VIJFENTWINTIG JAAR GELEDEN REAGEERDE DE NYPD OP DE DODELIJKSTE MASSAMOORD…
…IN DE MODERNE AMERIKAANSE GESCHIEDENIS.
Dit zijn echte ervaringen, gedetailleerde gebeurtenissen.
Dit was de grootste moordzaak ooit.
Duizenden mensen kwamen om het leven.
We waren niet voorbereid.
Niet als mensen, laat staan als vakmensen.
Ik had niet de controle die ik had wanneer ik een onderzoek deed.
Ik probeerde gewoon de dag door te komen.
Je ontdekt waartoe je in staat bent.
Je komt erachter hoe je een teamspeler moet zijn.
Je komt erachter wie je partner is.
Je beseft hoe belangrijk 't leven is.
De halve stad kende iemand…
…of had een familielid dat in 't Trade Center is omgekomen.
Dat was lang geleden.
Sommige mensen hebben zoiets nooit meegemaakt.
Ze weten niet hoe het is wanneer het noodlot echt toeslaat.
En de hele stad kwam samen.
Het maakte niet uit welke achtergrond of nationaliteit je had.
We waren die dag allemaal mensen.
Vijfentwintig jaar later is dat…
…nog steeds de datum die m'n leven heeft getekend.
De wereld die op 10 september bestond, is weg.
Het leidde tot 20 jaar oorlog.
Alles was veranderd.
De hele wereld was veranderd.
Wij willen dat je met een gerust hart kunt slapen.
Een familie moet weten wie hun familielid heeft vermoord.
Medeleven voor de slachtoffers, dat is het belangrijkste.
Ik kijk graag achter de coulissen.
Wat is er echt gebeurd?
Je wilt de waarheid achterhalen.
Dat is ons werk.
Het is je instinct om mensen te helpen.
In New York City is de NYPD…
…het hoogst haalbare.
Het was waanzinnig om de torens vanaf de grond te zien.
Vooral als kind kijk je zo omhoog.
Het blijft maar doorgaan, als een trap naar de hemel.
Tante JoAnn werkte in het World Trade Center.
In de North Tower, op de 102e verdieping en op de 105e.
Ze werkte voor Cantor Fitzgerald, een financiële dienstverlener.
Ze begon daar op haar 18e. Ze werd vicevoorzitter, partner.
JoAnn was m'n tante, maar was meer als een zus voor me.
Ze zorgde voor me en voorkwam dat ik in de nesten kwam.
Ze was maar 13 jaar ouder.
Toen ze daar begon te werken…
…nam ze me voor het eerst mee naar het Trade Center.
Als vijfjarige word je enthousiast van dingen die je nog nooit hebt gezien.
De lift naar boven leek net een raket.
Je gaat in een oogwenk ruim honderd verdiepingen omhoog.
Je oren ploppen. Je stapt uit.
Wanneer je bij de ramen stond, dacht je opeens…
Dat was wel erg hoog.
Honderdtien verdiepingen in elke toren.
Er waren vaak ruim 50.000 mensen binnen.
De gebouwen hadden een postcode.
Dat is iets…
Waar je ook woont in de Verenigde Staten, is er een gebied met een postcode.
Die gebouwen hadden hun eigen postcode.
Ze waren ontworpen om harde wind, stormen…
…blikseminslagen en vliegtuigen te weerstaan.
Het werd als onverwoestbaar gezien.
Vijf doden en ruim 1000 gewonden na een bomaanslag…
…op het World Trade Center.
Lower Manhattan verkeert in een grote chaos.
In februari 1993 werd er een terreuraanslag gepleegd.
Terroristen hadden een busje vol explosieven…
…in een parkeergarage geparkeerd.
Die ontplofte, maar de schade bleef beperkt.
Iemand in m'n buurt zei: 'Die torens zijn geweldig.
Ze zijn bestand tegen zo'n enorme explosie. Ongelooflijk.'
Ik had tot die dag nooit gedacht dat de torens…
…een doelwit voor terroristen zou zijn.
Toen besefte ik dat ze symbool stonden voor kracht.
En voor trots.
Als je de Atlantische Oceaan overstak…
…kon je de Twin Towers zien.
Het jaar daarop plaatsten ze betonnen barrières…
…zodat niemand dichtbij kon komen…
…met een vrachtwagen of auto met explosieven.
Toen had je het gevoel: dit zal niet meer gebeuren.
Het was een dinsdag.
Prachtig weer.
Geen wolkje in de lucht.
En ik moest naar de rechtbank.
Ik zat bij de Anti-Crime Unit.
Het was een proces voor een zakkenroller.
Dus ik ging met de veerboot.
Ik stapte van de boot aan de kant van Manhattan.
Ik liep naar het treinstation.
Toen ik pas op enkele meters van de veerboot liep, hoorde ik explosies.
Het klonk als…
Ik zei hardop: 'Wat was dat in godsnaam?'
Maar ik liep gewoon door.
Ik stapte in de metro naar de rechtbanken. Ik moest er om negen uur zijn.
13E DISTRICT
Ik werd wakker in de slaapzaal van de rechercheurs.
Als je bij de politie werkt…
…ga je soms dagen op rij niet naar huis.
Ik klokte in en weet nog dat ABC News op tv was.
Ik zag dat de Twin Towers door een vliegtuig waren geraakt.
Het klonk als een raket, niet als een vliegtuig.
Toen klonk er een explosie.
Volgens de centralist was er een kleine Cessna…
…in het WTC gevlogen.
Ik zag vanaf de West Side Highway dat dat geen kleine Cessna was.
Dat was een enorme jet.
Allemachtig.
Ik ging in politiemodus.
Ik wist meteen dat er…
…veel slachtoffers zouden zijn.
Ik had m'n twee zoons net afgezet bij de basisschool…
…toen ik het op de radio hoorde.
