Lima belas bir
Banyaknya bru dalam satu malam
Saat kita cuba lupakan memori Daripada fikiran ini
Hei.
LITIGASI BERKUMPULAN CORBY
Connor! Cepatlah.
Amaran terakhir. Bangun sekarang.
Dah siap.
Kamu berdua ada lima minit.
LITIGASI BERKUMPULAN LAWAN MAJLIS DAERAH CORBY
Buktinya agak kukuh.
Saya rasa penyelesaian jalan terbaik untuk semua pihak.
Kami dah sediakan syarat yang kami rasa boleh diterima.
Pertama sekali, saya amat kesal kerana para wanita ini menderita.
Mukadimah biasa awak.
- Awak takkan baca pun… - Kedua…
kami bersedia dan sudah lihat bukti awak,
dan semua orang di pihak kami tak rasa bukti awak kukuh.
Walaupun kami bersyukur kerana awak sediakan syarat,
kami tak terima.
- Apa? - Kami akan tunggu kes mahkamah.
Saya ada terbitan kajian.
Kita semua ada kajian.
Ada juga profesor dan doktor baik yang setuju dengan kami.
Ibu-ibu ini dah cukup terseksa. Jangan main-main.
- Kalau awak terima… - Itu satu kesilapan.
Dan juga mahal untuk Majlis Daerah Corby.
Awak kumpulkan berbagai-bagai jenis orang yang bersetuju dengan awak.
Tak bermakna pihak awak betul.
Bagi saya, penduduk bandar ini di pihak yang betul.
Majlis Corby takkan termakan tipu daya awak.
- Hai. - Hai.
- Awak ada masa? - Ya.
Awak dah bersedia?
Macam peperiksaan? Ulang kaji, kemudian harap soalan ramalan keluar?
Dengar sini, Tracey…
Saya nak beritahu awak sesuatu dan…
Patutnya awak petah bercakap. Cakap sajalah.
Kita tak boleh…
Kami…
Awak tak termasuk.
- Awak bukan penuntut dalam perbicaraan. - Apa?
Untuk berjaya, kami diberi penjelasan
bahawa perlu ada bukti konsisten dalam semua kehamilan.
Ketakupayaan yang paling konsisten ialah kelainan anggota tubuh.
Apa?
Perlu ada bukti dengan kepastian 95 peratus
apakah kesan pencemar pada janin dalam jangka masa betul.
Jangka masa yang betul?
Shelby Anne pula tak… dia…
Minta maaf, Tracey.
- Telinganya bermasalah. - Itu bukan kelainan tangan atau kaki.
Dia juga mati.
Kenapa tak cakap lebih awal?
Saya sangka tak apa kalau mereka terima penyelesaian.
Tapi majlis daerah tak nak berkompromi.
Kalau kami menang, awak pun menang sekali.
- Awak tahu. - Tak.
Tak. Awak kata saya tak termasuk!
Dia mati.
Awak tak nak bela keadilan dia.
Memalukan.
Tak.
- Baju ini? - Mana saya tahu, baju perempuan.
- Kamu tahu cantik tak cantik. - Yakah?
Okey. Kasut ini boleh?
- Itu kasut. - Kamu akan pakai tak?
Tak. Saya 12 tahun.
Susah tanya kamu.
Ya, baju ini. But itu.
- Untuk mahkamah. Percayalah saya. - Kenapa? Awak cuma pengasuh.
Sebab awak tak tahu dia masih tidur macam budak kecil.
- Bila awak ke mahkamah? - Ada orang nak teh?
- Awak lewat. Hakim takkan tunggu. - Saya tak dapat pilih kasut.
- Saya mesej Trace. - Dia tak datang.
Apa? Kenapa? Dia tak cakap pun.
Mesti dia ada alasan. Naiklah bas.
Okey.
KEPADA: TRACEY
AWAK DEKAT MANA?
Baiklah. Ada peringatan.
Ini baru hari pertama perbicaraan, tapi untuk awak,
hari ini hari untuk jumpa pihak media.
Kedua, semak kenyataan awak.
Hari ini, esok, setiap hari sehingga awak jadi saksi.
Kes kita bergantung pada kata-kata awak.
Ketiga,
kita akan menang, jangan gementar.
Awak dah beritahu dia? Hal Tracey?
Belum.
Ya, memalukan.
Nak menyanyi tak?
- Roda bas berpusing-pusing - Mak!
- Mereka monyok. - Tak bermakna mak kena malukan diri.
Seseorang kena buat.
Saya tahu mak gementar, tapi tak perlu gementar.
Roda bas berpusing-pusing
Sepanjang hari
Okey. Saya takkan mengalah sampai awak semua ceria sikit.
Kita akan menang!
Awak okey?
Ya. Saya okey. Cuma…
Saya baru tahu majlis daerah belum ambil insurans.
Insurans apa?
Insurans untuk kemungkinan mereka kalah.
- Mereka rasa terlalu mahal. - Mereka bodoh.
Atau mereka ada rahsia.
Des!
- Tahu lagu lain tak? - Awaklah pilih, Susan.
Bosannya awak ini.
Suara saya taklah sedap. Tapi janganlah muram.
