1
00:00:06,047 --> 00:00:09,551
OTO HISTORIA POWSTANIA I UPADKU
E-PAPIEROSA JUUL

2
00:00:09,634 --> 00:00:12,762
W NAJLEPSZYM OKRESIE
JUUL ZATRUDNIAŁ PONAD 4000 LUDZI

3
00:00:12,846 --> 00:00:15,348
I BYŁ WYCENIANY NA BLISKO 40 MILIARDÓW USD

4
00:00:15,432 --> 00:00:21,855
DZIŚ WART JEST NIECAŁE 5% TEJ KWOTY

5
00:00:23,648 --> 00:00:27,360
WIELU BYŁYCH PRACOWNIKÓW
ZGODZIŁO SIĘ WYSTĄPIĆ,

6
00:00:27,444 --> 00:00:29,154
ALE POPROSILI O ANONIMOWOŚĆ

7
00:00:29,237 --> 00:00:31,656
DALI ZGODĘ NA PUBLIKACJĘ GŁOSU,

8
00:00:31,740 --> 00:00:33,700
ALE ODMÓWILI WYSTĘPU PRZED KAMERĄ

9
00:00:33,783 --> 00:00:38,580
Nie wiem, czy można tę historię
opowiedzieć oficjalnie, ale zrobię to.

10
00:00:40,123 --> 00:00:44,878
Przybycie do Doliny Krzemowej
wymyślenie czegoś,

11
00:00:44,961 --> 00:00:47,047
jednocześnie czyniąc świat lepszym,

12
00:00:47,130 --> 00:00:48,381
było marzeniem wielu.

13
00:00:50,884 --> 00:00:54,220
To była dobra chwila na nowości.

14
00:00:54,304 --> 00:00:56,514
Każdy był tam w jakimś celu.

15
00:00:56,598 --> 00:00:58,725
Budował coś, co mogło zmienić świat.

16
00:01:00,268 --> 00:01:03,188
Technologia miała rozwiązać
wszystkie problemy.

17
00:01:04,022 --> 00:01:07,525
Główną przyczyną zgonów w Ameryce,
którym można zapobiec,

18
00:01:07,609 --> 00:01:09,360
jest palenie tytoniu.

19
00:01:10,070 --> 00:01:13,865
Innowacje mogą rozwiązać
wszystkie problemy związane z paleniem.

20
00:01:13,948 --> 00:01:17,494
Celem jest eliminacja
tradycyjnych papierosów.

21
00:01:18,495 --> 00:01:20,663
Byli na tym całkowicie skupieni.

22
00:01:20,747 --> 00:01:21,873
Za dużo ludzi pali.

23
00:01:21,956 --> 00:01:26,086
Aby palili mniej, dajemy im fajniejszy,
lepszy i bezpieczniejszy sposób.

24
00:01:26,711 --> 00:01:29,714
Ludzie o tym gadają.
Mówią, że to będzie hit.

25
00:01:30,924 --> 00:01:35,929
Jedno zaciągnięcie
i już nigdy nie zapaliłem papierosa.

26
00:01:36,012 --> 00:01:36,888
Nigdy.

27
00:01:38,848 --> 00:01:43,853
Jestem dobrej myśli, że ten wynalazek
całkowicie zastąpi papierosy.

28
00:01:44,354 --> 00:01:46,773
Wnioski z błędów w branży technologicznej

29
00:01:46,856 --> 00:01:50,235
wykorzystali w tytoniowej,
zdobywając inwestorów.

30
00:01:51,736 --> 00:01:55,865
Byliśmy najszybciej
rozwijającą się firmą w historii.

31
00:01:55,949 --> 00:01:59,077
Uważali to
za kolejny produkt technologiczny.

32
00:01:59,160 --> 00:02:01,496
Ale to produkt nikotynowy.

33
00:02:01,579 --> 00:02:03,331
Pieprzyć to, wysyłaj.

34
00:02:03,414 --> 00:02:06,543
Ich celem nie było to,
żeby ludzie przestali palić.

35
00:02:06,626 --> 00:02:08,962
Chodziło o to, by używali JUUL.

36
00:02:09,045 --> 00:02:13,341
Nikt nie mógł przewidzieć, ile dzieci

37
00:02:13,424 --> 00:02:15,260
zechce mieć ten produkt.

38
00:02:15,343 --> 00:02:19,931
Na początku czułeś się częścią
tajnego klubu, o którym nikt nie wie.

39
00:02:20,890 --> 00:02:25,937
Sceptycyzm
co do naszych zamiarów jest uzasadniony.

40
00:02:26,020 --> 00:02:27,814
MONSEES POWINIEN BYĆ OSKARŻONY

41
00:02:27,897 --> 00:02:32,694
Szpital dziecięcy bije na alarm w sprawie
problemów wywołanych e-papierosami.

42
00:02:32,777 --> 00:02:36,156
Obudziłam się na OIOM-ie.

43
00:02:36,239 --> 00:02:38,575
Przy łóżku była moja rodzina.

44
00:02:39,325 --> 00:02:40,994
To było jak fala.

45
00:02:41,077 --> 00:02:43,872
Ludzie wahali się,
czy chcą dalej je palić.

46
00:02:44,581 --> 00:02:48,459
Dostawaliśmy listy.
„Dzieciobójca, obyś zdechł!”.

47
00:02:49,294 --> 00:02:52,881
Juul stał się historią,
a James stał się twarzą.

48
00:02:52,964 --> 00:02:55,008
Chciał nią być.

49
00:02:55,091 --> 00:02:59,095
Pan jest dla mnie przykładem tego,
co najgorsze w Bay Area.

50
00:02:59,679 --> 00:03:03,892
Czuł się oczerniony
i nie mógł tego znieść.

51
00:03:04,684 --> 00:03:06,936
Po obu stronach jest tyle jadu.

52
00:03:07,020 --> 00:03:10,481
To pierwsza taka debata
dotycząca zdrowia publicznego.

53
00:03:10,565 --> 00:03:13,109
Nie możemy faworyzować nastolatków

54
00:03:13,193 --> 00:03:16,946
i ignorować 35 milionów dorosłych.

55
00:03:17,030 --> 00:03:21,826
Ile dzieci chcecie uzależnić,
żeby pomóc rzucić palenie dorosłemu?

56
00:03:21,910 --> 00:03:24,579
Rodzice w tym kraju mają dość.

57
00:03:24,662 --> 00:03:27,957
Denerwują się, bo zapomnieli,
że mieli wychować dzieci,

58
00:03:28,041 --> 00:03:29,709
a Juul za to nie odpowiada.

59
00:03:29,792 --> 00:03:32,629
E-papierosy nie pomagają rzucić palenia.

60
00:03:32,712 --> 00:03:34,672
Pomogły mi odstawić papierosy.

61
00:03:34,756 --> 00:03:36,883
To jak przyrząd do rzucania palenia.

62
00:03:36,966 --> 00:03:40,470
Mieli wybór
i postanowili zmaksymalizować zyski.

63
00:03:40,553 --> 00:03:44,390
Każdy chce zarobić.
Po to przybyliśmy do San Francisco.

64
00:03:44,474 --> 00:03:46,517
W końcu to Ameryka.

65
00:03:48,144 --> 00:03:51,314
Każdy z nas doświadczył w życiu sytuacji,

66
00:03:51,397 --> 00:03:55,360
że różni ludzie różnie patrzą
na ważne wydarzenie.

67
00:03:55,443 --> 00:03:57,862
Wszyscy twierdzą, że widziały prawdę,

68
00:03:57,946 --> 00:04:01,032
ale każdy miał jej swoją wersję.

69
00:04:01,115 --> 00:04:04,619
Historia Juula nie jest czarno-biała.

70
00:04:05,411 --> 00:04:07,705
Rzeczywistość jest szara.

71
00:04:18,216 --> 00:04:20,885
ISKRA

72
00:04:20,969 --> 00:04:25,890
Na początku XXI wieku panowało poczucie,
że technologia nie może szkodzić.

73
00:04:25,974 --> 00:04:28,893
Przykładamy wielką wagę
do szybkiego rozwoju.

74
00:04:28,977 --> 00:04:32,105
Etos techniki
to „działaj szybko i przełamuj bariery”.

75
00:04:32,188 --> 00:04:37,318
Nigdy nie bój się popełniać
małych błędów, by odnieść sukces.

76
00:04:39,904 --> 00:04:44,909
Stanford i branża technologiczna
od dekad funkcjonują w symbiozie.

77
00:04:44,993 --> 00:04:48,037
Inwestorzy w Dolinie Krzemowej
zaczęli szukać osób

78
00:04:48,121 --> 00:04:51,124
pracujących
nad ciekawymi projektami studenckimi,

79
00:04:51,207 --> 00:04:54,335
które mogły stać się
firmami wartymi miliardy.

80
00:04:54,419 --> 00:04:58,214
Wszyscy studenci
chcieli stworzyć start-up albo aplikację.

81
00:04:58,298 --> 00:05:01,259
Na kampusie byli profesorowie-miliarderzy.

82
00:05:01,843 --> 00:05:07,807
W Dolinie Krzemowej panuje euforia.
„Wprowadzamy innowacje i burzymy schemat”.

83
00:05:08,641 --> 00:05:12,103
Stanford słynie z przyciągania talentów.

84
00:05:12,186 --> 00:05:15,732
Choć czasem trudno powiedzieć,
czy je przyciąga, czy tworzy.

