A, pagmasdan ninyo sila! Napakabata, napakasaya, umiibig…
Sino naman ang aayaw sa kuwento ng pag-ibig?
Iyong sandaling tititig ka sa kanya at maglalaho ang lahat sa paligid.
Kabilang ang mga kapintasan niya. At ang nais mo na lang gawin ay…
Paumanhin kung akala ninyo'y ganoong kuwento ng pag-ibig ito.
Ganoon nga, subalit hindi sila ang mga pangunahing tauhan.
O hindi lang sila.
Siya ang bida ng ating kuwento,
ang kasama.
Elena Bianda, ang inyong lingkod.
At oo, ito ay aking kuwento.
Kaya ako ang nararapat na magkuwento nito.
Oo naman. Kayo na ang bahala, Binibining Bianda.
Bueno, sige. Simulan natin sa umpisa.
Hindi ako utusan, kung iyon ang iniisip ninyo.
Marunong akong magbasa at magsulat.
Masinsin ang edukasyong natanggap ko, at higit sa lahat, mahusay akong magpasya.
Kaya nga ako ang pinakamahusay na kasama sa lungsod.
Subalit di ako nag-iisa.
Ang tawag ng iba sa amin, "alalay".
Binabayaran ako ng mayayaman upang payuhan ang mga anak nila kaugnay ng pag-ibig,
protektahan ang kanilang dignidad,
at tulungan silang maghanap ng angkop na manliligaw.
MGA MANLILIGAW
Masyadong matanda.
Masyadong bata.
Walang modo.
Tamang-tama siya,
kung handa kang pakasalan ang ina niya.
Hindi.
Huwag ninyong ipagkakamali.
Mahilig ako sa mga kuwento ng pag-ibig. Lalo na iyong masasaya ang wakas.
-Opo. -Opo.
Opo.
Oo daw po.
Mabuhay ang bagong kasal!
Subalit ang malungkot sa trabaho ko, kapag nagtagumpay ako,
tapos na.
PAMILYA NI ANTONIO BIANDA DE TEJADA
Sa totoo lang, kailangan ko ang payo ninyo.
Mayroon akong mga suliranin.
Biyudong ama. Tatlong anak na babae.
Hindi sa ikinatutuwa ako ang pighati nila,
subalit tatlo silang babae.
Tatlo.
Ilang taon kong pagtatrabahuan iyan. Hindi ko ito maaaring palampasin.
Limampung pesetas para sa mga libro, patas na tayo.
Aba Ginoong Maria,
napupuno ka ng grasya.
Patawad, Ama, pagkat ako'y nagkasala.
Huwag kayong ganyan.
Desperado na ako.
Respetadong pamilya.
ANG MENCÍAS:
Mahihinhing dalaga.
MUNTING ANGHEL
Isang taon na mula nang pumanaw ang ina nila.
Panahon na upang makisalamuha ulit sila.
SARA, 18-ANYOS MAHILIG MAGBASA
Titiyakin ko iyon.
CARLOTA, 14-ANYOS KAKAIBA'T MAKULIT
Kailangan kong sumunod sa Batayang Manwal ng Mahuhusay na Kasama
upang maiwasang magkamali.
Sapagkat maaaring masira ang buhay mo sa iisang pagkakamali lang.
Kahit siya pa ang pinakaguwapong pagkakamali.
Marahil, batid na ninyo kung saan ito patungo.
Nagkaroon na ba ng kuwentong pag-ibig na di nahirapan ang bida?
Aminin ninyo. Sabik na kayong makita ang mangyayari.
INAY KO PO! ANG PUSO KO!
THE LADY'S COMPANION
Aralin 1: Huwag na Huwag Iibig
Binibining…
-Elena Bianda. -Bianda. Elena Bianda.
Napakagaganda ng inyong sanggunian.
Di ba masyado kayong bata para maging kasama?
At napakabata pa ninyo para magkaanak ng tatlo.
Hindi kayo si Don Pedro Mencía.
Santiago Torres. Ikinalulugod ko.
Maupo kayo.
Ako ang inatasan ni Don Pedro na maghanap ng mga kandidato.