Duduklah.
Baiklah.
Ibu-ibu dalam bas kata tidak, tidak, tidak
Tidak, tidak, tidak
Ibu-ibu dalam bas kata tidak, tidak, tidak
Sepanjang hari
Ramainya.
Awak buat macam biasa.
- Buat apa? - Cerita apa mereka buat pada awak.
Pada anak awak.
- Cerita perkara sebenar. - Baiklah.
Kamu okey? Baiklah.
Kenapa puan di sini hari ini?
Helo. Saya Susan. Ini anak saya, Connor.
Anak saya lahir dengan kelainan anggota, dan dilahirkan begitu
kerana kelakuan cuai Majlis Daerah Corby.
Ini kali pertama ada kes kaitan toksin atmosfera
dengan kecacatan kelahiran.
- Agak berani, bukan? - Anak saya lain, bukan cacat.
Kami yang pertama, tapi bukan terakhir.
Golongan pekerja di negara ini tak dipedulikan,
maka keadaan mesti berubah.
Anak-anak muda ini,
jari mereka tak cukup, kurang berkembang atau tiada jari langsung.
Tiga orang ada gangguan pada kaki.
Kenapa?
Sebab semasa ibu mereka mengandung, walaupun bukan salah mereka…
Saya tahu rahsia mereka.
…campuran bahan toksik…
Cakaplah.
Mereka ada persamaan lain untuk penyebaran debu.
Kenapa ini berlaku?
Dalam persamaan mereka, debu tak tersebar kepada ibu-ibu ini.
…Majlis Daerah Corby tidak mengurus secukupnya…
- Persamaan kita lain. - Ya.
Kalau persamaan kita diragui…
Kami akan buktikan Majlis Daerah Corby sengaja bertindak cuai.
Kami akan buktikan ibu-ibu ini dijangkiti oleh kecuaian itu.
Saya perlu cari kiraan mereka dan cari kelemahannya.
…mendapat mudarat.
Kalau tak, habislah.
Kami akan buktikan alasan adil kes kami.
Mari kita balik.
Awak okey? Masamnya muka awak.
Ya. Saya resah hari ini.
Minumlah.
- Boleh saya cakap dengan awak? - Ya.
Ini sebab Tracey tiada hari ini.
- Saya buat dia marah? - Tak.
Malangnya… untuk susun kes yang cukup kukuh,
oleh sebab nasihat perubatan, kami terpaksa kurangkan
jumlah ibu yang ambil bahagian.
Tak mungkin.
Saya dah minta maaf dengan Tracey, tapi kalau kita sertakan Shelby Anne,
peluang kita menang terjejas.
Kita takkan ada di sini tanpa Tracey. Saya pun!
Susan, undang-undang itu rumit. Kadangkala untuk menang…
Awak cakap macam ini permainan.
Tak, tapi kadangkala taktik… kadangkala taktik memerlukan…
Awak patut beritahu saya pagi ini. Beritahu saya sebaik awak tahu.
Saya sangka dia beritahu awak.
- Saya terpaksa. - Awak buat juga.
Connor.
Tak masuk akal. Persamaan saya betul.
- Aliran saya betul. - Pakar mereka fikir awak salah.
Kenapa mereka tulis banyak sangat?
Buktikan mereka salah faham
cara zarah debu tersebar. Kita ada beberapa hari saja.
Dia ada tak?
Sekarang tak boleh.
- Saya tak tahu. Saya baru tahu. - Saya pun. Lain kali.
Bila dia pindah sini?
Besar, bukan? Dia suruh orang bina musim panas lepas.
Saya tak tahu… atau saya tak tahu duit dia sebanyak ini.
Nanti ada bahagian kita juga, Mags. Dia kata saya boleh ikut dia.
Letak kereta buruk ini di tepi, Derek. Beri laluan untuk Bentley.
Cantiknya awak, Maggie.
Saya tak boleh ikut awak.
- Ya, boleh. - Tak boleh.
Mesti seronok di parti ini. Awak nampak cantik.
- Tak, pergilah. Saya nak balik. - Awak memalukan saya.
Awak tahu tak?
Berkali-kali Des tanya saya, "Boleh Derek beri bukti?"
"Boleh dia cerita apa jadi di tapak itu?" Saya asyik kata, "Tak boleh.
Dia akan hilang kerja."
Tapi bila tengok semua ini…
Derek, ini tak patut.
Awak nak saya jadi saksi?
Entahlah.
Jangan kelam-kabut balik.
Tumpang seseorang. Semua orang suka awak.
- Champagne awak. - Champagne!
Terima kasih.
Minum.
Okey… tak sangka awak ada di sini.
Tak perlu teman saya.
Ketua Majlis Daerah Corby berdiri seorang diri.
Lelaki yang suka bercakap macam Roy?
Saya baru tahu saya suka cerut.
- Nak sikit? - Tak nak.
Semua ini? Kuartet instrumen bertali? Awak melebih-lebih, Pat.
Fikir hal kes awak?
Ada banyak hal lain, buat apa risau kes mahkamah?
Saya agak risau.
Apa?
Kena tunjuk dan dedahkan dokumen. Semua itu berbahaya.
