12 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 1944
Πφένινγκ.
Έλα.
Λοιπόν...
Μας οδηγάς εσύ.
Αν έχει συνεργούς, να πεθάνεις πρώτος.
Αν είναι μόνη, να έχεις τη χαρά να τη σκοτώσεις εσύ.
Πάρ' το.
Πάρ' το!
Με ένα τηλεφώνημα,
μπορώ να διατάξω να ρίξουν την αδερφή σου στα σκυλιά των Ες Ες.
Αφού την κανονίσουν πρώτα τα αφεντικά τους.
Προχώρα.
Προχώρα!
Έτσι μπράβο.
Αλτ!
- Μαρί! - Είναι ασφαλής. Ορκίζομαι.
Σκότωσες τον διοικητή σου.
Μεγάλη ιστορία.
Μαρί! Μη φοβάσαι, όλα καλά!
Έσπασε η κλειδαριά της πόρτας.
Θα πρέπει να τραβάς τον σύρτη από μέσα.
Έρχονται οι Αμερικανοί. Φτάνουν σε λίγες μέρες.
Με τις εκπομπές σου βοηθάς τους βομβαρδισμούς.
Κάνε λίγο κουράγιο ακόμα.
Δίπλα στον σύρτη σού χαράζω τις οδηγίες για απόψε.
Μη σε νοιάζουν τα υπόλοιπα.
Βάλε ένα χεράκι.
Εδώ θ' αφήσουμε τα πτώματα;
Θα περάσουν φίλοι να μαζέψουν τα σκουπίδια.
Θα πάρουν το όχημα. Τα πτώματα θα τα φάνε οι γλάροι.
Ωραία.
Άρα τη λένε Μαρί.
Δεν θέλω να ξεστομίζει Γερμανός το όνομά της.
Δεν ξέρω ποιος στον διάολο είσαι,
αλλά θέλω ν' ακούσω τη μεγάλη ιστορία σου.
Βγάλε το χιτώνιο.
Έλα μαζί μου.
Μαρί, κλείνω την εξώπορτα. Κατέβα να την ασφαλίσεις.
Πάμε.
Κεφάλαιο 22.
Μέρος δεύτερο.
ΒΑΣΙΣΜΕΝΟ ΣΤΟ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΤΟΥ ΑΝΤΟΝΙ ΝΤΟΕΡ
ΟΛΟ ΤΟ ΦΩΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΔΟΥΜΕ
ΤΕΣΣΕΡΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ
Έκπληξη!
Ντάνιελ;
Θεία Μανέκ, από δω η κορούλα μου η Μαρί, αυτή για την οποία σου έγραφα συχνά.
Χαίρω πολύ, κυρία Μανέκ.
Κι εγώ χαίρομαι πολύ που σε γνωρίζω.
- Περάστε μέσα. - Ευχαριστούμε.
- Άσ' την εδώ.
Άλλη μία.
Ξέρω ότι ο θείος Ετιέν δεν θέλει επισκέπτες, μα να μας.
Θα το χωνέψει ο αδερφός μου. Ελάτε.
- Πού είμαστε; - Στην κουζίνα.
- Εδώ είναι; - Φυσικά και είναι εδώ.
Θα τον βρεις στη σοφίτα να παίζει με το ραδιόφωνο.
Ετιέν;
Θείε Ετιέν!
Δεν σ' ακούει. Φοράει ακουστικά.
Τι είδους ραδιόφωνο έχει;
Ένα ενοχλητικό ραδιόφωνο που τον απορροφά όλη τη μέρα και του έχει κλέψει το μυαλό.
Καλύτερα, όμως, από το να ατενίζει συνεχώς τον ωκεανό.
Η μόνη άλλη του ασχολία.
Ντάνιελ.
Ελπίζω να της λες κάθε μέρα πόσο όμορφη είναι.
Θεία Μανέκ, τυφλή είναι, όχι κουφή.
Θα γίνω ο καθρέφτης της
και θα της πω πότε θα πάψει να είναι όμορφη
και θα γίνει πανέμορφη.
Θεία Μανέκ, μη με παρεξηγήσεις,
αλλά ταξιδεύουμε τρεις μέρες
τρώγοντας μόνο φυτά και μπαγιάτικο ψωμί.
- Κλέψαμε αβγά κι ένα αμάξι. - Εντάξει.
Τ' οδήγησα εγώ.
Μην την κουράζεις με λεπτομέρειες.
Τώρα είναι που θέλω να μου τα πείτε όλα. Ελάτε να καθίσετε.
Καλυφθείτε!
Βλέπεις τίποτα;
- Αέριο είν' αυτό; - Τι είναι;
Αέριο!
Ετιέν!
Φορέστε τις μάσκες που έχετε στο σακίδιό σας!
Ετιέν, δεν ξέρω τι να κάνω. Δεν ξέρω πώς μπαίνει.
Εντάξει.
Εντάξει!
Βάλτε τις κωλομάσκες σας...
Ετιέν!
Θείε Ετιέν!
- Εγώ είμαι, ο Ντάνιελ! - Ναι, εδώ είμαι.
Μπορώ να περάσω;
Είναι κλειδωμένα. Περίμενε.
Ξέρω ότι δεν σου αρέσουν οι εκπλήξεις.
- Ντάνιελ. - Ναι.
Πάει καιρός.
Να περάσω;
Όχι.
Δηλαδή, δεν νομίζω πως θα σου άρεσε.
Έχω τα παράθυρα κλειστά λόγω του θορύβου.
Τρομάζω πολύ εύκολα.
Τέλος πάντων, φαντάζομαι πως θα 'ναι αποπνικτικά εξαιτίας της παρουσίας μου.
Εμένα μου μυρίζει πασχαλιά.