-Mayroon pang iba? -Umasa ka bang ikaw lang?
Umaasa ako na ako ang pinakamahusay.
Kung gayon, wari ko'y kilala mo na ang pamilya.
May alam na ako tungkol sa kanila.
Sabihin n'yo nga, mahilig ba kayong magbasa?
-Nagbabasa ako tuwing maaari. -Hindi ng Biblia.
Hindi ako nagbabasa noon.
Ano ang huli ninyong binasa?
Moby Dick. Subalit bago iyon, Doña Perfecta.
Mahilig akong magbasa ng anumang uri, basta't maganda ang sulatin.
"Maganda"? Depende iyon sa tao, hindi ba?
A, hindi ko alam na kritiko ng panitikan ang kaharap ko.
Alam n'yo, bihira akong makakilala ng babaeng marunong mang-uyam.
-Mali ang pagkakaunawa mo. -Ganoon ba?
Akala ko'y hangal ang tingin mo sa akin.
Ganoon din ang akala ko sa iyo. Pero wala ka sigurong masamang intensiyon.
Paano mo kakayanin ang tatlong dalaga sa init ng ulo mong iyan?
Check.
Hindi ako tiyak.
Sa tulong ninyo?
-Don Pedro. -Santiago, ano'ng ginagawa mo rito?
Wala ho.
Hinahanap ko kayo at nakasalubong si Binibining Bianda.
Iiwanan ko na ho kayo. Mahalaga ang inyong pag-uusapan.
Binibining Bianda.
Paumanhin, Binibining Bianda.
Marahil kagagawan iyon ng mga anak ko.
Paborito nilang gawing peon ang aking inaanak.
Gusto mo bang lumabas?
Oo naman ho.
Hindi siya matandang dalaga. Elegante siya.
Kung tutuusin, siya… Uy!
…ang pinakamahusay sa lungsod, subalit di pa siya matanda.
Kung hindi siya matalino, wala siyang pakinabang.
Matalino siya, oo.
Ang kulang na lang, tanggapin siya ng ama ninyo.
Hanggang kamakailan, madalas akong nasa malayo para magtrabaho,
bumibiyahe sa buong Europa at Aprika.
Ang asawa ko ang namamahala sa aming tahanan at mga anak.
Nauunawaan ko ho. Ikinalulungkot ko, Ginoong Mencía.
Sa panahong kagaya nito, mahalagang may napagbubuksan sila.
Mayroong mga usaping hindi masasabi ng mga dalaga sa kanilang ama.
May mga lihim na hindi masabi ng mga anak dahil sa hiya.
Natural lamang iyon. Ganoon talaga dapat.
-Mahalagang makuha ko ang tiwala nila. -Paano mo makukuha ang tiwala ko?
Napakaraming nag-aasam na makapagtrabaho rito.
Wala na ho akong magulang.
Magkita tayo bukas, Binibining Bianda.
Dumating ka sa tamang oras.
Tatlong anak na babae.
Pangmatagalang trabaho. Binabati kita.
Ikinalulungkot kong di mo na nakausap si Don Pedro, Alicia.
Walang problema. Hindi ako mawawalan ng trabaho.
Hangad ko lang na di ka pahirapan ng mga dalagang Mencía.
Pahirapan?
Napakababait nilang dalaga.
Tumpak. Napakababait nga.
Elena!
Tayo na!
Sana hindi niya ako nakita. Kung nakita niya ako, katapusan ko na.
Binibining Bianda, kumusta?
Kung nais mong umalis, dumaan ka sa tarangkahan, huwag sa poste.
Balita ko'y natanggap ka sa trabaho.
Nakakagulat, kapareho mo ng hilig sa panitikan ang mga kaibigan ko.
Naku, sa palagay ko'y malabo iyan.
Akala ko, magiging maganda ang araw na ito,
hindi pala.
Nakasalalay ang ating buhay sa paghahanap ng bagong pamilya.
Maaga kayo.
Paumanhin?
Ang bilin, pumunta kayo rito nang alas-otso impunto.
Sa bahay na ito, ang alas-otso ay alas-otso.
Hindi limang minuto pagkatapos o bago ang alas-otso.