Benda yang mereka boleh bongkar. Liabiliti baharu dan lain-lain.
Ini kes Majlis Daerah, bukan Rhodes & Miller.
- Bersyukurlah. - Buat masa sekarang.
Melainkan ada mulut tempayan. Kemudian, perniagaan saya musnah.
Kami akan menang, Pat.
Kiraan mereka berdasarkan statistik tak berasas.
Awak tak mendengar, Roy.
Saya tak peduli awak menang tak menang.
Saya peduli kalau saya kalah.
Terima penyelesaian itu, Roy.
Yang saya tahu, pihak lawan pun nak.
Kita bolehlah rasa lega sikit.
- Penyangak tak guna. - Perlu ada penyangak macam saya.
Awak tak patut ambil jalan mudah. Habis hancur lelaki baik.
Biar betul.
Tak sebaik itu.
Saya bangga dengan kerja saya.
Untuk awak.
Zaman sekarang orang nak kesempurnaan.
Tiada benda yang sempurna. Tapi boleh tahan.
Asal usul Corby pun boleh tahan.
Kilang keluli tak sempurna, ada yang cedera. Tapi boleh tahan.
Saya sanggup lawan bangsat-bangsat ini sampai habis.
Nanti tenggelamlah Corby. Mereka cuma merungut.
Jahanam mereka, jahanam awak! Awak cuba halang saya melawan mereka.
Tak syak lagi bahawa semua bahan ini,
kadmium, kromium, nikel, bahan PAH dan dioksin,
boleh menyebabkan gangguan kelahiran pada haiwan, yang serupa atau tak berbeza
dengan gangguan kebanyakan penuntut.
Mana kajian yang menyokong dakwaan janin manusia akan terkesan begini?
Mustahil dari segi etika untuk jalankan uji kaji
pada embrio manusia.
Jadi, ini teori awak.
Saya boleh nyatakan dengan jaminan 95 peratus
wanita-wanita ini terkesan oleh toksin ini
semasa bayi dalam kandungan.
Dr. Anthony Emerson ialah pengarah klinikal
di Hospital St Mary.
Menurut dia, tiada kes yang disahkan untuk hal yang awak cuba buktikan.
Saya dah baca buktinya dan saya tak setuju dengan Dr. Emerson.
Masing-masing percaya teori sendiri. Mungkin awak berdua 95 peratus pasti.
…data saintifik berkaitan dengan sisa toksik di atmosfera.
Hari ini kita nampak bahawa kes mereka tidak berasas.
Sains mereka lemah, mereka memanipulasi wanita ini.
Mereka sudah menolak…
- En. Collins! - Maaf.
- Kes tidak berjalan lancar. - Aduhai.
Dua-dua ada pakar sendiri. Sama saja.
- Saya rasa hakim tak percaya. - Kes baru mula.
Jadi, boleh tak saya tolong?
Ada lagi fail untuk kami?
Tak.
Boleh buktikan teori penyebaran mereka salah?
Awak mengejek saya, tapi tawaran saya ikhlas.
- Okey, fail awak itu dari mana? - Saya dah kata, rahsia.
Dokumen itu bagus, tapi kena ada testimoni.
Bukti apa yang jadi di tapak itu.
Awak tak ke sana, tak ada bukti, tapi orang lain ada.
Beritahu saya siapa dan…
Kes ini akan berjalan dengan baik.
Saya datang secara aman.
Ini taklimat ringkas sebelum awak berikan bukti awak.
- Kita akan menang? - Saya rasa ya.
Peguam bela itu? Wilby. Dia nampak bagus.
Ya. Dia antara yang terbaik.
Dia kurang sihat, tapi…
dia nak kes ini. Dengan bayaran yang rendah.
Ada orang memang baik hati.
- Tapi peguam mereka pun bagus. - Ya, tapi saya rasa kita…
Guna taktik yang betul?
Awak nak masuk? Minum teh?
- Saya tak nak kacau awak. - Awak takut dengan saya?
Tak.
Daniel habiskan bijirin sedap.
Makan yang biasa, tinggalkan yang tak sedap.
Ada ibu-ibu lain keliru
tentang lokasi pasar Ahad.
Ini soal tempat awak terkena debu. Saya juga ada fikir…
Awak dan Tracey jadi saksi pada hari sama, saya mungkin…
Sebab itu awak takut.
Saya tak malu dengan tindakan kami demi kebaikan kes ini.
Nampak macam pemerdayaan, tapi perlu.
Awak dah berlatih. Sebab itu awak sebut perkataan susah.
Awak selalu pura-pura tak faham.
Dia letak sesuatu dalam bijirin.
- Rasa pelik. - Connor! Pergilah!
Bukti Tracey tentang projek di ElectraGen, sebab pejabat dekat dengan kolam…
- Mungkin penting. - Tapi dia tak nak jumpa awak?
Tak.
Dia tak jawab panggilan saya juga.
Saya akan cuba lagi.
- Terima kasih datang. - Mujurlah saya tak perlu mandikan anak.
Peter jaga anak saya.
Peter?
Ya, dia ada tolong sikit.
Awak rasa okey tak?
Kita ada kompromi masing-masing.