Een enorme ramp in New York City.
Als hoofd recherche in Manhattan…
…waarschijnlijk de enige in de NYPD die er woonde…
…moest ik reageren.
Ik kleedde me thuis om en was een van de weinigen…
…die een pak aantrok om erheen te gaan.
Ik had in mei problemen gekregen…
…omdat ik geen pak droeg voor een drievoudige moord.
19E DISTRICT
Ik werkte in het 19e district van Manhattan North.
Dit ging alle perken te buiten.
Ze mobiliseerden mensen in heel New York City…
…om naar het WTC te gaan.
Ik was een politieagent in het 19e met Pete Panuccio.
We werden opgeroepen voor de eerste een-op-acht-mobilisatie…
…acht agenten met een brigadier.
We gaan naar het One World Trade Center.
Joanne Dowd zat bij de eerste groep agenten die in een busje vertrokken.
19E DISTRICT
We zouden elkaar zien bij Church en Vesey.
Ik was daar met de luitenant. Ik zei: 'We nemen een auto.
We rijden erheen.'
Ik zat in de trein.
Ik stapte uit bij het gemeentehuis, dat je altijd ziet in Law & Order.
Terwijl ik naar die iconische pilaren loop…
…keek iedereen opeens omhoog.
Ik volgde hun blik.
En ik zag dat grote, gapende gat in de North Tower.
Die torens waren enorm.
Dagelijks tienduizenden mensen in elk gebouw.
Ik kende zoveel mensen.
Ik belde meteen 212-938-5029. JoAnns kantoornummer.
Ik hoorde gepiep, maar niet omdat de lijn bezet was.
De lijn leek buiten dienst te zijn.
Om negen uur is ze aan het werk.
Nu dacht ik: shit.
We moeten erheen.
En ineens…
…dat eerste geluid dat ik dacht te horen weergalmen…
…hoorde ik zonder de weerklank. Alleen een grote explosie.
Toen viel ik op de stoep.
Een tweede vliegtuig.
9.03 UUR
We waren op de 77e verdieping van de South Tower.
Ik zit hier nu alleen omdat we aan de andere kant…
…van het gebouw stonden van de inslag.
Ik lag met m'n gezicht naar beneden en ik wist niet waarom.
Alles werd donker.
Mensen huilden en schreeuwden.
Ik gaf de vrouw naast me, die ik kende, een por.
Ik vroeg: 'Gaat het?'
Geen reactie. Ze was dood.
Er lagen overal dode mensen.
Het was erg lelijk en chaotisch. Iedereen was in de war.
Moordzaken moest met iedereen…
…noodhulp verlenen in dat gebied.
Twee van m'n partners en ik reden…
…met lichten en sirenes vanuit het 13e district.
Voor we het wisten, kwam er rook uit de South Tower.
Toen besefte je dat de andere toren ook was geraakt.
Lieve hemel. Nog een vliegtuig.
Mijn god. -Lieve hemel.
We keken elkaar aan in de auto en zeiden:
'Dit is geen ongeluk.'
Ik moest meteen aan m'n vrouw denken.
Zij werkte voor een bedrijf genaamd Salomon Smith Barney.
Ze was toen in de stad.
Ik wist ook dat een cliënt van haar…
…in een van de gebouwen was.
Ik wist dat ze daar regelmatig was.
Daar bleef ik dus maar aan denken.
Ik had zo'n oude klaptelefoon, een StarTAC of hoe ze ook heetten.
Ik probeerde haar op haar werk te bellen…
…en op haar mobiel, maar ik kon haar niet bereiken.
De lijnen waren dood. Ze was met geen mogelijkheid te bereiken.
Het was chaos in de stad.
Mensen lieten hun voertuigen midden op kruispunten staan.
Vergeet de auto. Wegwezen.
We probeerden onze bestemming te bereiken, namelijk Church en Vesey.
Toen we eenmaal op Maiden Lane waren…
…stonden we vast.
We stapten uit en lieten het busje achter.
We renden naar het World Trade Center.
Terwijl we dichterbij kwamen, keken we omhoog.
Er hingen mensen aan de liggers.
Er kwam zwarte rook uit het gebouw.
Mensen gooiden briefjes naar beneden.
'Help. Ik ben op deze verdieping.'
Het is…
Je kunt het…
Je kunt het gewoon niet geloven.
De brigadier zei: 'Kom. Doorlopen. We moeten daarheen.
Daar vertellen ze wat we moeten we doen.'
De 77e verdieping stond in lichterlaaie.
Je hoorde een krakend geluid en was gedesoriënteerd…
…maar de brand werd steeds erger.
Iets van het plafond viel naast m'n hoofd.
Je denkt: ik moet maken dat ik hier wegkom.
De 77e verdieping staat in brand…
…en ik kan daar niet weg.
Je instinct is om deze mensen te helpen die op je af rennen.
Dus ik ging…
…en m'n brigadier greep me bij m'n nek en trok me terug.
Iemand sprong…
…en landde voor m'n neus.
Iemand kwam daar om het leven.
Het was vreselijk.
Zo erg om te zien.
We konden niets doen.
Het is vooral het geluid dat je blijft achtervolgen.
Sorry, hoor.
Wanneer een lichaam…
…van zulke hoogte valt…
…klinkt het als gebroken glas.
Het is compleet verminkt.
Ik ben rechercheur moordzaken in New York, dus ik heb de dood…
…gruwelijke moorden…
…en geweld gezien.
Een van de meest verontrustende dingen die me is bijgebleven…
…is het feit dat die mensen liever hun dood tegemoet sprongen…
…dan levend verbrandden.
Er is weinig keus.
INSLAGZONE SOUTH TOWER VERDIEPINGEN 76-84
Toen ik op de 77e verdieping was, dacht ik:
m'n twee zoons hebben me nodig, maar ik weet niet hoe ik hier wegkom.
