helpen om de stijgende CO2-niveaus te doen dalen...
...en de klimaatverandering te bestrijden.
Terwijl oma gewoon zoekt wat ze nodig heeft om haar familie gezond te houden.
Maar in de afgelopen 30 jaar...
...zijn we driekwart van de Afrikaanse bosolifanten verloren door stroperij.
Nu er nog zo weinig van onze wildernis intact is...
...hebben we de wilde dieren meer dan ooit nodig.
De beste genezers van de natuur verdwijnen voor onze ogen.
Soorten die het meest bijdragen aan de gezondheid van onze planeet...
...lopen het grootste risico om uit te sterven.
En omdat alles verbonden is via het immense web van het leven...
...kan hun lot binnenkort het onze worden.
Maar wat als we sommige van deze onmisbare dieren konden helpen...
...om weer te gedijen?
De saiga-antilope.
Ooit zwierven ze met miljoenen over de steppe van Europa naar China.
Door te grazen en zaden te verspreiden...
...onderhielden deze nomaden millennialang het grootste grasland ter wereld.
Tot in de jaren 90...
...toen ongeremde stroperij hun kuddes verwoestte.
Nog nooit daalde een populatie zoogdieren zo snel.
En toen de grazers verdwenen...
...verdwenen ook de graslanden.
Maar 10 jaar later werd de jacht op saiga's in heel het gebied verboden.
De toekomst van de steppe hing af van de vraag of enkele overlevenden...
...het tij konden keren.
Nieuwe hoop.
En één worden er drie.
De grazers van morgen, klaar om rond te zwerven.
En gelukkig zijn ze niet alleen.
Andere saigamoeders verzamelen in de crèche.
Als ze een jaar oud zijn, krijgen ze een tweeling...
...of zelfs een drieling.
Dus door de jaarlijkse geboortegolf verdubbelen de kuddes bijna in grootte.
In amper 20 jaar tijd...
...hebben enkele duizenden overlevenden voor een miljoen nakomelingen gezorgd.
De nieuwe generatie is klaar om hun oerhabitat terug te winnen.
Ze leggen elk jaar duizenden kilometers af.
Overal waar ze komen, blazen ze het grasland nieuw leven in.
En ze stellen de toekomst van de steppe veilig voor iedereen die er woont.
Volgens wetenschappers...
...kan de terugkeer van slechts 20 grote zoogdiersoorten...
...bijna een kwart van al het land op aarde doen herleven.
Vandaag is er in meer dan 70 landen wereldwijd een groeiende tendens...
...om beschadigde landschappen aan de natuur terug te geven...
...in een proces dat herwildering wordt genoemd.
In de Argentijnse Esteros del Iberá...
...meer dan 400.000 hectare moerassen, bossen en graslanden...
...verdrongen zich ooit meer dan 4000 soorten.
Maar de eeuwenlange veeteelt verdreef de wilde dieren...
...waardoor dit rijke tapijt dreigde te verdwijnen.
Tot de eeuwwisseling...
...toen dit land aan de natuur werd teruggegeven.
Maar nu staat één soort een volledig herstel in de weg.
Nu het vee weg is, vullen groepen capibara's het vacuüm op.
Knaagdieren van 50 kilo...
...maaien nieuwe scheuten die proberen te groeien.
En dus gaat het met Iberá's herstel steil bergaf.
Maar dat laat deze reuzencavia's koud.
Ze zijn zo relaxed...
...dat ze neerliggen.
Maar daar gaat verandering in komen.
In deze kooi zit een van Zuid-Amerika's meest gevreesde roofdieren...
...die hier meer dan 70 jaar geleden is uitgeroeid.
Deze geredde jaguar kan het capibaraprobleem oplossen.
En haar uitdaging is haar tweelingdochters voeden.
Alles hangt nu af van de vraag of deze moordenaar kan leren jagen...
...aan de andere kant van het hek.
De eerste vrij rondlopende jaguars hier sinds de jaren 50.
