WEBVTT

00:04.463 --> 00:06.507
Wat voorafging…

00:06.590 --> 00:09.593
Met vijf verenigde legers
zullen we tegen Saul strijden.

00:09.677 --> 00:13.055
Er is geen leider onder ons
om de vijf legers te leiden.

00:13.139 --> 00:14.306
Jij zeker niet.

00:14.390 --> 00:17.226
Ik moet op een missie met Joab.

00:17.309 --> 00:18.477
Blijkbaar belangrijk.

00:18.561 --> 00:20.146
Wat moeten we doen?

00:20.229 --> 00:22.606
De dreiging weghalen,
samen met zijn bloedlijn.

00:22.690 --> 00:23.899
Geen overlevenden.

00:24.567 --> 00:26.485
Ga weg, zoon. Vlucht.

00:28.154 --> 00:29.530
We zijn egoïstisch.

00:29.613 --> 00:30.865
Michal, alsjeblieft.

00:30.948 --> 00:32.324
Dat is mijn beslissing.

00:32.408 --> 00:35.077
Jij trouwt met Mirab.
En ik zal ermee leven.

00:35.161 --> 00:36.954
We hebben twaalf mannen verloren.

00:37.037 --> 00:38.497
Elke dode Filistijn had dit.

00:39.206 --> 00:40.040
Houtskool.

00:41.542 --> 00:43.878
Ik wil ijzeren zwaarden
zoals dat van Goliat.

00:43.961 --> 00:46.922
Ik heb tijd nodig, mijn koning.
En meer materiaal.

00:47.006 --> 00:49.091
Als beloning voor je moed…

00:49.175 --> 00:52.178
…geef ik je het bevel over duizend mannen.

00:53.429 --> 00:56.891
Denk je echt dat David
in staat is een leger aan te voeren?

00:56.974 --> 00:59.685
Het is wijs om met David
ons volk te verenigen.

01:00.895 --> 01:02.021
Ze aanbidden hem.

01:08.277 --> 01:12.323
EEN JAAR NA GOLIAT

01:12.406 --> 01:17.286
DE STRIJD TEGEN DE FILISTIJNEN
GAAT DOOR IN DE GRENSGEBIEDEN

01:33.260 --> 01:35.679
De rechtvaardigen bloeien
als een palmboom.

01:36.096 --> 01:37.056
Deze kant op.

01:37.139 --> 01:38.224
Nooit.

01:39.934 --> 01:42.311
Als een ceder op de Libanon rijzen zij op.

01:48.442 --> 01:50.569
Geplant in het huis van de Heer…

01:53.489 --> 01:54.532
Aanvallen.

01:54.615 --> 01:57.284
…bloeien ze in de voorhoven van onze God.

02:13.217 --> 02:16.178
Hierdoor weet ik
dat U mij gunstig gezind bent.

02:20.641 --> 02:23.644
Want mijn vijand
zal niet over mij triomferen.

02:51.338 --> 02:53.465
Laat ze niet over mij triomferen.

03:01.015 --> 03:02.308
De grote krijger.

03:04.727 --> 03:05.603
Jonatan.

03:05.686 --> 03:07.938
Je schrijft nog steeds gedichten.

03:09.481 --> 03:11.442
Dit jaar is te snel voorbijgegaan.

03:12.568 --> 03:16.947
Kijk nou eens.
Na al die tijd nog steeds geen baard.

03:17.031 --> 03:18.866
Ik doe mijn best.

03:20.826 --> 03:21.744
Hoe gaat het?

03:21.827 --> 03:24.496
Moe. Van de verhalen
over je overwinningen.

03:24.580 --> 03:26.916
Zal ik er een paar voor je verliezen?

03:27.791 --> 03:29.001
Hoe is het met haar?

03:29.084 --> 03:30.085
Michal.

03:33.505 --> 03:35.591
Ze probeert zichzelf af te leiden.

03:37.051 --> 03:38.427
Ze geeft kinderen les.

03:38.510 --> 03:39.470
O, ja?

03:41.180 --> 03:42.181
En de rest?

03:43.307 --> 03:45.601
Een verdeeld huis kan…

03:46.769 --> 03:48.312
…onaangenaam zijn.

03:49.271 --> 03:50.147
En Sara?

03:51.398 --> 03:55.027
Ik denk nog steeds aan haar.
Zelfs na al die tijd.

03:58.906 --> 04:02.201
Maar ze is gebroken
door het verlies van haar broer.

04:03.118 --> 04:04.536
Ze kan het niet loslaten.

04:07.373 --> 04:12.127
De pijn achter ons
houdt vaak de vreugde voor ons tegen.

04:14.838 --> 04:15.923
Wat doe je eraan?

04:18.550 --> 04:19.593
Vooruitkijken.

04:24.139 --> 04:25.224
Hinderlaag.

04:34.358 --> 04:36.360
Schilden in het midden.

04:38.362 --> 04:39.905
Schilden.

04:40.698 --> 04:42.241
Waar komen ze vandaan?
-Overal.

04:42.825 --> 04:43.909
Pijlen op mijn teken.

04:44.493 --> 04:45.536
Ze raken je broer.

04:45.619 --> 04:47.454
Herladen.

04:50.124 --> 04:52.126
Geef het bevel als ik veilig ben.

04:58.257 --> 04:59.174
Blijf laag.

04:59.258 --> 05:00.175
Pijlen.

05:00.259 --> 05:01.343
Achter jullie.

05:05.472 --> 05:07.307
Ga van me af.

05:07.391 --> 05:09.268
Val ze aan.
-Bescherm David.

05:38.422 --> 05:40.049
Hier. Aanvallen.

06:04.656 --> 06:06.283
Pak hun zwaarden.

06:08.410 --> 06:09.369
Jonatan.

06:39.399 --> 06:41.652
Terug naar de bomen.

06:42.736 --> 06:44.279
Terugtrekken.

06:44.363 --> 06:45.197
Terugtrekken.

06:45.280 --> 06:47.491
Terug naar de bomen.

06:51.411 --> 06:52.412
Volg ze.

06:53.080 --> 06:54.039
Wie was dat?

07:04.800 --> 07:05.801
Ben je in orde?