Το άρωμά μου είναι. Η τελευταία ιδιοτροπία που μου έμεινε.
Έρχομαι κάτω.
Τι ακούς όλη τη μέρα;
Ξέρεις, τον κόσμο να μιλά με τον εαυτό του σαν οργισμένος παράφρων.
Τι το θες το μικρόφωνο;
Θείε Ετιέν, απαγορεύονται οι ραδιοφωνικές εκπομπές.
- Τιμωρούνται με θάνατο. - Αλήθεια;
Δεν διαβάζω πλέον εφημερίδες.
Στάσου...
Μυρίζομαι θρυλική ομελέτα.
Μεγάλη σου τιμή.
Έβαλε δεντρολίβανο και θυμάρι.
Μάλλον όχι προς τιμή μου.
Δεν ήρθα μόνος.
Λοιπόν...
Να σου πω για τον αδερφό μου τον Ετιέν.
Αγαπά το ραδιόφωνο.
Θα σου πω γι' αυτόν.
Ο θείος Ετιέν ήταν ήρωας πολέμου.
Του απένειμαν ένα σωρό μετάλλια, κι αυτός τα πέταξε όλα στη θάλασσα.
Αυτήν που βλέπεις από το παράθυρο.
Δεν βλέπω τη θάλασσα, κυρία Μανέκ.
Θεούλη μου. Συγγνώμη.
Λέγατε ότι είναι ήρωας πολέμου.
Αυτά που είδε στον πόλεμο δεν μπορεί να τα ξεδεί.
Τα βλέπει με κλειστά μάτια,
ειδικά όταν υπάρχει έντονος θόρυβος ή απρόσμενες καταστάσεις,
όπως αυτοκίνητα ή γλάροι που κράζουν.
Έτσι, εδώ και 20 χρόνια,
σχεδόν από τη μέρα που γύρισε από τον πόλεμο,
μένει εδώ, μέσα σ' αυτό το σπίτι.
Ούτε στην παραλία δεν πάει;
Ούτε στην παραλία.
Λέει ότι ταξιδεύει στον κόσμο μέσα από τα βιβλία του.
Αν και σπανίως διαβάζει.
Και μέσα από το ραδιόφωνό του, που σπανίως αποχωρίζεται.
Του λέω ότι χρειάζεται καθαρό αέρα και φως,
- και τι μου απαντά ο χαζός; - Τι;
Μου λέει
ότι το πιο σπουδαίο φως είναι αυτό που δεν βλέπουμε.
Μαρί,
από δω ο θείος Ετιέν.
Ετιέν, από δω η κορούλα μου η Μαρί.
Μαρί, είσαι καλά;
Ναι.
Ο πατέρας σου λέει ότι ζήσατε μια περιπέτεια μέχρι να φτάσετε.
Συγγνώμη.
Δεν σας άκουσα. Μπορείτε να το ξαναπείτε;
Ο πατέρας σου λέει ότι ζήσατε μια περιπέτεια.
Ναι, ήταν όντως περιπέτεια.
Έχετε ραδιόφωνο;
Ναι.
Κάνετε κι εκπομπές;
Ετιέν, πεινάνε πολύ. Κόψε λίγο ψωμί.
Καλώς ήρθες, Μαρί.
Ψωμί, Ετιέν.
Είσαι καλά;
Έτοιμο το πρωινό. Φάτε!
Η οσμή της σπιτικής θαλπωρής, Μαρί. Φάε.
ΣΕΝ ΜΑΛΟ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 1944
Χαλάρωσε, Ανρί. Εγώ τον έφερα.
Κάν' το στην άκρη.
Μακριά απ' τον φούρνο.
Σας αρέσουν οι φούρνοι εκεί στη Γερμανία, έτσι;
Θα πέσουν κι άλλες βόμβες απόψε. Έχουμε δουλειά.
Πήγαινε να κοιμηθείς λιγάκι.
- Κι εσύ; - Θα ανακρίνω τον κρατούμενο.
Όταν σου είπα ότι σκότωσες τον διοικητή σου,
απάντησες "Μεγάλη ιστορία".
Φάνηκε να ενδιαφέρεσαι για το όνομα της κοπέλας στο σπίτι.
"Μαρί". Είναι ωραίο όνομα.
Προς τι το ενδιαφέρον;
Η ίδια μεγάλη ιστορία.
Εντόπισες τον πομπό των ραδιοσημάτων της.
Βραχέα 13,10.
Και λοιπόν;
Όταν ήμουν μικρός, τα βραχέα 13,10 ήταν το αποκούμπι μου.
Τα βραχέα 13,10
ήταν η διέξοδός μου.
Το καταφύγιό μου.
Δεν νομίζω πως θα με καταλάβεις.
Δοκίμασε.
Τα βομβαρδιστικά αργούν ακόμα.
Ανέκαθεν είχα αδυναμία στο ραδιόφωνο.
Πριν κάποια χρόνια, αυτή η αδυναμία μ' έβαλε σε μπελάδες.
Τι μπελάδες;
ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΘΝΙΚΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΪΟΣ 1942
Δεν θέλει σκέψη!
Δεν θέλει παύση για σκέψη!
Όταν σας δίνουν διαταγή, να την εκτελείτε με χαρά!
Η σκέψη χαλάει τη δράση!
Ο Φρίντριχ Νίτσε λέει "Δεν χρειάζεται να αναλογιζόμαστε τις πράξεις μας.
Πρέπει να δρούμε αδιαλείπτως".
Πατέρας σου είναι ο Φύρερ και σου λέει να πηδήξεις.
Πήδα!
Έλα!
Έλα.
Τι είναι ο πόνος; Τίποτα!
Συνεχίστε!
Καθένα από αυτά τα κουτιά
περιέχει όλα τα κομμάτια ενός απλού πομποδέκτη.
