1 00:00:14,701 --> 00:00:18,461 Trên một dòng sông ở Tây Bắc Thái Bình Dương Hoa Kỳ, 2 00:00:20,941 --> 00:00:25,301 cuộc di cư hàng năm của cá hồi đã va phải thế giới hiện đại. 3 00:00:46,621 --> 00:00:51,341 Bãi bồi này vốn là lối dễ đi cho lũ cá mang trong mình sứ mệnh. 4 00:00:53,181 --> 00:00:57,741 Nhưng con đường nhựa đã biến nơi đây thành canh bạc sinh tử. 5 00:01:03,461 --> 00:01:05,821 Cá hồi phải chấp nhận rủi ro 6 00:01:07,221 --> 00:01:10,021 để đến nơi sinh nở ở thượng nguồn. 7 00:01:14,981 --> 00:01:17,981 Bản năng mãnh liệt thôi thúc chúng 8 00:01:17,981 --> 00:01:20,101 bơi ngược dòng nước. 9 00:01:21,661 --> 00:01:24,701 Vậy nên chúng phải bơi thôi. 10 00:01:51,661 --> 00:01:53,781 Chỉ cần một con thành công, 11 00:01:55,101 --> 00:01:56,861 con khác cũng có thể. 12 00:02:44,981 --> 00:02:50,221 Ngày nay hàng triệu con cá hồi di cư phải đối đầu với nhiều cam go. 13 00:02:52,461 --> 00:02:53,861 Từ biển lớn... 14 00:02:57,621 --> 00:03:02,821 tới đường nhựa, bê tông, cốt thép của đất liền, 15 00:03:09,221 --> 00:03:14,061 những vị lữ khách quyết tâm này sẽ làm mọi thứ để đạt được mục tiêu. 16 00:03:18,021 --> 00:03:19,261 Nếu thành công, 17 00:03:19,781 --> 00:03:25,661 cuộc di cư sẽ tạo ra một nhịp đập từ dinh dưỡng thiết yếu trong cơ thể chúng 18 00:03:26,741 --> 00:03:33,181 để nuôi dưỡng mạng lưới rừng rộng lớn trải khắp Tây Bắc Thái Bình Dương. 19 00:03:41,501 --> 00:03:42,781 Để sống khỏe, 20 00:03:43,821 --> 00:03:48,021 khu rừng này và mọi thứ sống dựa vào nó... 21 00:03:51,741 --> 00:03:53,941 cần những con cá. 22 00:03:56,581 --> 00:03:58,941 Và những con cá hồi dũng cảm 23 00:03:58,941 --> 00:04:03,261 là một trong một dàn những sinh vật phi thường 24 00:04:03,261 --> 00:04:05,101 trên khắp thế giới... 25 00:04:07,341 --> 00:04:09,301 cuộc chiến để sinh tồn... 26 00:04:11,541 --> 00:04:14,821 thích nghi và sinh sản của loài này... 27 00:04:15,421 --> 00:04:21,821 lại đồng thời có sức mạnh giúp vực dậy hành tinh đang ốm yếu của chúng ta. 28 00:04:25,221 --> 00:04:31,421 Chúng là những đồng minh mạnh mẽ nhất của ta trên con đường phục hồi Trái Đất. 29 00:04:33,701 --> 00:04:36,141 Chúng đang chiến đấu cho mình, 30 00:04:36,661 --> 00:04:41,261 nhưng cũng là cho chúng ta nữa. 31 00:04:46,541 --> 00:04:49,141 THẾ GIỚI SỐNG CỦA CHÚNG TA 32 00:04:49,741 --> 00:04:52,501 CON ĐƯỜNG PHỤC HỒI 33 00:04:55,941 --> 00:05:01,421 {\an8}CATE BLANCHETT THUYẾT MINH 34 00:05:03,581 --> 00:05:04,621 Loài người. 35 00:05:07,221 --> 00:05:10,061 Ta đã làm những điều kỳ lạ với hành tinh này. 36 00:05:14,541 --> 00:05:17,781 Khi cố gắng xây lên những ngôi nhà mơ ước, 37 00:05:20,861 --> 00:05:24,661 ta đã tạo ra một thế giới thật khó hiểu cho các hàng xóm. 38 00:05:29,781 --> 00:05:31,541 Mọi nơi ta tới, 39 00:05:32,061 --> 00:05:36,541 hiểm họa mà ta mang đến đều đang càn quấy. 40 00:05:42,501 --> 00:05:49,181 Nhưng có một sinh vật đã dành cả đời để chuẩn bị cho tình huống tồi tệ nhất. 41 00:05:54,021 --> 00:05:56,621 Cố thủ trong căn hầm ở Florida, 42 00:05:58,421 --> 00:06:01,221 một kẻ chuẩn bị cho tận thế thứ thiệt. 