Ang ganda.
Tingin mo magugustuhan niya 'to?
Papa.
Uy.
Anak.
'Di ka dapat naririto.
Nandito ako para sa atin.
Ano'ng ibig sabihin noon?
Alam mo? Hindi ko kaya. Hindi ngayon.
Pasensiya na.
Papa, tingnan mo.
Max!
Bakit ayaw mo akong kausapin?
Mas kaunti ang alam mo,
mas mabuti.
UNSEEN
Zenzi, 'wag kang magsalita.
Sige, pupunta ako sa shops.
Parating na ang ladies para sa brunch.
-Ang ladies? -Oo.
Maghahanda ako ng almusal para sa tennis club ko.
-Nakita mo ba ang susi ng kotse ko? -Oo, ma'am. Nasa likod ng counter.
Salamat.
Nakita mo ba si Summer?
'Di ko pa nakikita si Summer buong umaga, ma'am.
Sigurado ka ba na nandito siya?
Tatanggalin ko na lang ang ice cream sa listahan ng bibilhin ko.
Hindi, Mama!
Siyempre hindi.
Bakit ito nangyayari?
Gusto kong mag-aral.
Easy, baby girl. Okay?
-'Di ito kasama sa plano, Max. -Halika dito.
Halika dito.
Kalma ka lang. Okay?
Kukuha pa ako ng mga shift sa club.
Alam na ng mga boss ang pangalan ko. Gusto nila ako.
Sigurado akong magiging ayos lang tayo.
Sige na.
Magandang bagay ito.
Magkakaroon tayo ng munti nating Maxzi na tatakbo-takbo dito
sa loob ng ilang buwan.
-Ilang buwan? -Oo.
'Di agad nakakatakbo ang mga sanggol
-ilang buwan matapos silang ipanganak. -Tumahimik ka.
Ilang taon,
tapos tatakbo na siya.
Little Max.
…karagdagang balita kasunod ng insidente
sa Cape Town Central Train Station kagabi.
-Hinahanap ng mga pulis ang isang babae… -Diyos ko.
…na pinaniniwalaang nakasuot ng green coat.
Ayon sa tagapagsalita ng pulisya, ilang…
Ano itong nangyayari sa mundo?
…na tumutugma sa babaeng tumakas sa istasyon
ilang sandali matapos ang insidente.
Hinihiling nila na sinumang…
Ano ang magtutulak sa isang tao na gumawa ng ganoong karahasan?
May balita na ba kay Max?
Wala, wala pa, ma'am.
-Nagpunta ka na ba sa pulis? -Oo.
Alam mo, maaaring 'di ito ang gusto mong marinig, pero…
baka ito na ang pagkakataon mo na magsimulang muli.
Sige, aalis na ako.
Okay, mahal ko.
-Mahal kita. -Mahal kita, Mama
Sige, magkikita tayo...
Pero, alam mo? Pwede ka bang bang pumunta sa shops?
Kailangan ko pang mag-ayos bago dumating ang ladies.
-Oo naman. -Magaling.
At pwede ka bang mamili para sa hapunan ng Shabbat ng Biyernes, pakiusap?
Bibigyan kita ng listahan.
Sandali lang.
Kakatok na naman ang mga pulis.
Babalik na naman 'to sa akin.
Tingin ko nawasak talaga ang mukha niErnie.
Kaya matatagalan sila para makilala siya.
Ibig sabihin, may oras pa tayo para maglinis.
At si Blessing?
Pupuntahan mo siya sa club?
Alam mo namang ayaw n'yang naghihintay.
Kailangan kong pag-isipan ang susunod na gagawin bago ko siya puntahan.
Naniniwala si Blessing na malayo ang mararating mo sa negosyong ito.
Pero may pabor siya sa iyo.
Oo, sige. Kahit ano para sa big boss.
Alam mo, hinahanap ng pulis ang pumatay kay Yazid.
At iniistorbo nila si Blessing.
Kailangan ng Big Boss na akuin mo 'yon.
Ano?
Aalagaan ka naming mabuti. 'Di maghihirap ang pamilya mo.
Hindi, pasensiya na.