Maghintay kayo rito hanggang alas-otso.
Anong oras na?
Minsan ko lang sasabihin ito.
Gigising ka nang alas-siyete y medya nang umaga.
Iyon ang simula ng trabaho ng mga tauhan.
Mayroon kang kalahating oras upang mag-ayos ng sarili
sapagkat alas-otso bumababa ang mga binibini para mag-almusal.
Mag-aalmusal kayo hanggang alas-otso y medya,
at saka ako papasok para sa kanilang pag-aaral.
Siyempre, wala kayong kinalaman doon.
Ang inyong silid.
Katabi ito ng silid ni Senyorita Cristina.
Dahil siya ang pinakamatanda, siya ang inyong prayoridad.
Ang mga dalagang ito ay hindi katulad ng ibang pinagsilbihan mo.
"Sinamahan," hindi "pinagsilbihan."
Mula ngayon, kikilos ka palagi bilang isang Mencía.
Nakasalalay sa iyo ang kinabukasan ng tatlong dalaga. Nawa'y kayanin mo.
Sapagkat kung hindi,
ako mismo ang magsasabi kay Don Pedro.
Ako ang pinagkakatiwalaan niya sa pamamahay na ito.
Tinitiyak ko sa iyo, hindi magbabago iyon.
Mas nagiging komplikado na ang buhay ko.
Una, ang karuwahe, at ngayon, si Donya Angustias.
Binibining Bianda!
Umalis ka riyan, ngayon din!
Ganyan ba ang tamang pagbati kay Binibining Bianda?
Humingi ka ng paumanhin, kung hindi…
Iwanan n'yo na kami.
Pakiusap.
Ano? Parurusahan n'yo ako?
Dahil lang sa kaunting biro?
Napakawalang-modo ng birong iyon!
Iyon na marahil ang pinakakagulat-gulat na ginawa sa akin. Hindi ako matunawan.
Hindi ko pahihintulutan ang ganitong asal!
Masyado pa akong bata para atakehin sa puso, hindi ba?
Kaya siguraduhin mong hindi na mauulit ito!
At napakabata mo pa para hanapan ko ng asawa.
Kaya makakatulong sa atin kung magiging magkaibigan tayo.
Mas malala ka pa kay Donya Angustias!
Makabubuti kung hindi niya malalaman.
-Pwede. -Hindi.
-Pwede. -Hindi!
Mayroong mga birong hindi dapat pahintulutan.
Sang-ayon ako. Kailangang pagalitan at parusahan si Carlota.
Dahil sa panggugulat? Cristina.
Angustias, pakiiwanan n'yo muna kami. Ako na ang bahala.
Magsiayos kayo.
-Bakit palagi mo siyang ipinagtatanggol? -Dahil maliit na bagay iyon!
-Iyon ang sinabi ko. -Kabastusan iyon kay Binibining Bianda.
-Wala namang problema. -Paumanhin.
Patawarin mo ang ate ko. Akala niya kasi, siya ang masusunod dito.
-Inaalala ko lang kayo! -Puwes, huwag na. Hindi ikaw si Mama.
Paumanhin. At maligayang pagdating.
Maligayang pagdating.
Alam ko ang iniisip ninyo. Pinupuyat ako ng mga Mencía.
Aaminin ko, hindi gaanong tagumpay ang unang araw ko…
pero di lang iyon ang dahilan.
Narinig ninyo iyon?
Saan ka naman papunta?
Magpapahangin lang ako, Binibining Bianda.
Masyadong malamig para lumabas nang ganyan.
Bumalik ka na sa higaan mo.
Sinira ko ang plano niya,
pero ayaw kong magkaiskandalo.
Senyorita!
Nakahihiya ang asal nila kahapon.
Kailangang disiplinahin ang mga anak ninyo.
Duda akong kayang gawin iyon ng binibining iyon.
Kumpirmado.
Espiya ang matandang masungit.
Huwag kang mag-alala. Panahon ito ng pagsubok.
Tingnan natin kung kakayanin niya mamaya.
-Mamaya? -Kung hindi…
Ano ang mangyayari mamaya?