Er is gewoon te veel puin en je voelt de hitte.
Ik kwam twee vrouwen en twee mannen tegen.
We vonden een leeg trappenhuis.
Op de 74e verdieping…
…waren er twee brandweermannen die de trap op kwamen.
Ze hadden grote flessen op hun rug. Ze waren flink uitgerust.
We zeiden: 'Ga naar de 77e, daar is het erg.'
Ze zeiden tegen ons:
'Maak je maar zorgen om jezelf. Ga hier weg. Wij gaan naar de 77e.'
Toen besefte ik pas echt hoe mensen denken…
…en hoe hulpverleners reageren op dat soort situaties.
Vooruit.
De politie van Lower Manhattan was al in de gebouwen om mensen weg te halen.
De politie van Upper Manhattan was bij ons.
We gingen naar Park Place…
…een halve straat verder van het World Trade Center.
Op elke verdieping hielpen vier agenten bij de evacuatie.
Toen we naar beneden gingen, kwamen we wat puin tegen…
…waar we overheen konden klimmen om bij de 39e verdieping te komen.
Er stond een agent in die lift die zei:
'Kom. Ik haal jullie hier weg.'
We bereikten de begane grond.
Alles zat onder het stof en overal lag puin.
Het was bizar. Je zag bijna geen hand voor ogen.
We liepen naar buiten.
Ik begreep niet wat er aan de hand was. Het was vooral erg chaotisch.
Ik leek er vast net zo slecht aan toe als iedereen…
…dus een agent nam me mee.
Ik kende haar helemaal niet.
Ik wist alleen dat iemand me hielp. Toen nam iemand een foto van me.
De agent bracht me naar de stoep.
Toen brachten ze me naar de ambulance.
Toen ging ze het gebouw weer in.
Ik reed naar het World Trade Center.
Toen ik ter plaatse was, lag er een vliegtuigmotor op straat.
Ik probeerde het serienummer te vinden om het vliegtuig te identificeren.
Door alle stress ging ik in detectivemodus terwijl juist de lakens moest uitdelen.
Ik moest mezelf even wakker schudden.
Ik liep naar een tijdelijk hoofdkwartier…
…aan de overkant van de South Tower om hogerhand te bellen.
Ik was bijna bij het WTC.
Ik stond daar alleen en dacht: wat nu?
Hier ben ik niet voor opgeleid. Dit hebben we nooit geleerd.
Ik ben 27. Of 28, een van de twee.
Ik was toen nog vrij jong.
Wat moet ik doen? Hoe moet ik… Hoe moet ik haar daar weghalen?
Van jongs af aan was JoAnn er altijd.
Ze was trots op m'n carrière. Ze was er toen ik afstudeerde.
Ze had me 3000 dollar geleend voor m'n eerste huis.
Ik kon altijd op haar rekenen.
Hoe moet ik haar nu in godsnaam helpen?
Ik zocht naar die begeleiding.
Uiteindelijk kwam ik m'n luitenant tegen.
We liepen zuidwaarts, dus stonden voor het Verizon Building.
Ik hoorde gerommel.
De mobieltjes werkten niet. Ik telefoneerde via een vaste lijn.
De telefoon begon te trillen en over de tafel te gaan.
Ik dacht dat het de metro was.
Ik voelde de grond bewegen.
Het gerommel werd steeds heftiger.
We dachten dat het een explosie was.
Maar het klonk meer als een hard, rollend geluid.
Het klonk zo…
En vanaf de 29e verdieping naar beneden…
Mijn god.
9.59 UUR
Zoek dekking. -Ga daarheen.
Een paar straten van het Trade Center…
…zag ik witte rook opstijgen van waar de South Tower stond.
Mijn god.
Het kwam op m'n partner en mij af…
…in hoog tempo.
We keken elkaar instinctief aan en zetten het op een lopen.
We konden schuilen in een winkel van Syms.
Op dat moment riep m'n luitenant:
'Ren voor je leven.'
Maak dat je wegkomt.
Rennen. -Kom op.
Alle agenten die bij me waren…
…om bij de evacuatie te helpen…
…kwamen als een kudde stieren op me af.
Ik viel met m'n gezicht op de stoep…
…en ze renden over me heen.
Je kon het ze niet kwalijk nemen.
Al was ik wel pissig.
Ik hoorde m'n knie en rug kraken.
Ik had meteen pijn.
Ik was letterlijk aan het trottoir gekruisigd.
Ik kon niet weg.
Twee jongens van het 23e district…
…wiens naam ik nog steeds niet weet…
…overkwam hetzelfde.
Ze vroegen of ik kon lopen. Ik zei: 'Ik kan rennen. Kom.'
Kom op.
We probeerden het puin tevergeefs voor te blijven.
Dus we renden Broadway op…
…knielden neer en probeerden onszelf zo goed mogelijk te beschermen.
We probeerden 7 World Trade in te komen…
…direct ten noorden van de Twin Towers.
Dat leek ons de veiligste schuilplaats.
De deuren zaten op slot.
Ik wilde het glas eruit schieten.
Maar ik wilde niet betrapt worden.
Iemand duwde de deur van binnenuit open en schreeuwde:
'Kom binnen.'
Dat deden we.
Je zit in een glazen atrium van een paar verdiepingen hoog.
De ramen van de lobby braken…
…en er kwam meteen een hoop vuil en stof binnen.
Dat was echt het meest angstaanjagende moment van m'n leven.
En ik heb in de loop van m'n carrière behoorlijk veel meegemaakt.
Maar plotseling dringt het tot je door:
ik ga hier dood.
Sommige dingen lijken langzamer en andere sneller te gaan.
Bizar waartoe een brein in staat is.
Ik ben niet overdreven religieus…
…maar als je denkt dat je doodgaat, wil je snel orde op zaken stellen.
Toen zei ik: 'God…'
Ik was toen 14 jaar nuchter.