85
00:05:15,815 --> 00:05:19,402
Tak czy siak,
to stąd wychodzi światowa elita.

86
00:05:21,612 --> 00:05:27,577
James Monsees i Adam Bowen
uczyli się projektowania produktu.

87
00:05:28,161 --> 00:05:29,704
ZA RADĄ RADCY PRAWNEGO

88
00:05:29,787 --> 00:05:33,082
JAMES MONSEES ODMÓWIŁ UDZIAŁU W TYM FILMIE

89
00:05:33,166 --> 00:05:37,003
NIE ODPOWIEDZIAŁ NA PROŚBY O KOMENTARZ

90
00:05:37,962 --> 00:05:40,256
James i Adam mieli wielki talent.

91
00:05:40,340 --> 00:05:43,009
Uczyli się myślenia projektowego

92
00:05:43,092 --> 00:05:46,220
i wprowadzania projektu
w każdy aspekt produktu

93
00:05:46,304 --> 00:05:47,597
i jego rozwoju.

94
00:05:47,680 --> 00:05:50,391
Należy dążyć do zrozumienia klientów.

95
00:05:50,475 --> 00:05:52,268
Jeśli widzisz problem,

96
00:05:52,352 --> 00:05:55,480
próbujesz stworzyć produkt,
który go rozwiąże.

97
00:05:56,064 --> 00:05:58,900
Jako dziecko
wciąż coś rysowałem i projektowałem.

98
00:05:58,983 --> 00:06:01,402
Samoloty, auta, wszystko.

99
00:06:01,944 --> 00:06:05,281
Wtedy nie istniał zawód
projektanta produktu.

100
00:06:05,365 --> 00:06:07,533
Po prostu rysowałem te rzeczy.

101
00:06:08,284 --> 00:06:13,206
Rodzice mówili, że nie lubiłem zabawek.
Wolałem bawić się częściami odkurzacza.

102
00:06:13,289 --> 00:06:16,834
Gdy miałem 15 lat
i rodzice nie chcieli mi dać auta,

103
00:06:16,918 --> 00:06:18,461
zbudowałem je sobie.

104
00:06:18,961 --> 00:06:21,756
Poznałem Jamesa
podczas programu w Stanfordzie.

105
00:06:21,839 --> 00:06:25,718
Opracowywaliśmy projekty
mające społeczny lub środowiskowy wpływ.

106
00:06:26,761 --> 00:06:30,932
Adam i James mieli niesamowite umysły.

107
00:06:31,015 --> 00:06:36,062
Adam był znakomitym
i bardzo ambitnym inżynierem.

108
00:06:36,145 --> 00:06:40,733
James był wszechstronnie utalentowany.

109
00:06:40,817 --> 00:06:43,694
James był dobrym artystą,

110
00:06:43,778 --> 00:06:46,697
a przy tym
genialnym naukowcem i inżynierem.

111
00:06:47,323 --> 00:06:48,991
Potrafi wszystko.

112
00:06:50,701 --> 00:06:54,330
Na kampusie było takie miejsce,
Loft Projektowania Produktu.

113
00:06:54,414 --> 00:06:56,666
Chowaliśmy się tam

114
00:06:56,749 --> 00:06:58,543
i paliliśmy papierosy.

115
00:06:58,626 --> 00:07:04,882
Palenie zawsze było
kwestią sporną w mojej rodzinie.

116
00:07:04,966 --> 00:07:08,553
Ojciec mojej mamy dużo palił.

117
00:07:08,636 --> 00:07:11,097
Wypalał dziennie kilka paczek

118
00:07:11,180 --> 00:07:14,142
i zmarł bardzo młodo.

119
00:07:15,184 --> 00:07:19,689
Nienawidziłem papierosów.
Gdy po nie sięgałem, czułem się nieswojo.

120
00:07:21,649 --> 00:07:24,318
Palacze zawsze byli odmieńcami.

121
00:07:24,402 --> 00:07:31,367
W 2005 roku palenie papierosów
nie było niczym fajnym.

122
00:07:33,536 --> 00:07:36,747
Adam i ja zadaliśmy sobie pytanie,

123
00:07:36,831 --> 00:07:40,960
czemu byliśmy tak głupi,
ukrywając się za tym loftem.

124
00:07:41,043 --> 00:07:43,921
Zajrzeliśmy w głąb siebie

125
00:07:44,005 --> 00:07:48,843
i uświadomiliśmy sobie,
że to nie palenie dawało przyjemność,

126
00:07:48,926 --> 00:07:51,554
ale cała jego otoczka.

127
00:07:52,346 --> 00:07:55,933
Te chwile dzielenia się

128
00:07:56,476 --> 00:07:58,978
czy też robienie sobie przerwy.

129
00:07:59,729 --> 00:08:02,231
To się naprawdę liczyło.

130
00:08:02,315 --> 00:08:04,734
James i Adam wyszli na przerwę,

131
00:08:04,817 --> 00:08:08,362
spojrzeli na papierosy w swoich dłoniach

132
00:08:08,446 --> 00:08:11,240
i pomyśleli: „Musimy zrobić coś lepszego”.

133
00:08:11,866 --> 00:08:15,161
Jamesa ciekawiło,
czy da się usunąć z nich to, co złe,

134
00:08:15,244 --> 00:08:17,246
i nadal dostać to, co lubimy.

135
00:08:17,330 --> 00:08:20,082
Tak rozpoczęła się praca Jamesa i Adama.

136
00:08:20,791 --> 00:08:23,961
Gdy zaczęli z sobą rozmawiać,
znaleźli wspólny język

137
00:08:24,045 --> 00:08:27,173
i nawzajem uzupełniali
swoje luki w wiedzy.

138
00:08:27,882 --> 00:08:32,553
James zastanawiał się, czemu nikt
nie wymyślił sposobu waporyzacji.

139
00:08:32,637 --> 00:08:36,724
Adam rozpoczął burzę mózgów.

140
00:08:37,975 --> 00:08:39,977
Palenie wpływało na wielu ludzi

141
00:08:40,061 --> 00:08:41,479
i dotarło do nas,

142
00:08:41,562 --> 00:08:45,107
że w tej dziedzinie
prawie nie było innowacji.

143
00:08:45,816 --> 00:08:49,153
Nadal pali ponad 38 milionów Amerykanów.

144
00:08:49,237 --> 00:08:52,907
Na całym świecie jest miliard palaczy.

145
00:08:52,990 --> 00:08:56,494
Upatrywaliśmy w tym szansy
na poprawę zdrowia publicznego.

146
00:08:57,703 --> 00:09:01,290
Byłem podekscytowany obietnicą tego,
co może z tego wyniknąć,

147
00:09:01,374 --> 00:09:03,167
gdy ten pomysł dojrzeje.

148
00:09:04,043 --> 00:09:06,754
Większość ludzi była zadowolona.

149
00:09:07,255 --> 00:09:13,052
Ale jeśli dobrze pamiętam,
wykładowcy byli niezbyt przychylni.

150
00:09:13,636 --> 00:09:16,722
„To urządzenie
wprowadza jakiś środek do organizmu?”

151
00:09:18,349 --> 00:09:25,356
I nie chodziło tu o leki
na obniżenie ciśnienia, a o nikotynę.

152
00:09:26,190 --> 00:09:29,860
Niektórzy profesorowie uważali,
że należy nieco zwolnić,

153
00:09:29,944 --> 00:09:33,072
kontynuować badania
i podejść do tego odpowiedzialnie,

154
00:09:33,155 --> 00:09:35,741
bo nikotyna jest wysoce uzależniająca.

155
00:09:36,617 --> 00:09:38,244
James i Adam podczas badań

156
00:09:38,327 --> 00:09:41,914
odkryli ogromne archiwum
dokumentów z branży tytoniowej

157
00:09:41,998 --> 00:09:44,834
na Uniwersytecie Kalifornijskim
w San Francisco.

158
00:09:46,335 --> 00:09:49,171
Chcieliśmy się wtedy dowiedzieć,

159
00:09:49,255 --> 00:09:53,551
jakie są najlepsze technologie
i techniki dla wyeliminowania palenia.

160
00:09:54,093 --> 00:09:57,680
Okazuje się,
że firmy tytoniowe dużo nad tym pracowały.

161
00:09:58,472 --> 00:10:00,725
Producenci wiedzieli, że mają problem.

162
00:10:00,808 --> 00:10:04,270
Nigdy nie cieszyło ich,
że ich produkty zabijają.

163
00:10:04,353 --> 00:10:06,689
Jak zrobić nowy rodzaj papierosa,

164
00:10:06,772 --> 00:10:09,525
który podtrzymuje nałóg,
ale nie wywołuje raka?

165
00:10:10,776 --> 00:10:16,657
Stało się to ukrytym celem
tajnych projektów gigantów tytoniowych.

166
00:10:16,741 --> 00:10:19,577
Zaczęli już pod koniec lat 50.

167
00:10:19,660 --> 00:10:22,455
Stworzenie mniej szkodliwego produktu

168
00:10:22,538 --> 00:10:24,248
było Świętym Graalem.

169
00:10:24,332 --> 00:10:27,043
Czy da się zmniejszyć temperaturę,

170
00:10:27,126 --> 00:10:33,007
by wytworzyć dym bez podpalania tytoniu?