Ya.
Bila awak tahu?
- Hujung hari pertama. - Dia tak beritahu awak sebelum itu?
- Dia takut terlepas peluang dengan media. - Tak guna.
Mungkin dia betul. Awak kenal saya, saya pasti mengamuk.
Saya pasti tak nak cakap dengan media dan dia perlukan saya…
Awak di pihak dia?
Tak.
Saya betul-betul patah hati.
Tak patut awak dikeluarkan daripada kes ini.
Tapi saya bayangkan apa jawapan saya
kalau ada pilihan, kalah dengan Tracey atau menang tanpa dia.
Saya buat keputusan…
Saya nak pilih kemenangan.
Saya orang jahatkah?
Tak.
Awak orang yang jujur.
Sejak dulu.
Jangan maafkan saya dulu.
Saya tak…
Kami masih…
Awak perlu bantu kami.
Mahkamah perlukan keterangan awak.
- Apa? - Hal debu itu.
Macam mana debu tersebar, di mana awak terkena debu.
Maaf, tapi awak masih tunjang utama kes ini.
Sembilan tahun saya kerja di Corby.
Belakang pejabat ada tapak kolam yang toksik.
Jalan berlumpur dan berbecak.
Debu di merata-rata tempat.
- Ceritakan hal debu. - Pada musim panas tak boleh buka tingkap.
Kami bergurau kononnya ada ribut pasir di luar.
Kereta saya sentiasa dilitupi pasir halus ini.
Trak apa yang awak nampak lalu di Jalan Brunel?
Trak terbuka, bawa becak.
Trak tak pernah ditutup, jadi serpihan selalu jatuh daripada trak.
Ada juga lori tangki minyak besar dengan hos
yang bocorkan keladak hitam semasa bergerak.
Bila basah, nampak macam roda tembikar. Bila kering, macam kemarau di gurun.
Boleh awak beritahu hakim kisah Shelby Anne?
Ya, boleh.
Dia dilahirkan dengan gangguan telinga.
Jantungnya cuma ada dua ruang, bukan empat.
Ginjalnya tak terbentuk, jadi…
darah mengalir terus ke paru-parunya,
bukan jantung.
Dia berjuang sehabis baik, tapi dia mati.
Terima kasih, Tracey.
Ada apa-apa, pihak pembela?
Saya nak ingatkan mahkamah, kes ini bukan tentang kanak-kanak mati.
Tidak.
Sepatutnya ya, tapi tidak.
Bayi saya tak terlibat, tapi ada kanak-kanak lain.
Saya sokong mereka dan nak ingatkan awak akibat tindakan majlis daerah pada mereka.
Tumpang tanya. Tahu tak kalau dia di rumah?
Dia hutang awak, bukan?
Ayahnya rajin dan amanah.
Tapi dia… Aduhai.
- Saya cuma nak cakap dengan dia. - Dia menyendiri.
Kadangkala saya rasa dia pindah.
Tapi saya nampak tong sampah, penuh dengan botol.
Semoga berjaya.
- Sila sahkan nama awak. - Susan McIntyre.
Sila sahkan nama anak awak, Susan.
Connor McIntyre.
Connor lahir dengan kelainan anggota?
Dan sistem imun yang lemah.
Semasa awak mengandungkan Connor, di mana tempat tinggal awak?
Jalan Dumble.
Semasa hamil, awak nampak lori yang mengangkut sisa?
Setiap hari.
Tak ada orang peduli pun.
Saya selalu jumpa ibu saya di Exeter Estate dan…
bila jalan kaki dari Jalan Dumble, banyak lori lalu.
Ceritakan tentang lori itu.
Lori itu kotor. Selalu tumpahkan keladak. Udara jadi busuk.
Bagaimana keadaan Connor sekarang?
Dia okey.
Dia budak baik.
Tapi tangan sangat penting. Untuk menulis dengan baik.
Menggunakan komputer.
Main di taman juga.
Tapi ada lagi.
Setiap tahun mesti ada sesuatu berlaku.
Pembedahan.
Jangkitan.
Sesuatu yang paksa dia ponteng sekolah.
Sampai tak sempat berkawan.
Tak sempat buat benda penting.
Anak lelaki saya kesakitan sepanjang hidupnya.
Ini bukan salah dia. Jadi, saya tak puas hati.
Tiada soalan lanjut.
Helo, Susan.
- Boleh saya tanya beberapa soalan? - Kalau awak nak.
Awak ada sejarah kemurungan. Betul, Susan?
Ya.
Awak dapat diagnosis pada tahun 1996.
Ya.
Awak ada makan ubat?
Ya.
Saya pernah makan… diazepam, reboxetine,
Prozac dan temazepam.
Awak tahu tak ubat itu ada kesan sampingan?
Saya tak makan semasa mengandungkan Connor.
Awak ada masalah alkohol tak?
Yang Arif, soalan ini menceroboh kehidupan peribadi.
Saya benarkan.
Saya suka alkohol.
Tapi jika awak tanya, saya minum tak semasa mengandungkan Connor? Tak.
Saya juga tak merokok.
Saya tak kisah tanggapan awak dekat saya. Tapi saya nak anak-anak saya sihat.