07:05.884 --> 07:07.886
Oaz. Til je zwaard op.

07:09.513 --> 07:10.347
Nee.

07:15.853 --> 07:17.062
Zo licht als een veer.

07:18.814 --> 07:20.107
Toch heel sterk.

07:20.983 --> 07:22.484
Dat was mijn zwaard.

07:23.318 --> 07:24.611
Ga je het vervangen?

07:24.695 --> 07:25.988
Zoek er een bij de doden.

07:27.030 --> 07:27.865
Eliab.

07:29.158 --> 07:30.826
Negeer mijn bevelen niet meer.

07:31.493 --> 07:33.078
Geef me er dan geen.

07:37.124 --> 07:38.041
Kijk eens.

07:42.754 --> 07:44.423
Meer houtskool.

07:44.882 --> 07:47.676
Houtskool dat niet
in een Filistijnse smederij komt.

07:47.759 --> 07:49.219
Dit zijn duivelse zwaarden.

07:50.012 --> 07:52.848
David, denk je
dat deze zwaarden vervloekt zijn?

07:52.931 --> 07:53.932
Daar nog een.

07:54.016 --> 07:54.850
Nee.

07:56.226 --> 07:57.060
Mooi zo.

07:57.144 --> 08:01.481
Elke keer als we deze wapens zien,
zijn ze sterker en lichter.

08:02.274 --> 08:04.318
Alle Filistijnen hebben ze.

08:04.693 --> 08:05.861
God is almachtig.

08:08.906 --> 08:11.533
Daarbij had ik er een vast
dat perfecter was.

08:24.338 --> 08:25.589
Het is moeilijk.

08:26.423 --> 08:29.259
Dat weet ik. Maar het is belangrijk.

08:33.096 --> 08:33.972
Jullie schrijven…

08:35.933 --> 08:38.810
Schrijven herinnert ons
aan wat voor ons kwam.

08:39.937 --> 08:42.481
Zoals de grootse verhalen over Jakob…

08:43.649 --> 08:45.192
…Mozes en Noach.

08:45.275 --> 08:48.946
Misschien schrijven jullie
ooit zo'n verhaal.

08:50.530 --> 08:52.491
Ik zou over David schrijven.

08:53.158 --> 08:54.326
De reuzendoder.

08:57.579 --> 08:59.414
Dat zou een goed verhaal zijn.

09:03.835 --> 09:05.170
Hoe zou het aflopen?

09:15.514 --> 09:17.766
David.

09:17.849 --> 09:19.768
Saul heeft er duizenden gedood.

09:19.851 --> 09:21.979
David tienduizenden.

09:22.062 --> 09:24.064
De reuzendoder.

09:24.147 --> 09:25.899
David tienduizenden.

09:25.983 --> 09:27.818
Saul heeft er duizenden gedood.

09:27.901 --> 09:29.987
David tienduizenden.

09:42.291 --> 09:44.042
Het heeft lang genoeg geduurd.

09:46.044 --> 09:47.546
Wanneer vergeef je me?

09:48.964 --> 09:50.882
Jij hebt ons bed verlaten.

09:55.012 --> 09:56.680
Heb je iets te zeggen?

10:00.309 --> 10:04.396
Anders was je niet helemaal
naar deze kant gekomen.

10:13.155 --> 10:15.365
Ze zouden jouw naam moeten roepen.

10:16.283 --> 10:18.201
En daarna die van je zoon.

10:20.037 --> 10:21.830
Ze roepen mijn naam.

10:22.622 --> 10:24.499
Ik heb er duizenden gedood.

10:25.375 --> 10:27.127
David tienduizenden.

10:27.210 --> 10:28.295
Ja. David.

10:38.055 --> 10:40.974
Ze zouden die jongen vandaag kronen
als dat kon.

10:43.435 --> 10:45.312
Hij dreef je dochters uit elkaar…

10:46.104 --> 10:48.648
…en nu overschaduwt hij je voor je volk.

10:49.941 --> 10:51.151
Hij is een dreiging.

10:51.943 --> 10:54.279
Waarom weiger je dat in te zien?
-Genoeg.

10:56.823 --> 11:00.702
Je wantrouwen is een gif voor mij
en iedereen in dit paleis.

11:00.786 --> 11:05.290
Mijn wantrouwen
is een schild voor jou en je troon.

11:06.500 --> 11:08.627
Hoe eerder je dat beseft, hoe beter.

11:22.057 --> 11:23.558
Onze held is terug.

11:24.476 --> 11:26.019
Nog meer overwinningen.

11:27.646 --> 11:30.107
We hebben veel te bespreken.

11:30.190 --> 11:32.943
We moeten snel de bruiloft plannen.

11:33.026 --> 11:34.820
Ja, maar een andere keer.

11:34.903 --> 11:36.113
Ik wil graag uitrusten.

11:36.655 --> 11:39.116
Ja, natuurlijk.

11:54.131 --> 11:56.258
Geen strijd meer om houtskool.

11:56.925 --> 12:00.095
We moeten onze eigen zwaarden smeden
om deze te evenaren.

12:01.138 --> 12:04.307
Er is veel hitte nodig
voor zulke goede wapens.

12:05.517 --> 12:07.602
De Filistijnen zouden anders…

12:07.686 --> 12:09.312
…onze koolmijnen niet plunderen.

12:14.609 --> 12:17.279
David zweert
dat Goliats zwaard nog sterker is.

12:19.156 --> 12:21.741
We hebben dat wapen hiervoor nodig.

12:22.868 --> 12:26.538
En de kennis erachter.
Weet je waar het gebleven is?

12:52.606 --> 12:58.236
NOB
STAD VAN DE PRIESTERS

12:58.320 --> 13:00.071
Gegroet, heer commandant.

13:00.655 --> 13:02.949
Wat doet u in de stad van de priesters?

13:03.658 --> 13:04.993
Je bewaart hier iets.

13:05.619 --> 13:08.580
Door je vader hier gebracht.
Ik moet het zien.

13:09.706 --> 13:11.249
Ik mag het niet laten zien.

13:12.125 --> 13:13.251
Dat was mijn bevel.

13:38.777 --> 13:41.154
Ik heb geprobeerd
de inscriptie te ontcijferen.