Έχετε μία ώρα για να συναρμολογήσετε ένα ραδιόφωνο που να λειτουργεί,
αρχίζοντας από τώρα.
Είμαστε θηρευτές, όχι θηράματα!
Το λιοντάρι δεν έχει την ευχέρεια να γίνει αμνός!
Κουνηθείτε!
Ο ισχυρός δεν έχει την ευχέρεια να γίνει ισχνός.
Ο ισχυρός καταβροχθίζει τον ισχνό.
Κουνηθείτε!
Μότσαρτ, Βιβάλντι, Μπαχ...
Κανείς τους δεν προσέφερε στην ανθρωπότητα όσο ο Ότο Γκρότινγκεν,
ο Γερμανός εφευρέτης του φτηνού ραδιοφώνου.
Ο ίδιος ο Γκέμπελς δήλωσε ότι χωρίς το ραδιόφωνο,
το ναζιστικό κόμμα δεν θα είχε ανέλθει στην εξουσία.
Αυτό που φτιάχνετε είναι πολεμικό όπλο.
Πενήντα τρία δεύτερα.
Φολκχάιμερ, μπες στο δάσος.
Περπάτα για δέκα λεπτά και άνοιξε τον πομποδέκτη σου.
Εμπρός.
Ξεκίνα.
Όχι.
Ξαναβάλ' το μέσα.
Όταν θα είσαι στο ανατολικό μέτωπο,
δεν θα 'χεις πάντα μολύβι και χαρτί για να κρατάς σημειώσεις.
Στο ανατολικό μέτωπο; Δεν είμαι μικρός;
Η Γερμανία χρειάζεται ξεφτέρια.
Ορίστε. Πάρ' το.
Κάνε πράξεις στη λάσπη.
Ο Φολκχάιμερ βρίσκεται 1,2 χιλιόμετρα
νότια-νοτιοδυτικά από αυτό το σημείο.
Βέρνερ,
η ηλικία είναι ένας αριθμός.
Η ευστροφία είναι χάρισμα.
Μετά απ' αυτό, εξελίχθηκα γρήγορα.
Μπήκα στο Σώμα Διαβιβαστών
και τελικά μ' έστειλαν στο ανατολικό μέτωπο.
Κι εκεί κυνηγούσες αντάρτες...
Το τι συνέβη εκεί είναι άλλη μια μεγάλη ιστορία.
Αυτά που είδα...
με στοιχειώνουν.
Κατέβα στο υπόγειο.
Οι άλλοι θα γυρίσουν απόψε και θα γίνει δίκη.
Θα εξηγήσω ότι σ' έστειλαν στο μέτωπο παρά τη θέλησή σου.
Θα τους ενδιαφέρει τι έκανες μόνο αφότου κατετάγης.
Έκανα άσχημα πράγματα.
Πολλά άσχημα πράγματα.
Κι εγώ το ίδιο.
Ευχαριστώ.
Δεν μου εξήγησες ποτέ...
Προς τι το ενδιαφέρον για το μικρό κορίτσι
που σε χτύπησε τόσο άσχημα;
Δεν είναι τόσο μικρό.
Η σκύλα κόντεψε να μου σπάσει το κεφάλι.
Έχει κάτι που δεν της ανήκει.
Επιτρέπεται να ρωτήσω τι;
Ένα διαμάντι.
Πρέπει να έχει μεγάλη αξία.
Για μένα, πάνω από χρηματική.
Πριν από τρία χρόνια, διαγνώστηκα.
Το σώμα μου τρώει τον εαυτό του.
Κάθε μέρα και λίγο παραπάνω.
Θα σε γιατρέψει το διαμάντι;
Πιστεύω πως ναι.
Το ψάχνω εδώ και τρία χρόνια.
Τρία κωλοχρόνια.
ΜΟΥΣΕΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΡΙΣΙ - ΜΑΪΟΣ 1941
- Ποιος τα πήρε; - Δεν έχω ιδέα.
Πήγαινε σ' αυτό το σπίτι.
Αν βρεις γυναικόπαιδα, σκότωσέ τα
αν αυτός ο άντρας δεν έρθει σε μισή ώρα.
Όχι!
Αντίπαλός σου είναι πια ο χρόνος.
Πάμε από την αρχή.
Αν μου πεις την αλήθεια,
θα προλάβεις να σώσεις την οικογένειά σου.
Ποιος πήρε τα κοσμήματα που βρίσκονταν στην κρύπτη;
Τον λένε Ντάνιελ.
Ντάνιελ ΛεΜπλάνκ.
Ο κλειδοκράτορας του μουσείου, Θεέ μου, συγχώρα με.
Πού πήγε;
Ορκίζομαι, δεν ξέρω. Δεν μου είπε.
Τα κοσμήματα που ψάχνεις, όμως,
έφυγαν για Γενεύη.
Είναι κρυμμένα στο κεφάλι ενός δεινοσαύρου.
Αν ενημερώσεις τους στρατιώτες στα σημεία ελέγχου
περιμετρικά της πόλης,
τότε όλα τα κοσμήματα θα γίνουν δικά σου.
Τώρα, μπορώ να πάω σπίτι;
Παρακαλώ;
Σύμφωνα με το αρχείο,
υπήρχε ένας συγκεκριμένος λίθος στην κρύπτη
που αξίζει περισσότερο απ' όσο όλοι οι άλλοι μαζί.
Λέγεται Πέλαγος της Φωτιάς.
Εδώ ήταν φυλαγμένο;
Ναι. Δεν εκτέθηκε ποτέ.
Υπάρχει μια προκατάληψη.
Μια κατάρα.