43 00:06:04,741 --> 00:06:09,101 Bên trong lớp mai cứng như đá, sâu gần hai mét dưới đất. 44 00:06:11,941 --> 00:06:14,221 Như thế này mới an toàn chứ. 45 00:06:22,061 --> 00:06:25,061 Nhưng có là kẻ ẩn dật thì vẫn phải ăn. 46 00:06:29,101 --> 00:06:34,101 Với một con rùa cạn, rời khỏi hang có thể đầy khó khăn. 47 00:06:37,581 --> 00:06:42,181 Nhưng để tìm chồi non, nó sẽ phải thôi rụt đầu vào mai 48 00:06:42,701 --> 00:06:45,381 và bước ra khỏi vùng an toàn. 49 00:06:51,501 --> 00:06:54,021 Nào, đáng sợ đến mức nào chứ? 50 00:06:57,821 --> 00:06:59,101 Ra sao thì ra. 51 00:07:14,581 --> 00:07:16,501 Hàng xóm có vẻ vô hại. 52 00:07:19,541 --> 00:07:25,261 Tất cả đều bận giữ cho rừng thông lá dài của Florida ở trong tình trạng tốt nhất. 53 00:07:30,221 --> 00:07:31,181 Kẻ thụ phấn. 54 00:07:32,741 --> 00:07:33,821 Kẻ trồng cây. 55 00:07:37,741 --> 00:07:39,461 Thậm chí kiểm soát vật hại. 56 00:07:47,341 --> 00:07:50,821 Nhưng tốt nhất nên tránh xa vài người. 57 00:08:03,941 --> 00:08:06,061 Với chú rùa thận trọng này, 58 00:08:06,061 --> 00:08:09,261 việc ra khỏi mai có vẻ đã được đền đáp... 59 00:08:13,861 --> 00:08:15,861 bằng một đại tiệc mùa hè. 60 00:08:21,421 --> 00:08:24,181 Nhưng nó không thể lơ là cảnh giác. 61 00:08:29,381 --> 00:08:34,621 Vì thời gian nóng nhất mùa hè cũng là mùa cháy rừng. 62 00:08:38,421 --> 00:08:43,021 Đó là cách tự nhiên để dọn chỗ cho sự sống mới đâm chồi. 63 00:08:51,501 --> 00:08:56,741 Nếu nó không thể quay lại hang, thì nó sẽ bị nướng chín trong mai. 64 00:09:00,261 --> 00:09:02,661 Đã đến lúc nhanh chóng quay về. 65 00:09:19,461 --> 00:09:22,261 Thiêu đốt ở nhiệt độ hơn 600 độ, 66 00:09:24,861 --> 00:09:28,981 mỗi giây ngọn lửa chiếm trọn một mẫu Anh. 67 00:10:11,341 --> 00:10:12,421 Ấn tượng thay... 68 00:10:15,181 --> 00:10:16,941 con rùa đã sống sót. 69 00:10:19,181 --> 00:10:20,181 Sao có thể? 70 00:10:22,301 --> 00:10:23,941 Nó không về kịp hang. 71 00:10:26,141 --> 00:10:29,861 Nhưng nó đã đào hầm trú ẩn khắp cánh rừng này. 72 00:10:32,421 --> 00:10:36,421 Hành động chuẩn bị cho tận thế không chỉ cứu mình nó. 73 00:10:40,661 --> 00:10:45,581 Hơn 300 loài khác nhau tìm nơi trú ẩn trước cháy rừng mùa hè 74 00:10:45,581 --> 00:10:48,501 trong những cái hang của rùa cạn. 75 00:10:57,941 --> 00:10:59,981 Nó đã cứu được các láng giềng. 76 00:11:01,221 --> 00:11:05,461 Và vì mỗi loài động vật đều có vai trò riêng trong khu rừng, 77 00:11:06,341 --> 00:11:10,181 nên chúng sẽ cùng nhau giúp ngôi nhà chung phục hồi. 78 00:11:14,981 --> 00:11:18,541 Chúng ta sẽ ngày càng cần tới những người hùng như con rùa 79 00:11:18,541 --> 00:11:22,501 vì mạng lưới sự sống mà tất cả chúng ta dựa vào 80 00:11:24,261 --> 00:11:26,821 đang bị đe dọa từ mọi phía. 81 00:11:32,781 --> 00:11:34,061 Vào năm 2020, 82 00:11:35,741 --> 00:11:39,621 nước Úc hứng chịu mùa cháy rừng tồi tệ nhất. 83 00:11:44,021 --> 00:11:48,221 Một phần năm diện tích rừng ở nước này đã cháy rụi. 84 00:11:51,181 --> 00:11:54,381 Ba tỷ động vật chết hoặc bị thương. 85 00:11:57,781 --> 00:12:02,021 Nhưng có lẽ vẫn có cách để phục hồi mảnh đất ốm yếu này. 86 00:12:09,941 --> 00:12:13,661 Một con dơi quạ sà xuống trung tâm thành phố Sydney... 