13:41.947 --> 13:43.240
Filistijnse tekens?

13:43.823 --> 13:46.409
De meeste wel.
Maar sommige zijn veel ouder.

13:46.993 --> 13:48.912
Egyptisch, denk ik.

13:50.247 --> 13:51.456
'God.

13:52.332 --> 13:53.250
Zwaarden.'

13:53.333 --> 13:55.335
Misschien 'God en zwaarden'.

13:55.418 --> 13:56.253
Nee.

13:57.754 --> 13:59.089
Nee, 'God van Zwaarden'.

14:02.175 --> 14:03.260
Het is een naam.

14:23.697 --> 14:24.614
Bedankt.

14:36.543 --> 14:37.377
Niet slecht.

14:38.128 --> 14:39.254
Het kan beter.

14:48.346 --> 14:49.264
Goed zo.

14:50.098 --> 14:51.182
Daar is de leeuw.

14:57.522 --> 14:58.732
Mag ik je iets vragen?

15:01.359 --> 15:02.527
Hoe voelt het…

15:05.280 --> 15:06.406
…om gezalfd te zijn?

15:07.616 --> 15:10.160
Zoals Jozua? Samson?

15:10.243 --> 15:11.703
Zoals mijn vader was?

15:12.954 --> 15:16.166
'Is.' Je vader is gezalfd.

15:16.249 --> 15:17.751
Nee, leg het niet uit.

15:18.585 --> 15:19.836
Vertel me de waarheid.

15:21.171 --> 15:22.505
Hoe voelt het?

15:28.720 --> 15:29.554
Krachtig.

15:31.056 --> 15:32.098
Als vuur.

15:33.642 --> 15:34.768
Of een sterke wind.

15:40.315 --> 15:41.441
Ik word meer van…

15:43.318 --> 15:44.319
…iets.

15:45.445 --> 15:47.030
Alles wordt versterkt.

15:47.864 --> 15:50.575
Passie. Vreugde.

15:51.493 --> 15:52.369
Zelfs woede.

15:55.413 --> 15:56.790
Het beangstigt me.

15:58.833 --> 16:00.502
Dat ik de controle verlies.

16:03.046 --> 16:04.839
Ik kan er met niemand over praten.

16:05.590 --> 16:06.800
Behalve nu met jou.

16:08.426 --> 16:09.886
Niemand begrijpt het.

16:10.470 --> 16:11.846
Ik begrijp het zelf niet.

16:14.933 --> 16:16.226
Soms denk ik dat…

16:18.186 --> 16:21.898
…gezalfd zijn betekent dat je alleen bent.

16:25.110 --> 16:26.319
Je bent niet alleen.

16:33.743 --> 16:36.621
Het spijt me dat de troon
niet op jou overgaat.

16:57.559 --> 16:58.685
Hallo, prinses.

17:03.189 --> 17:05.984
Ik heb gehoord
dat je kinderen leert lezen…

17:06.609 --> 17:07.736
…zoals mij vroeger.

17:09.112 --> 17:10.780
Je kent mijn liefde voor woorden.

17:13.950 --> 17:15.702
Ik mis je die te horen zingen.

17:16.828 --> 17:21.207
Vaak zat ik op dit balkon
naar je ochtendgebeden te luisteren.

17:22.709 --> 17:24.461
Je zus ziet die als een haan.

17:25.253 --> 17:28.381
Ja. Ze slaapt graag uit.

17:31.009 --> 17:32.177
Ik heb iets voor je.

17:39.601 --> 17:41.352
Ik schrijf mijn eigen liedjes nu…

17:42.187 --> 17:45.607
…al heb ik soms het gevoel
dat de woorden afkomstig zijn van…

17:45.690 --> 17:46.858
God zelf?

17:52.238 --> 17:53.740
Ik wilde je dit geven.

18:05.627 --> 18:07.462
'De Heer is mijn herder.

18:09.589 --> 18:12.091
Mij ontbreekt niets.

18:13.843 --> 18:16.596
Hij doet mij nederliggen in groene weiden.

18:18.389 --> 18:20.558
Hij leidt mij aan rustige wateren.

18:22.769 --> 18:24.395
Hij verkwikt mijn ziel.'

18:31.694 --> 18:32.904
Het is prachtig.

18:34.113 --> 18:36.074
Ik wilde over een herder schrijven.

18:36.783 --> 18:37.784
Dat is wat ik ken.

18:43.248 --> 18:45.792
Zul je een liefdeslied
voor mijn zus schrijven?

18:47.669 --> 18:48.503
Nee.

18:49.838 --> 18:51.256
Ik schrijf de waarheid.

18:54.384 --> 18:57.846
Mijn wonden moeten nog helen.

18:58.972 --> 19:00.807
Ik wil ze niet heropenen.

19:01.474 --> 19:05.395
Michal, ik…
-Het was fijn je te zien, commandant.

19:07.772 --> 19:09.566
Ik loof Adonai dat je veilig bent.

19:33.464 --> 19:34.716
Je mijdt me.

19:35.800 --> 19:39.721
De Filistijnen hebben geen interesse
in ons huwelijk, gezegend of anders.

19:39.804 --> 19:40.972
Ik moet meer vechten…

19:41.055 --> 19:42.724
…om dit huis waardig te zijn.

19:42.807 --> 19:45.560
Je draalt. Je verzint excuses.

19:45.643 --> 19:48.313
Je bent vele seizoenen weggeweest
om te vechten.

19:48.396 --> 19:50.148
Ik heb lang genoeg gewacht.

19:51.149 --> 19:55.486
Ik begrijp dat je nog van mijn zus houdt.

19:56.070 --> 19:56.988
Ik zie het.

19:57.947 --> 19:59.407
Maar Michal accepteert het.

19:59.949 --> 20:02.493
Ze is gelukkiger. Ze volgt haar eigen pad.

20:03.286 --> 20:04.203
En jij…

20:05.872 --> 20:10.126
Jij bent een soldaat en weet
dat je niet achteruit kunt marcheren.

20:11.544 --> 20:15.006
Het is tijd
dat we mijn vaders wensen respecteren.

20:16.507 --> 20:17.967
Er moet een datum komen.