Het eerste wat in me opkwam, was:
'Weet U, God? Bedankt voor de afgelopen 14 jaar.
Zorg voor m'n gezin.'
Ik dacht: dit is het, je moet het uitzitten.
Het gebouw waar ik was, begon zich met rook te vullen.
En ik weet nog…
…van de basisschool, dat als je met rook te maken hebt…
…je op je knieën moet kruipen.
Maar deze rook was…
…onderaan dichter en bovenaan een stuk lichter.
Ik was dus erg in de war over wat ik had geleerd…
…van zuster Elizabeth op Our Lady of Snows in 1968.
Hij is weg. De toren is weg.
Hij is weg. Allemachtig.
In 7 World Trade waren we niet geraakt, er was weinig puin.
Je bent niet dood.
Aan het werk. Wees nuttig.
Je kon nauwelijks naar binnen kijken.
Ik had een waardeloos zaklampje bij me…
…en hoorde mensen schreeuwen op de roltrap, dus ik ging erheen.
Ik was de enige agent daar.
Er was een opzichter… Het was een brandweerman of bewaker.
Hij zei: 'Godzijdank, de politie.'
Ik zei:
'Ja, de cavalerie is gearriveerd, maar ik ben de enige.'
De South Tower was ingestort.
We moesten ons hergroeperen.
We liepen richting de North Tower.
Ik zag de brandweer.
Ze goten water in hun ogen.
Ze huilden.
Er waren burgers die uit het gebouw waren ontsnapt.
Ik gaf een man een dikke knuffel.
Een volwassen man, veel ouder dan ik, van in de veertig…
Hij huilde en…
Weer die shock.
Ik was weer in shock.
Ik zei: 'Het komt goed.'
Het stof was neergedaald.
En we gingen naar wat nu bekendstaat als Ground Zero…
…om te helpen met de evacuatie.
Toen we daar aankwamen, was het gewoon weg.
Er stond een fractie van het gebouw in het midden van Church en Vesey.
De South Tower was dan wel als tweede geraakt…
…maar was als eerste ingestort omdat die lager was geraakt.
Daardoor werd het gebouw instabieler.
26 FEBRUARI 1993
Na de bomaanslag in '93 op het World Trade Center leerden we…
…dat een vliegtuig de toren niet kon doen instorten door z'n kracht.
Maar nu sta ik daar anders in.
Ga weg. De tweede toren gaat instorten.
Hebben ze dat gezegd? -Ja.
We lieten een stel agenten iedereen van het gebouw weghouden.
De tweede toren stond duidelijk op instorten.
Maak dat je wegkomt. -We gaan.
Ik zag een stel hulpverleners. Ik vroeg: 'Wat doe je?'
Hij zei: 'We gaan weer naar binnen.' Ik zei: 'Je bent gek.'
Hij zei: 'De mensen moeten daar weg.'
En ik voelde me een lafaard…
…als ik weg zou lopen.
Ik dacht: bekijk het. Een brandweerman die me afbluft? Ik blijf.
Wegwezen. Vooruit.
De antenne op de North Tower begon te kantelen.
We hoorden geluiden.
Ik sowieso.
Een krakend geluid.
We waren twee straten verderop.
Je hoorde het gerommel.
Toen zag ik de toren instorten.
10.28 UUR
De toren stort in.
Maak dat je daar wegkomt.
Toen dat gebouw instortte, zag ik m'n twee jongens voor me.
Ze spoorden me aan…
…zo hard mogelijk te rennen.
En om dekking te zoeken.
Kom hier.
Ik schuilde in een stoeprand.
De volledige 115 kilo van m'n dikke reet…
…in 15 cm stoeprand gewrongen om het te overleven.
Ik dacht aan m'n militaire training en legde m'n voeten naar de explosie.
Er waren orkaanwinden.
Ik keek naar rechts. Er lag een vrachtwagen op z'n kant.
Toen werd het heel donker.
Ik zag niets. En alles was doodstil.
Ik vroeg me af of ik dood was.
Ik voelde geen pijn.
Plotseling kon ik helemaal niet meer ademen.
Ik moest m'n handen letterlijk in m'n mond stoppen…
…om er brokken cement uit te halen.
Ik moest hoesten en zat op m'n knieën.
Een vrouw greep me vast.
Ze bracht me naar een brandkraan om m'n ogen schoon te maken.
Ze gaf me wat water.
Ik zie haar gezicht nog voor me.
Dat was een van de mooiere momenten van die dag.
Iemand kwam me helpen toen ik in nood was.
Ik hoopte dat JoAnn 't had gered.
Ik hoopte dat haar collega's het hadden gered.
Ik hoopte dat de meesten het hadden gered.
Als je in shock bent…
…kun je niet bevatten waar je getuige van bent.
We waren in de winkel van Syms.
Je zag de paniek in het gezicht van de winkelende mensen.
'We moeten ze hier weghalen.'
M'n ogen leken te branden door die rook.
We pakten pochetten die aan een rek hingen, maakten die nat…
…en deelden die uit.
We zeiden tegen iedereen…
…hun gezichten te bedekken met de pochetten…
…om niets in te hoeven ademen.
We lieten iedereen in een rij zuidwaarts naar het water lopen.
Loop maar door.
Er waren veerboten en mensen met privéboten.
Ze haalden mensen weg uit Manhattan.
Ik en m'n partners wilden niet weggaan. We zeiden: 'Wat gaan we nu doen?'
Ik moest weer aan m'n vrouw denken en of ze veilig was.
Ik probeerde haar weer te bellen…
…maar nog steeds zonder resultaat.
Ik kon niemand bereiken. Je kon niet bellen.
Alles lag plat.
Op een van de torens stond de hoofdantenne…
…voor mobieltjes, tv en radio.
We hadden geen communicatie met andere instanties.
We hadden wel een directe communicatielijn met de politie.