87 00:12:16,341 --> 00:12:19,101 với hàng nghìn con dơi ăn quả khác. 88 00:12:22,901 --> 00:12:29,221 Cánh rừng đã bị phá hủy, lũ dơi chạy nạn đang cố gắng sống sót ở ngôi nhà mới. 89 00:12:32,661 --> 00:12:36,821 Thế giới này khác hẳn mọi khu rừng nó từng thấy. 90 00:12:50,341 --> 00:12:52,261 Rợp bóng bê tông. 91 00:12:56,261 --> 00:12:57,581 "Cành" dây điện. 92 00:13:00,301 --> 00:13:02,301 "Cây" tầng thấp đầy gai. 93 00:13:04,621 --> 00:13:11,061 Suốt 50 triệu năm tiến hóa, chẳng có gì chuẩn bị cho nó trước nơi này. 94 00:13:21,461 --> 00:13:23,501 Nhưng nó thích nghi nhanh. 95 00:13:23,501 --> 00:13:27,461 Và đôi mắt siêu chuẩn xác trong đêm giúp nó kiếm ăn 96 00:13:27,461 --> 00:13:29,661 ngay cả trong lòng thành phố. 97 00:13:40,541 --> 00:13:42,781 Nó phải ăn no trước khi trời sáng. 98 00:13:48,541 --> 00:13:53,421 Vì sau ca đêm, nó còn phải bay tới nơi làm ca ngày. 99 00:14:01,381 --> 00:14:03,181 Ở một công viên gần đó, 100 00:14:03,181 --> 00:14:06,861 nơi từng là điểm nghỉ chân cho đàn dơi di cư, 101 00:14:06,861 --> 00:14:09,901 nay đã thành nơi cư trú vĩnh viễn. 102 00:14:13,341 --> 00:14:15,941 Cất giấu một thứ thực sự quý giá... 103 00:14:17,821 --> 00:14:21,901 đứa con đói meo đang chờ sữa buổi sáng. 104 00:14:40,661 --> 00:14:43,541 Nhưng ca ngày cũng có khó khăn riêng. 105 00:14:47,021 --> 00:14:47,861 Cái nóng. 106 00:14:52,261 --> 00:14:57,101 Mùa hè ở Sydney giờ đây thường lên đến hơn 40 độ C. 107 00:15:00,501 --> 00:15:02,981 Nóng hơn nhiều rừng cây rợp bóng. 108 00:15:05,821 --> 00:15:08,101 Đe dọa tính mạng của dơi con. 109 00:15:17,701 --> 00:15:20,621 Nhưng mẹ nó có sẵn vài mẹo rất hay. 110 00:15:23,421 --> 00:15:26,901 Máu chảy qua lớp da mỏng trên đôi cánh 111 00:15:27,621 --> 00:15:29,621 để nó có thể hạ nhiệt 112 00:15:34,021 --> 00:15:36,141 và quạt cho con của mình. 113 00:15:40,301 --> 00:15:42,981 Nhưng nhiệt độ vẫn tăng lên. 114 00:15:47,301 --> 00:15:48,461 Dơi con lâm nguy. 115 00:15:50,781 --> 00:15:53,781 Nó phải tìm cách giúp con hạ nhiệt. 116 00:16:06,421 --> 00:16:08,421 Phải thử cách cuối cùng. 117 00:16:12,101 --> 00:16:12,941 Nước. 118 00:16:22,141 --> 00:16:24,981 Nó sẽ phải liều lĩnh lao xuống. 119 00:16:29,541 --> 00:16:31,621 Không gian đang đông đúc... 120 00:16:35,501 --> 00:16:37,181 với sự cạnh tranh khốc liệt. 121 00:16:41,181 --> 00:16:43,461 Nhưng không làm khó được nó. 122 00:16:57,581 --> 00:17:00,341 Chỉ nhúng một lần là ướt hết lông. 123 00:17:04,461 --> 00:17:07,021 Đã đủ nước để hạ nhiệt cho con... 124 00:17:08,701 --> 00:17:11,661 bằng cái ôm cứu sinh ướt át. 125 00:17:18,141 --> 00:17:21,461 Chốn khắc nghiệt này đưa ra bao nhiêu thách thức, 126 00:17:21,981 --> 00:17:24,261 nó đều sẽ cố hết sức vượt qua. 127 00:17:31,981 --> 00:17:35,661 Và không chỉ vì sự sinh tồn của con mình. 128 00:17:39,221 --> 00:17:44,381 Vì dơi ăn quả có sức mạnh thay đổi thế giới quanh chúng. 129 00:17:46,981 --> 00:17:52,741 Thật khó tin là mỗi con dơi quạ có thể thụ phấn cho 50 loài cây khác nhau... 130 00:17:56,341 --> 00:18:00,501 và gieo hàng nghìn hạt giống chỉ trong một đêm. 131 00:18:03,541 --> 00:18:06,301 Ngay cả ở công viên Sydney này, 132 00:18:06,301 --> 00:18:10,621 có những dấu hiệu cho thấy chúng đang khôi phục tự nhiên. 