20:20.887 --> 20:21.804
Vind je niet?

20:26.476 --> 20:27.936
Ik dien de koning.

20:30.521 --> 20:31.439
Perfect.

20:36.402 --> 20:39.489
Toen ik in Endor was, was er een man.

20:41.658 --> 20:43.368
Een uitstekende metaalsmid.

20:44.577 --> 20:46.454
Noemde zich 'De God van Zwaarden'.

20:48.414 --> 20:49.248
Endor?

20:50.458 --> 20:51.292
Abner.

20:54.420 --> 20:57.173
De heksen daar
voerden rituelen uit op zijn wapens.

20:58.299 --> 21:01.094
Maar de echte kracht
zat 'm in zijn vakmanschap.

21:02.428 --> 21:05.431
Ik geloof dat hij
een geheel nieuw metaal heeft ontdekt.

21:06.057 --> 21:08.518
Een metaal dat zelfs
het beste brons kan breken.

21:10.979 --> 21:12.689
We moeten die man vinden.

21:14.023 --> 21:18.069
Ik kan hem vast overhalen
ons te leren hoe je die wapens maakt.

21:18.820 --> 21:19.904
Met mijn leger.

21:19.988 --> 21:22.365
Nee. Als ons leger Endor nadert…

21:22.448 --> 21:24.909
…zal de man weg zijn voor we er aankomen.

21:25.410 --> 21:26.995
Dit is geen taak voor 'n leger.

21:28.997 --> 21:30.039
Voor een groepje.

21:31.290 --> 21:33.376
Dan zou jij daar niet bij moeten horen.

21:34.711 --> 21:35.586
Mijn koning.

21:37.380 --> 21:38.464
Saul…

21:41.259 --> 21:43.428
Niemand kent Endor zoals ik.

21:46.389 --> 21:47.598
Dat is mijn vrees.

21:49.225 --> 21:51.978
Het is een goddeloze, godverlaten plek.

21:52.353 --> 21:54.480
Met jouw verleden daar…
-Ik weet het.

21:56.899 --> 21:58.735
Dat ligt in het verleden.

21:59.193 --> 22:00.528
Het is verleden tijd.

22:03.531 --> 22:05.199
Het gaat nu om de toekomst.

22:06.325 --> 22:09.412
Daarvoor moeten we
die God van Zwaarden vinden.

23:03.424 --> 23:04.884
Waarom kijk je naar me?

23:06.260 --> 23:07.178
Ik merk het.

23:08.930 --> 23:11.557
Je lijkt niet alleen
tegen de vijand te vechten.

23:12.016 --> 23:13.226
Tegen wie dan nog meer?

23:15.770 --> 23:18.940
Je worstelt met God.
Zoals Jakob in de oude verhalen.

23:19.023 --> 23:19.857
God?

23:23.236 --> 23:27.573
Ja. Ik zou tegen Hem vechten
als ik Hem kon vinden.

23:28.074 --> 23:30.952
Nee, Eliab. Hij is duidelijk met David.

23:36.999 --> 23:38.626
Waarom lijken we op kooplui?

23:39.544 --> 23:41.963
Hij heeft spionnen van ons gemaakt.

23:42.880 --> 23:43.881
Is dat een probleem?

23:43.965 --> 23:46.425
Ja. Ik ben een slechte spion.

23:56.644 --> 23:57.937
Ik zorg hier voor alles…

23:58.020 --> 24:00.523
…en jij geeft door…

24:02.233 --> 24:04.277
Ik zal dit lezen.

24:10.324 --> 24:11.367
Gegroet.

24:13.369 --> 24:14.203
Wat is er?

24:16.455 --> 24:17.874
Ik mag die man niet.

24:18.791 --> 24:20.918
Waarom vertrouwt je vader hem?

24:21.002 --> 24:21.919
Doeg?

24:22.837 --> 24:25.715
Nee, we vertrouwen hem niet.
Maar hij is nuttig.

24:26.299 --> 24:30.887
Een dier dat voor jou aanvalt,
zal jou ooit aanvallen.

24:32.513 --> 24:33.389
Ik ben gewoon…

24:33.472 --> 24:34.849
Ik ben bezorgd.

24:35.975 --> 24:37.059
Doen we dat nu?

24:37.143 --> 24:38.019
Wat?

24:39.645 --> 24:40.938
Bezorgd zijn om elkaar?

24:41.939 --> 24:42.940
Het is lief.

24:45.234 --> 24:46.319
Wat is dit?

24:46.986 --> 24:47.820
Avondeten.

24:47.904 --> 24:50.740
Nee, dit. Jullie zien er zo gelukkig uit.

24:51.240 --> 24:52.450
Het is schokkend.

24:53.117 --> 24:54.785
Je hebt zelf goed nieuws, hè?

24:55.828 --> 24:56.704
Wat is het?

24:57.413 --> 24:59.332
David en Mirab hebben een datum.

25:09.967 --> 25:11.260
Gefeliciteerd.

25:11.677 --> 25:12.595
Bedankt.

25:31.405 --> 25:32.865
De stad Endor.

25:33.866 --> 25:37.828
Schuilplaats voor moordenaars,
rebellen, deserteurs en misdadigers.

25:37.912 --> 25:39.497
ENDOR
TEGEN DE BERG MORIA

25:39.580 --> 25:40.665
Wees op je hoede.

26:01.352 --> 26:03.688
Wat je ook hoort of ziet, blijf kalm.

26:04.814 --> 26:06.023
Wees niet beledigd.

26:06.107 --> 26:08.484
We mogen geen aandacht trekken.

26:20.162 --> 26:21.163
Pardon, commandant.

26:22.373 --> 26:23.833
Wat doen we hier?

26:25.001 --> 26:29.630
We zijn kooplui uit Sidon
die winst willen maken op hun waren.

26:29.714 --> 26:31.090
Dood hem. Steek hem neer.

26:31.173 --> 26:34.093
Meer hoef je niet te weten.
Ik doe het woord.

27:11.422 --> 27:13.257
Ik dacht dat je dood was.

27:13.341 --> 27:15.676
Gedood door Goliat in de slag van Elah.

27:17.094 --> 27:20.389
Wat doe je hier, waar niemand je wil zien?