-'Di ko magagawa iyon. -Hindi 'yon lalampas ng limang taon.
Pwede mong sabihing self-defense.
At saka, hindi choirboy si Yazid.
Kaunti lang ang tumatanggi kay Blessing.
Pero inaalagaan niya ang mga tapat sa kanya.
Lintik.
Unang-una…
bakit ba pinatay si Yazid?
Max, kaibigan ko, 'wag kang magtanong ng bagay na ayaw mong sagutin.
Pagkakataon ito para sa pamilya mo.
Pwede silang tumira sa mas magandang bahay,
sa mas magandang lugar, makakapag-aral sa mas magandang school ang anak mo.
'Di ba iyan ang gusto mo?
Mas magandang buhay para sa kanila?
Mas maganda kaysa sa mayroon ka.
Sige na, kaya mong ibigay 'yon. Mas maganda kaysa sa nabibigay mo.
Ito na ang pagkakataon mo na maging mas mabuting asawa at ama.
Ano'ng tingin mo, Max?
Aalagaan n'yo sila?
Siyempre naman.
Paumanhin, Ray.
Tumawag ang pulis, gusto ka nilang makausap ulit.
At gusto rin nila akong makausap.
Ano'ng sasabihin ko sa paghingi ni Zenzi ng address ni Jackson Thom?
-Wala. Kuha mo? -Oo, Ray, pero…
Manahimik ka. Okay?
Lintik na Zenzi.
Kailangan ko lang makita ang asawa ko, sir.
Please, pwede bang…
Tayo na, baby.
Detective, pakiusap.
-'Di pinatay ni Max si Yazid. -Paumanhin, ma'am.
Nasa korte na ang desisyon.
Nasaan si Papa?
Kailan siya uuwi?
May kaibigan ka ba o pamilya?
Wala.
Walang pamilya.
Zen...
Ate.
Salamat.
Ayos ka lang ba?
Umiinom ka ba ng gamot?
Diyos ko.
Ba't 'di ka na lang gumamit ng baril? Mas mabilis.
Dapat mong alagaan ang sarili mo. Masyadong maraming asukal 'yan.
-Ano'ng gusto mo, Naledi? -Wala akong gusto.
Pumunta ka sa bahay ko.
Tinawagan mo ako.
Malaking pagkakamali iyon.
Sige. Nandito na tayo.
Ano'ng kailangan mo?
Tulong? Pera?
May problema ka na naman ba?
Nawawala si Max.
Nakatakda siyang lumabas sa kulungan kahapon, pero…
nawala na lang siya.
Bakit na naman siya nakulong?
Assault?
-Murder. -Wow!
Alam mo kung paano pumili.
Kilala ko siya, Naledi.
'Di niya iyon ginawa.
-Bakit 'di mo ako tinawagan? -Ano namang magagawa mo?
At sa anumang kaso,
Tinawagan kita pagkatapos ni Esulu.
Tinawagan kita noong inaresto si Max, pero masyado ka atang abala.
Tinatanong mo kung bakit 'di ako tumawag?
Bakit 'di mo ako tinawagan?
-Mayroon ka ng number ko? -Naging abala ako.
Oo, lagi naman.
Abala.
Pero nandito na ako ngayon.
Ano'ng ibig mong sabihing hindi ginawa ni Max 'yon?
Baka iniwan ka niya.
Mas makabubuti 'yon.
Hinding kami iiwan ni Max.
Hindi siya abala.
Sandali, Zenzi.
Kakausapin ko si John.
Titingnan ko kung makakausap niya ang mga kakilala niya,
baka pwedeng pilitin ang mga pulis.
'Wag na.
Pumunta na ako sa police station.
Sinubukan kong magsampa missing persons report.
Mukhang walang may pakialam.
-May problema ako, Naledi. Ako… -Lagi kang may problema.
Dahil hinahayaan mong samantalahin ka ng lahat,
kasama na si Max.
Tigilan mo na ang paglilinis sa kalat ng iba.
-Manindigan ka. -Wala akong choice.
Lagi kang may choice.
Ginawa ko ang akin.
Umalis ako.
Ayusin mo… ayusin mo ang sarili mo.
Hindi, ayos lang.