Kita semua nak anak kita sihat.
Jerman dan Perancis tak meleset lagi.
Kemelesetan kita paling lama dan teruk sejak Perang Dunia Kedua.
Katanya ada rancangan untuk atasi kemelesetan…
Macam mana?
Entahlah.
Masalahnya, saya tak boleh…
Macam mana kalau awak kalah?
Kalau saya beri bukti dan awak…
kita kalah?
Saya tak boleh buat kerja lain.
Awak tahu Pat akan halang saya masuk syarikat binaan lain.
Dia suka berdendam.
Sebenarnya, saya tak boleh maafkan diri sebab menyakiti Samuel.
Sebab menyakiti anak sendiri.
- Minta maaf. - Tak apa. Mari sini.
Saya wakil kita berdua.
Mari sini. Saya cintai awak.
Okey.
Okey. Tak apa. Nanti okey.
Macam mana?
Susan kena soal lebih teruk.
Apa mereka tanya awak?
Apa kita nak buat esok?
Saya tak tahu. Esok hari sekolah dan saya ada kerja, dan…
- Ceritakan satu demi satu. - Apa?
Apa sarapan anak-anak?
Roti bakar.
- Lagi? - Trace.
Tracey, tak apa kalau awak sedih.
Kita akan potong sebiji epal untuk mereka makan dengan roti bakar.
Kemudian kita gosok gigi mereka.
- Awak letak mereka dalam kereta. - Hantar mereka ke sekolah.
Ya. Kami mesti lewat.
Sebab kita selalu lewat.
Puan Hendrix akan jeling saya. Macam selalu.
Esok normal.
Hari normal.
Saya nak balik.
Daniel nak guna telefon sepuluh minit lagi, saya benarkan.
Saya ibu yang baik, bukan?
Apa?
Kenapalah saya tanya awak?
Awak hebat.
Saya tak minum. Saya tak merokok, semasa saya mengandung.
- Saya tak makan pil murung. - Awak dah cuba.
Anak baik, ibu mereka pun baik.
Peguam serang awak, bukan?
Ya, biasalah.
Ya, mereka cuma…
Awak ganas, Susan McIntyre.
Percayalah.
Awak ibu yang hebat.
Dengan punggung yang hebat.
Dengan anak-anak yang hebat.
Awak hebat sangat.
Parut baharu.
Ini parut apa?
Parut gaduh biasa.
Lupakan saja, sayang.
Ted.
Hai, Sam.
Dah tiga malam saya di sini.
Awak jarang keluar rumah.
Saya belajar sesuatu semasa tinggal dalam kereta.
Lampu.
Terang sangat sepanjang masa.
Ayah saya mesti malu.
Aduhai. Kalau benar, memanglah memalukan.
Kuatkan semangat.
Apa, macam awak? Orang tua kesunyian.
Saya memang dah tua. Saya kesunyian. Saya lelaki tak guna.
Tapi saya tak takut apa orang kata. Bertahun-tahun saya dipandang rendah.
Saya anggap itu pujian.
Semua lelaki ini? Akhlak dalam longkang.
Kalau mereka benci, saya suka.
Perbicaraan perlukan awak, Ted.
Sebab itu saya datang.
Tak sangguplah khianati kawan ayah saya.
Awak fikir mereka kawan ayah awak? Yakah?
Tapi awak kena jadi lebih baik daripada ayah awak.
Awak ada pilihan.
Salah guna kuasa atau bertukang.
Mereka sangka mereka masih bertukang.
Mereka menunjuk-nunjuk sebab pernah jadi golongan pekerja.
Tapi sekarang mereka salah guna kuasa.
Mereka perlu ditentang.
Tak. Saya tak boleh.
Hidup saya dah hancur. Saya tak nak terlibat.
- Hai, Tony. - Saya jumpa bahagian itu.
Pakar majlis gunakannya dalam analisis sebaran saiz zarah.
Saya cuba tiru dalam hamparan. Tak jadi.
- Tony, banyak mana awak minum kopi? - Saya tak cukup tidur.
Persamaan tak seimbang. Kesimpulan dia salah.
Rasanya satu angka tak cukup.
- Bagus. - Ya, tapi…
Tak tahu nak buktikan macam mana.
Apa kami boleh bantu?
Kertas yang dia guna daripada kajian batu arang.
Kajian itu pula guna kertas dari Jerman yang saya tak dapat cari.
- Tajuknya? - Tak kisah apa tajuknya.
Saya tak jumpa.
Kentang goreng sedap.
Ikan ini… macam meragukan.
Pantai jauh dari sini.
Sedap juga.
Ayah pernah makan ikan di Norfolk… sedap sangat.
Bila?
Jom memancing waktu malam. Dulu ayah ikut datuk kamu.
Bawa bir. Kerepek.
- Di tebing sungai yang tak patut dilalui. - Saya tak pandai memancing.
Kamu dah… fikir nak buat apa selepas semua ini habis?
Apa yang habis?
Sekolah.
- Perbicaraan. - Perbicaraan akan habis sebelum sekolah.
Ayah ada idea nak buat… bengkel kecil.
Bengkel baiki.