Je kon elkaars uitzendingen horen.
De commandopost ligt ten noorden van Vesey Street.
Begrepen.
Maar verder niets.
En het was extreem stil.
Je kont alleen maar het alarm van de brandweerlieden horen…
…van de zuurstofflessen die ze op hun rug droegen.
Het was doodstil, maar oorverdovend…
…in de kloof van dat deel van Manhattan.
Wat ik me vooral herinner…
…als ik op die dag terugkijk, is eenzaamheid.
Gescheiden zijn van m'n collega's.
Dat wil een agent niet.
Op zo'n moment van rampspoed…
…werd het een allesoverheersend gevoel, omdat je zo losgekoppeld van alles bent.
Ik zei: 'Ik ga kijken of ik kan vinden met wie ik nu moet zijn.'
Ik liep langs een bar. En het was raar.
Er schoot me een gedachte te binnen.
Niemand zou het erg vinden als je achter de bar…
…die fles Johnnie Walker pakt en een borrel inschenkt.
Als je alcoholisme hebt…
…zegt zo'n stemmetje in je hoofd: 'Een borrel kan geen kwaad.'
Dat waren de gesprekken die ik met mezelf voerde.
En ik dacht:
vandaag niet. Ik heb werk te doen. En…
Ik ben nog steeds nuchter. Inmiddels bijna 38 jaar.
Ik had de leiding over het rechercheteam van de Bronx.
We haastten ons de stad in.
We waren bij Trinity en Liberty…
…toen de North Tower instortte.
Bij Trinity en Liberty zag ik een Burger King op de hoek.
Dus ik greep de kans…
…om daar een tijdelijk hoofdkwartier op te zetten.
Ik begon de taken te verdelen en waren de hele dag in de weer.
De politie kwam vanuit Brooklyn, vanuit Upper Manhattan.
Het was het enige moment in m'n carrière waarop ik niet wilde werken.
Ik wilde thuis zijn voor m'n gezin.
Dat was mijn prioriteit, maar helaas moest ik dat opzijzetten…
…en me van Queens naar Manhattan haasten.
Ik kwam uit de Bronx.
M'n auto had die dag panne…
…en alles was die dag gesloten.
De treinen reden niet.
Iedereen liep terug vanuit Manhattan.
Ik probeerde naar de stad te liften, maar dat lukte niet.
Ik nam een bus op Lexington Avenue die bomvol zat.
Ik stapte uit op 21st Street en liep naar m'n bureau.
Veel mensen die ik kende, waren vermist.
Niemand wist waar iemand was.
De NYPD begon naar vermiste personen te zoeken.
Burgers, hulpverleners…
Velen van ons stonden op een lijst met vermiste personen.
Hou de lijn vrij. Ik heb hier een vrouw. Agent neer. Stand-by.
We luisterden of we mensen hoorden die onder het puin lagen.
Agente, waar ben je? Wat was je laatste locatie?
Ik kroop door krochten om wie dan ook te bereiken…
…tot m'n schoenen en armen verbrand waren.
Er was bezorgdheid.
'Hoe moeten we dit enorme aantal vermisten aanpakken?'
Hoe verifiëren we of ze vermist zijn? Hoe weten we of ze nog binnen zijn?'
13E DISTRICT
Ik verliet het 13e bureau…
…en ging zuidwaarts naar het World Trade Center.
Ik ging op zoek naar m'n buurman Bill McGinn om te zien of hij in orde was.
Voor ik die dag thuis wegging…
…had Bills vrouw bij me aangeklopt.
Ze zei dat Bill aan het werk was.
Ze zei dat hij niet opnam. Ik zei: 'Ik zal kijken of ik hem kan vinden.'
We gingen op zoek. Ik vroeg: 'Heeft iemand Bill McGinn gezien?
Hij werkte in de kazerne aan 10th Street en Greenwich.
Heeft iemand dat korps gezien?'
Ik vroeg het aan een brandweerman en hij zei:
'Dat hele korps is omgekomen.'
Ik voelde me zo rot.
Z'n dochter Cordelia was ongeveer zes en was die ochtend bij mij thuis geweest.
Ze kwam met m'n zoon spelen en op 'n gegeven moment zei ze:
'Ik ben m'n tand kwijt.' Haar eerste tand.
Ze zei: 'Ik kan niet wachten tot papa thuis is.'
Dat ze het graag wilde laten zien…
…en hij waarschijnlijk niet zou thuiskomen…
…daar werd ik zo verdrietig van.
We belandden uiteindelijk bij de FDR Drive bij de Manhattan Bridge.
Ik weet nog dat iemand schreeuwde: 'Ga terug.
Er staat een busje op de brug. Ze gaan hem opblazen.'
Iedereen raakte in paniek.
Ik, m'n partners en alle mensen.
Ik dacht: waarom rennen we weg?
Het bleek vals alarm te zijn. Er was niets mis met het busje.
Het was verlaten.
Maar het was even logisch, omdat je denkt: wat volgt hierna?
We waren in paniek.
Er gingen allerlei geruchten rond.
Er waren zo'n acht vliegtuigen…
…nog steeds vermist.
Maar niet alles was een gerucht.
Het Pentagon was ook geraakt.
We hoorden over de vliegtuigcrash in Shanksville, Pennsylvania.
Door al die aanslagen op meerdere plaatsen…
…wisten we niet wat de terroristen van plan waren.
Was het Empire State Building een doelwit?
Was de metro een doelwit?
We wisten dat vandaag de dag was en het gebeurde op meerdere plaatsen.
Terwijl we nog steeds mensen aan het helpen waren…
…had ik m'n vrouw nog niet gesproken.
Ik probeerde haar nog eens te bellen.
Uiteindelijk kreeg ik de vrouw van de kinderopvang te pakken.
Ik vroeg of ze iets van m'n vrouw had gehoord en…
Ze zei: 'Ja, ze is onderweg uit New Jersey.'