171
00:10:33,090 --> 00:10:37,178
Podgrzewasz tytoń i otrzymujesz parę,

172
00:10:37,261 --> 00:10:38,721
która zawiera nikotynę.

173
00:10:38,804 --> 00:10:40,848
Byłby to bezpieczniejszy papieros,

174
00:10:40,931 --> 00:10:45,144
bo najbardziej szkodliwe
są w nim produkty spalania.

175
00:10:45,227 --> 00:10:49,649
Jak nazwać takiego
bezpieczniejszego papierosa?

176
00:10:50,358 --> 00:10:54,779
Nie chcieli przyznać,
że zwykłe papierosy powodują raka.

177
00:10:55,279 --> 00:10:57,657
Wpadli we własne sidła.

178
00:10:58,824 --> 00:11:01,827
Każda duża firma tytoniowa kłamała,

179
00:11:01,911 --> 00:11:06,957
że nie da się dostarczyć nikotyny
w sposób bezpieczniejszy niż papieros.

180
00:11:08,459 --> 00:11:11,253
James miał teorię,
że potrzeba kogoś z zewnątrz,

181
00:11:11,337 --> 00:11:16,050
kogoś jak on i Adam,
żeby dokonał się postęp.

182
00:11:17,176 --> 00:11:20,971
Zaczęli skupiać się
na waporyzacji tytoniu.

183
00:11:22,264 --> 00:11:25,476
W tamtych czasach
waporyzatory już istniały,

184
00:11:25,559 --> 00:11:28,312
ale był to system pokaźnych rozmiarów.

185
00:11:28,396 --> 00:11:30,981
Nie był przenośny ani praktyczny.

186
00:11:31,065 --> 00:11:34,026
Jamesa interesowało,
jak go zminiaturyzować.

187
00:11:34,610 --> 00:11:37,446
To był niesamowity projekt do realizacji.

188
00:11:37,530 --> 00:11:39,990
James i Adam zbudowali pierwszy prototyp

189
00:11:40,074 --> 00:11:43,744
i byli zdeterminowani,
by stał się czymś znaczącym.

190
00:11:44,954 --> 00:11:47,957
Czy można w ogóle
zrobić bezpiecznego papierosa?

191
00:11:48,040 --> 00:11:50,960
Prawdziwym problemem
jest palenie się tytoniu.

192
00:11:51,043 --> 00:11:52,962
Nikotyna uzależnia,

193
00:11:53,045 --> 00:11:55,965
ale to nie ona szkodzi.

194
00:11:56,048 --> 00:12:01,095
Naszym celem było stworzenie
zupełnie nowego doświadczenia dla ludzi,

195
00:12:01,178 --> 00:12:04,974
zachowując pozytywne aspekty palenia
takie jak rytuał,

196
00:12:05,057 --> 00:12:08,853
czyniąc je możliwie jak najzdrowszym
i akceptowalnym społecznie.

197
00:12:08,936 --> 00:12:11,564
Ludzie się tym zachwycali.

198
00:12:11,647 --> 00:12:14,567
A James wpadł na dobry trop

199
00:12:14,650 --> 00:12:16,193
i odnosił wielki sukces.

200
00:12:17,403 --> 00:12:20,114
Ale nadal u jego źródeł

201
00:12:20,197 --> 00:12:22,408
leżał poważny problem zdrowotny

202
00:12:22,491 --> 00:12:25,202
i chęć zapobiegania zachorowaniom na raka.

203
00:12:27,788 --> 00:12:32,251
Mam przyjemność
przedstawić tegorocznego mówcę,

204
00:12:32,334 --> 00:12:33,753
Steve’a Jobsa.

205
00:12:35,129 --> 00:12:38,132
Pamiętam, że cała klasa siedziała razem.

206
00:12:38,716 --> 00:12:43,345
Dla wielu z nas, projektantów,
Steve Jobs był inspiracją.

207
00:12:43,429 --> 00:12:46,182
Był niemal jak gwiazda rocka.

208
00:12:46,974 --> 00:12:49,143
Bądźcie głodni i głupi.

209
00:12:49,935 --> 00:12:52,396
Tego zawsze sobie życzyłem.

210
00:12:52,480 --> 00:12:55,816
Każdy z nas był głodny tego,
by zmieniać świat.

211
00:12:55,900 --> 00:12:59,487
Teraz gdy kończycie studia,
tego wam życzę.

212
00:13:00,154 --> 00:13:02,239
Bądźcie głodni i głupi.

213
00:13:02,740 --> 00:13:04,658
Te dwie rzeczy idą w parze.

214
00:13:04,742 --> 00:13:08,537
Bycie głupim
oznacza brak strachu przed ryzykiem.

215
00:13:08,621 --> 00:13:11,248
Spróbuj i zrób to. Nie wahaj się.

216
00:13:11,332 --> 00:13:12,792
Dziękuję.

217
00:13:13,918 --> 00:13:16,045
To był jeden z głównych problemów,

218
00:13:16,128 --> 00:13:18,881
które ten program próbował rozwiązać.

219
00:13:18,964 --> 00:13:22,343
Wszyscy wiedzą,
że pomysł Jamesa i Adama jest świetny.

220
00:13:22,426 --> 00:13:25,262
Ich prototyp jest niezwykły.

221
00:13:25,346 --> 00:13:26,180
Każdy to wie.

222
00:13:26,764 --> 00:13:27,848
I co teraz?

223
00:13:28,849 --> 00:13:33,020
PREZENTACJA

224
00:13:33,771 --> 00:13:35,231
Po skończeniu studiów

225
00:13:35,314 --> 00:13:38,192
postanowili dalej pracować
nad swoim pomysłem

226
00:13:38,275 --> 00:13:40,027
i założyć firmę.

227
00:13:40,110 --> 00:13:43,447
Ale James i Adam
podchodzili do problemu jako słabsi

228
00:13:43,948 --> 00:13:45,908
i nie odnieśli sukcesu.

229
00:13:45,991 --> 00:13:48,536
Wiele firm nie było zainteresowanych.

230
00:13:48,619 --> 00:13:53,040
Zasady inwestorów zabraniały
angażowania się w to, co niemoralne.

231
00:13:54,083 --> 00:13:57,545
Z powodu tych zakazów i tego,
co uważa się za niemoralne,

232
00:13:57,628 --> 00:14:00,256
na przykład marihuana, alkohol czy tytoń,

233
00:14:00,339 --> 00:14:03,425
około 50 firm
w ogóle nie było zainteresowanych.

234
00:14:04,093 --> 00:14:07,638
James i Adam zrozumieli,
że lepiej może im pójść

235
00:14:07,721 --> 00:14:12,893
z inwestorami prywatnymi,
bo nie obowiązywały ich te same zasady.

236
00:14:14,103 --> 00:14:17,189
Inwestowanie w startupy własnych pieniędzy

237
00:14:17,273 --> 00:14:19,275
to domena aniołów biznesu.

238
00:14:19,358 --> 00:14:21,902
Szukają oni firmy,

239
00:14:21,986 --> 00:14:24,905
która na pewnym poziomie zmieni świat.

240
00:14:24,989 --> 00:14:26,824
Nieczęsto się to zdarza.

241
00:14:27,783 --> 00:14:31,787
James i Adam przyszli do mnie,
żeby zaprezentować swój pomysł,

242
00:14:31,871 --> 00:14:33,789
który nazwali „Ploom”.

243
00:14:33,873 --> 00:14:36,959
Wyglądali na bardzo bystrych
i pełnych pasji,

244
00:14:37,042 --> 00:14:39,712
a ich projekt był bardzo zaawansowany.

245
00:14:39,795 --> 00:14:44,091
Nie było wtedy dowodów,
że podgrzewanie tytoniu

246
00:14:44,174 --> 00:14:45,885
jest zdrowsze niż spalanie,

247
00:14:45,968 --> 00:14:47,803
ale skoro nie paliłeś,

248
00:14:47,887 --> 00:14:51,307
panowało ogólne nastawienie,
że to bezpieczniejsze.

249
00:14:52,057 --> 00:14:55,686
Pomysł miał potencjał,
by ratować ludziom życie.

250
00:14:57,605 --> 00:15:02,067
Moja matka całe życie paliła
i zmarła na raka płuc.

251
00:15:02,693 --> 00:15:05,988
Pomyślałem o niej i uznałem,
że to byłby dar niebios,

252
00:15:06,071 --> 00:15:08,073
gdyby mogła tego używać

253
00:15:08,908 --> 00:15:10,993
i dzięki temu żyć dłużej.

254
00:15:12,202 --> 00:15:13,203
No i…

255
00:15:14,914 --> 00:15:16,665
postanowiłem zainwestować.

256
00:15:17,082 --> 00:15:18,375
CZŁONEK ZARZĄDU

257
00:15:18,959 --> 00:15:22,004
Riaz Valani był
jednym z pierwszych inwestorów.

258
00:15:22,087 --> 00:15:25,382
Był rzeczowym i bardzo silnym człowiekiem.

259
00:15:25,466 --> 00:15:29,136
Wiedzieliśmy, że musimy jakoś
uzasadnić korzyści zdrowotne

260
00:15:29,219 --> 00:15:31,347
i musi to wyjść od zawodowca.

261
00:15:32,973 --> 00:15:35,851
Zadzwonili i powiedzieli,
że mają świetny pomysł,

262
00:15:35,935 --> 00:15:39,229
który zrewolucjonizuje tytoń
i ocali ludzkie życie.