Sekarang pasaran kereta klasik semakin besar.
- Saya tak pandai baiki kereta juga. - Kamu urus bengkel.
Ayah dan Daniel buat kerja kotor, mak kamu sekali.
Dulu, dia handal juga baiki motosikal sendiri.
- Tak faham. - Jangan sia-siakannya. Duit itu.
Syarikat McIntyre.
Kereta klasik, tengoklah.
- Saya belum dapat duit. - Nanti dapatlah.
Kalau kamu tak suka kereta, ada idea lain.
Makan yang terakhir.
Dah terlambat!
Kamu memang bongok.
Suami awak pandu trak saiz apa?
Lori pembuang seberat 32 tan. Ramai orang panggil lori angkut.
Berapa muatan dia angkut dalam sehari?
Paling banyak, lebih 40. Selepas 40, dia dapat tambahan 6 pound setiap muatan.
Dalam seminggu, banyak juga.
Sebab suami saya pemandu yang bagus.
Jadi, pemandu diberi ganjaran apabila mereka laju?
Ya, mereka utamakan kelajuan mengangkut becak.
Mereka tak sempat tutup muatan trak.
Tuang dalam trak, pecut ikut jalan bandar, kemudian buang.
Semua pemandu sama.
Suami saya bukan lelaki yang semberono.
Malah, dia lelaki yang baik.
Tapi dia disuruh buat begitu, faham tak?
Dia buat macam orang lain.
Awak hebat.
Terima kasih.
Dia tinggal di sini?
- Apa? - Dia dah lama di sini.
- Dia tidur di sini. - Maksud kamu, Peter?
Kamu tak nak dia tidur sini?
Dia asyik rancang macam-macam dengan duit kes ini.
Apa?
Macam-macam perniagaan.
Tapi… saya tak kisah kalau dia buat mak bahagia.
Itu duit kamu.
Mak tak pernah nak duit itu.
Ya, masalahnya, dia bukan mak.
Saya nak buat penkek saya yang hebat.
Nak tak, Con?
Rahsianya ialah terlalu banyak mentega.
Saya suka bijirin.
Okey. Susie?
Tak nak.
Awak patut pergi.
Makan sarapan di luar.
- Kenapa pula? - Dia cuma nak ayah pergi.
Kenapa kamu menyibuk?
- Jangan tengking dia! - Dia anak saya.
Dia budak kurang ajar. Dan…
- Biar saya buat penkek. - Mak kata pergi.
Apa kejadah?
- Tiga-tiga orang pula. - Ya, keluarga saya.
- Cepat, Peter. - Peter?
Saya ayah kamu.
Ayah yang pelik.
Dua orang budak ini.
Perangai ini. Siapa besarkan mereka?
Jangan mengasuh mereka lagi.
- Jangan jumpa mereka. - Awak tak boleh halang saya.
Cabarlah saya. Saya pandai undang-undang. Awak?
Anak saya bukan tabung.
Saya tak pernah fikir dan cakap begitu.
Awak bukan ayah dia. Awak tak layak. Berambus!
Ke tepi.
Awak tak nak saya pergi.
Beginilah.
Saya nak awak pergi.
Jahanam.
Hei.
Baiklah.
Okey.
Jerman.
Helo.
Guten tag.
Ya. Awak boleh berbahasa Inggeris?
Tak.
Sprechen sie Englisch?
SAYA MENCARI…
Ich suche eine wissenschaftliche Arbeit.
Ya. Okey.
Lelaki yang beri saya dokumen. Ini alamatnya.
Dia rela jadi saksi?
Tak. Tapi boleh paksa, bukan? Tak boleh paksa dia?
Sepina?
Boleh, tapi ada risiko bawa saksi yang dipaksa.
Takut keterangan dia menolong pihak lawan.
Dia perlu menyokong fail itu. Melainkan saya…
Dia tak nak masuk pihak kita. Tak bermakna dia takkan bercakap benar.
Hantar sepina dan berharap saja?
Saya percaya dia. Mungkin itu dah cukup.
Bukan awak saja yang ambil risiko untuk perbicaraan ini.
TED JENKINS 110 JALAN NORHAM CORBY NN17 8AR
Ya?
Des, dah dapat. Saya jumpa kertas itu.
Apa katanya?
Persamaan majlis daerah
diambil daripada laporan tajaan kerajaan tentang industri arang.
Walaupun panjang, kami berjaya jumpa bahagian sumber analisis Heasman.
Apa penemuan awak?
Kadangkala dalam bidang kami, persamaan digunakan tanpa dipersoalkan.
Dalam kes ini, Leslie Heasman, sebagai saksi pakar untuk majlis daerah,
membuat persamaan berdasarkan beberapa graf
yang mengkaji jarak sebaran debu berbagai-bagai saiz.
Graf kertas kajian dari Jerman.
Fail 2, barang kes 12.
Malangnya dia tertinggal satu angka.
Angka penting, dibuktikan dalam dokumen perbandingan kami.
Fail 2, barang kes 31.
Yang Arif, sebelum pemeriksaan balas, kami perlukan masa untuk buat analisis.
Baik. Silakan.
Saya betul. Mereka salah.
Terima kasih, Profesor Cox.