Ako mismo ang magpapaalis sa kanya, senyor.
Sige.
-Angustias! -Ano ang ginagawa mo riyan, tsismosa?
Nagkataon lang.
O likas ba kayong walang tiwala?
Retorikal na tanong iyon. Alam ko na ang sagot.
Magandang umaga.
Mabuti.
Ito ang kailangan natin, kalmado at tahimik na almusal.
-Huwag kang mag-alala, Ate… -Napakayabang mo!
-E, ikaw, nakakainip ka, Cristina! -Ano naman?
Tumawa kayo. Bilis, magtawanan tayo.
Magandang umaga, Don Pedro.
Paumanhin po. Nagtatawanan lang po kami.
Nakaaaliw itong mga anak ninyo.
Sabi ni Angustias, hindi sila naging magalang sa iyo kahapon.
Karaniwang pagtatalo lamang iyon ng magkakapatid.
Nakikita ko iyon palagi.
Subalit itong mga anak ninyo, para silang mga anghel.
Hinihintay kayo ni Donya Angustias sa klase.
-Hindi maganda ang timpla niya ngayon. -Palagi naman.
Paumanhin po.
Tayo na.
Ngayong tayo na lang, may importante akong sasabihin.
Heto na ang sorpresa.
Sige ho.
Magkakaroon ng piging ang mga Ortega sa kanilang tahanan mamaya.
Sa palagay ko, panahon na para makihalubilo ulit ang mga anak ko.
Lalo na si Cristina.
Pagkakataon na iyon para magkita sila ng manliligaw niya.
Iyon ba ang inaanak ninyong si G. Torres?
Si Santiago?
Hindi. Diyos ko, patawarin, hindi.
A, paumanhin po.
Ang manliligaw niya ay si Eduardo Espinosa de Monier.
Kilala n'yo siya?
Siyempre po. Magalang at guwapong lalaki mula sa respetadong pamilya.
Bagay na bagay sila.
Asawa ko ang namamagitan sa kanila noon.
Pero di siya sigurado sa nararamdaman nila.
Tinitiyak ko, Don Pedro, aalagaan ko si Senyorita Cristina.
Magandang hapon, binibini.
Gusto mo ba itong isuot mamaya?
Hindi ko yata kaya.
Pakiramdam mo, hindi na mawawala ang sakit. Buong buhay kang mangungulila.
Pero pwede kang mangulila sa kanya nang nagmumukmok,
nakikipag-away sa mga kapatid mo at naiiwanan ng agos,
o pwede kang mabuhay.
Ano'ng sasabihin ng iyong ina?
Mahilig siya sa mga piging.
Hindi niya gugustuhing magmukmok ka sa halip na mabuhay,
at alagaan ang mga kapatid mo at umastang ina nila.
Kailangan mong lumabas.
Ngumiti at magsaya.
At hayaang samahan ka ng guwapong binata na nagpadala nito.
Hindi ba't gano'n dapat ang buhay?
Ibibigay ko ang lahat, makita lang kitang pababa sa hagdang iyan araw-araw.
Napakatagal na kitang hindi nakikitang nakangiti.
Parte siya ng dahilan. Ang kasama ko, si Elena Bianda.
Ikinalulugod ko.
Magiging panauhin ka lang ngayong gabi. Magpapakabait kami.
Nagpapalakas ka sa kasama. Maparaan ka, G. Espinosa.
At makakakain ka ng anumang gustuhin mo sa hapunan.
Mayroon bang lason sa kusina?
-Mukhang gusto niyang sumama. -Tama ka.
Tayo na siguro, kung ayaw nating mahuli.
Kung hindi dahil sa akin, marami ka sanang trabaho ngayon.
Ipaliwanag n'yo nga kung bakit mas pinapansin ng lalaki
ang babaeng may kasama.
Santiago?
Cristina. Eduardo.
Akala ko'y nagpapahinga rin ang manunulat paminsan-minsan.
Hindi ka ba tinuruang magpakasaya?
-Gaya ng mga umaasa sa yaman nila? -Nagtatrabaho ang iba dahil gusto nila.
Hindi niya kaya ang walang ginagawa. Tungkol saan ang artikulo ngayon?