Αυτός ο Ντάνιελ ΛεΜπλάνκ το άγγιζε με τα χέρια του;
Δεν πιστεύει στις κατάρες. Είναι επιστήμονας όπως κι εγώ.
Μόνο εμείς οι δύο πιάναμε τον λίθο.
- Μόνο εσύ κι αυτός. - Σε παρακαλώ.
Άφησέ με να φύγω.
- Ήταν μόνος του όταν πήρε τα κοσμήματα; - Ναι.
Όχι. Ήταν με την κόρη του.
Γυναίκα;
Κοπέλα.
Τυφλή.
Η κόρη του είναι τυφλή;
Τότε, ίσως ο Ντάνιελ ΛεΜπλάνκ, ο επιστήμων,
δεν θα έπρεπε να απορρίπτει τις προκαταλήψεις.
Πού πήγε ο Ντάνιελ ΛεΜπλάνκ με την καταραμένη τυφλή κόρη του;
Σου είπα ότι δεν ξέρω. Ορκίζομαι. Μάρτυς μου ο Θεός.
Ορκίζομαι στη ζωή των μικρών παιδιών μου, δεν ξέρω, κύριε, πού πήγε.
Ξέρεις τι λέει η κατάρα αυτού του λίθου;
Σε παρακαλώ, θέλω τουλάχιστον 15 λεπτά ως το σπίτι.
Σε παρακαλώ, άσε με να φύγω.
Ο κάτοχός του ζει για πάντα...
Σε παρακαλώ.
...μα οι αγαπημένοι του βιώνουν μεγάλη δυστυχία.
Ας φορούσατε έστω γάντια.
Όχι! Προλαβαίνω ακόμα να γυρίσω σπίτι!
Σε παρακαλώ, άσε με να σώσω την οικογένειά μου!
Βρήκαμε το κεφάλι του δεινοσαύρου.
Αλλά το Πέλαγος της Φωτιάς δεν ήταν μέσα.
Πιστεύεις πως το έχει η τυφλή;
Ξέρεις, όταν έρθουν οι Αμερικανοί,
ο κόσμος θα με διασύρει ως προδότρια,
επειδή κοιμόμουν με Γερμανούς.
Θα μου ξυρίσουν το κεφάλι, θα με λούσουν με πίσσα
και θα μου πετάνε μαξιλάρια με πούπουλα.
Και μετά θα με κρεμάσουν.
Θα δούμε τι θα γίνει όταν έρθουν οι Αμερικανοί.
Θα με βγάλεις εκτός πόλης;
Γιατί ποιον λόγο;
Επειδή ξέρω πού μένει το τυφλό κορίτσι.
Τέλος Β' μέρους Κεφαλαίου 22 του Είκοσι Χιλιάδες Λεύγες Κάτω από τη Θάλασσα.
Μπαμπά, αν με ακούς,
κόντεψαν να με σκοτώσουν χθες το βράδυ για μια πέτρα.
Ψάχνω το Πέλαγος της Φωτιάς. Πού είναι;
Δεν ξέρω πόσο χρόνο έχω μέχρι να με ξαναβρεί αυτός ο Γερμανός.
Μέχρι να συμβεί αυτό, θα παραμείνω εδώ
όπου ξεκίνησαν όλα.
Μετά από τόσες βόμβες,
τόσο πολύ καπνό...
μυρίζει ακόμα πασχαλιές.
Ανεβαίνεις πέντε σκαλοπάτια
και στρίβεις αριστερά.
Σ' αφήνω να μπεις εδώ μέσα επειδή δεν βλέπεις τι αχούρι είναι.
Δεν θα με επικρίνεις.
Πασχαλιές;
Η μυρωδιά τους μου φέρνει ευχάριστες αναμνήσεις,
όταν ήμουν ακόμα νεαρός, λίγο δανδής.
- Ξέρεις τι θα πει αυτό; - Όχι.
Ωραία. Κάτσε εδώ.
Εντάξει.
Τώρα κάθεσαι μπροστά στο ραδιόφωνό μου.
Το ανοίγω.
Αυτός είναι ο δέκτης,
και μ' αυτό το στροφείο μεταφέρομαι σε όλον τον κόσμο εντός δευτερολέπτων.
Τη μια στιγμή στην Αφρική,
μετά στην Κούβα, στην Αυστραλία,
ώσπου τελειώνει η μπαταρία
και πρέπει να κατέβω στο υπόγειο να φέρω καινούρια.
Τι ρόλο παίζει το μικρόφωνο;
Το μικρόφωνο συνδέεται μ' αυτόν τον πομπό.
Ενίοτε προσθέτω τη φωνή μου στο πλήθος των υπόλοιπων φωνών.
Και τι λες όταν μιλάς;
Λέω "Δεν είναι όμορφος ο κόσμος;"
Και μετά ρωτάς
"Τότε, γιατί τον καταστρέφουμε;"
Αυτό δεν λες;
Μερικές φορές, όταν μιλάω, τα λόγια μού βγαίνουν αβίαστα.
Ετιέν...
Μπορώ να σε λέω έτσι;
Επειδή το "μεγάλος θείος Ετιέν" παραπέμπει λίγο σε αυτοκράτορα.
Είμαι όντως αυτοκράτορας, αλλά μόνο σ' αυτήν τη σοφίτα.
Ετιέν, αισθάνομαι πως σε γνωρίζω ήδη, αν και όχι με το όνομά σου.
Μαρί, καλύτερα να πηγαίνεις.
Ο πατέρας σου θέλει να σε πάει στη θάλασσα.
- Έλα μαζί μας. - Όχι.
Γιατί όχι;
Επειδή βλέπεις πράγματα που δεν υφίστανται, έτσι;
Που δεν μπορείς να ξεχάσεις.
Σε περιμένει ο πατέρας σου.