263
00:15:39,313 --> 00:15:40,856
Chcieli się spotkać.

264
00:15:41,774 --> 00:15:46,278
Pomysł polegał na podgrzewaniu tytoniu
zamiast jego podpalania.

265
00:15:46,362 --> 00:15:49,531
Odparłem, że to ciekawe.

266
00:15:49,615 --> 00:15:51,408
Jeśli unikniesz spalenia,

267
00:15:51,492 --> 00:15:54,954
zapewne mieszanka będzie mniej toksyczna.

268
00:15:55,829 --> 00:15:57,498
Ale potrzebne były dowody.

269
00:15:57,581 --> 00:16:01,543
Musieliśmy wiedzieć,
jaki jest faktyczny efekt.

270
00:16:02,711 --> 00:16:05,506
Idea szybkiego działania
i przełamywania barier

271
00:16:05,589 --> 00:16:08,550
w kontekście
zdrowia publicznego jest głupia.

272
00:16:08,634 --> 00:16:12,096
Chcemy dokonać jak najszybszych postępów,

273
00:16:12,179 --> 00:16:15,224
ale gdy chodzi o rzeczy,
które wpływają na zdrowie,

274
00:16:15,307 --> 00:16:16,976
trzeba uważać.

275
00:16:19,103 --> 00:16:21,939
Ploom zaczął przypominać prawdziwą firmę.

276
00:16:22,773 --> 00:16:25,734
Inwestorzy byli nie tylko
źródłem finansowania.

277
00:16:25,818 --> 00:16:28,946
Pomagali też w rozwijaniu biznesu.

278
00:16:29,613 --> 00:16:32,616
Mam zasadę,
że jeśli wydajesz na marketing mniej

279
00:16:32,700 --> 00:16:35,202
niż na inżynierię,
to pójdzie ona na marne.

280
00:16:35,285 --> 00:16:36,704
Sprowadziliśmy Kurta.

281
00:16:37,496 --> 00:16:42,167
Marketing poznałem,
gdy zacząłem pracę w Red Bullu.

282
00:16:43,377 --> 00:16:47,506
Mają unikalną filozofię,
jak ich produkty mają trafiać na rynek.

283
00:16:48,340 --> 00:16:50,843
Zamiast zasypywać wszystkich reklamami,

284
00:16:50,926 --> 00:16:53,470
licząc, że zadziałają,
postąpili odwrotnie.

285
00:16:53,554 --> 00:16:58,392
Chodziło o to, by pozwolić ludziom
odkryć produkt w fajny sposób.

286
00:16:59,685 --> 00:17:03,105
Pewnego dnia
zobaczyłem wiadomość od Adama.

287
00:17:03,188 --> 00:17:06,275
Napisał, że on i jego partner

288
00:17:06,358 --> 00:17:08,485
skończyli naukę na Stanfordzie,

289
00:17:08,569 --> 00:17:11,280
co sprawiało, że był wiarygodny.

290
00:17:12,614 --> 00:17:16,994
Czasem człowiek opróżnia kieszenie,
siadając przy stole.

291
00:17:17,077 --> 00:17:21,123
Tak właśnie zrobiłem,
a miałem w niej paczkę papierosów.

292
00:17:21,206 --> 00:17:24,710
James i Adam spojrzeli na nią,
potem na siebie.

293
00:17:24,793 --> 00:17:26,587
Mieli ciekawe miny.

294
00:17:26,670 --> 00:17:30,966
Chyba do głowy przyszła im myśl,
że jako palacz zrozumiem.

295
00:17:32,176 --> 00:17:34,511
Papierosy są moim problemem.

296
00:17:34,595 --> 00:17:38,140
Lubię relaksować się przy papierosku,

297
00:17:38,223 --> 00:17:40,100
ale statystyki są jednoznaczne.

298
00:17:40,184 --> 00:17:43,562
Bardzo możliwe,
że palenie doprowadzi cię do śmierci.

299
00:17:44,605 --> 00:17:48,942
Pamiętam, że mówili mi to,
co słyszałem setki razy.

300
00:17:49,026 --> 00:17:52,279
„Palenie to rytuał,
a nie tylko dostarczanie nikotyny.

301
00:17:52,362 --> 00:17:55,240
Jak zachować rytuał
i wyeliminować szkody?”

302
00:17:55,324 --> 00:17:59,453
To do mnie przemówiło,
bo byłem palaczem w rozterce,

303
00:17:59,536 --> 00:18:03,499
który lubi rytuał, ale nie znosi
całej reszty związanej z paleniem.

304
00:18:03,582 --> 00:18:07,044
Jeśli mogą to dla mnie zrobić,
to może być wspaniała firma

305
00:18:07,127 --> 00:18:09,088
i zapewne świetny biznes.

306
00:18:10,798 --> 00:18:12,216
Spotkanie się udało.

307
00:18:12,299 --> 00:18:13,509
Dostałem pracę,

308
00:18:13,592 --> 00:18:16,804
ale powiedziałem dość stanowczo,

309
00:18:16,887 --> 00:18:20,432
że handel z gigantami tytoniowymi odpada.

310
00:18:21,892 --> 00:18:25,145
Uważałem ich za wrogów.
Latami zabijali ludzi,

311
00:18:25,229 --> 00:18:27,689
kłamali na temat swojego produktu,

312
00:18:27,773 --> 00:18:32,111
bo dobrze wiedzieli,
jak silnie jest uzależniający.

313
00:18:33,362 --> 00:18:36,573
Nie chciałem być łączony z tymi firmami.

314
00:18:38,325 --> 00:18:40,828
Gdy James i Adam
zaczęli pracę nad Ploomem,

315
00:18:40,911 --> 00:18:43,997
w USA paliło około 37 milionów ludzi.

316
00:18:45,791 --> 00:18:52,214
Wielu spisuje palaczy na straty,
uważając, że dokonali złych wyborów.

317
00:18:53,173 --> 00:18:56,927
Prawda jest taka,
że przytłaczająca większość z nich

318
00:18:57,010 --> 00:19:00,305
zaczęła palić tytoń jako nastolatkowie.

319
00:19:00,389 --> 00:19:05,644
Producenci papierosów wiedzą,
że jeśli uzależnią nastolatka od nikotyny,

320
00:19:05,727 --> 00:19:08,689
może z nimi zostać na całe życie.

321
00:19:08,772 --> 00:19:12,109
Miałam 19 lat.

322
00:19:12,192 --> 00:19:14,820
Trawka odpadała, więc paliłam papierosy.

323
00:19:14,903 --> 00:19:18,157
Typowy brak logiki u dziewiętnastolatki.

324
00:19:19,032 --> 00:19:22,369
W Święto Dziękczynienia namówił mnie brat.

325
00:19:22,452 --> 00:19:26,623
„Tylko jednego.
Nie ma nic lepszego po takiej kolacji”.

326
00:19:26,707 --> 00:19:30,252
I tyle wystarczyło.

327
00:19:30,836 --> 00:19:35,757
Pamiętam, że tata zawsze pilnował,
żeby mama miała papierosy.

328
00:19:35,841 --> 00:19:37,509
To był małżeński obowiązek.

329
00:19:38,218 --> 00:19:40,762
Zapytałem ją, czy może rzucić palenie.

330
00:19:41,388 --> 00:19:43,932
Co za ironia, że sam zostałem palaczem.

331
00:19:45,934 --> 00:19:48,437
Nikotyna pomaga mi się skupić.

332
00:19:48,520 --> 00:19:51,565
Gdy jestem pobudzona,
pomaga mi się opanować.

333
00:19:52,524 --> 00:19:54,610
Gdy jestem zmęczona, daje mi kopa.

334
00:19:54,693 --> 00:19:57,029
To coś wyjątkowego.

335
00:19:58,447 --> 00:19:59,656
Lubiłem palić.

336
00:20:00,991 --> 00:20:05,329
Lubiłem samo wypuszczanie dymu
i oglądanie, jak znika.

337
00:20:06,997 --> 00:20:08,790
Działało to odprężająco.

338
00:20:09,541 --> 00:20:12,711
Chciałam rzucić palenie
i długo próbowałam.

339
00:20:12,794 --> 00:20:14,296
Źle się z tym czułam.

340
00:20:17,716 --> 00:20:20,302
Tata palił całe życie.

341
00:20:21,595 --> 00:20:25,349
Był zawiedziony, że palę,
ale potem dzieliliśmy się papierosami.

342
00:20:26,975 --> 00:20:28,435
Zachorował na raka.

343
00:20:29,394 --> 00:20:34,775
Pamiętam, że gdy był chory,

344
00:20:34,858 --> 00:20:38,862
wstydziłam się, że cały czas palę.

345
00:20:39,363 --> 00:20:42,950
Ale tak radziłam sobie ze stresem.

346
00:20:44,618 --> 00:20:51,250
Gdy po jego śmierci zapalałam papierosa,
czułam, że przynoszę mu hańbę.

347
00:20:52,668 --> 00:20:57,965
Zdecydowana większość palących
chce to rzucić i próbowali wiele razy.

348
00:20:58,048 --> 00:21:00,008
Ale ci, którzy nie palili,

349
00:21:00,092 --> 00:21:03,136
nie rozumieją, że nie jest to łatwe.

350
00:21:04,179 --> 00:21:07,349
Nikotyna może uzależniać
jak heroina czy kokaina.