133 00:18:20,221 --> 00:18:24,981 Qua thời gian, nếu những con dơi này có thể trở về ngôi nhà hoang dã, 134 00:18:27,901 --> 00:18:31,141 thì lực lượng gieo giống hàng không khổng lồ này 135 00:18:32,541 --> 00:18:35,781 có thể giúp rừng cây mọc dày đẹp như xưa. 136 00:18:50,141 --> 00:18:53,181 Các chốn hoang dã trên Trái Đất càng khỏe mạnh, 137 00:18:54,101 --> 00:18:57,101 thì chúng càng nỗ lực giúp đỡ chúng ta, 138 00:19:02,621 --> 00:19:07,181 bảo vệ bầu không khí chúng ta hít thở và nước mà chúng ta uống. 139 00:19:13,341 --> 00:19:16,381 Sức khỏe tương lai của cả hành tinh 140 00:19:17,421 --> 00:19:21,901 có lẽ phải dựa vào thành trì kiên cố cuối cùng của tự nhiên 141 00:19:22,941 --> 00:19:26,421 và những dân cư quan trọng nhất tại đây. 142 00:19:31,741 --> 00:19:35,221 Bà voi già phải lo cho một gia đình ngày càng đông. 143 00:19:39,221 --> 00:19:41,941 Mỗi con non ra đời là một phước lành. 144 00:19:43,981 --> 00:19:47,061 Nhưng cũng thêm một miệng ăn. 145 00:19:50,861 --> 00:19:54,541 Voi rừng có nhu cầu dinh dưỡng rất cao. 146 00:19:56,341 --> 00:19:59,261 Và không thể mãi chỉ ăn cỏ. 147 00:20:02,821 --> 00:20:07,021 May mắn là nó có cả một hiệu thuốc lớn nhất châu Phi 148 00:20:07,021 --> 00:20:08,701 ngay trước cửa nhà. 149 00:20:11,021 --> 00:20:13,141 Rừng mưa nhiệt đới Congo. 150 00:20:21,941 --> 00:20:26,741 Việc đi qua đám cây tầng thấp mọc rậm rạp diễn ra rất chậm. 151 00:20:29,181 --> 00:20:30,941 Có đường khác nhanh hơn. 152 00:20:33,221 --> 00:20:34,261 Một lối mòn. 153 00:20:38,341 --> 00:20:42,341 Nhiều thế hệ tổ tiên của nó cũng đã đi qua con đường này... 154 00:20:45,141 --> 00:20:49,421 tạo ra hành lang vừa cỡ voi dài hàng nghìn dặm, 155 00:20:53,301 --> 00:20:56,661 giúp việc lựa hàng dễ dàng hơn nhiều. 156 00:21:01,181 --> 00:21:03,381 Và lối mòn này dẫn tới... 157 00:21:05,261 --> 00:21:07,141 một hiệu thuốc của rừng. 158 00:21:11,021 --> 00:21:14,181 Đất sét này giàu muối và khoáng chất... 159 00:21:20,101 --> 00:21:23,301 có thể giúp chúng sống sót qua cái nóng ngột ngạt. 160 00:21:26,101 --> 00:21:28,261 Món nước bùn điện giải. 161 00:21:34,341 --> 00:21:38,821 Nhưng để lớn lên to khỏe, gia đình này cần vitamin tươi. 162 00:21:41,221 --> 00:21:44,861 Và bà voi biết mọi bí quyết để tìm được thứ đó. 163 00:21:50,421 --> 00:21:54,821 Voi có thể nghe được một vài tần số thấp nhất 164 00:21:54,821 --> 00:21:56,461 dù là với động vật. 165 00:22:03,061 --> 00:22:06,381 Chúng thậm chí có thể dùng nệm thịt nhạy cảm ở lòng chân 166 00:22:06,381 --> 00:22:08,981 để phát hiện những rung động nhỏ nhất. 167 00:22:12,501 --> 00:22:17,261 Và đó là tiếng quả tươi rụng xuống nền cửa tiệm. 168 00:22:31,661 --> 00:22:33,701 Bà voi có khiếu tìm đường 169 00:22:35,781 --> 00:22:38,141 và bà biết lối nhanh nhất tới đó. 170 00:22:49,501 --> 00:22:52,181 Trên hành trình theo đuổi chế độ ăn lành mạnh 171 00:22:53,381 --> 00:22:55,301 gia đình này đi tới đâu 172 00:22:55,821 --> 00:22:58,941 là tăng cường sức khỏe của rừng đến đó. 173 00:23:04,941 --> 00:23:11,141 Mỗi con voi rải hơn 90 kg phân bón giàu chất khoáng... 