Maglulunsad na naman ng piging
ang Duke at Dukesa ng Fernán Núñez…
Ilang karuwahe kaya ang kakasya rito?
Mahirap na trabaho 'yon, magbilang ng karuwahe.
Mas mabuti. Iimbitahan ko ang dalagang ito na sumayaw.
Binibining Bianda, kung mamarapatin ninyo.
Masaya akong makita ka.
Magkaibigan kayo ni Eduardo, hindi ba?
Magkakilala lang.
Bianda, may pamilya ba kayo?
Bakit mo naitanong?
Naisip ko lang.
Bakit hindi kayo sumagot?
Dahil nakakagulat ang interes ninyo sa buhay ko.
At nakakagulat ang husay na makipagtalo ng isang kasama.
Masama ba sa loob mong natalo ka ng babae,
o na hindi ka ganoon katalino?
Kailan mo ako bibigyan ng direktang sagot?
Sabihin mo kung paano mo nalaman ang hilig sa pagbabasa ng mga kaibigan ko.
-Ano ang ibig mong sabihin? -Wala.
Mukhang tuwang-tuwa kang mangalap ng impormasyon nang hindi napapansin.
Mukhang ganoon ka rin naman.
Nagtatala ka habang nagsasaya silang lahat.
Ipinanganak ang iba upang maging tauhan sa nobela, ang iba naman, para sumulat.
Bueno, sana mahusay kang sumulat.
Aba…
Paumanhin.
Mahina akong kritiko ng panitikan, pero mahusay akong sumulat. Pangako.
Malalaman. Hindi ko pa nababasa ang nobela mo. Paumanhin.
Kumusta ang unang piging kasama ng mga Mencía?
Mukhang masaya. Napakaguwapo ng binatang iyan.
Hindi natin trabahong umibig.
Walang kinalaman ang pag-ibig. Trabaho nating hanapan sila ng asawa.
Tanggapin na lamang natin. Tatanda tayong mga dalaga.
Mas mainam na iyon kaysa magmukmok, Adelita.
Aywan ko sa inyo, pero ayaw kong magpalaboy-laboy sa lansangan.
Posibleng mangyari iyon sa iyo sa tingin mong iyan sa kanya.
Kukuha ako ng inumin. Gusto ninyo?
-Hindi na. -Hindi na.
Salamat sa impormasyon kaugnay ng mga Mencía.
Ikukuwento mo ba kung paano mo nakuha ang posisyon?
Sinabi kong wala na akong pamilya.
Nagsinungaling ka.
-Pero hindi iyon ang pinakamasama. -A.
Narito si Gabriel.
Dito? Saan?
Nakita ko siya noong isang araw noong paalis ako sa bahay ng mga Mencía.
Pagkakataon nga naman.
Kapag nalaman niyang narito ako…
Nalaman nino?
Alicia, hindi kaaya-ayang makialam sa usapan ng iba.
Kumalma kayo. Babatiin ko lang kayo
at kukumustahin ang pagtatrabaho sa mga Mencía.
Walang kasingsaya.
-Mabuti naman. -Talaga.
Mabuti na lang at napili ako ng ibang pamilya. May sinasamahan na ako.
Si Alba de Ibáñez.
Hindi gaanong mataas ang pamantayan niya, ano?
Ang magkakapatid na Mencía naman…
Napakaganda ni Cristina.
Bagama't kakaibang dalaga si Sara.
Isa sa pinakamahusay gumamit ng pamaypay.
Tatlong magkakapatid,
tripleng trabaho.
-Hindi niya naapakan ang paa mo. -Napakagiliw niya.
At napakaguwapo.
Alam mo ang sinasabi nila kapag mahusay sumayaw.
Hindi, ano raw?
Huwag kang makikinig, iha. Maraming kumakalat na maling ideya ngayon.
Aba, Donya Paquita, nakikinig lang kayo sa gusto ninyo.
Tingnan mo naman ang nangyari. Matuto kayo sa akin.
Mauuna na ako.
Hinihintay ako ni Eduardo. Maglalakad-lakad kami.
Napakaromantiko. Maganda iyan!