27:21.223 --> 27:22.558
Ik zoek een man.

27:23.225 --> 27:24.518
Een wapensmid.

27:24.602 --> 27:26.812
'God van Zwaarden' genoemd.

27:27.772 --> 27:29.231
Dit is zijn merk.

27:31.067 --> 27:32.193
Mijn vriend hier…

27:33.152 --> 27:36.697
…kent elke persoon
en elk voorwerp van waarde in de stad.

27:38.324 --> 27:40.951
Hij zou zijn dochter nog verkopen.

27:44.497 --> 27:45.623
Vijfentwintig.

27:45.706 --> 27:46.874
Vijfenzeventig.

27:46.957 --> 27:50.795
Vijftig. En als je tegenstribbelt,
zul je nooit meer onderhandelen.

27:52.588 --> 27:54.382
Je bent niet veranderd.

27:55.466 --> 27:57.301
Commandant van Israël.

27:58.803 --> 28:00.429
Je moeder is vast trots.

28:06.644 --> 28:08.396
Noem mijn familie nooit meer.

28:11.399 --> 28:12.817
Breng ons nu bij de smid.

28:12.900 --> 28:15.986
Vertel me intussen
alles wat je over hem weet.

28:18.531 --> 28:19.782
Volg me maar.

28:31.585 --> 28:33.629
Ik weet nog toen ik mijn jurk koos.

28:34.880 --> 28:37.174
De stoffen waren niet zo verfijnd.

28:37.591 --> 28:40.636
Maar de gevoelens waren zachter
dan de beste zijde.

28:46.642 --> 28:48.519
Weet je zeker dat je dit wilt?

28:50.896 --> 28:53.107
Natuurlijk. Waarom niet?

28:53.858 --> 28:58.154
Trouwen voor macht en status…

28:58.821 --> 29:01.907
…zonder emotie, kan een hoge prijs hebben.

29:01.991 --> 29:04.827
Jij lijkt het makkelijk te verdragen.
-Makkelijk?

29:06.787 --> 29:08.080
Niet makkelijk.

29:08.998 --> 29:10.207
Weet je, moeder…

29:11.542 --> 29:15.754
…als ik iets van je heb geleerd,
is het dat liefde…

29:18.299 --> 29:21.135
…je alleen maar zwak maakt.

29:23.304 --> 29:25.222
Dat was niet bedoeld als les.

29:26.265 --> 29:28.142
Ik heb nooit goed geluisterd.

29:29.602 --> 29:30.728
Dat weet ik.

29:35.024 --> 29:36.817
Ik wilde je iets geven.

29:48.162 --> 29:50.206
Zodat ik altijd bij je ben.

29:53.417 --> 29:54.376
Prachtig.

29:54.919 --> 29:56.253
Vind je 'm mooi?

29:56.337 --> 29:57.463
Ja.

30:00.591 --> 30:02.426
Ik respecteer je beslissing.

30:04.094 --> 30:05.513
Maar als dit je keuze is…

30:07.097 --> 30:09.642
…moet je hard en vastberaden zijn.

30:11.560 --> 30:13.771
Je mag nooit je emoties tonen.

30:17.358 --> 30:18.484
Nooit.

30:29.286 --> 30:31.121
En ik hou wel van je vader.

30:32.456 --> 30:33.374
Nog steeds?

30:36.210 --> 30:37.211
Nog steeds.

30:51.517 --> 30:52.768
Vertel eens, lieverd…

30:55.854 --> 30:57.189
…over mijn dochters.

30:59.441 --> 31:00.859
Hebben ze vrede gesloten?

31:02.361 --> 31:04.405
Ze doen hun best, mijn koning.

31:06.949 --> 31:09.451
Niemand kan je pijn doen
zoals je eigen familie.

31:13.831 --> 31:15.708
De tijd heelt alle wonden.

31:19.295 --> 31:21.338
Behalve als ze gaan ontsteken.

31:34.935 --> 31:38.939
Zet een sjekel in op de slangen
en zie je fortuin veranderen.

31:39.023 --> 31:41.775
Dit is de avond
waarin koper in zilver verandert…

31:41.859 --> 31:43.193
…en zilver in goud.

31:45.029 --> 31:47.865
Broeder, dit is de beste dag
van mijn leven.

31:50.826 --> 31:51.910
Heb je een sjekel?

31:51.994 --> 31:54.455
Nee. De vorige keer verloor je mijn paard.

31:54.538 --> 31:56.206
Broeder.
-Oaz.

31:56.290 --> 31:57.916
De slangen hebben honger.

31:58.000 --> 32:00.836
Plaats je inzet.
-Het is verdacht als we het niet doen.

32:00.919 --> 32:02.713
Bedankt. Ik zal het verdubbelen.

32:02.796 --> 32:04.298
Plaats je inzet nu.

32:04.381 --> 32:06.091
Dat krijg ik niet terug, hè?

32:06.634 --> 32:07.885
Zeker niet.

32:07.968 --> 32:09.970
Plaats je inzet.

32:10.054 --> 32:12.181
En blijf op afstand.

32:13.349 --> 32:14.433
Hij is het.

32:15.184 --> 32:17.102
Laat de slangen vrij.

32:25.069 --> 32:26.779
Ja, kom op.

32:34.703 --> 32:35.954
Je hebt gelijk, Uria.

32:36.038 --> 32:37.164
Ik ben zwak van geest.

32:40.084 --> 32:41.919
Ik zou ook op die hebben gewed.

32:42.002 --> 32:43.128
Niet waar.

32:48.842 --> 32:52.596
God van Zwaarden.
We hebben ver gereisd om je te vinden.

32:53.931 --> 32:55.182
Is dat zo?

32:57.476 --> 32:58.727
Je kunt ons helpen.

32:58.811 --> 33:02.147
Je schijnt nog beter te zijn
met metaal dan met slangen.

33:03.440 --> 33:05.901
Kun je je dit gesprek wel veroorloven?

33:06.902 --> 33:09.238
We betalen je het dubbele
van de Filistijnen…

33:09.321 --> 33:11.031
…voor het zwaard van de reus.

33:11.115 --> 33:12.533
Dat was een goed zwaard.

33:13.534 --> 33:14.743
Zoals geen ander.