Ako na ang magbabayad.
Sundan mo ang babaeng kausap ni Zenzi.
Hello?
Max, ikaw ba 'yan?
Pakiusap, magsalita ka.
Max.
Hello.
Kumusta si Esulu?
Miss ka na niya.
Gusto niyang sumama, pero sabi ko sa susunod na lang.
At ikaw? Kumusta ka na?
Ang hirap, Max.
May mga gabing 'di kami makakain.
Laging hinihingi ni Enrico ang bayad sa upa.
Wala kaming mainit na tubig
o kuryente, ang ibig kong sabihin…
Kumuha ako ng extra na mga trabaho para maitawid.
Pero hindi sumasapat.
Bakit ka ginagambala ni Enrico para sa upa?
Akala ko maayos na.
Hindi. Ano'ng ibig mong sabihin?
'Wag kang mag-alala.
Aayusin ko ito.
Zenzi,
hindi ko gustong biguin ka.
Kaya 'wag mo akong susukuan.
Lalaban ako para sa atin.
Hello.
Sarado ang lugar na ito.
Hi. Pasensiya na sa abala.
Gusto ko lang malaman kung may kilala kang Max.
Dati siyang nagtatrabaho dito.
Max?
-Sinong Max? -Maxwell Mwale. Matangkad, matipuno..
Max.
Nakita mo ba siya?
Hindi. Walang nakakita sa kanya. Marami siyang ginalit.
-Bakit? Ano'ng ibig mong sabihin? -Sino ka?
Ate?
-'Di bale na. Salamat. -Hoy!
Hoy!
Max.
Max...
Akala ko para sa taong naglilinis ng bahay ng iba,
malinis ang sa iyo.
Bakit ba lagi kang pumapalpak, Zenzi?
Sinasadya mo ba?
Una, pinatay mo si Jackson, tapos si Ernie. Para kang natural killer.
Pakiusap, wag mong sabihin sa iba. 'Di ko sinasadya.
Kalma lang. Narito ako para makipag-usap.
-Ayaw ko lang ng gulo. -Hindi.
Hindi kung makikinig ka sa sasabihin ko.
Upo.
Upo!
Binisita kita at 'di mo man lang ako inalok ng tsaa.
Pakiusap, ibaba mo na 'yan.
Ito?
Bitawan mo!
Wow.
Pasensiya na.
May demonyo sa loob mo, 'di ba?
Wala akong pakialam sa mga problema mo.
Kailangan ko ang baril para maitapon ko na.
-Hindi. -Hindi mo kaya o ayaw mo?
Sabihin mo muna.
Sino si Yazid Noordien, at bakit nakulong si Max sa pagpatay sa kanya?
-Ano'ng kinasangkutan ni Max? -Hindi mo alam ang sinasabi mo.
Nasaan ang pesteng baril…
Sinabi ng mga tao mo na inako ni Max ang kasalanan.
Gusto kong malaman kung sino iyon.
Huwag ka nang makipaglaro sa akin. Nasaan na?
Itinago ko.
Insurance ko iyan para 'di mo ko patayin.
Tingin mo kailangan ko ng baril para patayin ka, ha?
Alam mo ba ang gulo na ginawa mo?
Pero dahil magaling kang pumatay, gamitin natin 'yan.
Gusto kong patayin mo si Blessing.
'Yon lang ang paraan para makakalabas tayo ng buhay dito.
Ano? Sa tingin mo may pagpipilian ka? 'Di ako nagtatanong.
Ilan lang nito at mamatay siya.
Ano'ng gagawin ko diyan?
Ilagay mo lang sa mesa niya.
'Di niya matitiis ang magandang cocaine.
At pagkatapos, ibalik mo sa akin ang bag.
Kung napakadelikado ng lalaking 'to,
paano mo naisip na makakapasok ako sa lugar niya?
Dahil may superpowers ka.
Ikaw ang invisible na babae.
Walang nakakakita sa'yo, walang nagmamalasakit sa'yo.
Siguradong nabubuhayan ka sa pagpatay.
Bakit mo naman itutulak ang isang tao sa harap ng tren?
Nakikita ko sa mga mata mo.