Alles ligt voor het grijpen...
...als mama haar jachtinstinct maar kan inschakelen.
Val niet op.
Blijf laag.
Ga dichterbij.
En wacht dan je moment af.
Deze capibara's hebben altijd vrij spel gehad.
Tot nu.
Haar dochters zijn getuige van een masterclass en delen in de buit.
Ook zij zullen voor verandering zorgen...
...en dit immense landschap volledig tot bloei doen komen.
Deze familie van moordenaars zaait nu angst, overal waar ze komen.
De capibara's blijven veilig op de waterwegen.
Door grazers in beweging te houden kunnen meer planten herstellen...
...en ontstaan er nieuwe leefgebieden.
Zo kunnen nog meer soorten naar de oude veeboerderij terugkeren.
Door hun eigen connecties op te bouwen behoeden ook zij die tegen verandering.
Iberá's herstelde levenswebben...
...zullen het tot ver in de toekomst helpen overleven...
...dankzij de terugkeer van één ontbrekend puzzelstukje.
De genezers van de natuur versterken...
...kan ons beschermen tegen veel gevaren van een veranderende planeet.
Wilde-bloemenweiden stimuleren de bijenpopulaties...
...en helpen een kwart van ons voedsel veilig te stellen...
...tegen steeds onvoorspelbaarder seizoenen.
Door zeeotters te beschermen herleven kelpbossen...
...die kusten beschermen tegen steeds stormachtiger zeeën.
En de stijgende walvissenpopulatie bevrucht de oceanen...
...en voedt zo de planktonbloei...
...die elk jaar 10 miljard ton koolstof opneemt...
...evenveel als al onze regenwouden samen.
Als wij de natuur helpen, helpt de natuur ons.
Er zijn tekenen van een hoopvol herstel.
In de staat Washington wordt de grote zalmtrek geblokkeerd...
...door meer dan 10.000 kunstmatige obstakels.
De populaties van sommige zalmsoorten zijn met wel 95 procent gedaald.
Maar we beginnen het grotere plaatje te zien...
...en vandaag gaan op één rivier...
...de dingen veranderen.
Een campagne om oude dammen af te breken verandert de waterwegen in Noord-Amerika.
Tot nu toe zijn er al meer dan 1900 ontmanteld.
Duizenden kilometers rivieren kunnen weer vrij bewegen.
En hun zalmen ook.
Eindelijk kunnen ze hun voorouderlijke paaigronden bereiken.
Ze leggen hun eitjes in de koude, schaduwrijke beekjes...
...en hun reis zit erop.
Maar hun nalatenschap blijft bestaan.
Een hele generatie zalmen geeft hun lichaam op.
En hun dood pompt weer leven in het bos.
Deze enorme overdracht van voedingsstoffen van de oceaan naar het land...
...van het ene leven naar het andere...
...is de levensader van het bos...
...en levert tot 80 procent van de stikstof die nodig is om te groeien.
De zalmjongen reizen stroomafwaarts...
...om hun cyclus te herbeginnen.
Met onze hulp kan hun populatie weer gedijen...
...en kunnen ze een heel web van verbindingen in stand houden...
...van de berg...
...tot de zee.
Nieuwe hoop voor iedereen die op hen vertrouwt.
De natuur kan onze wereld helpen genezen...
...als we het maar een kans geven.
Elk levend wezen...
...is een onschatbare schakel in het web van het leven...
...waar we uiteindelijk allemaal afhankelijk van zijn.
In onze verbonden wereld heeft elke actie gevolgen.
En de keuzes die we maken, doen er echt toe.
Gewapend met nieuwe kennis...
...kunnen we de natuur helpen om onze planeet weer gezond te maken.
Het is nu tijd om te handelen.
Want de vraag is niet meer alleen of wij de natuur nog kunnen redden...
...maar ook of de natuur ons nog kan redden.
Ondertiteld door: Mireille Van Overmeiren