351
00:21:07,432 --> 00:21:12,688
Może sprawić, że bez kolejnej dawki
nie będziesz czuł się normalnie.

352
00:21:13,438 --> 00:21:15,899
Plastry nikotynowe były najgorsze.

353
00:21:15,983 --> 00:21:18,360
Miałam koszmary. To nie działało.

354
00:21:18,443 --> 00:21:23,240
Próbowałem gum, rzucić z dnia na dzień,
próbowałem książek, a nawet hipnozy.

355
00:21:23,949 --> 00:21:27,327
Nieważne,
jak się starałem, nic nie działało.

356
00:21:28,161 --> 00:21:29,913
Chciałem z tym zerwać,

357
00:21:29,997 --> 00:21:33,875
ale zamienniki na mnie nie działały.

358
00:21:33,959 --> 00:21:35,711
To nie było to samo,

359
00:21:35,794 --> 00:21:38,213
bo nie mogłem robić tego ani tego.

360
00:21:39,214 --> 00:21:41,008
Jeśli nie mogłeś rzucić

361
00:21:41,091 --> 00:21:44,886
dzięki gumom, plastrom,
pastylkom czy robiąc to gwałtownie,

362
00:21:44,970 --> 00:21:47,222
byłeś skazany na dalsze palenie.

363
00:21:50,976 --> 00:21:54,354
Dla mnie
i milionów palaczy na całym świecie

364
00:21:54,438 --> 00:21:56,398
to wyrok śmierci.

365
00:21:57,607 --> 00:22:01,111
PIEPRZYĆ GIGANTÓW TYTONIOWYCH

366
00:22:01,778 --> 00:22:03,405
Gdy zakładaliśmy Plooma,

367
00:22:03,488 --> 00:22:06,575
robiliśmy coś, co mogło zmienić świat.

368
00:22:06,658 --> 00:22:11,330
Gdybym wszedł w koszulce z napisem
„Pieprzyć gigantów tytoniowych”,

369
00:22:11,413 --> 00:22:15,542
ludziom by się to spodobało.
Adamowi i Jamesowi też.

370
00:22:15,625 --> 00:22:19,296
Miałem parę pomysłów,
od czego zacząć projekt,

371
00:22:19,379 --> 00:22:23,008
a dokładnie od brandingu
i tego typu rzeczy,

372
00:22:23,091 --> 00:22:25,886
ale nie mieli jeszcze
działającego prototypu.

373
00:22:26,887 --> 00:22:31,266
Ich zdaniem miał być gotowy
po sześciu miesiącach.

374
00:22:31,933 --> 00:22:36,104
Było jasne, że aby produkt był gotowy,
trzeba pokonać więcej przeszkód,

375
00:22:36,188 --> 00:22:37,564
niż przewidywano.

376
00:22:38,065 --> 00:22:40,734
Mieliśmy mnóstwo problemów.

377
00:22:40,817 --> 00:22:44,029
Gdy zaciągnąłem się,
używając wczesnego prototypu,

378
00:22:44,112 --> 00:22:46,406
ten nagle wybuchnął.

379
00:22:46,490 --> 00:22:50,494
Wystrzelił pręt w sufit.

380
00:22:50,577 --> 00:22:53,997
Przerażona mina Jamesa mówiła wszystko.

381
00:22:54,081 --> 00:22:57,417
Mogłem tym oberwać w głowę.

382
00:22:59,252 --> 00:23:02,756
Riaz był największym inwestorem,

383
00:23:02,839 --> 00:23:06,134
a James i Adam
robili wszystko, co im kazał.

384
00:23:06,218 --> 00:23:09,805
Riaz uparł się,
że trzeba to zrobić szybko.

385
00:23:09,888 --> 00:23:12,641
„Kończą się pieniądze,
a potrzebujemy więcej.

386
00:23:12,724 --> 00:23:15,769
Nie dostaniemy ich
bez działającego produktu”.

387
00:23:15,852 --> 00:23:17,562
Kończył im się czas,

388
00:23:17,646 --> 00:23:20,148
bo na rynku pojawiały się
inne e-papierosy.

389
00:23:20,232 --> 00:23:23,151
On nie pali obok mnie.

390
00:23:23,235 --> 00:23:24,736
Czym jest NJOY?

391
00:23:24,820 --> 00:23:26,738
To elektroniczny papieros.

392
00:23:26,822 --> 00:23:30,909
NJOY była pierwszą firmą,
o której się dowiedzieliśmy.

393
00:23:30,992 --> 00:23:32,619
Byli przeciwnikami Plooma.

394
00:23:33,453 --> 00:23:37,249
Ponieważ korzystaliśmy
z urządzeń konkurencji,

395
00:23:37,332 --> 00:23:40,460
które mają kształt
prefabrykowanych papierosów,

396
00:23:40,544 --> 00:23:45,507
pytanie brzmiało: „Czemu to robią,
skoro chcą pomóc je rzucić?”.

397
00:23:46,842 --> 00:23:51,888
W końcu zobaczyliśmy coś,
co ludzie zaczęli nazywać e-papierosami.

398
00:23:51,972 --> 00:23:54,641
Były bardzo skomplikowane.

399
00:23:54,724 --> 00:23:58,103
Musiały mieć cewki, baterie,

400
00:23:58,186 --> 00:24:04,484
zbiornik do wlewania liquidu
o wybranym smaku i mocy.

401
00:24:05,110 --> 00:24:07,237
Branża szybko się rozwijała,

402
00:24:07,320 --> 00:24:10,282
bo nie było przepisów
dotyczących waporyzatorów.

403
00:24:10,365 --> 00:24:12,117
To była nowa kategoria.

404
00:24:12,200 --> 00:24:14,744
FDA nie mogła ich uregulować,

405
00:24:14,828 --> 00:24:19,374
więc nikt nie sprawdzał produktów,
nie było ograniczeń wiekowych.

406
00:24:20,000 --> 00:24:21,418
To był Dziki Zachód.

407
00:24:22,252 --> 00:24:24,713
Ale Ploom było innym urządzeniem.

408
00:24:25,213 --> 00:24:27,632
Adam i James zastanawiali się,

409
00:24:27,716 --> 00:24:31,303
jak będzie leżał w dłoni
i jak będziesz go trzymać?

410
00:24:31,386 --> 00:24:33,430
Był bardzo przemyślany.

411
00:24:36,975 --> 00:24:39,853
Próbowaliśmy stworzyć nowy paradygmat.

412
00:24:39,936 --> 00:24:45,609
Coś, co nie wygląda jak papieros
i smakuje inaczej. Po prostu jest inne.

413
00:24:45,692 --> 00:24:50,155
James i Adam weszli na rynek
z produktem o nazwie Model One.

414
00:24:50,238 --> 00:24:53,241
Zadebiutował w 2010 roku
i był potwierdzeniem,

415
00:24:53,325 --> 00:24:57,537
że Adam i James z powodzeniem
urzeczywistnili swoją wizję.

416
00:24:57,621 --> 00:25:00,248
To Ploom Model One,

417
00:25:00,332 --> 00:25:02,542
który otwiera się, wyjmując ustnik

418
00:25:02,626 --> 00:25:06,171
i wkładając
specjalnie zaprojektowaną kapsułę.

419
00:25:06,254 --> 00:25:07,881
Zakładamy ustnik,

420
00:25:08,381 --> 00:25:11,051
wciskamy przycisk, przy uruchomieniu klika

421
00:25:11,134 --> 00:25:13,803
i zapala się na 10 do 20 sekund.

422
00:25:13,887 --> 00:25:17,265
Przygotowania do premiery Model One

423
00:25:17,349 --> 00:25:19,809
były ekscytującym okresem.

424
00:25:19,893 --> 00:25:24,022
Pamiętam,
że bawiliśmy się kampanią reklamową,

425
00:25:24,105 --> 00:25:28,151
a jedno z jej haseł brzmiało:
„Mały, ciemny i przystojny”.

426
00:25:28,235 --> 00:25:29,277
To było to.

427
00:25:29,361 --> 00:25:33,782
Wrzuciłem to na forum o e-papierosach
i zapanowało szaleństwo.

428
00:25:33,865 --> 00:25:35,450
To było coś niespotykanego.

429
00:25:35,534 --> 00:25:37,327
Dostaliśmy wiele wiadomości,

430
00:25:37,410 --> 00:25:39,829
liczba rezerwacji poszybowała w górę,

431
00:25:39,913 --> 00:25:43,208
a ja czułem, że to się naprawdę dzieje.

432
00:25:43,291 --> 00:25:45,418
To może być przyszłość palenia.

433
00:25:46,962 --> 00:25:51,925
Rozglądałem się za ambasadorami marki,
którzy promowaliby produkt.

434
00:25:52,008 --> 00:25:56,763
Poznałam Kurta
i zaproszono mnie do siedziby Plooma.

435
00:25:56,846 --> 00:25:59,266
Położyli przede mną produkt

436
00:25:59,349 --> 00:26:01,226
i zapytali, co o nim myślę.

437
00:26:01,309 --> 00:26:03,812
Odparłam, że jest fajny.

438
00:26:04,604 --> 00:26:10,318
Ale jest zasilany butanem,
więc potrzebny był mały pojemnik z gazem.

439
00:26:10,402 --> 00:26:13,697
Do tego kapsułka z tytoniem.