Pareho tayong mamamatay-tao.
Sige.
Salamat.
-Okay. -Paki-kumusta ako sa tatay mo.
Mabuti siyang tao. Gusto ko siya.
-Zenzi. -Sino 'yon?
Siya ang ahente namin sa real estate.
May bibili na ng bahay.
Sino 'yung kasama mo sa loob?
-Boss ko. -Ano'ng ginagawa niya…
Ano'ng ibig mong sabihing ibebenta n'yo? May bibili na?
-Paano ako? -Gaya ng sinabi ko,
maghanap ka na ng malilipatan.
Wala na akong ibang mapuntahan.
Okay, wala akong pera. Wala ako…
Wala akong kahit ano.
-Pakiusap. -Zenzi…
Matagal na kitang pinatira nang libre dito.
'Di ako mahahanap ni Max kung ibebenta n'yo.
Sa tingin mo babalik pa rin siya para sa 'yo?
-Alice, lalabas ako. -Sige.
'Wag ka nang maghintay.
Baka pwede kang bumalik sa probinsiya.
Siguradong may matitirhan ka, Zenzi.
Patawad.
Oo, hinahanap ko ang asawa ko. Max Mwale.
Hello?
Oo. Hi, hinahanap ko ang asawa ko, si Max Mwale.
Pasyente ba siya sa ospital?
Sige, maghihintay ako.
Oo, hinahanap ko ang asawa ko, si Max Mwale.
Pero 'di mo man lang tiningnan.
Sigurado ka?
Okay. Pero pwede bang… Hello?
Hi. Oo. Hinahanap ko ang asawa ko.
Gusto kong malaman kung pasyente siya sa ospital.
Sige, pwedeng pakitingnan, sis?
Hello?
ANG BALANSE MO AY R0.00 OUT OF AIRTIME?
MAHAL KO SI MOMMY
Oo, maganda ito.
Uy.
Uy, anak.
Maglaro tayo sa labas.
Uy. Kinakausap kita. Ano'ng problema mo?
May problema siya sa mga bata sa school.
Nakikita ko palagi ang ganitong bagay sa club.
Hindi ka dapat magpakita ng kahinaan, anak,
o sasamantalahin ka nila.
Hindi niya kailangan ng guro.
Kailangan lang niya ang tatay niya.
Walang nakikinig sa akin dito sa bahay. Hubarin mo 'yang damit na 'yan.
Max, huminahon ka.
-Hindi. -Naglalaro lang siya.
Dito nagsisimula, Zenzi. Ayaw ko ng baklang anak.
-Max, pakiusap. -Bakit ko siya hahayaan?
Kasalanan mo ito.
Oo.
-Zenzi? -Alice.
Pakiusap huwag n'yong ibenta ang bahay.
Patawad, Zenzi. Hindi ko ito desisyon.
-Nagdesisyon na si Enrico. -Alice, pakiusap.
Paano kung sa 'yo ito mangyari?
Paano kung hinahanap mo si Enrico?
Sige na.
Kakausapin ko siya.
-Salamat. -Pero wala akong maipapangako.
Sige.
Pwede na ba natin siyang kausapin?
Hindi, 'di pa siya nakakauwi.
-Okay, pwede ba natin siyang tawagan? -Zenzi...
Sabi ko kakausapin ko siya.
Enrico...
pwede ba tayong mag-usap?
-Ano sa tingin mo ang ginagawa mo? -Enrico, pakiusap.
Okay. Enrico.
Sabi ko lubayan mo ako.
May asawa na ako.
Sige, pero...
may pera ako, kaya kong bayaran ang upa. 'Wag…
Huli na.
Ibebenta na ang bahay at iyon na 'yon.
Pakiusap, Enrico.
Pag-aari ko'yon, at gagawin ko ang gusto ko.
Ngayon, umalis ka na, babae!
Ayaw ko sa 'yo.
Walang may gusto sa 'yo.
Kaya ka iniwan ng asawa mo.
Umuwi ka na!
Mga lintek na babae.
Ikaw.
Ano'ng nangyari sa asawa ni Max?
Umalis ka.
Sabihin mo kung saan niya itinago.