174 00:23:14,061 --> 00:23:20,021 và dọn dẹp vài dặm cây tầng thấp mọc quá dày mỗi ngày, 175 00:23:30,461 --> 00:23:33,621 từ đó giúp những cây con chậm phát triển 176 00:23:33,621 --> 00:23:39,101 có cơ hội cần thiết để vươn vai thành người khổng lồ. 177 00:24:01,461 --> 00:24:05,541 Những người khổng lồ với sức mạnh có thể cứu chúng ta. 178 00:24:11,101 --> 00:24:15,501 Khi con người làm gia tăng lượng CO2 trong khí quyển, 179 00:24:16,421 --> 00:24:21,501 cái cây vĩ đại nhờ voi trồng này đang kéo lượng CO2 xuống. 180 00:24:23,661 --> 00:24:28,381 Sau đó cây biểu diễn màn ảo thuật đặc sắc nhất của tự nhiên. 181 00:24:31,181 --> 00:24:34,701 Biến CO2 thành đường 182 00:24:35,221 --> 00:24:38,101 bằng sức mạnh của nắng trên lá cây. 183 00:24:41,621 --> 00:24:45,061 Khóa chặt CO2 làm ấm Trái Đất 184 00:24:45,581 --> 00:24:49,421 vào những cành, thân và rễ cây. 185 00:24:54,581 --> 00:24:59,741 Công sức làm vườn của loài voi cho phép cây nhiệt đới của châu Phi 186 00:24:59,741 --> 00:25:06,101 giảm thêm một triệu tấn carbon mỗi năm. 187 00:25:14,541 --> 00:25:19,621 Những gã khổng lồ này đang giúp ta thay đổi tình hình CO2 gia tăng... 188 00:25:24,741 --> 00:25:27,461 và thực sự chống lại biến đổi khí hậu. 189 00:25:33,701 --> 00:25:37,501 Trong lúc bà voi chỉ đang tìm thứ mình cần 190 00:25:37,501 --> 00:25:39,701 để giữ cho gia đình khỏe mạnh. 191 00:25:48,381 --> 00:25:50,261 Nhưng trong 30 năm qua, 192 00:25:50,781 --> 00:25:56,021 chúng ta đã mất 3/4 voi rừng của châu Phi vì nạn săn trộm. 193 00:26:00,461 --> 00:26:04,301 Với tình trạng chỉ còn rất ít chốn hoang dã còn nguyên vẹn, 194 00:26:05,061 --> 00:26:09,021 nên ta cần động vật hoang dã ở đó hơn bao giờ hết. 195 00:26:11,821 --> 00:26:17,421 Những bác sĩ tài hoa nhất của tự nhiên đang biến mất ngay trước mắt ta. 196 00:26:22,781 --> 00:26:26,821 Những loài đóng góp nhiều nhất cho sức khỏe hành tinh 197 00:26:27,341 --> 00:26:30,941 lại nằm trong nhóm có nguy cơ tuyệt chủng cao nhất. 198 00:26:34,781 --> 00:26:39,941 Và vì mọi thứ đều kết nối với mạng lưới sự sống rộng lớn, 199 00:26:41,021 --> 00:26:45,661 nên số phận của chúng sẽ sớm trở thành của chúng ta. 200 00:26:50,301 --> 00:26:55,181 Nhưng lỡ như chúng ta có thể giúp những động vật tối quan trọng này... 201 00:26:56,701 --> 00:26:58,261 sinh sôi trở lại? 202 00:27:08,541 --> 00:27:09,901 Linh dương Saiga. 203 00:27:13,301 --> 00:27:18,861 Từng có hàng triệu con dạo chơi khắp đồng cỏ từ châu Âu đến Trung Quốc. 204 00:27:21,781 --> 00:27:25,221 Gặm cỏ và gieo rắc hạt giống, 205 00:27:26,061 --> 00:27:27,741 những kẻ du mục này duy trì 206 00:27:27,741 --> 00:27:31,421 đồng cỏ rộng lớn nhất thế giới suốt nhiều thiên niên kỷ. 207 00:27:35,901 --> 00:27:37,461 Cho tới những năm 1990, 208 00:27:39,501 --> 00:27:43,421 khi nạn săn trộm hoành hành đã tàn phá đàn của chúng. 