Cukup tak?
Teruk padahnya bila mereka mengaku.
- Mereka akan mengaku. - Hore!
Terkejutlah, Des.
Tapi… kalau awak minta pendapat profesional saya,
saya rasa tak cukup.
- Perlu apa lagi? - Pengetahuan.
Buktikan yang mereka tahu risiko tidak diuruskan.
Mencemar tak cukup, mesti ada kebersalahan.
Awak buat saya gelisah juga, Des.
Dia letih.
- Panggil Sam Hagen. - Keterangan dia cuma dengar cakap.
- Letak Roy Thomas di kandang saksi. - Takkan membantu.
Pembocor fail majlis daerah Ted Jenkins.
Sam Hagen kata dia akan bercakap benar, tapi dia takkan datang kecuali dipaksa.
Awak belum cakap dengan dia pun?
Takut dia tak datang, atau datang untuk menyokong majlis daerah.
Atau dia buktikan kebersalahan majlis daerah.
Ya, ada risiko.
Persoalannya,
berbaloi tak?
Saya…
ini bukan keputusan saya.
Saya memanggil Edward Jenkins.
Saya, Edward Jenkins, dengan ikhlas bersumpah dan mengesahkan
bahawa bukti yang saya berikan ini
hanya perkara yang benar.
Saya rasa pekerjaan awak ialah jurutera.
Betul tak, Encik Jenkins?
Ya, saya ada ijazah sains dari Northampton
dan saya diupah oleh Majlis Daerah Corby sebagai juruteknik kejuruteraan senior.
Awak banyak terlibat dalam projek tebus guna tanah kilang keluli.
Apa tugas awak?
Pada mulanya, laporan tanih, kaji selidik paras tanah, analisis pencemaran.
- Awak ada jumpa pencemaran? - Pembuatan keluli ialah proses toksik.
Setiap inci tanah itu…
ada pencemaran.
Kami perlu pastikan tanah itu sesuai dimajukan semula.
Okey, adakah awak berjaya?
Sebenarnya, tiada siapa tahu.
Masalahnya banyak rasuah pada masa itu, sesuai atau tak sesuai dah bercampur aduk.
Yang Arif, kes ini bukan kes salah tadbir.
Kita memeriksa pelaksanaan.
Ya, tapi salah tadbir penting kalau… pelaksanaan terjejas, bukan?
Macam kes ini.
Andaian ini tak membantu, Yang Arif.
Setuju. Encik Jenkins, boleh awak cakap dengan lebih spesifik?
Fail daripada majlis daerah penuh tipu daya. Ini sebabnya.
Saya bangkitkan banyak isu kesihatan dan keselamatan.
Setiap kali saya cuba, laporan saya dirampas.
- Apa isu itu? - Panjang senarainya.
Mereka memalsukan angka pH dalam laporan tanih.
Membran geotekstil patut dipasang rapi untuk menutup sisa,
tapi kualitinya rendah.
Larut resap beracun tanpa rawatan masuk ke anak sungai berdekatan.
Trak patut ada pelitup rapi di atas
dan roda patut dibasuh agar sisa toksik tak tersebar.
Sisa itu tak diurus dengan betul, malah diangkut dengan laju
sampai tertumpah daripada kenderaan di jalan awam.
Syarikat dan majlis daerah itu cuma mahu tapak diluluskan
untuk pemajuan secepat mungkin. Mereka langgar semua peraturan.
Atau kebanyakannya.
Sisa toksik itu kering di jalan awam
dan begitulah cara Corby membuat debu toksik.
- Awak mengadu dengan majlis daerah? - Ya, di setiap peringkat.
Apa jawapan mereka?
Mereka…
Mereka kata saya tak faham adat di Corby.
Itu saja, Yang Arif.
Encik Jenkins, awak dipecat oleh Majlis Daerah Corby, betul tak?
Ya, tapi masa itu dah enam bulan saya bocorkan dokumen kepada Sam Hagen.
- Tanya dia. - Kenapa awak dipecat?
Mereka tuduh saya tipu elaun kereta.
- Tapi mereka cuma nak buang saya. - Jadi, awak tak menipu?
Saya ada menipu.
Sebab saya muda… semua orang suruh saya buat.
Masa itu saya jahil.
Saya makan duit sikit. Tapi kesan perbuatan mereka lagi teruk.
Saya taklah bagus sangat, tapi saya bangga saya beri Sam Hagen semua fail itu.
Semua benda yang saya cakap dan beri dia, memang benar.
Bukti epidemiologi menunjukkan
bahawa terdapat kluster gangguan kelahiran misteri
pada anak ibu-ibu yang tinggal di Corby semasa kebanyakan tempoh berkaitan.
Bukti toksikologi menunjukkan bahawa terdapat,
dari tapak tebus guna yang diusahakan oleh Majlis Daerah Corby,
pencemar yang secara munasabah boleh menyebabkan gangguan kelahiran tersebut.
Bukti perubatan janin
menunjukkan bahawa adalah munasabah
pencemar-pencemar itu menyebabkan kebanyakan gangguan kelahiran tersebut.