Ze was in orde, dus…
…nu kon ik me richten op de hulpverlening…
…en op het redden van mensen die in die torens vastzaten.
Op dat moment was ik in shock.
Ik was uitgedroogd en dwaalde alleen rond.
Ik liep naar het Woolworth Building…
…en zag heel toevallig Pete Panuccio…
…m'n brigadier van het 19e, met wie ik altijd nachtdienst had.
Ik dacht: iemand die ik ken.
Hij zei: 'Joanne, waar heb jij gezeten?'
Het was een enorme opluchting om een agent van het 19e district te zien.
Ze leefde nog.
We waren al die tijd misschien maar een paar straten van elkaar verwijderd.
Zo chaotisch was het.
Hij zei: 'Je ziet er niet uit.'
En ik: 'Jij niet veel beter.'
Joanne liep behoorlijk mank.
Toen ik haar knie zag, dacht ik:
ik zou waarschijnlijk huilend op de grond liggen…
…en ze zei:
'Laten we doen wat we moeten doen. Ik ga naar het ziekenhuis als we allemaal gaan.'
Er kwam een commandant langs:
'We hebben mensen op straat nodig naar 7 World Trade.'
Het stond in brand.
17.20 UUR
Alsof het z'n laatste adem uitblies.
We renden weg.
Een gigantische stofwolk raasde door heel Broadway.
Je denkt: wanneer eindigt deze dag?
Toen ik eindelijk thuiskwam…
…kon ik niet geloven dat ik thuis was.
M'n dochter knuffelde me helemaal fijn…
…en ze zei: 'Ik wist wel dat je in orde was.
Ik wist dat je in orde was.'
En ik zat in bad…
…en m'n tienjarige waste me.
Ze zei: 'Ik heb je.
Ik heb zo'n geluk dat je thuis bent.'
M'n vrouw en ik waren erg emotioneel en kusten onze dochter.
Ze sliep bij ons in bed.
Het beklemmende gevoel dat ik eerder had…
…kon ik opeens…
…van me afwerpen door thuis te zijn, in bed te liggen en bij m'n gezin te zijn.
Het was zo'n opluchting.
Ik had misschien een uur geslapen.
Ik nam een douche, trok schone kleren aan en ging weer aan het werk.
We moesten om 4.00 uur terug zijn.
Iedereen kreeg specifieke instructies.
Elke rechercheur werd op de een of andere manier ingezet…
…voor het World Trade Center.
Ik werkte bij Ground Zero.
INSTORTINGSLOCATIE WORLD TRADE CENTER
Een paar dagen later zei m'n commandant tegen ons:
'Ga terug naar kantoor, kleed je om.
Trek je burgerkleding aan. Jullie gaan op zoek naar plunderaars.'
En ik schudde nee.
Ik zei: 'Nee.'
Ik huilde. Ik was hysterisch.
Ik zei: 'Ik moet daar weer heen.
Ik ga niet op zoek naar plunderaars. Het kan me niet schelen.
Ik ga terug. Ik ga JoAnn zoeken.'
Toen zei m'n commandant:
'Ga maar naar Ground Zero.
Zoek zo lang je maar nodig hebt, hoeveel dagen ook.
Hou ons gewoon op de hoogte.'
REDDINGSZONE ALLEEN BEVOEGD PERSONEEL
Toen ze steeds meer vermisten vonden…
…bleek dat 2976 burgers…
…37 havenpolitieagenten…
…343 brandweerlieden…
…en 23 NYPD-agenten…
…in en rond die torens waren omgekomen.
Ik kende helaas vrij veel mensen die waren omgekomen…
…waaronder Moira Smith.
Ik had haar die ochtend nog voor het bureau van het 13e gezien.
Het raakte me, want ze kwam uit m'n oude buurt.
Moira was de enige politievrouw die binnen was omgekomen.
POLITIEAGENT
Ze was een agent die in mijn district werkte.
Ik zei: 'Wat?' Ik ken Moira. Ze had een dochtertje.
Soms zag ik haar dochter in de kleedkamer en in de slaapzaal.
Schattig, rode wangetjes.
Het was zwaar.
MINUTEN VOOR HAAR DOOD
We zagen een foto in de krant van Moira die een overlevende redt…
…en hem uit het gebouw had gehaald.
Ik weet niet hoe laat ik werd opgenomen en eenmaal beneden was…
…maar ik denk rond de tijd dat de toren instortte.
Het had weinig gescheeld of ik was er niet meer geweest.
Ik weet niet hoeveel mensen agent Smith…
…uit het Trade Center heeft gered voor ze mij hielp.
Ze deed haar werk met volledige toewijding.
Ze ging het gevaar weer tegemoet om meer mensen te redden.
Naarmate de tijd verstreek, besefte m'n familie…
…dat JoAnn niet meer thuis zou komen.
Ze waren de hoop verloren.
Het begon tot ze door te dringen.
Ze maakten afspraken met het uitvaartcentrum.
Op diezelfde dag kwam ik thuis van m'n werk.
De telefoon ging.
'Brian, je oom Mike aan de telefoon.'
Ik hoorde het in z'n stem. Hij is een grote, potige kerel.
Een brok in z'n keel.
Hij zei: 'Ja.
Heeft iemand je gebeld?'
'Nee, hoezo?'
'Ze hebben JoAnn gevonden.'
'O, verdomme.'
Nu is ze gevonden.
En…
Het doet nog steeds pijn.
Nu wist ik het…
…tenminste.
Ik wist het zeker.
Helaas hebben veel mensen niemand gevonden.
Misschien zullen ze dat nooit doen.
Wij hadden het geluk, als je het zo kunt noemen…
…om het in de eerste weken zeker te weten.
Ik heb een rij met emmers nodig. Geef hem door.
De laatste persoon werd 27 uur na de instorting gered.