209 00:27:47,221 --> 00:27:50,781 Chúng sụt giảm số lượng nhanh hơn mọi loài thú có vú. 210 00:27:53,181 --> 00:27:55,381 Và khi thú gặm cỏ biến mất, 211 00:27:57,061 --> 00:28:00,301 thì đồng cỏ phụ thuộc vào chúng cũng vậy. 212 00:28:20,221 --> 00:28:25,221 Nhưng một thập kỷ sau, việc săn Saiga đã bị cấm trên toàn vùng chúng sống. 213 00:28:28,941 --> 00:28:33,501 Tương lai của thảo nguyên phụ thuộc vào liệu số ít cá thể sống sót 214 00:28:33,501 --> 00:28:35,661 có thể quay lại từ mép vực. 215 00:28:42,061 --> 00:28:43,421 Một hy vọng mới. 216 00:28:46,381 --> 00:28:49,541 Và một trở thành ba. 217 00:29:02,461 --> 00:29:06,581 Những con thú gặm cỏ của ngày mai sẵn sàng rong ruổi. 218 00:29:09,661 --> 00:29:12,261 Và may thay, chúng không đơn độc. 219 00:29:14,821 --> 00:29:18,581 Các bà mẹ Saiga khác đã tụ tập ở nơi chăm trẻ. 220 00:29:20,941 --> 00:29:24,741 Khi được một tuổi, chúng sinh hạ một cặp sinh đôi, 221 00:29:25,461 --> 00:29:27,181 thậm chí là sinh ba. 222 00:29:32,661 --> 00:29:38,461 Nên với mỗi đợt bùng nổ con non mỗi năm, đàn linh dương đông lên gần gấp đôi. 223 00:29:41,261 --> 00:29:43,421 Chỉ trong 20 năm, 224 00:29:43,421 --> 00:29:48,701 vài nghìn con sống sót đã thành lực lượng triệu con hùng hậu. 225 00:30:07,981 --> 00:30:12,581 Thế hệ mới này đã sẵn sàng giành lại ngôi nhà của tổ tiên. 226 00:30:16,581 --> 00:30:19,501 Hành quân hàng nghìn dặm mỗi năm. 227 00:30:26,101 --> 00:30:30,101 Thổi sự sống vào đồng cỏ ở mỗi nơi chúng đi qua. 228 00:30:34,701 --> 00:30:40,221 Và đảm bảo tương lai của thảo nguyên cho những ai sống ở đó. 229 00:30:56,861 --> 00:31:03,141 Các nhà khoa học đã tính toán rằng ủng hộ sự trở lại của chỉ 20 loài thú có vú lớn 230 00:31:03,661 --> 00:31:08,701 có thể giúp khôi phục gần như 1/4 toàn bộ đất đai trên Trái Đất. 231 00:31:19,181 --> 00:31:25,621 Vậy nên ngày nay, có một phong trào đang rộ lên trên hơn 70 quốc gia khắp thế giới... 232 00:31:27,901 --> 00:31:32,221 muốn trả cảnh quan bị tàn phá về cho những thợ chăm sóc tự nhiên 233 00:31:33,181 --> 00:31:36,541 trong một quá trình gọi là "phục hồi hoang dã". 234 00:31:41,421 --> 00:31:47,181 Ở vùng đầm lầy Iberá của Argentina, hơn một triệu mẫu Anh đầm lầy, rừng 235 00:31:47,181 --> 00:31:52,221 và đồng cỏ từng nhộn nhịp với hơn 4.000 sinh vật. 236 00:31:55,101 --> 00:31:58,861 Nhưng hàng thế kỷ chăn nuôi gia súc đã xua đuổi động vật hoang 237 00:31:59,541 --> 00:32:03,741 khiến cho bức họa phì nhiêu này đứng trên bờ sụp đổ... 238 00:32:07,581 --> 00:32:09,341 cho đến khi sang thế kỷ mới... 239 00:32:11,341 --> 00:32:14,341 khi vùng đất này bắt đầu được trả về cho tự nhiên. 240 00:32:21,621 --> 00:32:26,821 Nhưng có một loài đang cản trở con đường đến sự hồi phục hoàn toàn. 241 00:32:34,661 --> 00:32:39,221 Khi gia súc không còn, thì các đàn chuột lang nước thế chỗ. 242 00:32:42,101 --> 00:32:44,101 Hàng trăm con gặm nhấm... 243 00:32:46,381 --> 00:32:49,581 xén gọn mọi ngọn cây non đang cố mọc. 244 00:32:53,341 --> 00:32:56,941 Đồng nghĩa với sự hồi phục của Iberá tuột mạnh mẽ. 245 00:33:00,981 --> 00:33:04,101 Nhưng lũ chuột lang khổng lồ này đâu lo lắng gì. 246 00:33:07,101 --> 00:33:08,861 Chúng thong thả tới độ 247 00:33:10,701 --> 00:33:12,101 nằm thườn thượt. 248 00:33:16,341 --> 00:33:19,181 Nhưng chuyện đó sắp thay đổi. 249 00:33:28,821 --> 00:33:33,181 Cái chuồng này đang giữ kẻ săn mồi đáng sợ nhất Nam Mỹ, 250 00:33:35,541 --> 00:33:38,781 đã bị săn hết ở đây hơn 70 năm trước. 