440
00:26:13,780 --> 00:26:18,868
Uzupełniałeś gaz,
wrzucałeś kapsułkę, skręcałeś i gotowe.

441
00:26:19,452 --> 00:26:22,914
Chcieli, żeby było to nowoczesne,
społeczne doświadczenie,

442
00:26:22,998 --> 00:26:25,417
co uważałam za niesamowite.

443
00:26:26,376 --> 00:26:31,881
Jako kierowniczka do spraw marketingu
miałam przedstawić produkt światu

444
00:26:31,965 --> 00:26:34,217
i zebrać jak najwięcej informacji

445
00:26:34,301 --> 00:26:36,678
od jego użytkowników, żeby go ulepszyć.

446
00:26:38,305 --> 00:26:42,142
W tamtym okresie
przeprowadzaliśmy dużo więcej testów,

447
00:26:42,225 --> 00:26:45,770
zapraszaliśmy ludzi do biura
na towarzyskie eventy,

448
00:26:45,854 --> 00:26:48,481
zabieraliśmy produkt tu i tam.

449
00:26:48,565 --> 00:26:52,694
Na początku mieliśmy jeden czy dwa.
Teraz każdy miał parę urządzeń.

450
00:26:52,777 --> 00:26:56,197
Kapsułki powstawały na zapleczu
i były tam magazynowane

451
00:26:56,281 --> 00:26:59,743
w nadziei na lawinę zamówień.

452
00:27:00,660 --> 00:27:05,040
Kiedy przyszedł czas
na wstępne degustacje i marketing,

453
00:27:05,123 --> 00:27:08,335
pracowałem cały dzień
i czasem wychodziłem o północy,

454
00:27:08,418 --> 00:27:10,128
po czym wracałem o 8.00.

455
00:27:10,712 --> 00:27:14,257
Nie wiedzieliśmy, gdzie się sprawdzi.
Próbowaliśmy wszędzie.

456
00:27:14,341 --> 00:27:17,344
W kinach, kawiarniach,

457
00:27:17,427 --> 00:27:20,347
butikach, na imprezach i w klubach.

458
00:27:20,430 --> 00:27:24,225
Kluby były najgorsze,
bo było głośno i wszyscy byli pijani.

459
00:27:24,309 --> 00:27:26,728
Wszędzie widać było Ploomy.

460
00:27:27,312 --> 00:27:31,399
Ale ustawialiśmy się z tyłu
i czekaliśmy, aż ludzie do nas przyjdą.

461
00:27:31,483 --> 00:27:33,109
Pytaliśmy, co myślą.

462
00:27:33,777 --> 00:27:35,862
Na początku pytano nas,

463
00:27:35,945 --> 00:27:38,073
kiedy pojawi się więcej smaków.

464
00:27:38,156 --> 00:27:40,700
Była mięta, czekolada,

465
00:27:40,784 --> 00:27:44,537
jagoda, koniak miodowy, brzoskwinia…

466
00:27:44,621 --> 00:27:48,208
Ludzie pytali nas konkretnie o te smaki.

467
00:27:48,708 --> 00:27:51,544
Nie chodziło o dostarczenie nikotyny,

468
00:27:51,628 --> 00:27:55,090
ale o doświadczenie,
dlatego interesowały ich smaki.

469
00:27:55,173 --> 00:27:59,511
Smaki były ważne,
żeby odciągnąć palaczy od palenia,

470
00:27:59,594 --> 00:28:01,012
dając im różne opcje.

471
00:28:01,596 --> 00:28:05,558
Ale palacze, którzy spróbowali Plooma,

472
00:28:05,642 --> 00:28:09,938
stwierdzili, że choć fajny,
nie daje takiego kopa

473
00:28:10,021 --> 00:28:12,524
jak po zaciągnięciu się papierosem.

474
00:28:13,650 --> 00:28:18,863
Urządzenie miało problem
z dostarczeniem nikotyny.

475
00:28:18,947 --> 00:28:20,573
U mnie się nie sprawdziło.

476
00:28:20,657 --> 00:28:25,453
Skleiłem dwa ze sobą,
czasem ku niezadowoleniu Jamesa,

477
00:28:25,537 --> 00:28:29,791
bo oznaczało to,
że jego produkt nie działa.

478
00:28:32,085 --> 00:28:35,964
Osoba paląca paczkę dziennie,

479
00:28:36,047 --> 00:28:40,301
choć zaciekawiona,
wracała do zwykłych papierosów.

480
00:28:40,385 --> 00:28:44,973
Kurt, Adam i James
nieustannie próbowali nim operować.

481
00:28:45,056 --> 00:28:47,767
Zmienić konstrukcję formuły,

482
00:28:47,851 --> 00:28:50,854
żeby była bardziej turbodoładowana.

483
00:28:51,896 --> 00:28:55,233
Często inżynierowie wiedzą
tak wiele o produkcie,

484
00:28:55,817 --> 00:28:58,611
że nie rozumieją jego problemów.

485
00:28:58,695 --> 00:29:01,781
A w początkowej fazie
Ploom miał ich wiele.

486
00:29:03,366 --> 00:29:05,910
Pierwszym było to, że zasilał go butan,

487
00:29:05,994 --> 00:29:09,497
a nikt nie nosi ze sobą
wielkiej butli z gazem.

488
00:29:10,582 --> 00:29:13,293
Ponieważ był w nim element grzejny,

489
00:29:13,376 --> 00:29:16,755
istniało niebezpieczeństwo
poparzenia palców,

490
00:29:16,838 --> 00:29:19,924
a nawet ust, jeśli mocno się zaciągnąłeś.

491
00:29:20,008 --> 00:29:22,093
To nie tak, że każdy był gorący,

492
00:29:22,177 --> 00:29:26,014
ale 1 na 50 potrafił kogoś poparzyć.

493
00:29:26,097 --> 00:29:31,186
Przy takiej wydajności
produkt nie nadaje się do użytku.

494
00:29:32,270 --> 00:29:33,646
To nie było imponujące.

495
00:29:34,272 --> 00:29:38,818
Gdybyś się bardzo postarał,
mógłbyś zdobyć niewielki udział w rynku,

496
00:29:38,902 --> 00:29:40,653
ale nie zmieniłoby to świata.

497
00:29:41,863 --> 00:29:43,948
Odwiedziłem sklepy dla palaczy

498
00:29:44,032 --> 00:29:47,202
i dostałem wiele negatywnych opinii.

499
00:29:47,285 --> 00:29:51,581
W końcu Adam udał się tam ze mną.

500
00:29:51,664 --> 00:29:55,585
Pojechaliśmy do sześciu sklepów
i pamiętam szczególnie ten jeden,

501
00:29:55,668 --> 00:29:58,505
gdy w końcu
Adam naprawdę zrozumiał, o co chodzi.

502
00:29:59,214 --> 00:30:03,718
Zamiast robić cały pokaz dla właściciela,
położyłem produkt na stole.

503
00:30:03,802 --> 00:30:08,014
Najpierw spróbował
uzupełnić butan, który się rozlał.

504
00:30:08,097 --> 00:30:09,724
Kliknął, żeby go uruchomić,

505
00:30:09,808 --> 00:30:13,144
ale palec trafił w złe miejsce
i został porażony.

506
00:30:13,645 --> 00:30:16,481
Gdy w końcu włożył kapsułkę,

507
00:30:16,564 --> 00:30:19,192
górna część wyskoczyła
i poparzyła go w usta.

508
00:30:19,275 --> 00:30:23,071
To było apogeum wszystkiego,
co mogło pójść źle

509
00:30:23,154 --> 00:30:25,490
i poszło, a Adam mógł tego doświadczyć.

510
00:30:25,573 --> 00:30:29,744
Po wyjściu Adam doszedł do wniosku,

511
00:30:29,828 --> 00:30:32,205
że ten produkt nie działa.

512
00:30:32,789 --> 00:30:38,002
Uznał, że trzeba go przeprojektować,
co potrwa rok, a może półtora.

513
00:30:38,086 --> 00:30:42,590
Byliśmy sfrustrowani
brakiem widocznego postępu.

514
00:30:43,341 --> 00:30:45,426
Trzeba było wziąć odpowiedzialność.

515
00:30:45,927 --> 00:30:49,764
James objął stanowisko
dyrektora generalnego, a Adam się wycofał.

516
00:30:49,848 --> 00:30:53,184
To był punkt krytyczny dla nowej firmy.

517
00:30:53,268 --> 00:30:57,647
Ploomowi kończyły się środki
i próbował zdobyć dodatkowe fundusze.

518
00:30:57,730 --> 00:31:00,483
Pomyślałem: „To pewnie koniec. Szkoda”.

519
00:31:01,067 --> 00:31:05,613
WYJŚCIE Z SYTUACJI

520
00:31:05,697 --> 00:31:10,618
James szukał jakiegokolwiek inwestora,
który pomógłby odnieść Ploomowi sukces.

521
00:31:10,702 --> 00:31:14,664
Japan Tobacco International
chciało zainwestować w Plooma

522
00:31:14,747 --> 00:31:15,832
dziesięć milionów.

523
00:31:17,000 --> 00:31:20,628
JTI był wielkim japońskim koncernem
produkującym papierosy.

524
00:31:21,546 --> 00:31:22,714
Byliśmy rozdarci.

525
00:31:23,214 --> 00:31:29,095
Giganci tytoniowi od 100 lat
zabijają ludzi i ich okłamują,

526
00:31:29,178 --> 00:31:31,890
a teraz proponują znaczącą inwestycję.