Daarna niemand meer.
De reddingsmissie werd al snel een zoekactie naar lichamen.
Bij de lijkschouwer gingen we door met het identificeren van slachtoffers…
…en deden we er alles aan…
…om die mensen terug bij hun familie te krijgen.
Het rouwcentrum was erg verdrietig.
Ik herinner me één familie die allerlei vragen stelde…
…terwijl ik papierwerk deed en de tandenborstel of haarborstel…
…verwerkte om DNA-monsters af te nemen.
Het was hartverscheurend…
…om de angst en verdriet op hun gezicht te zien.
2976 burgers werden die ochtend vermoord.
Vijfentwintig jaar later is slechts 60 procent geïdentificeerd.
Veertig procent van de families hebben niemand om te begraven.
En zonder antwoorden word je gek.
Dankzij 11 september ben ik aan de geur van de dood gewend geraakt.
Ik zag zoveel doden in het mortuarium.
In het begin kon ik er niet eens tegen. Ik kokhalsde.
Maar na een tijdje stoorde de geur me niet meer.
Er stonden 11 of 12 koelwagens op een leeg terrein.
Een vrouwengroep kwam vervolgens bloemen brengen…
…enorme kransen, om de mensen in de wagens te eren.
Over dat hele terrein stond een grote, witte tent…
…en dat werd Memorial Park.
Mensen schreven dingen op de muur.
Ze hingen foto's op.
En op een van de foto's had een kind iets gekrabbeld.
Bovenaan stond 'mama'.
En dat was een herinnering aan wie we zochten.
VERMIST
HEBBEN JULLIE PAPA GEZIEN?
Een paar maanden later vonden ze m'n buurman Bill McGinn.
Z'n vrouw zei: 'Ze hebben hem gisteravond gevonden.'
Ik was in het mortuarium. Ze brachten twee brandweermannen binnen.
Ik kwam er later pas achter…
…dat hij het was.
Wat me altijd opviel, was dat als het regende…
…hij z'n schoenen buiten het appartement liet.
Bills schoenen, Cordelia's schoenen en Liams schoenen.
Die van alle kinderen.
Op een dag na 11 september kwam ik thuis en het regende.
Ik zag Liams en Cordelia's schoenen, maar Bills schoenen niet.
Toen drong het tot me door. 'Ik kan niet geloven dat hij dood is.'
Elke keer dat er een hulpverlener werd gevonden, werd alles stopgezet.
Er werd een vlag over diegene gelegd en we stonden dan op en salueerden…
…terwijl die persoon uit Ground Zero werd weggehaald.
Het was…
Het was hartverscheurend.
De volledige zoektocht na 11 september duurde negen maanden.
Die ging door tot mei 2002.
Ik had het moeilijk.
Soms kon ik niet functioneren op m'n werk.
Ik moest huilen en…
…lag in de foetushouding.
Omdat ik me probeerde te herinneren wat ik had gedaan.
Toen werd ik echt bang.
Je begon na te denken over wat er allemaal was gebeurd, denk ik.
De moorden gingen door.
Mensen gingen nog steeds dood buiten het WTC.
We moesten dus een volledig onderzoeksteam op straat houden.
Je kreeg je dagelijkse routine weer een beetje terug, maar…
…wij zochten nog steeds verder.
Iemand uit ons team werd toegewezen om naar de lijkschouwer te gaan…
…en soms gingen we met z'n tweeën naar de stortplaats in Staten Island.
Fresh Kills was een gesloten stortplaats op Staten Island.
Daar ging al het puin naartoe.
Het was de taak van het rechercheteam om lichaamsdelen uit het puin te halen…
…of voorwerpen die van mensen waren.
Eerst gaven ze je een hark. Ze zeiden: 'Aan de slag.
Als je een bot gevonden denkt te hebben…
…doe die dan in deze emmers.'
Ik bood me aan om daar te werken.
Dat gaf enorm veel voldoening…
…omdat je een familielid…
…informatie hoopt te geven.
Later pakten ze het slimmer aan.
Ze deelden Tyvekpakken…
…schoenen, handschoenen en maskers uit om door het puin te gaan.
Helaas heb ik daar waarschijnlijk kanker door gekregen.
Ik heb prostaatkanker.
Ik had geluk. Het was in een vroeg stadium ontdekt.
De meeste mensen die daar werkten…
…hebben er iets aan overgehouden.
In 2021 kreeg ik een bericht op m'n telefoon dat ik kanker had.
Een zeldzame urologische kanker. Eén op de vier miljoen mannen krijgt het.
Ik had misschien tien minuten medelijden met mezelf.
Ik voelde me heel even een slachtoffer…
…en daarna zei ik: 'Ik ben zover. Aan de slag.
Haal die rotzooi uit me.' En dat was dat.
Ik heb huidkanker op m'n gezicht.
Toen ik erachter kwam, was ik bang.
Er zijn inmiddels meer mensen gestorven aan 9/11-gerelateerde ziekten…
…dan op de dag van de aanslag.
Dat is enorm verontrustend.
Ik denk dat de terroristen de torens wilden neerhalen…
…om waar ze symbool voor stonden.
Ze hebben meer gekregen dan ze van plan waren…
…omdat de ellende maar doorgaat.
Het is nu 25 jaar geleden.
Ik heb minstens vijftig vrienden begraven.
Vrienden. Niet eens…
…onbekenden.
Er is meer dan dat.
Hier zijn alle jongens. -Hoe gaat het ermee?
Goed je te zien. -Je ziet er goed uit.
Bedankt. Jij ook.
Hoe gaat het? -Roger.
We moeten gewoon…
…met elkaar praten.
Pete en ik praten. We praten er elk jaar over.
Hallo, lieverd.
Om 't te herbeleven.
Hoe gaat het? -Goed.
Wat fijn je te zien. Je ziet goed uit.