Όταν σε άκουσα να μιλάς κάτω, ήμουν σίγουρη πως αναγνώρισα τη φωνή σου.
Το μεγαλύτερο μέρος της ζωής μου, άκουγα τις εκπομπές ενός άντρα
που αυτοαποκαλείται "καθηγητής" στα βραχέα 13,10.
Εσύ είσαι ο καθηγητής.
Σαχλαμάρες.
Σου μοιάζω για καθηγητής;
Δεν ξέρω με τι μοιάζεις,
αλλά αναγνωρίζω φωνές σαν να είναι πρόσωπα.
Είσαι ο καθηγητής.
Δεν ήμουν σίγουρος αν άκουγε κανείς.
Σε άκουγα πάντα.
Νομίζω και πολλοί άλλοι.
Λοιπόν...
Ξέχνα τον καθηγητή. Τον άφησα στην άκρη.
Αξιοποιώ το ραδιόφωνο για σημαντικά πράγματα.
Τι μπορεί να είναι πιο σημαντικό απ' όσα μας έλεγες;
Μαρί, άκου.
Μην το πεις σε κανέναν, κατάλαβες;
Ναι.
Τώρα, ο πατέρας σου σε περιμένει.
Ορίστε.
Ευχαριστώ.
- Πρόσεχε τα σκαλοπάτια. - Ξέρω.
- Πέντε είναι. - Βασικά, είναι έξι.
Προς τ' αριστερά.
Λοιπόν, εντυπώσεις από τη θάλασσα;
Ακούγεται σαν κάποιος να ροχαλίζει.
Εμένα μου φαινόταν σαν να κόβεται επανειλημμένα η ανάσα του κόσμου.
Να του κόβεται η ανάσα.
Μ' αρέσει.
Ίσως χρειαστεί να μείνουμε εδώ για λίγο. Συμφωνείς;
- Και με το παραπάνω. - Ωραία.
Η κυρία Μανέκ είπε ότι ο θείος Ετιέν ήταν ήρωας πολέμου,
αλλά εμένα δεν μου κάνει για ήρωας.
Αν κλείσεις μια τίγρη σ' ένα κλουβί,
θα μοιάζει με το κλουβί.
Σκέφτομαι ν' αρχίσω από την παραλιακή οδό και να τελειώσω στην πλατεία.
Τι ν' αρχίσεις;
Θα σου φτιάξω μια μακέτα της πόλης για να την ψηλαφήσεις.
Αλλιώς θα μείνεις εγκλωβισμένη στο σπίτι.
Θα γίνεις σαν τον θείο Ετιέν.
Αφού μελετήσω τη μακέτα,
θα τον βγάλω έξω. Θα τον ξεναγήσω στην πόλη. Θα δεις.
Δεν έχω αμφιβολία. Αλλά τώρα πρέπει να δουλέψω.
Ναι, φέρ' το έτσι.
Πώς στην ευχή θα μετρήσεις ολόκληρη την πόλη;
Βήμα προς βήμα.
Και λέτε τρελό εμένα.
312, 313, 314,
315, 316, 317, 318, 319, 320, 321,
322, 323, 324.
Να το ξύλο. Κράτα το έτσι.
Τρίψ' το με το γυαλόχαρτο. Αυτό είναι.
Όχι άλλον καφέ, θείε Ετιέν. Τελειώνω.
Αυτό είναι για μένα.
Και είναι μπράντι.
Ώστε τελείωσες με το μέτρημα της πόλης, έτσι;
Σχεδόν. Γιατί;
Η κυρία Μανέκ ήταν στον χασάπη.
Άκουσε κόσμο να μιλάει για τον άντρα που μετράει τα βήματά του.
Η πόλη είναι μικρή, Ντάνιελ.
Και λοιπόν;
Μια γυναίκα είπε ότι αυτός ο άντρας είχε παριζιάνικη προφορά,
και μια άλλη ότι άκουσε
ότι ο μυστηριώδης άντρας από το Παρίσι ήρθε για να στηρίξει την Αντίσταση.
Μετρούσε την πόλη για τα αμερικανικά βομβαρδιστικά.
Πάρε τη Μαρί και πήγαινέ την κάτω.
Ήρθε η Γκεστάπο.
- Ανάθεμα! - Μην ανησυχείς.
Αν ήταν για το ραδιόφωνο, θα ερχόταν τσούρμο.
Ήρθαν να τσεκάρουν τη φήμη για τον Παριζιάνο.
Πες την αλήθεια, δείξε τους τα χαρτιά, κι όλα εντάξει.
Δεν έκανες κάτι κακό.
Έτσι δεν είναι;
Δεν σου 'χω πει κάποια πράγματα.
Τι πράγματα;
Κάποια μυστικά καλύτερα να μείνουν κρυφά.
Δεν περιμένω να καταλάβεις.
Δεν έχεις μόνο εσύ μυστικά.
Πήγαινε ν' ανοίξεις προτού σπάσουν την πόρτα.
Ξέρεις τι δεν πρέπει να πεις.
Μην αναφέρεις το μουσείο, το ραδιόφωνο, το μικρόφωνο.
Ξέρω, μπαμπά. Μη φανούμε τρομαγμένοι.
Όχι, δεν πρέπει.
- Δεν είμαστε τρομαγμένοι. - Όχι.
Η κοπέλα κι ο πατέρας της.
Είσαι τυφλή;
Μάλιστα.
- Όπα! - Ηρέμησε.
Οι Γερμανοί φίλοι μας τσεκάρουν την πάθηση της Μαρί.
- Τι κρατάω; - Δεν ξέρω, κύριε.
Ο μπαμπάς σου τριγυρνά μετρώντας δρόμους και πεζοδρόμια.
- Μάλιστα. - "Μάλιστα". Πλάκα έχει.