251 00:33:47,901 --> 00:33:52,061 Con báo đốm được giải cứu này có thể giải quyết bài toán loài chuột. 252 00:33:58,221 --> 00:34:02,301 Còn thử thách của nó là kiếm ăn cho cặp sinh đôi. 253 00:34:07,261 --> 00:34:11,941 Giờ mọi thứ phụ thuộc vào việc sát thủ này có học được cách săn mồi... 254 00:34:15,421 --> 00:34:17,781 khi rời khỏi chuồng hay không. 255 00:34:26,541 --> 00:34:32,101 Con báo đốm tự do đầu tiên đặt chân tới đây vào những năm 1950. 256 00:34:45,421 --> 00:34:47,541 Mọi thứ sẽ thuộc về chúng... 257 00:34:49,301 --> 00:34:52,701 miễn là mẹ chúng có thể bật bản năng sát thủ. 258 00:35:10,621 --> 00:35:11,981 Chế độ lén lút. 259 00:35:33,101 --> 00:35:34,141 Bò thật thấp. 260 00:35:48,221 --> 00:35:49,301 Tiến lại gần. 261 00:36:13,541 --> 00:36:15,421 Rồi đợi thời cơ. 262 00:36:36,861 --> 00:36:40,581 Lũ chuột lang nước này đã quen thích gì làm nấy. 263 00:36:44,541 --> 00:36:45,741 Cho đến giờ. 264 00:37:16,541 --> 00:37:22,221 Các con gái của nó đã chứng kiến bậc thầy ra tay và chia sẻ chiến lợi phẩm. 265 00:37:23,861 --> 00:37:26,541 Chúng rồi cũng sẽ thành tác nhân thay đổi... 266 00:37:29,581 --> 00:37:33,141 khai mở toàn bộ tiềm năng của vùng đất rộng lớn này. 267 00:37:37,941 --> 00:37:43,421 Gia đình sát thủ này giờ sẽ gieo rắc sợ hãi mỗi nơi chúng tới. 268 00:38:04,781 --> 00:38:09,541 Chuột lang nước sẽ phải ở gần nước, nơi chúng thấy an toàn. 269 00:38:15,621 --> 00:38:20,621 Buộc loài ăn cỏ phải di chuyển, cho cây cối thêm cơ hội phục hồi... 270 00:38:23,021 --> 00:38:25,821 để có thêm nhiều vùng sinh sống mới. 271 00:38:30,141 --> 00:38:34,421 Và thêm nhiều sinh vật có thể trở lại trang trại gia súc cũ này... 272 00:38:38,021 --> 00:38:43,941 xây dựng mối liên kết của riêng mình, khiến nó bền bỉ hơn trước các thay đổi. 273 00:38:51,741 --> 00:38:54,221 Mạng lưới sự sống được phục hồi ở Iberá 274 00:38:54,741 --> 00:38:58,421 sẽ giúp nó tồn tại lâu dài trong tương lai. 275 00:39:06,061 --> 00:39:09,861 Nhờ có sự trở lại của một mảnh ghép còn thiếu. 276 00:39:16,181 --> 00:39:18,741 Trao quyền cho những bác sĩ tự nhiên 277 00:39:18,741 --> 00:39:23,061 có thể bảo vệ ta khỏi nhiều hiểm họa từ hành tinh đang thay đổi. 278 00:39:25,901 --> 00:39:29,221 Các đồng hoa dại làm gia tăng dân số ong... 279 00:39:32,261 --> 00:39:36,021 giúp đảm bảo một phần tư nguồn cung cấp lương thực của ta 280 00:39:36,021 --> 00:39:39,021 trước thời tiết ngày một khó đoán. 281 00:39:43,261 --> 00:39:47,301 Bảo vệ rái cá giúp khôi phục rừng tảo... 282 00:39:49,901 --> 00:39:54,501 thứ bảo vệ bờ biển khỏi bão tố ngày một nhiều. 283 00:40:00,741 --> 00:40:05,421 Số lượng cá voi gia tăng đem lại phân bón cho đại dương, 284 00:40:05,941 --> 00:40:09,021 giúp nuôi sống lượng phù du bùng nổ 285 00:40:09,541 --> 00:40:13,981 những sinh vật đã xử lý 10 tỷ tấn carbon mỗi năm. 286 00:40:17,341 --> 00:40:20,901 Bằng tất cả các rừng mưa nhiệt đới cộng lại. 287 00:40:25,341 --> 00:40:29,141 Khi ta giúp đỡ tự nhiên, tự nhiên sẽ giúp đỡ ta. 288 00:40:30,261 --> 00:40:34,981 Có thể thấy dấu hiệu của sự hồi phục mà ta mong đợi. 289 00:40:39,981 --> 00:40:42,381 Trên khắp bang Washington, 290 00:40:42,381 --> 00:40:45,541 lối đi của những con cá hồi kiêu hùng đang bị chặn 291 00:40:46,581 --> 00:40:49,701 bởi hơn 10.000 chướng ngại nhân tạo. 292 00:40:55,421 --> 00:41:00,421 Số lượng của một số loài cá hồi đã giảm lên tới 95%. 