Fakta-fakta ini, disokong oleh bukti pengurusan sisa,
membuktikan terdapat pelanggaran berterusan kewajipan menjaga
oleh Majlis Daerah Corby terhadap para penuntut.
Kegagalan itu membawa kepada penyebaran bahan tercemar.
Bahan yang memudaratkan penuntut dan anak-anak dalam kandungan mereka.
Atas sebab-sebab ini saya memihak pada penuntut.
Tahu tak beza antara tanah dara dengan bukan dara?
- Apa? - Pemajuan tanah bukan dara lebih mahal.
Tanah itu mesti dibersihkan. Tapi penting, kalau tak…
Peluang awak nak berhujah dah habis.
Awak tak faham?
Awak berjaya pastikan bandar kita ini takkan hidup.
Kesihatan dan keselamatan. Birokrasi yang tak perlu.
Bukan, tapi adakala ada keperluan lain.
- Ya, utamakan untung, bukan orang. - Diamlah!
Orang kata awak amanah.
Baca penghakiman betul-betul
sebab awak akan sedar bandar yang dibina dengan membakar birokrasi
untuk jadi bahan api membawa kemusnahan…
Berapa awak dapat? Berapa peratusan awak?
Nak tahu gaji saya? Habuk pun tak ada!
Awak tuduh saya memanipulasi mangsa kemalangan,
tapi yang peliknya, saya tak dapat elaun bantuan pun.
Saya tanggung risiko kes ini.
Benda yang saya buat,
benda yang terpaksa saya buat, awak tak tahu.
Saya buat semua ini sebab saya rasa benda ini penting.
Sebab saya percaya orang perlu dilindungi. Soalan saya kepada awak, ahli majlis…
bila awak mula alpa?
Tak boleh.
Kali ini, sayang
Aku akan menjadi
Kalis peluru
- Kita berjaya. - Syabas kepada awak.
- Syabas, kita semua. - Mari sini.
Ayah awak mesti bangga.
Saya tak kenal ayah awak, tapi mesti dia pun bangga.
Terima kasih.
Dia baik? Tak jahat? Sekarang lelaki lain sikit.
Dia baik.
Terima kasih.
Minum.
Mak dah letih berseronok?
Tak cukup.
Mak nak ketuk kepala dengan botol dan buat tarian limbo,
tapi Des tak nak.
Taklah.
Hei. Mak seronok.
Mak cuma…
Mak perlu cari Tracey.
Telefonlah dia.
Dah, tapi dia tak jawab. Dia tak ada di rumah.
Tapi mak tahu mana nak cari.
Seronoknya cium kamu malam ini.
Sebab kamu kaya.
- Kita kaya. - Kamulah.
Mak yang menang.
Sebab mak nak kamu dapat duit.
Itu kamu punya, Connor. Untuk kamu, untuk hidup kamu.
- Entah nak guna untuk apa. - Bagus. Kamu tak patut tahu lagi.
Nanti tahulah.
Cuba belanja duit beli sabun.
- Kamu tak cuci telinga? - Siapa cuci telinga?
- Ada benda hidup. - Ya, mungkin saya nak biarkan.
Pergi curi-curi minum.
Kita jumpa nanti.
- Mak sayang kamu. - Ya.
Sudahlah.
Tolonglah pergi.
Baliklah ke parti awak.
Baik saya datang sini.
- Macam mana awak tahu saya di sini? - Di mana lagi?
Kita menang.
Kita kalahkan penyangak itu.
Kita suruh mereka beri perhatian. Mereka terpaksa dengar.
Sebab kita.
Sebab awak.
Semua ini takkan berlaku tanpa awak.
Awak pun.
Ya. Saya penting. Tak dinafikan.
Tapi awak juga penting. Hampir sama penting.
Penting sikit.
Perjuangan 13 tahun.
Saya tak ingat macam mana kita mula.
Di wad bersalin.
Ya.
Selepas ini, apa?
Janganlah.
Saya dah letih.
Aduhai.
Saya dah letih.
- Kita dah letih. - Ya.
Ya.
Pada April 2010, penyelesaian dipersetujui antara ibu-ibu dengan Majlis Daerah Corby.
Majlis daerah menanggung kos 14.6 juta pound.
Kes perundangan ini yang pertama di dunia yang dapat mengaitkan
toksin bawaan udara dengan mudarat kepada bayi dalam kandungan.
Menurut kajian data Agensi Alam Sekitar, terdapat 21,000 bekas tapak tanah isian
di England dan Wales.
Sehingga 1,287 tapak mempunyai sisa berbahaya.
Terdapat 167 tapak sebegini di bawah perumahan, kedai dan restoran.
Sekurang-kurangnya empat tapak di bawah kawasan sekolah.
Tiada orang menghadapi tuduhan jenayah atas kejadian di Corby.
Pat Miller, Bill Martin dan Roy Thomas watak fiksyen.
Watak Roy berdasarkan beberapa lelaki,
yang meninggal dunia
sebelum rancangan Corby mereka menjadi kenyataan.
UNTUK MEMPERINGATI SAM HAGEN
SEBAGAI PENGHORMATAN KEPADA PARA IBU DI CORBY
Terjemahan sari kata oleh Hidayah Zulkipli