Λες και φτιάχνει χάρτη για κάποιους που σκοπεύουν να έρθουν εδώ.
Φτιάχνω μια μακέτα της πόλης
για να μάθει η κόρη μου τους δρόμους.
Λέει αλήθεια ο πατέρας σου;
Μάλιστα. Όταν μέναμε στο Παρίσι, μου είχε φτιάξει αντίστοιχη μακέτα.
Ένα...
Δύο...
Ωραία μάτια.
Αλλά δεν δουλεύουν.
Επιβεβαιώθηκες εν μέρει.
Τώρα δείξε μου τι έφτιαξες.
Μαρί.
- Ήρθες από το Παρίσι; - Ναι.
Τι δουλειά έκανες εκεί;
Ήμουν ξυλουργός, όπως βλέπετε.
Γιατί ήρθες εδώ;
Για να φύγει η κόρη μου από την πόλη. Να πάρει καθαρό αέρα.
Πώς σε λένε;
Κλοντ. Κλοντ Ντουγκαρί.
Δείξε μου ταυτότητα, κε Ντουγκαρί.
Αμέσως.
Θα τη στείλω στο Παρίσι για έλεγχο.
Είσαι προκομμένος.
Αλλά δυστυχής.
Δεν είναι δυστυχία, αλλά ευλογία.
Δεν το πιστεύω. Έδωσες ψεύτικη ταυτότητα στην Γκεστάπο.
Είναι πολύ καλή.
Την έφτιαξε ο συντηρητής έργων τέχνης στο μουσείο.
Γιατί αυτό δεν με καθησυχάζει;
Ελάτε να φάμε. Θα το συζητήσουμε με την κυρία Μανέκ.
Λοιπόν, Ετιέν, πόσα γνωρίζει;
Για ποιο θέμα;
- Πάω τη Μαρί για ύπνο. - Μα δεν νυστάζω.
- Μαρί... - Θα πείτε μυστικά.
Το καταλαβαίνω από τη φωνή σας.
Γι' αυτό πρέπει να πέσεις για ύπνο.
Μαρί, σε παρακαλώ.
Έλα.
Αφού πλέον μένετε εδώ,
καλύτερα να σου πω την αλήθεια.
Εδώ στο Σεν Μαλό, υπάρχει μια οργάνωση.
Κάποια άτομα μού μεταφέρουν πληροφορίες
που αφορούν κινήσεις στρατιωτών, τρένων, πλοίων που μπαινοβγαίνουν στο λιμάνι,
- κι εγώ... - Το ραδιόφωνο.
Πριν την έλευση των Γερμανών, κήρυττα την ειρήνη μέσω του ραδιοφώνου.
Τώρα έγινε όργανο του πολέμου.
Και μάλιστα πολύτιμο.
Έστειλα αυτές τις πληροφορίες στο Λονδίνο κρυπτογραφημένες.
Πες μου τι θες και θα το κάνω.
Προς το παρόν, θέλω να μην ξανατραβήξεις την προσοχή σ' αυτό το σπίτι.
Έγινα σαφής;
Άρα,
η τίγρης συνεχίζει να περιφέρεται μέσα στο κλουβί.
Ζήτω η Γαλλία.
- Σαν να είμαστε κάτω από τη θάλασσα. - Ναι. Όταν έκανα διακοπές εδώ μικρός,
κατέβαινα στο οχυρό Γκρότο να μαζέψω στρείδια.
Ήταν κι ο Ετιέν εδώ τότε;
Φυσικά. Παλικάρι.
- Κράτα αυτό. - Ναι.
Πριν τον αλλάξει ο πόλεμος;
Πριν τον αλλάξει, ναι.
Τι είναι αυτό;
Αυτό, καλή μου, είναι το πιο φρέσκο στρείδι που έχεις φάει.
Πιο νόστιμο απ' αυτά στο Παρίσι.
Πώς ήταν; Ο Ετιέν, εννοώ.
Φορούσε άρωμα.
Τα κορίτσια καβαλούσαν τη μηχανή του
και τσίριζαν. Αυτό θυμάμαι.
Ήταν πραγματικά υπέροχος.
Τι; Σε χτύπησε κύμα.
Δεν ήταν κύμα. Εσύ με χτύπησες.
Εσύ το έκανες.
- Ένα πελώριο κύμα. - Πού είναι;
Πού είναι τα αγγελούδια μου;
Βλέπεις ότι χάλασα κοτζάμ κοστούμι για χάρη τους.
Σερβιρίσου.
Τα στρείδια από το οχυρό Γκρότο ήταν κάποτε τα καλύτερα στον κόσμο.
Και παραμένουν.
Τι τέλεια!
Πάνε 20 χρόνια, Ντάνιελ.
Αφού σ' αρέσουν τόσο, γιατί δεν πας ο ίδιος να μαζέψεις;
- Δεν είναι μακριά από την παραλία. - Μαρί, σε παρακαλώ.
Μπαμπά, αν πάψεις να ρωτάς, γίνεται νορμάλ.
Ίσως την επόμενη φορά να έρθεις μαζί μας.
Όταν μάθω τους δρόμους, μπορώ να σε πάω εγώ.
Συγγνώμη, θείε Ετιέν, η κόρη μου τα λέει χύμα.
Μαρί...
Ξέρεις για ποιον λόγο δεν βγαίνω.
Δεν υπάρχει λογική σ' αυτό.
Πάει, πέρασε το παρελθόν.
Νόμιζα πως πίστευες στην επιστήμη.
- Μαρί, σε παρακαλώ, σταμάτα. - Όχι, δεν πειράζει.
Μαρί, φαντάσου με σαν ένα από αυτά τα στρείδια:
κλεισμένος μες στο όστρακο.
Μα δεν είσαι στρείδι, Ετιέν.