Magpakasaya kayo!
-Bagama't kung kayo lang… -Sasamahan ko kayo.
-Siyempre. -Iyon ang inaasahan ko.
Salamat, Esther, sa pagrerekomenda ng pinakamahusay na kasama sa lungsod.
Basta't para sa kaibigan. Hindi ba, Josefina?
Oo naman. Kahit ano.
Elena!
Si Binibining Sara. Pinabantayan mo siya sa akin.
Hindi ko siya makita.
Ano?
Hindi mo kaya ang tatlo. Nakikita mo na?
May problema ba?
Wala. Personal na usapin lang.
-Nais n'yo bang samahan namin kayo? -Hindi na kailangan.
Mapagkakatiwalaan mo ako.
Ilang minuto lang ito.
-Naaalala mo ba? -Ano'ng ginagawa ninyo?
-Nakilala n'yo na ba si Dr. Aguilar? -Kagabi, malapit sa iyong karuwahe.
Paumanhin sa kalituhan. Alam kong hindi ito ang pinakamahusay…
Ginamot ko ang kanyang ina noon…
Nakita ko kung paano siya inalagaan ni Sara.
Nakita ko ang pananabik niyang matuto.
Sa totoo lang, malaking aksaya
kung hindi mapapaunlad ang talento at dedikasyong iyon.
A, kung gayon, propesor ka niya.
Mismo. Propesor niya ako.
Maraming salamat, Doktor. Makakaalis na kayo.
Magkita tayo ulit sa makalawa.
Sige.
Pakiusap, huwag mong ipagsasabi.
Mas pipiliin mong isipin nilang pakawala ka?
Kaysa malamang nag-aaral ako ng medisina?
Lahat naman ng pamilya, may pasaway na anak, hindi ba?
-Karaniwan na iyon. -Kung gayon, bakit mo itinatago?
Sapagkat hindi ako pahihintulutan ng aking ama.
Kailangan kong magpaalam para mag-aral ng medisina.
Pero naisip ko, kapag nakapasa ako't nakapasok…
baka magbago ang isip niya.
Pagtakpan mo lang ako nang ilang araw.
Nais ko lang namang pumili ng sariling landas sa buhay.
Nakikita mo ito?
Ayos lang ba ang lahat?
Oo naman po, Don Pedro.
Buweno, umuwi na tayo.
Mauna na ho kayo.
Susunod kami ni Senyorita Cristina at Eduardo.
Magandang nakikita silang magkasama.
Salamat, Binibining Bianda. Tayo na?
-Magpapaliwanag ako. -Hindi na kailangan.
-Elena. -Tumahimik kayo.
-Ayos ka lang? -Oo. Napakasayang piging.
O? Paalis ka na, hindi ba?
Hindi. Nagpapahangin lang ako.
Nasaan si Senyorita Cristina? Iniwan mo siyang walang kasama?
Parang nakita ko sila ng manliligaw niya. Mukhang naglalambingan.
Dadaan muna sila sa…
Sunog!
Tulong! Sunog!
Elena!
Huwag, Elena.
Lumayo ka sa halaman.
Ayos ka lang?
Muntik ka nang masunog, iha.
Ang importante, walang nasaktan.
At walang nakaalam ng nangyari.
Alam ko, at sapat na iyon.
Ano ba ang iniisip mo?
Na hindi ako ang ina ng mga kapatid ko. Nagpakatotoo lang ako.
Nais ko lang sumaya kahit sandali.
Ang sabi mo sa akin, "Mabuhay ka!"
Sa pagsasayaw, hindi sa ganito.
Ginawa namin iyon dahil nagmamahalan kami.
Ibig sabihin, hangad ninyong magpakasal.
Para sa inyo at sa aking reputasyon.
Paano kung may ibang makaalam?
Buong pag-aakala ko, ang kapatid mo ang magpapasaway.
-Paumanhin. -Huwag kang magpaumanhin.
Hindi ako nagsisisi.
Mamamanhikan ako. Magpapakasal tayo't magiging masaya.
Mahal kita.
Narito pa ako.
MAKALIPAS ANG ISANG BUWAN
Hindi ito para sa libing.