Dat heeft geholpen.
Tot het te moeilijk werd.
Ik moest hulp zoeken.
Moet je Manhattan zien. -Zo…
Hoe voel je je hier? -Goed.
Ja, ik weet het.
Het is raar.
Het nieuwe gebouw is mooi. -M'n eerste keer in de nieuwe gebouwen.
Echt waar?
MacLeod, die boerenpummel.
Laat m'n broer met rust. -Waarom?
Rustig aan, kampioen. -Ja, man.
Ik had vreselijke nachtmerries.
Dat is het ergste.
Het voelt alsof je levend wordt begraven.
Er is geen agent die niet hetzelfde voelt.
Ik kreeg bijna een inzinking.
De mensen van de 9/11 Foundation zeiden toen: 'Wij zijn er voor je.
Wij zullen je helpen.'
Ik merk dat je overstuur bent.
Van slag? Ja. -Dat geeft niet.
Ik was bang om te komen.
Ik ben er nu echt voor dat mannen ook hulp zoeken als ze het nodig hebben.
Doe het gewoon. Het wordt vergoed.
Praten kan geen kwaad.
Ik vind het niet fijn…
…om hier nu te zijn.
Ik vind het hier niet fijn, maar ik ben hier graag met jullie.
Ik voel me beschermd omdat jullie het snappen.
Wij weten dingen die niemand ooit zal weten…
…en nooit zou moeten weten.
Ik heb het nooit verwerkt.
M'n dochter was nog geen twee.
Ze wilde weten waar papa was als ik ging werken.
Ik wilde aan die herinneringen ontsnappen…
…en die ellende niet elke dag steeds opnieuw beleven.
M'n leven was nooit meer hetzelfde, en dat geldt voor veel mensen.
Ik had geen manier…
…om vast te stellen waar ik mee zat, want ik zag het niet.
Ik begreep het niet.
Het was 'n vreselijke aanslag op ons land. Het is 'n plaats delict.
Het was maandenlang een kerkhof.
M'n gedachten slaan op hol en ik zie Pete en Joanne voor me.
Ik zie Roger op de parkeerplaats van Pathmark…
…water over je hoofd gieten.
Alles komt terug…
…en het is heel moeilijk om erover na te denken.
Ik liet alles eruit onder de douche.
Ik stapte onder de douche…
…en begon te huilen.
Ik huilde en huilde en…
Dat heb ik nooit aan iemand verteld.
Zo kreeg ik het eruit.
Toen ik met pensioen ging, sloeg het in als een bom.
Wie ben ik? Ik ben niet relevant voor de wereld.
Het verandert je. -Ja.
Daarom drink ik niet meer. Als je stopt… -Hoe gingen we ermee om? Door te drinken.
En we hebben er met elkaar over gepraat.
Maar nu zijn er mensen die lijden…
…door 11 september en aan PTSS omdat ze het nooit hebben verwerkt.
Bij Moordzaken zien jullie de lijken…
…en dode kinderen en jullie hebben het allemaal.
Je moet ermee om zien te gaan…
…want het zal etteren en het zal je veranderen.
Ik ben blij dat we dit doen.
Ik dacht dat ik de enige was die gek werd.
Dat was niet zo. En dat weet ik.
Door hier te komen… Sorry, ik heb… Ik huil niet. Jij huilt.
Ik lach je later wel uit. Ik hou van je.
Je moet het er af en toe uit gooien. Je kunt het niet binnenhouden.
Ik word blij als ik naar Brian kijk.
Nu is hij een ander mens dan toen hij begon.
Dit is een therapiegroep. -Zeker.
Kijk nou. -Het is een comfortzone.
Een comfortzone. -We voelen ons op ons gemak.
We hebben hetzelfde doorgemaakt.
Geestelijke gezondheid is net zo belangrijk als lichamelijke.
En dat begrijp ik nu.
Maar het heeft 19 jaar geduurd voor ik er met therapeuten over ging praten.
Ik moest wel.
Ik ben namelijk geen superheld.
Het is deels overlevingsschuld. Jij was in de Burger King.
Tommy, jij was er.
Hij ook. Iedereen was er.
Je denkt: waarom is het mij niet overkomen?
Je denkt erover na.
Er zijn 23 NYPD-agenten…
…37 havenpolitieagenten…
…en 343 brandweerlieden omgekomen.
God gaf ons herinneringen met een reden.
Om hen niet te vergeten.
En wat er is gebeurd. Dat vergeten we nooit meer.
Op de plek waar de Twin Towers stonden, staat nu de Freedom Tower.
Ik heb het nooit vanuit dit perspectief gezien. Zo majestueus.
Ik ben blij dat we ze hebben laten zien hoe sterk we zijn.
Daar ben ik blij om. -Ja.
We leven allemaal nog.
We proberen allemaal op onze eigen manier te overleven.
En ik vind het erg mooi dat er een monument is…
…voor de hulpverleners, burgers…
…en alle burgers uit andere landen die om 't leven zijn gekomen.
Het is een symbool van kracht en veerkracht.
We zijn gevallen en weer opgestaan. Als land, niet alleen als stad.
Het monument is prachtig.
De gebouwen met de namen en de waterval.
Wat een mooie dag, hè? -Ja.
Net als die dag.
Echt? -Jimmy Riches.
Hij was agent voor hij brandweerman was. John Chipura.
Je kent er veel van Staten Island. -Jezus. Timmy McSweeney. En hier is Moira.
Terrorisme is niet één aanval.
Het is voortdurend. Het verwoest mensenlevens met angst…
…ziekte en geestelijk onvermogen.
Tegenover het kwaad is er liefde…
…en er zijn mensen met een goed hart.
Door die tragedie is het land…
…vooral hier in New York, iedereen samengekomen.
Het laat zien waartoe we in staat zijn.
Vertaling: Rick de Laat in staat zijn.