33:15.994 --> 33:17.079
Inderdaad.

33:17.913 --> 33:18.872
Kom mee.

33:58.120 --> 33:59.997
Kom. Dichterbij.

34:17.931 --> 34:18.766
IJzer.

34:19.558 --> 34:21.935
De naam zelf betekent hardheid en kracht.

34:23.187 --> 34:24.897
Waarom is het sterker dan brons?

34:25.564 --> 34:26.732
Door het vakmanschap.

34:27.691 --> 34:30.944
Meer hitte kan sterker metaal creëren.

34:34.406 --> 34:35.949
Voor honderden hiervan…

34:36.033 --> 34:38.243
…heb je vast veel brandstof nodig.

34:39.328 --> 34:40.162
Houtskool.

34:42.581 --> 34:45.083
De Filistijnen aanbidden vele goden.

34:46.043 --> 34:47.961
Ons volk aanbidt één God.

34:49.713 --> 34:51.507
Maar ik aanbid alleen dit.

34:51.965 --> 34:54.343
Dit bepaalt je lot.

34:59.556 --> 35:01.558
Ga met ons mee naar Gibea.

35:02.017 --> 35:05.562
Leer ons duizenden
van deze ijzeren wapens te maken.

35:06.688 --> 35:08.440
Ik ben de Filistijnen ontvlucht…

35:08.524 --> 35:11.527
…omdat ik niet
in hun kerkers vast wilde zitten.

35:12.528 --> 35:15.072
Waarom wel in die van jullie?

35:15.864 --> 35:18.242
Omdat je niet alleen om dit zwaard geeft.

35:21.703 --> 35:22.746
Je dochter.

35:24.373 --> 35:26.124
Ze is slavin bij de Edomieten.

35:27.209 --> 35:28.418
Ik ken haar naam.

35:30.629 --> 35:32.339
Batseba.

35:33.423 --> 35:36.260
Ze werd je afgenomen
in ruil voor je schulden.

35:37.845 --> 35:39.388
Ik weet waar ze is.

35:41.515 --> 35:43.100
Ga mee naar Gibea.

35:44.977 --> 35:47.145
Leer ons deze wapens te maken.

35:49.189 --> 35:51.024
Dan zul je haar weer zien.

36:01.243 --> 36:02.160
Nee.

36:03.871 --> 36:04.913
Ik kan dit zelf.

36:18.844 --> 36:20.012
Hinderlaag.

36:20.095 --> 36:21.179
Kijk uit.

37:01.345 --> 37:02.179
Joab.

37:02.262 --> 37:04.723
Ben je niet met Abner meegegaan?

37:05.349 --> 37:06.683
Hij beval me te blijven.

37:09.061 --> 37:13.315
Het botert de laatste tijd niet zo
tussen Abner en mij.

37:14.983 --> 37:17.569
En ik heb gehoord dat je leeslessen geeft.

37:18.028 --> 37:20.656
Maar je kunt al lezen.

37:21.990 --> 37:23.033
Goed punt.

37:24.534 --> 37:26.536
Dan ben ik voor niets gekomen.

37:33.794 --> 37:34.920
Wat zit je dwars?

37:37.673 --> 37:38.674
Wat bedoel je?

37:41.385 --> 37:42.386
Niets.

37:43.053 --> 37:44.346
Nee, wat bedoel je?

37:45.722 --> 37:48.016
Vergeef me, prinses, maar…

37:49.810 --> 37:50.769
…je handen.

37:52.646 --> 37:55.190
Je doet dat als je bezorgd bent.

38:00.237 --> 38:03.699
Let je altijd op elk klein ding
dat mensen doen?

38:04.992 --> 38:06.576
Alleen bij interessante mensen.

38:10.122 --> 38:12.290
Het gaat om David.

38:13.542 --> 38:15.669
Ik ben bezorgd als hij weg is.

38:17.838 --> 38:20.924
Je beseft toch
dat hij met je zus gaat trouwen?

38:21.508 --> 38:23.844
Ze hebben al een datum gekozen, toch?

38:24.970 --> 38:25.971
Het gaat vanzelf.

38:29.516 --> 38:30.934
Hij heeft mijn hart.

38:32.477 --> 38:34.187
Dat zal hij altijd hebben.

38:37.315 --> 38:40.527
Joab, kun je iets voor me doen?

38:40.986 --> 38:42.070
Wat je maar wilt.

38:43.572 --> 38:44.573
Bescherm hem.

38:48.285 --> 38:49.786
Dat doe ik al.

39:17.022 --> 39:18.106
Kezia.

39:18.565 --> 39:20.734
Doeg. Je moet hier niet komen.

39:20.817 --> 39:22.611
Bij de bedienden?

39:23.195 --> 39:24.404
Iedereen dient iemand.

39:25.238 --> 39:27.657
We zoeken beiden kansen.

39:31.244 --> 39:32.412
Je lijkt onwel.

39:33.789 --> 39:35.207
Moet ik de wachter roepen?

39:36.833 --> 39:41.630
Nee. Ik wil weten hoe de koning
zich van zijn vloek heeft verlost.

39:41.713 --> 39:43.840
Hoe moet ik dat weten?

39:44.341 --> 39:48.553
Er zijn hier geen geheimen
die me niet ter ore komen.

39:51.181 --> 39:52.265
Ik kan niet helpen.

39:52.349 --> 39:55.060
Kun je dat niet? Of wil je dat niet?

39:56.186 --> 39:59.606
Moet ik je eraan herinneren
dat ik je hier heb gebracht?

39:59.689 --> 40:01.775
Ik heb je gered.

40:01.858 --> 40:03.735
Ik heb mezelf gered.

40:05.904 --> 40:09.616
Doeg, ik wil niets meer
met je te maken hebben.

40:12.035 --> 40:15.330
Misschien praat ik met de koning
over de roddels die ik hoor.

40:15.413 --> 40:20.001
Misschien moet ik met hem praten
en zien hoe je je hoofd verliest.

40:20.919 --> 40:23.672
Je hebt geen controle meer over mij.

40:24.464 --> 40:27.759
Nu hangt jouw leven af van mijn grillen.

40:30.720 --> 40:32.222
Schaam je.