Mahalagang araw ito. Napakasaya ko sa pamamanhikang ito.
Huwag.
-Huwag! -Hindi mo ba hihintayin ang pamamanhikan?
-Hindi. -Ito ang pinakamasayang araw ng buhay ko.
Binibining Bianda, kumbinsihin ninyo siya.
Kung hindi mo magawa, hindi ko rin magagawa iyon.
Tama siya. Ipinagpaliban ko na pero…
Hindi ako naniniwala. Ano ba itong napakahalagang di mo maipagpaliban?
Sa totoo lang, Cristina, hindi ako maaaring magtagal sapagkat…
magagalit ang amo ko.
Maraming kaakibat na responsibilidad ang aking trabaho, at…
Paumanhin, mauuna na ako.
Akala ko, iba ang sasabihin niya.
Nagustuhan mo ba?
Napakaganda.
Ninenerbiyos ako.
Magiging maayos ang lahat.
Ano ang plano mamayang gabi?
Hihintayin ka ng karuwahe pagkatapos ng pamamanhikan.
Subalit kailangan mong bumalik bago maghatinggabi.
Babalik ang iyong ama nang ganoong oras. Iiwanan kong bukas ang pinto sa likod.
Salamat.
Seryoso ka ba?
Bakit hindi pwedeng mag-itim?
Pamamanhikan iyon, hindi libing.
Hindi ba't magkapareho lang iyon?
Sige, pero huwag kang gagawa ng kalokohan.
Binibining Bianda, naiintriga ako sa pamamaraan mo.
Paanong iyong dalagang iyak nang iyak, bigla mong napa…
Kailangan mo ako? Ako ang pinakamahusay, subalit di ako nagmimilagro.
Milagro? Birheng Maria lang ang makakagawa noon.
Hindi mo hinintay ang pamamanhikan?
Hindi ko na kaya, Juana.
Tapos na.
Alam mo ang sinasabi nila, iho.
Kapag may kuwentong nagwakas, may panibagong magsisimula.
Heto.
Kapag sumenyas ako, tumugtog kayo.
May nangyari kaya sa kanya?
Para sa kapakanan niya, sana nga.
Siguradong parating na rin iyon.
Nandiyan na siya!
Parating na siya!
Napakagandang pagtanggap. Kahit hari, hindi nakararanas ng ganito.
May mensahe ako para kay Senyorita Cristina Mencía!
Tigil!
Sino ang magbabayad para sa paghahatid ko?
"Senyorita Mencía, patawarin mo ako kung pinaasa kita.
Aalis na ako papuntang Paris. Huwag mo na akong hanapin.
Hindi tayo maaaring magpakasal. Paumanhin sa abalang…"
Iha, buksan mo ang pinto.
Nais ka lang naming makausap.
Tatalon siguro siya sa bintana.
Maliligo sa sarili niyang dugo? Hindi.
-Cristina. -Magpapakalunod sa ilog?
-Hindi na uso. -Buksan mo ito.
Cristina!
Maaari po ba?
Senyorita, normal lang ang nararamdaman ninyo.
Laging narito ang pamilya mo para sa iyo. Ako rin.
Pati si Donya Angustias.
Hindi mo kailangang magsalita kung ayaw mo.
Magaling akong tumahimik.
Iinom ng lason.
Mas maganda. Hindi makalat.
Hindi na kita kukumustahin.
Huwag kang mag-alala. Bata ka pa…
Hindi pa ako dinadalaw.
Ngayon lang ito nangyari.
Nagdadalantao na ako.
Kapag may nakaalam, masisira ako.
Ano'ng gagawin ko?
Ano'ng gagawin natin?
Walang nagsasabi kung ano'ng gagawin sa ganitong kalagayan dahil,
ang katotohanan, hindi mo aasahang mangyayari ito sa iyo.
Sa ngayon, ang alam ko, dalawang buhay ang nanganganib,
sa kanya at sa akin.
Binibining Bianda, binabalaan kita, simula pa lang ito.
Papalitan na ba kita?
Hindi!
Sa palagay mo, kakayanin mo ito?
Nagsalin ng Subtitle: Jobert Villanueva