Saan nilagay ni Zenzi ang baril?
Ano? Wala akong alam sa baril.
Ano'ng sinasabi mo?
Kung may mahanap ka,
tawagan mo ako.
Pwede akong maging kaibigan mo o kaaway mo.
Pero wala na halos akong mga kaaway na nabubuhay pa.
Sa totoo lang, wala na pala.
Pumili ka.
Ayos ka lang ba?
Ayos lang ako.
Mukhang 'di ka ayos.
Medyo…
pagod lang ako.
Wala pa ring balita mula kay Max?
Wala.
Itatapon ko na ba 'to?
Hindi.
Bahagi ng archive ko mula sa mga araw ko sa diyaryo.
Kinamumuhian ako noon ng mga kumpanya at pulitiko.
Baka hanggang ngayon.
Naghahanap ako ng artikulo para sa bago kong libro,
pero 'di ko mahanap.
Bakit di ka maupo?
Marami pa 'kong gagawin.
-Kailangan ko pang matapos. -Halika. Iwan mo na 'yan.
Maupo ka lang. Ipagpatuloy mo ang paglilinis mamaya.
Naglalaro ka ba?
-Hindi. -Pwede kitang turuan.
Bakit 'di ka gumalaw ng isa?
Hindi. Hindi 'yan pwede diyan.
Hindi ko…
Hindi ko alam ang mga patakaran sa larong ito.
Hindi ko alam kung bakit gusto mo akong maglaro.
Dahil gusto kitang pag-aralan.
Gusto kong malaman ang iniisip mo. Paano ka dumiskarte.
-Bakit? -Para sa bago kong libro.
Isang tagalinis ang bida.
Gusto ko lang makita ang ugali mo.
Ang creepy n'on.
At bakit gusto mong magsulat ng libro tungkol sa isang tagalinis?
Hindi kami interesanteng mga tao.
Diyan ako 'di sumasang-ayon sa iyo.
"Ang hindi napag-aralan na buhay ay walang halaga."
Socrates.
Sinusubukan ko pa ring alamin kung paano sisimulan ang libro,
pero alam ko na kung paano ito matatapos.
Ikaw na.
Paano ito matatapos?
Papatayin ng tagalinis ang may-akda.
Zenzi, ayos ka lang?
Ayos lang ako.
Makinig ka…
ang deal para sa pagbebenta ng bahay
ay hindi pa tapos. Pwede ko pang ipagpaliban...
kung gusto mong gawin itong sulit.
Magkita tayo sa building site sa loob ng isang oras.
Alam mo 'yong lumang abattoir?
Bago namin gibain ang lugar na iyon...
kung gusto mong pag-isipan ko ang pagbebenta sa bahay...
'Di ako pwede.
Baka mawalan ako ng trabaho sa mall kapag nahuli ako.
Zenzi...
kung 'di kita makita doon, ibebenta ko 'to.
At baka pwede mong kausapin ang pulis tungkol sa armas na tinatago mo.
Hindi ko alam ang sinasabi mo.
'Wag mo akong paghintayin.
Zenzi, buksan mo ang pinto!
Pumasok ka, lumabas ka. Nang walang nakakapansin.
Invisible ka.
Gusto mong sundan ko siya?
Lintik.
Boss, kumusta ka na?
'Yan din ang tanong ko.
Akala ko bibisita ka.
Alam mo namang masamang tumanggi sa imbitasyon, 'di ba?
'Di iyon ang intensyon ko, boss. Medyo abala lang.
Ray-Ray...
iniiwasan mo ba ako?
Hello?
Pumunta ka sa Block E.
Ang huling block, sa sulok.
Sa unang palapag.
-Nandiyan ka pa ba? -Oo, nandito pa rin ako.
Alam mo namang malaki ang kinita ni Jackson para sa akin?
At laging may kapalit
kapag nagtanggal ka ng tao nang 'di ko pinapayagan, 'di ba?
Pangako ko sa iyo, sir, hindi ko pinatay si Jackson.
Pero baka alam ko kung sino ang gumawa.
Sino?
Ano ang mayroon na 'di mo masabi sa akin sa telepono?
Bakit hindi naaalagaan ang pamilya ko?