293 00:41:06,301 --> 00:41:09,941 Nhưng khi ta bắt đầu nhìn thấy bức tranh rộng hơn, 294 00:41:11,781 --> 00:41:14,301 ngày nay trên một con sông, 295 00:41:16,901 --> 00:41:19,061 mọi thứ sắp thay đổi. 296 00:42:00,981 --> 00:42:03,941 Một chiến dịch phá bỏ các con đập cũ 297 00:42:03,941 --> 00:42:07,581 đang làm thay đổi các tuyến đường thủy khắp Bắc Mỹ. 298 00:42:08,661 --> 00:42:12,701 Đến nay, hơn 1.900 con đập đã được tháo dỡ. 299 00:42:15,701 --> 00:42:20,421 Hàng nghìn dặm sông lại một lần nữa chảy tự do. 300 00:42:24,061 --> 00:42:25,941 Và lũ cá hồi cũng thế. 301 00:42:37,421 --> 00:42:41,581 Cuối cùng, chúng có thể đến được nơi sinh sản của tổ tiên. 302 00:42:51,661 --> 00:42:55,581 Khi chúng đẻ trứng trong dòng nước lạnh, râm mát, 303 00:42:58,981 --> 00:43:00,861 chuyến đi của chúng đã xong. 304 00:43:05,261 --> 00:43:08,941 Nhưng di sản của chúng sẽ trường tồn. 305 00:43:13,861 --> 00:43:17,301 Cả một thế hệ cá hồi hy sinh cơ thể của mình. 306 00:43:22,981 --> 00:43:27,701 Và cái chết của chúng bơm sự sống trở lại khu rừng. 307 00:43:40,021 --> 00:43:45,661 Cuộc vận chuyển dinh dưỡng khổng lồ từ đại dương về đất liền, 308 00:43:46,501 --> 00:43:49,301 từ sự sống này sang sự sống khác, 309 00:43:50,341 --> 00:43:52,621 chính là sinh mạng của rừng, 310 00:43:57,061 --> 00:44:02,541 cung cấp lên đến 80% lượng nitơ rừng cần để phát triển. 311 00:44:12,821 --> 00:44:16,581 Con của cá hồi sẽ di chuyển về hạ nguồn 312 00:44:17,861 --> 00:44:19,781 để bắt đầu chu kỳ mới. 313 00:44:22,541 --> 00:44:26,941 Với sự giúp đỡ của chúng ta, chúng sẽ lại sinh sôi phát triển, 314 00:44:27,981 --> 00:44:32,341 duy trì toàn bộ mạng lưới kết nối... 315 00:44:34,741 --> 00:44:35,781 từ núi... 316 00:44:38,261 --> 00:44:39,261 đến biển. 317 00:44:44,341 --> 00:44:48,341 Mang hy vọng mới tới mỗi người đang phụ thuộc vào chúng. 318 00:44:58,821 --> 00:45:02,381 Tự nhiên có thể giúp thế giới của ta phục hồi... 319 00:45:07,261 --> 00:45:10,581 nếu ta cho nó cơ hội. 320 00:45:14,021 --> 00:45:19,701 Mỗi sinh vật sống là một mắt xích vô giá trong mạng lưới sự sống... 321 00:45:22,701 --> 00:45:26,581 thứ mà rốt cuộc tất cả chúng ta đều phụ thuộc vào. 322 00:45:30,661 --> 00:45:35,821 Trong thế giới vạn vật có kết nối này, mỗi hành động đều có hậu quả. 323 00:45:38,781 --> 00:45:43,221 Và lựa chọn của chúng ta thực sự quan trọng. 324 00:45:46,141 --> 00:45:48,461 Được trang bị kiến thức mới, 325 00:45:48,461 --> 00:45:54,701 ta có thể hành động để giúp tự nhiên vực dậy sức sống của hành tinh này. 326 00:46:03,541 --> 00:46:05,261 Thời điểm để hành động 327 00:46:05,981 --> 00:46:07,061 là bây giờ. 328 00:46:11,501 --> 00:46:17,661 Vì bây giờ chẳng còn câu hỏi liệu ta còn có thể cứu thiên nhiên hay không, 329 00:46:19,181 --> 00:46:23,621 mà là liệu thiên nhiên có thể cứu được chúng ta hay không. 330 00:48:16,181 --> 00:48:21,181 Biên dịch: Phạm Thị Lan Phương