527
00:31:32,515 --> 00:31:34,559
To była trudna sytuacja.

528
00:31:35,268 --> 00:31:38,730
Ale bez tych pieniędzy
nie udałoby się nam.

529
00:31:39,647 --> 00:31:42,525
Nasza misja była bardzo ważna.

530
00:31:43,026 --> 00:31:45,486
Nie możemy jej porzucić.

531
00:31:46,112 --> 00:31:48,865
Celem firmy było
ocalenie miliarda istnień.

532
00:31:49,365 --> 00:31:52,785
James i Adam powiedzieli,
że ze wszystkich koncernów

533
00:31:52,869 --> 00:31:55,079
JTI jest najbardziej postępowe

534
00:31:55,163 --> 00:31:58,082
i najbardziej otwarte.

535
00:31:58,166 --> 00:32:01,794
Mogliśmy zwiększyć
dystrybucję produktu ratującego życie.

536
00:32:02,462 --> 00:32:05,089
Trochę złagodziłem swoje stanowisko.

537
00:32:05,965 --> 00:32:11,763
Jeśli współpraca z gigantami
ma pomóc w realizacji naszej misji,

538
00:32:12,305 --> 00:32:14,390
może nie jest to najgorsze wyjście.

539
00:32:16,100 --> 00:32:18,269
JTI pozwoliło im się rozwinąć,

540
00:32:18,353 --> 00:32:20,980
dając środki na stworzenie
własnego placu zabaw.

541
00:32:21,064 --> 00:32:22,440
Jak to wygląda?

542
00:32:26,027 --> 00:32:27,862
Po niewypale, jakim był Ploom,

543
00:32:27,946 --> 00:32:30,949
Adam i James
musieli stworzyć coś lepszego.

544
00:32:31,032 --> 00:32:33,493
A dziesięć milionów od JTI

545
00:32:33,576 --> 00:32:37,205
pozwoliło im wrócić
do wczesnej fazy planowania.

546
00:32:38,498 --> 00:32:41,459
Dzięki tym pieniądzom wykonali zwrot.

547
00:32:41,542 --> 00:32:46,172
Nie wydali nowej,
ulepszonej wersji Plooma,

548
00:32:46,255 --> 00:32:48,257
a coś, co nazwali PAX.

549
00:32:51,970 --> 00:32:56,766
PAX był waporyzatorem indukcyjnym
na „liściasty” tytoń.

550
00:32:58,184 --> 00:32:59,310
To PAX.

551
00:33:00,603 --> 00:33:02,480
Szczypta tytoniu.

552
00:33:02,563 --> 00:33:07,777
Naprawdę możesz uwolnić
doskonałość tytoniu.

553
00:33:07,860 --> 00:33:08,861
Całkiem fajne.

554
00:33:13,700 --> 00:33:16,911
PAX miał tworzyć parę z liści tytoniu,

555
00:33:16,995 --> 00:33:21,624
ale zyskał popularność
wśród palaczy marihuany.

556
00:33:22,208 --> 00:33:26,379
W tamtym okresie konopie
stawały się coraz bardziej akceptowane.

557
00:33:26,462 --> 00:33:28,965
Choć w wielu miejscach
nie było to legalne,

558
00:33:29,048 --> 00:33:30,800
wydawało się to dobrą okazją.

559
00:33:30,883 --> 00:33:35,680
Przyjaciel podał mi waporyzator,
na którym widniał znaczek w kształcie X.

560
00:33:35,763 --> 00:33:37,140
Mówił, że to PAX.

561
00:33:37,223 --> 00:33:41,185
To zmieniło mój świat.

562
00:33:41,811 --> 00:33:44,772
Podjęłam decyzję,
że będę pracować dla tej firmy.

563
00:33:44,856 --> 00:33:46,649
Sposób palenia marihuany

564
00:33:46,733 --> 00:33:49,444
jest skomplikowany, zły i nieefektywny.

565
00:33:49,527 --> 00:33:52,238
A tu pojawia się PAX,
mówiąc: „Ułatwimy to”.

566
00:33:53,031 --> 00:33:56,325
Nagle woreczek z trawką stał się zbędny.

567
00:33:56,409 --> 00:33:59,537
Nie trzeba było
nosić zapałek ani zapalniczki.

568
00:33:59,620 --> 00:34:01,914
Wystarczyło trochę pary i gotowe.

569
00:34:02,582 --> 00:34:03,916
Fantastyczne.

570
00:34:04,000 --> 00:34:06,919
Produkt był cudowny.
Działał bardzo dobrze.

571
00:34:07,003 --> 00:34:09,630
Chciałeś się nim dzielić z przyjaciółmi.

572
00:34:09,714 --> 00:34:11,049
Miał funkcję gry.

573
00:34:11,132 --> 00:34:14,260
Potrząsałeś nim i przekazywałeś dalej.

574
00:34:14,343 --> 00:34:17,513
Coś jak gra w butelkę.
Zwycięzca musiał się zaciągnąć.

575
00:34:17,597 --> 00:34:22,435
Byliśmy bardzo ostrożni, wybierając,
kto ma reprezentować nasz produkt.

576
00:34:22,518 --> 00:34:26,189
Współpracujemy choćby
z The Weeknd czy Broad City,

577
00:34:26,272 --> 00:34:30,610
najbardziej popularnym serialem
dla palących trawkę w tamtym okresie.

578
00:34:30,693 --> 00:34:33,738
Był naprawdę fajny, przemyślany

579
00:34:33,821 --> 00:34:35,823
i szybko stał się popularny.

580
00:34:36,407 --> 00:34:40,244
PAX to było coś wielkiego.
Używali go wszędzie.

581
00:34:40,328 --> 00:34:41,871
ANONIMOWY SPECJALISTA BOK

582
00:34:42,455 --> 00:34:44,874
Na każdym koncercie widziałeś światełko.

583
00:34:45,625 --> 00:34:48,169
Mój znajomy był dystrybutorem PAX

584
00:34:48,252 --> 00:34:50,963
i sprzedawał wszystko, co dostawał.

585
00:34:51,047 --> 00:34:53,132
Sprzedawał się lepiej niż Ploom,

586
00:34:53,216 --> 00:34:56,552
więc ten drugi poszedł w odstawkę.

587
00:34:57,595 --> 00:35:01,641
JUUL

588
00:35:02,475 --> 00:35:04,727
PAX okazał się niebywałym sukcesem.

589
00:35:04,811 --> 00:35:08,022
Co niektórzy mogli powiedzieć:
„Dobrze się spisaliśmy.

590
00:35:08,606 --> 00:35:11,150
Odpocznijmy i nacieszmy się sukcesem”.

591
00:35:11,234 --> 00:35:13,820
Ale na rynku marihuany jest pewien pułap.

592
00:35:14,403 --> 00:35:17,698
Inwestorzy, którzy nas wsparli,

593
00:35:17,782 --> 00:35:23,871
gratulowali nam udanego produktu,
ale nie na to się pisali.

594
00:35:24,372 --> 00:35:27,041
Chcieli wielkiego projektu,

595
00:35:27,125 --> 00:35:28,960
który rozwiąże problem palenia.

596
00:35:29,043 --> 00:35:32,130
Projektu wartego 90 miliardów rocznie.

597
00:35:32,213 --> 00:35:34,257
Jednocześnie Adam i James

598
00:35:34,340 --> 00:35:38,511
nadal chcieli
stworzyć rewolucyjny produkt,

599
00:35:38,594 --> 00:35:41,264
który da rewolucyjne rezultaty.

600
00:35:41,347 --> 00:35:45,226
W tym przypadku uratuje miliony,
a może i miliard ludzi.

601
00:35:46,227 --> 00:35:50,606
Nadal mieli marzenie i pasję,
by rozwiązać problem zdrowotny,

602
00:35:50,690 --> 00:35:52,275
a PAX w to nie celował.

603
00:35:52,358 --> 00:35:55,653
Doprowadziło to do ewolucji w JUUL.

604
00:35:56,154 --> 00:35:59,115
W świecie technologii

605
00:35:59,198 --> 00:36:01,993
należy żerować na własnych pomysłach

606
00:36:02,076 --> 00:36:05,371
i od nowa analizować, jak coś działa.

607
00:36:05,454 --> 00:36:09,292
Spojrzeć na coś dobrego
i stwierdzić: „To mogłoby być lepsze”.

608
00:36:09,375 --> 00:36:14,630
Powiedzieliśmy, że stworzymy coś od zera.

609
00:36:14,714 --> 00:36:17,258
Tak właśnie staliśmy się Juulem.

610
00:36:17,341 --> 00:36:19,135
Gdy wrócili do projektowania,

611
00:36:19,218 --> 00:36:22,847
James skupił się
na projekcie nowego urządzenia,

612
00:36:22,930 --> 00:36:25,433
a Adam na nauce.

613
00:36:26,100 --> 00:36:29,395
Dla Jamesa
projekt zawsze był najważniejszy.

614
00:36:29,896 --> 00:36:32,481
„Niech widzą, że powstał w San Francisco”.

615
00:36:34,692 --> 00:36:36,652
Musieli zrobić dwie rzeczy.

616
00:36:36,736 --> 00:36:39,697
Zadbać, by był łatwy w użyciu.

617
00:36:39,780 --> 00:36:41,741
To był problem w tej branży.