Έχεις ακούσει στρείδι να φοράει άρωμα πασχαλιάς,
να καβαλά μηχανή και να τσιρίζουν οι κοπέλες;
Ορίστε. Τα κατάφερες. Τον τάραξες πολύ.
Ίσως ήταν καιρός.
- Μαρί... - Ναι;
Συνέχισε να μου ζητάς να έρθω μαζί σου.
Και μια μέρα, αν μου το ζητήσεις, μπορεί και να το κάνω.
Ωραία.
Κλείσαμε το θέμα.
Ναι.
Όχι.
Μη φάτε άλλα. Δεν θα μείνουν για την κυρία Μανέκ.
Ναι, καλά λέει. Ας μη φάμε άλλα.
Σας ακούω.
- Το όστρακο κάνει έτσι. - Ως τυφλή, έχω άριστη ακοή.
- Εντάξει. - Ευχαριστώ πολύ.
Λοιπόν, Ντάνιελ, σε λιγάκι
θα γνωρίσεις την Επιτροπή Πληροφοριών της Αντίστασης του Σεν Μαλό.
Ξέρεις τα μυστικά μας. Ώρα να μάθουμε τα δικά σου.
Να μη φύγει η Μαρί;
Η Μαρί αποδείχθηκε εξυπνότερη κι από τους δυο μας.
Να μείνει.
Ερχόμαστε φέρουσες πίτες και γλυκά.
- Γεια σας. - Γεια.
Θεία Μανέκ, με συγχωρείς,
αλλά θα έχουμε σπουδαία συνάντηση εδώ.
Όπως τα λες.
Είστε η Αντίσταση;
Σπίρτο είσαι.
Να σου συστήσω τη Λέσχη Αντιστασιακών Κυριών του Σεν Μαλό.
Οι γυναίκες κρατούν μυστικά πολύ καλύτερα από τους άντρες.
Παρακολουθούν κινήσεις του στρατού
και τα πλοία που μπαινοβγαίνουν στο λιμάνι.
Ψωνίζουμε ψάρια στην προβλήτα. Τρεις κυρίες. Υπεράνω υποψίας.
Στις λίστες μας σημειώνουμε τις τορπιλακάτους.
Πάμε καφέ στα φανταράκια από τη Γερμανία
και μας μιλάνε σαν να 'μαστε μανάδες τους.
Μας λένε τα πάντα.
Μεγαλοφυές.
Η αδερφή μου μ' έχρισε επίτιμο
- άρρεν μέλος της επιτροπής. - Λόγω ηρωικού παρελθόντος.
Τώρα μάχεται από τη σοφίτα του.
Ο Ετιέν μάς είπε ότι υπάρχει πρόβλημα.
Ναι.
Από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας όπου εργαζόμουν,
απέστειλα όλους τους πολύτιμους λίθους στη Γενεύη
πριν προλάβουν οι Γερμανοί.
Μπράβο!
Μόνο που είμαι σίγουρος πως με καταζητούν.
Ο Ντάνιελ έδωσε ψεύτικη ταυτότητα στην Γκεστάπο.
Λέει πως είναι πολύ καλή...
Αλλά παραμένω ένας Παριζιάνος με τυφλή κόρη.
Ίσως οι Γερμανοί δεν σκεφτούν να κάνουν αυτήν τη συσχέτιση.
Οι Γερμανοί δεν αλλάζουν.
Μια μονάδα τους θα έχει αναλάβει την ανάκτηση των πολύτιμων λίθων.
Τέλος πάντων, δεν αναζητούν ουσιαστικά εμένα,
αλλά κάτι που κατέχω.
Έναν φημισμένο λίθο.
Τον πιο διάσημο στη Γαλλία.
Αυτόν για τον όποιο λέγεται ότι είναι καταραμένος;
Έχει την τάση να προσελκύει παράφρονες.
Βρίσκεται εδώ; Σ' αυτό το σπίτι;
Ναι. Δεν είχα άλλη επιλογή.
Αν ήξερα τι κάνετε εδώ,
δεν θα σας έβαζα ποτέ σε μπελάδες.
Αν το θέλετε, θα φύγουμε.
Σε καιρό πολέμου, Ντάνιελ,
οι προτεραιότητες αλλάζουν.
Είσαι συγγενής, αίμα μας, κι αυτό δεν πρόκειται ν' αλλάξει.
Αυτήν την περίοδο, όμως, υπηρετούμε τη Γαλλία.
Κι αυτό σημαίνει πως πρέπει να παραπλανήσουμε τους Γερμανούς.
Μη χάνουμε ούτε στιγμή.
Εισιτήριο για το Παρίσι, λίγα χρήματα και μια διεύθυνση όπου θα είσαι ασφαλής.
Μαρί, μην ανησυχείς.
Γιατί ν' ανησυχώ;
Θα επιστρέψει ο πατέρας σου. Έχουμε ένα σχέδιο.
Τι σχέδιο;
Ζητήσαμε ήδη από τους αντιστασιακούς Παριζιάνους φίλους μας
να διαρρεύσουν τη φήμη
ότι ο Ντάνιελ ΛεΜπλάνκ εθεάθη στο Παρίσι.
Αύριο,
θα με φωτογραφήσουν σ' ένα καφέ να διαβάζω την αυριανή εφημερίδα.
Μετά, θα δώσουν στους Γερμανούς μια διεύθυνση.
Αλλά όταν φτάσουν εκεί...
Θα βρουν τα πράγματα μου και λίγα από τα δικά σου.
Τα έχω στη βαλίτσα μου.
Θα τ' αφήσω να τα βρουν επίτηδες.
Μετά, θα με δουν και θα με φωτογραφήσουν στο Μπορντό.