May usapan tayo.
Ngayon, nabubulok na ako dito dahil kay Blessing.
Gusto ko ang ipinangako sa akin.
'Wag kang mag-alala.
Titingnan ko.
Kung hindi ito maaayos,
ipinapangako ko pababagsakin ko kayong lahat.
Sabihin mo kay Blessing na matutuwa ang kapulisan
na malaman kung sino talaga ang pumatay kay Yazid.
Huwag kang tanga, Max.
Ayaw mong kalabanin si Blessing.
Seryoso ako.
Kung 'di maaalagaan ang pamilya ko,
magkakaproblema ang lahat.
Max Mwale.
Nakalabas na ba siya?
Sa kung saan.
Alam mo kung ano?
Hanapin mo si Max at dalhin sa akin.
Kakailanganin ko ng oras.
Pakiusap, sir.
May 48 oras ka.
Kung hindi mo siya mahanap,
hahanapin kita.
BABALA HUWAG PUMASOK
Ano'ng gusto mo?
Tingin ko alam mo ang gusto ko.
Nakakadiri ka.
Aray.
Zenzi...
'wag kang magpanggap na inosente.
Ikaw…
Gusto mo ako.
Gusto mo ako gaya ng pagkagusto ko sa 'yo
simula noong lumipat ka sa amin.
Kita mo?
Sa ngayon, ako ang kailangan mo para manatili sa bahay. Ha?
Paano ko malalaman na tutuparin mo ang kasunduan?
Kailangan mo lang ng tiwala at alamin.
Kung masaya ako sa performance mo,
pwede pa nating gawing mas permanente ito.
Baka dapat malaman ni Alice ang tungkol dito.
Huwag mo akong takutin, puta. Sasampalin kita!
Tingnan mo ako.
'Wag ka nang makipaglaro, tanga…
Zenzi.
Zenzi!
Putang bruha!
Puta!
Sana mamatay ka tulad ng pagpatay nila sa anak mo.
Kita mo?
Isang grupo ng malilibog na construction worker at walang nakakapansin sa kanya.
Siya ang invisible na babae.
Ano bang ginagawa niya dito?
Sino namang may pakialam.
Ang tamang tanong, saan niya itinatago ang baril?
Cape Town Police Station, hello?
Kumusta, oo, kailangan kong mag-report ng bangkay.
Saan ito nangyari?
Sa isang construction site sa Maitland.
Nagtatrabaho ako kay Raymond Hendricks, at may impormasyon ako tungkol sa murder.
Si Zenzi Mwale, ang tagalinis sa opisina ni Raymond,
tinanong niya sa 'kin ang address ni Jackson Thom.
At tingin ko pumunta doon si Zenzi dahil sinabi ni Raymond sa kanya.
At ngayon ang lalaking iyon, si Jackson Thom, ay patay na.
-Jackson? -Jackson Thom.
Ako na ang bahala dito, Sergeant.
Pwede ka bang sumama sa akin, ma'am?
Ito ang ikaapat na bangkay sa construction site sa loob lang ng dalawang buwan.
-Gusto kong magsulat ka ng op-ed. -Okay.
Tingnan ang anggulo ng tila kawalan ng responsibilidad ng kumpanya
para sa kaligtasan sa trabaho.
Kaya ka namin binabayaran ng malaki.
Tatandaan ko 'yan sa susunod na maningil ako.
Abo sa abo.
Alikabok sa alikabok.
Interstellar stardust.
Gawa tayo sa mga parehong mga elemento tulad ng sa mga bituin, pero…
ilang milyong beses tayong mas marupok…
dahil ang kamatayan ay nag-iipon ng alikabok.
Zenzi!
Wala na si Enrico.
Wala na ang asawa ko.
Nakikiramay ako, Alice.
Patawad.
Maaaring ang kamatayan ang pinakadakila sa lahat ng pagpapala ng tao.
Ngunit ang ating mga kaluluwa ay 'di basta-bastang naninirahan sa alikabok.
Tulad ng alikabok, babangon tayong muli,
at ipapakita ang ating katauhan…
pagkatapos nating mawala.
Tagapagsalin ng Subtitle: Rexie