618
00:36:41,824 --> 00:36:47,955
Duże, skomplikowane urządzenia,
trudne w użyciu, z których rezygnowano.

619
00:36:48,039 --> 00:36:51,000
Druga strona medalu to zadowolenie.

620
00:36:51,083 --> 00:36:53,669
Musiało zadowalać ludzi
od samego początku.

621
00:36:54,170 --> 00:36:57,757
James skupiał się na designie,
a Adam szukał sposobu,

622
00:36:57,840 --> 00:37:00,968
jak dostarczyć dość nikotyny,
by zadowolić palaczy.

623
00:37:01,052 --> 00:37:06,390
Czegoś brakowało w naszych produktach,
ale też w innych dostępnych ma rynku.

624
00:37:06,474 --> 00:37:11,187
Wapowałeś,
ale nie miałeś uczucia palenia papierosa.

625
00:37:11,270 --> 00:37:14,398
Dobrze o tym wiedziałem,
bo sam nadal paliłem.

626
00:37:15,149 --> 00:37:18,277
Wcześniejsze generacje
tak zwanych e-papierosów

627
00:37:18,361 --> 00:37:21,906
wykorzystywały
trudną do wdychania bazę nikotynową.

628
00:37:21,989 --> 00:37:23,407
Gryzła w gardło.

629
00:37:23,491 --> 00:37:27,703
Hamowała też zdolność
do podniesienia poziomu nikotyny,

630
00:37:27,787 --> 00:37:29,038
bo była zbyt gorzka.

631
00:37:29,956 --> 00:37:32,124
Adam szukał odpowiedzi na pytanie,

632
00:37:32,208 --> 00:37:36,420
jak produkt ma dostarczyć
taką samą ilość nikotyny, co papieros.

633
00:37:36,504 --> 00:37:40,466
Odpowiedź znalazł w badaniach
przemysłu papierosowego.

634
00:37:40,549 --> 00:37:43,302
Odkryli, że jeśli połączysz nikotynę

635
00:37:43,386 --> 00:37:47,223
ze słabym kwasem organicznym,
otrzymasz sól nikotynową,

636
00:37:47,306 --> 00:37:49,433
która ma dużo łagodniejszy smak.

637
00:37:49,517 --> 00:37:51,394
Nie pali tak w gardło.

638
00:37:51,936 --> 00:37:56,607
To przezwyciężyło
surowość tradycyjnego e-papierosa.

639
00:37:57,275 --> 00:37:59,318
To rodzaj chemicznej sztuczki,

640
00:37:59,402 --> 00:38:03,781
która pozwala pokonać
naturalne mechanizmy obronne organizmu.

641
00:38:03,864 --> 00:38:07,285
Sól jest delikatna i nie podrażnia gardła.

642
00:38:08,286 --> 00:38:10,121
Latem 2013 roku

643
00:38:10,204 --> 00:38:12,748
Adam sprowadził chemiczkę, Chenyue Xing,

644
00:38:12,832 --> 00:38:15,209
by pomogła
z problemem dotyczącym nikotyny.

645
00:38:15,293 --> 00:38:20,548
CHENYUE XING ZGODZIŁA SIĘ NA UDZIAŁ,
ALE ODMÓWIŁA WYSTĘPU PRZED KAMERĄ

646
00:38:20,631 --> 00:38:24,969
Pytanie brzmiało,
jaka jest odpowiednia receptura soli.

647
00:38:26,095 --> 00:38:28,848
Rozpoczęcie eksperymentów chemicznych

648
00:38:28,931 --> 00:38:31,892
pozwoliło na stopniowy rozwój.

649
00:38:31,976 --> 00:38:34,770
Adam i Chenyue wyszli
poza ramy pewnych zasad

650
00:38:34,854 --> 00:38:36,814
typowego laboratorium badawczego.

651
00:38:36,897 --> 00:38:41,319
Rekrutowali swoich współpracowników,
by testowali to, nad czym pracowali.

652
00:38:41,861 --> 00:38:47,825
Nazywano to „testem szumu”.
To termin używany przez palaczy

653
00:38:47,908 --> 00:38:52,747
do opisania, co czują,
gdy nikotyna uderza do głowy.

654
00:38:54,165 --> 00:38:58,210
Test był prosty.
Dziesięć zaciągnięć w dwie minuty.

655
00:38:58,878 --> 00:39:02,548
Po czwartym czy piątym
musiałem zacząć je spisywać,

656
00:39:02,631 --> 00:39:06,052
bo czułem taki odlot,
że nie wiedziałem, gdzie jestem.

657
00:39:06,552 --> 00:39:09,764
Wtedy wiedziałem,
że skończyłem na szóstym.

658
00:39:10,931 --> 00:39:14,977
Czegoś takiego
nie czułem od czasów liceum,

659
00:39:15,061 --> 00:39:17,688
gdy zapaliłem pierwszego papierosa.

660
00:39:18,272 --> 00:39:20,232
To było jak cios w twarz.

661
00:39:20,316 --> 00:39:23,110
Otworzyło nam oczy na to, co jest możliwe.

662
00:39:23,986 --> 00:39:26,864
Po spróbowaniu soli nikotynowych
byliśmy w szoku.

663
00:39:26,947 --> 00:39:28,616
Wiedzieliśmy, że to jest to.

664
00:39:29,241 --> 00:39:33,329
To naprawdę mogło zadowolić palacza.

665
00:39:35,498 --> 00:39:39,543
Adam odkrył tajny składnik,
który dawał skuteczność.

666
00:39:42,296 --> 00:39:43,381
Wszyscy wiedzieli.

667
00:39:44,173 --> 00:39:45,883
Udało się. Zrobiliśmy to.

668
00:39:47,802 --> 00:39:50,888
Na imprezie świątecznej w 2014 roku

669
00:39:50,971 --> 00:39:53,891
było nas nie więcej niż 25 osób.

670
00:39:53,974 --> 00:39:57,311
Stanęli przed nami i pokazali nam JUUL.

671
00:39:58,729 --> 00:40:02,983
EleganckI design,
bez ruchomych części, bez włącznika.

672
00:40:03,067 --> 00:40:05,903
Kształt kapsułki podpowiadał,
jak ją włożyć.

673
00:40:05,986 --> 00:40:08,656
Uznałem, że wszyscy pokochają tę prostotę.

674
00:40:09,240 --> 00:40:12,827
Każdy porównywał go z produktami Apple.

675
00:40:12,910 --> 00:40:15,871
„To jest jak iPod,
tyle że służy do wapowania”.

676
00:40:16,539 --> 00:40:19,417
Niektórym palaczom aż oczy się zaświeciły.

677
00:40:19,500 --> 00:40:21,877
„Znaleźliśmy to. Jest świetny”.

678
00:40:21,961 --> 00:40:25,923
Po pierwszych zaciągnięciach
wiedziałem, że to coś istotnego,

679
00:40:26,006 --> 00:40:29,343
bo dostarczanie nikotyny
było nieporównywalne.

680
00:40:29,427 --> 00:40:34,265
Szczerze mówiąc,
o mało nie zwymiotowałem. Był tak silny.

681
00:40:35,516 --> 00:40:38,519
Spróbowałam i powiedziałam: „Cholera!”.

682
00:40:38,602 --> 00:40:42,148
Smuga dymu była bardzo satysfakcjonująca

683
00:40:42,231 --> 00:40:46,402
i pomyślałam,
że to właśnie chce czuć każdy wapujący.

684
00:40:47,611 --> 00:40:48,946
To był ogromny sukces.

685
00:40:50,489 --> 00:40:52,992
Przedmiotu nie można było źle wykorzystać.

686
00:40:53,075 --> 00:40:54,452
Przypominał pendrive’a.

687
00:40:54,952 --> 00:40:58,038
Na tym polegał geniusz projektantów.

688
00:40:58,122 --> 00:41:00,124
Stworzyli coś, co dostarczało

689
00:41:00,207 --> 00:41:04,795
idealną dawkę nikotyny do mózgu,
ale można było go używać wszędzie.

690
00:41:04,879 --> 00:41:10,009
W tym sensie jest to zwieńczenie
trwających 100 lat starań,

691
00:41:10,092 --> 00:41:12,803
by stworzyć idealny silnik uzależnień.

692
00:41:12,887 --> 00:41:15,848
Juul powinien zadać sobie pytanie:

693
00:41:15,931 --> 00:41:19,602
„Czy to dobrze, że stworzyliśmy
najlepszy e-papieros świata?

694
00:41:21,103 --> 00:41:23,522
Powinniśmy dawać go światu?”.

695
00:41:23,606 --> 00:41:26,609
Ale gdy podjęli decyzję,
wiele późniejszych wydarzeń

696
00:41:26,692 --> 00:41:28,486
było nieuniknionych.

697
00:41:28,569 --> 00:41:31,697
Użycie e-papierosów
wśród młodzieży raptownie wzrosło.

698
00:41:31,780 --> 00:41:33,616
Epidemia wśród nastolatków.

699
00:41:33,699 --> 00:41:36,327
Nikt nie powinien wapować.

700
00:41:36,410 --> 00:41:38,787
Jest pan zwykłym sprzedawcą trucizny.

701
00:41:38,871 --> 00:41:42,750
Juul się bogaci,
a ludzie coraz bardziej chorują!

702
00:43:54,340 --> 00:43:56,342
Napisy: Karol Radomski