Στο Μπορντό;
- Είναι τρεις ώρες με το τρένο. - Μόνο για μία μέρα.
Στο Μπορντό, οι φίλοι μας θα διαρρεύσουν
ότι ένας άντρας με την τυφλή κόρη του πέρασαν παράνομα στην Ισπανία.
Οι διακινητές πληρώθηκαν μ' ένα διαμάντι
που επίσης πέρασε στην Ισπανία.
- Αν πετύχει το σχέδιο... - Τι πάει να πει "αν";
Αν πετύχει το σχέδιο, θα 'μαι πίσω σε έξι μέρες.
Γιατί δεν αφήνεις το διαμάντι στο Παρίσι
για να το βρουν οι Γερμανοί και να πάψουν να ψάχνουν;
Επειδή οι Γερμανοί είναι εχθροί μας και δεν τους ανήκει το διαμάντι.
Ανήκει στον γαλλικό λαό κι εμείς τον εκπροσωπούμε.
Δεν πρέπει αυτά τα τέρατα να πάρουν τον πιο πολύτιμο λίθο μας.
Πρέπει να φύγω για να τους παραπλανήσω ώστε να είσαι ασφαλής.
Μαρί, πρέπει να προλάβω το τρένο.
Ο Ετιέν θα σου παραχωρήσει το ραδιόφωνο.
Μίλα μου. Όπου κι αν είμαι θα σ' ακούω, θα βρίσκομαι δίπλα σου.
Θα το κάνω.
Δεν θα πάψω να σου μιλάω όσο λείπεις.
Θα είμαι κι εγώ δίπλα σου.
Μπαμπά, είμαι ακόμα δίπλα σου, σου μιλάω ακόμα.
Ξέρω ότι μ' ακούς.
ΣΕΝ ΜΑΛΟ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 1944
Περιμένεις τους Αμερικανούς για να γυρίσεις πίσω.
Το ξέρω.
Καληνύχτα, μπαμπά.
Σ' αγαπάω.
Ήρθε η ώρα.
Σκέφτηκα πως θα δοκίμαζες να αποδράσεις.
Έμεινα επειδή σε εμπιστεύομαι.
Γιατί μ' εμπιστεύεσαι;
Χθες ήμουν σίγουρος ότι αναγνώρισα τη φωνή σου.
Και συνειδητοποίησα...
ότι γνωρίζεις την κοπέλα που εκπέμπει στα 13,10.
Ξέρεις το σπίτι.
Εκείνος είσαι.
Είσαι ο καθηγητής.
Είμαι στρατιώτης, το ίδιο κι εσύ. Τα προηγούμενα δεν έχουν σημασία.
Κάτσε.
Λοιπόν;
Είναι ένας νεαρός ασυρματιστής
- που λέγεται... - Δεν μας νοιάζουν τα ονόματα.
Τον πήραν με τη βία από ένα ορφανοτροφείο
και τον έχρισαν Διαβιβαστή.
Πόσους άντρες, γυναίκες και παιδιά έχεις σκοτώσει;
Αποστολή μου ήταν να εντοπίζω ραδιόφωνα που εξέπεμπαν μηνύματα.
Κι αφού τα εντόπιζες;
Πες μας κατά προσέγγιση.
Πόσους άντρες, γυναίκες και παιδιά έχεις σκοτώσει;
Είπες ότι θα έλεγα όλην την ιστορία.
Θέλω να εξηγήσω τι συνέβη.
Ξέρουμε τι συνέβη!
Μας είπαν οι σύντροφοί μας στη Νορμανδία και στο Βέλγιο.
Όποιος πιανόταν με ραδιόφωνο εκτελούνταν απ' τους συστρατιώτες σου.
Μαζί και οι συγγενείς τους. Το ίδιο και οι γείτονές τους.
Άντρες, γυναίκες, παιδιά εκτελούνταν.
Αυτός απλώς εντόπιζε συχνότητες.
- Καθηγητά, παρακαλώ... - "Καθηγητά";
Δεν μας νοιάζει τι έχεις να πεις, Γερμαναρά.
Ούτε μπορούμε να κρατάμε αιχμάλωτους.
Θα τον αναλάβω εγώ.
Δεν είναι παιδί σου.
- Θα τον αναλάβεις; - Ως υπεύθυνος.
Γιατί να το κάνεις αυτό;
- Η ετυμηγορία είναι θάνατος. - Δεν καταλαβαίνετε!
- Ποιος θα εκτελέσει την ποινή; - Εγώ. Με τα ίδια μου τα χέρια.
- Όχι! Ζακλίν, όχι! - Ετιέν, γύρνα σπίτι!
Αυτό δεν ήταν βόμβα αεροπλάνου.
Όχι. Ήταν του πυροβολικού.
Του αμερικανικού πυροβολικού.
Οι Αμερικανοί είναι επί θύραις!
- Έρχονται επιτέλους να μας ελευθερώσουν. - Οι Αμερικανοί είναι!
- Ετιέν, κουνήσου! - Είναι εντάξει!
Είναι εχθρός! Κάνε στην άκρη!
Κάνε στην άκρη, Ετιέν!
Ετιέν, τώρα!
Όχι! Ξόδεψα τη μισή μου ζωή αποφεύγοντας τους φόβους μου.
Εσύ να είσαι ατρόμητος.
Ετιέν, δεν θα σου το ξαναπώ!
- Κάνε στην άκρη! - Αγόρι μου...
- Ετιέν! - Εγώ είμαι ο καθηγητής.
Μαρί;
Δεν θα σου το ξαναπώ!
Ξέρω ότι είσαι επάνω!
Άκουσε με όπως παλιά.
Κάνε στην άκρη!
Δεν θα ξεφύγεις!
Τρέχα!
Υποτιτλισμός: Φίλιππος Ηρακλειώτης