40:44.359 --> 40:45.735
O, god.

40:58.832 --> 41:00.417
Op je knieën, Israëlieten.

41:05.881 --> 41:06.965
Laat me los.

41:07.966 --> 41:09.676
Ik kniel tot God, niet tot mannen.

41:20.979 --> 41:21.938
Niet tot een man.

41:22.981 --> 41:24.232
Tot de priesteres van El…

41:25.192 --> 41:28.945
…maîtresse van Baäl, zuster van Asjera.

41:29.988 --> 41:33.783
Je zult knielen voor de heks van Endor.

41:45.712 --> 41:48.757
Wat is dit? Wat komt daar?

42:05.690 --> 42:09.152
Je zei dat je nooit thuis zou komen.

42:12.864 --> 42:13.907
Hallo, moeder.

42:17.869 --> 42:19.079
Vertel eens, Abner.

42:19.955 --> 42:22.791
Dacht je dat ze respect
voor je zouden verliezen?

42:23.792 --> 42:26.795
Of misschien dat ze je zouden vrezen?

42:28.255 --> 42:31.716
Ik heb vele redenen om je te doden.

42:33.093 --> 42:35.637
Omdat je offers weigerde aan onze goden.

42:36.888 --> 42:41.768
Omdat je naast de koning zit
die hekserij verbood.

42:42.602 --> 42:45.355
Of omdat je een dochter van Endor
hebt gedood…

42:46.815 --> 42:49.484
…om de zonden van je huis te verdoezelen.

42:52.487 --> 42:54.656
Elke reden is goed.

42:57.575 --> 42:58.910
Vraag mijn zoon maar…

42:59.828 --> 43:03.957
…waarom mensen zo bang voor me zijn.

43:06.334 --> 43:08.712
Ik spreek met de doden.

43:09.671 --> 43:13.133
Ze laten me vele dingen zien.

43:23.143 --> 43:26.688
Ik ben niet bang voor je goedkope trucs.

43:28.648 --> 43:30.442
Vertel eens, zoon van Juda.

43:31.985 --> 43:33.862
Verdrinkt je geweten nog in 't bloed…

43:33.945 --> 43:36.197
…van de onschuldige familie
die je afslachtte?

43:37.824 --> 43:39.326
Ik hoor hun geschreeuw.

43:40.744 --> 43:43.580
Dat jou 's nachts teistert.

43:57.469 --> 43:59.346
Zoon van Saul.

44:00.055 --> 44:02.182
Kroonprins van Israël.

44:04.351 --> 44:07.270
Maar als ik in je toekomst kijk,
zie ik helemaal niets.

44:08.063 --> 44:09.981
Een te vroeg beëindigd leven.

44:11.316 --> 44:13.234
Hoe voelt het, prins…

44:13.318 --> 44:17.864
…om te weten dat jouw kroon
op het hoofd van een ander zal komen?

44:18.448 --> 44:21.242
De kroon zal rusten
op degene die hem verdient.

44:22.619 --> 44:23.953
Dat is genoeg voor mij.

44:34.464 --> 44:36.091
Wat heb je hier gebracht?

44:38.802 --> 44:39.844
Wie ben jij?

44:40.720 --> 44:42.055
Je spreekt met de doden.

44:43.098 --> 44:44.808
Ik spreek met hun schepper.

44:46.351 --> 44:47.644
En Hij ziet je…

44:48.645 --> 44:49.562
…via mij.

44:51.022 --> 44:52.357
Ik heet David.

44:54.943 --> 44:56.736
Je hebt een enorme kracht.

44:58.905 --> 45:01.574
Toch ben je verzwakt door een leugen.

45:02.867 --> 45:05.286
Als je eindelijk in de waarheid leeft…

45:06.329 --> 45:11.668
…wee de heks of de koning
die je in de weg probeert te staan.

45:14.212 --> 45:17.006
Je macht zal
iedereen om je heen kapotmaken.

45:18.007 --> 45:21.553
En je huis zal nooit vrede kennen.

45:25.223 --> 45:26.641
Laat ze gaan. Allemaal.

45:27.225 --> 45:29.853
Ik wil hun bloed niet aan mijn handen.

45:38.027 --> 45:39.821
Maar nog één ding, Abner.

45:42.365 --> 45:45.869
Binnenkort zal het huis van Saul
verslagen worden.

45:46.703 --> 45:48.246
Niet van buitenaf.

45:49.747 --> 45:52.208
Het zal van binnenuit afbrokkelen.

45:53.293 --> 45:56.337
En jij zult toekijken, hulpeloos…

45:57.422 --> 46:00.592
…terwijl je je laatste adem uitblaast.

46:12.687 --> 46:14.314
DE STAD GAT
FILISTIJNS GEBIED

46:25.450 --> 46:26.659
Heel indrukwekkend.

46:27.202 --> 46:29.954
Een leger met zulke wapens
zal de Hebreeërs verslaan.

46:30.371 --> 46:32.957
We zullen oprukken voorbij de grensdorpen…

46:33.041 --> 46:35.293
…en dan Israël verdelen.

46:35.710 --> 46:38.713
Verdeel je de buit
van je overwinning nu al?

46:39.214 --> 46:41.591
Zoals een hond terugkeert
naar zijn braaksel…

46:42.634 --> 46:45.178
…zo herhaalt een dwaas zijn dwaasheid.

46:47.639 --> 46:52.018
Heel Filistea bloedt nog
na je laatste belofte van een overwinning.

46:53.144 --> 46:54.562
Toen waren het reuzen.

46:55.396 --> 46:57.857
Nu wil je meer zwaarden.

46:58.608 --> 47:00.193
Duizenden ervan.

47:01.694 --> 47:03.404
Allemaal door mij betaald.

47:03.488 --> 47:05.156
Door ons allemaal.

47:06.991 --> 47:09.869
Hoeveel tijd en zilver zal dit vereisen?

47:10.453 --> 47:12.163
Zo lang en zo veel als nodig.

47:14.499 --> 47:18.211
Ik vind mijn eigen smeden
en voer mijn eigen oorlogen.

47:20.672 --> 47:21.673
Misschien tegen jou.

47:25.385 --> 47:26.469
Bedankt hiervoor.

47:26.553 --> 47:28.263
Maar ik ben geen dwaas.

47:28.930 --> 47:32.183
Nee, je bent een grote en wijze koning.

47:36.896 --> 47:38.398
Wiens tijd voorbij is.

47:47.907 --> 47:48.825
Dagonor.

47:55.957 --> 47:57.375
Zo, jonge prins.

47:57.458 --> 47:59.961
Wil je het lot van je vader ondergaan?

48:02.880 --> 48:05.717
Of voeg je je
bij een nieuwe generatie koningen?

48:09.929 --> 48:12.140
Ik voeg me bij jullie.

48:13.433 --> 48:14.434
Mooi zo.

48:15.310 --> 48:17.186
Dan krijg je je vaders troon.

48:18.646 --> 48:20.898
En een derde van Israël.

48:33.745 --> 48:35.455
Lang leve koning Hanun.

48:36.039 --> 48:37.999
Lang leve koning Hanun.

48:45.465 --> 48:47.425
Daag me nooit meer uit.

48:48.217 --> 48:49.469
We zijn beiden koningen.

48:50.428 --> 48:52.055
Ik heb een obstakel verwijderd.

48:52.972 --> 48:54.766
Hij was een koning van Filistea.

48:55.183 --> 48:56.768
En nu is hij niet meer.

48:59.354 --> 49:01.564
Kom, Achis, je denkt te veel na.

49:36.849 --> 49:37.892
Luister.

49:38.643 --> 49:41.437
Als je over mijn dochter liegt,
dood ik jou…

49:42.105 --> 49:44.357
…je moeder en je mannen.

49:46.192 --> 49:49.737
Dan maak ik duizend zwaarden
voor de Filistijnen als straf.

49:52.115 --> 49:53.991
Je zult krijgen wat je beloofd is.

49:55.702 --> 49:57.787
Mannen, luister.

50:00.206 --> 50:04.544
Alles wat die heks zei,
is bedoeld om je in de war te brengen…

50:05.712 --> 50:08.256
…en wantrouwen en chaos
in Israël te zaaien.

50:10.425 --> 50:12.301
Vertel er niemand iets over.

50:21.185 --> 50:22.395
We moeten praten.

50:23.563 --> 50:24.689
Ga je gang.

50:24.772 --> 50:26.649
Wanneer hou je op
met je dwaze gedrag?

50:28.276 --> 50:30.403
Onze broer is gezalfd door de ziener.

50:31.821 --> 50:34.532
Hij heeft zichzelf
keer op keer in de strijd bewezen.

50:35.283 --> 50:39.454
En gisteravond
heeft hij ons van die heks gered.

50:39.537 --> 50:42.582
Onze broer is een gevaar
voor zichzelf en onze familie.

50:42.665 --> 50:46.335
Nee. Je hebt geen probleem met David,
maar met jezelf.

50:48.588 --> 50:49.630
Open je ogen.

50:50.882 --> 50:53.134
Je bent niet langer
de held van de familie.

50:54.844 --> 50:55.678
Jammer dan.

50:58.014 --> 50:59.932
Wie heeft David tot held gemaakt?

51:01.434 --> 51:02.351
God.

51:10.777 --> 51:11.819
Godslastering.

51:11.903 --> 51:14.405
Haar bewering dat ze ons lot kent.

51:15.615 --> 51:17.533
Toch zag ze de waarheid over jou.

51:21.704 --> 51:24.874
Ik maak me zorgen over mijn toekomst.

51:25.500 --> 51:28.836
Niemand van ons weet
wat ons te wachten staat.

51:30.546 --> 51:32.340
Maar ze had in één ding gelijk.

51:33.716 --> 51:35.468
We moeten in waarheid leven.

51:37.804 --> 51:41.057
Dat betekent
dat we elke nieuwe dag moeten koesteren.

51:43.476 --> 51:45.603
God garandeert ons er niet nog een.

51:47.897 --> 51:51.150
En na al deze duisternis…

51:55.905 --> 51:57.448
…rij ik naar het licht toe.

52:03.704 --> 52:05.206
Als er liefde voor me is…

52:06.749 --> 52:09.377
…moet ik het omarmen zolang het nog kan.

52:12.004 --> 52:13.172
Wat doe je hier?

52:48.583 --> 52:50.251
Wat gaan we nu doen?

52:54.547 --> 52:55.715
Mijn koning.

52:59.468 --> 53:01.012
Was de missie een succes?

53:01.596 --> 53:04.640
Zijn jullie hier met de God van Zwaarden?
-Ja.

53:06.350 --> 53:08.561
Maar eerst moet ik iets anders bespreken.

53:09.478 --> 53:10.563
Spreek.

53:11.856 --> 53:12.857
Ik kan niet…

53:19.447 --> 53:21.908
Ik trouw niet met Mirab.

53:24.785 --> 53:27.997
Ik wil u niet uitdagen,
maar ik ken de waarheid.

53:30.082 --> 53:34.045
Als zij van me hield en ik van haar,
zou ik u gehoorzamen.

53:35.588 --> 53:39.050
Maar ik weet in mijn hart
dat we niet samen kunnen zijn.

53:41.761 --> 53:44.722
Als u niet wilt dat ik met Michal ben,
dan zij het zo.

53:47.808 --> 53:52.772
Wie ben ik tenslotte
om schoonzoon van de koning te zijn?

53:53.606 --> 53:55.441
Wat zeg je?

53:57.526 --> 53:58.611
Besluit je…

54:00.863 --> 54:02.365
…mijn bevel te weigeren?

54:05.910 --> 54:07.411
Ik wil in de waarheid leven.

54:12.500 --> 54:13.960
Lang leve de koning.

54:27.014 --> 54:28.265
Zoon van Jesse.

54:34.855 --> 54:38.359
Beslissingen hebben gevolgen.

54:40.903 --> 54:42.113
Leugens ook.

54:43.572 --> 54:45.825
God leidt het lot van een man.

54:48.536 --> 54:49.620
Doe wat u moet doen.

56:47.863 --> 56:49.865
Vertaling: Brigitta Broeke

56:49.949 --> 56:51.951
Creatief Supervisor
Bianca van der Meulen
koning te zijn?