‎(อาณาจักรชิมแปนซี)
‎ผ่านไปไม่กี่วันหลังศึกปะทะกับพวกตะวันตก
‎และแจ็คสันยังบาดเจ็บอยู่
‎แต่จ่าฝูงจะเผยความอ่อนแอไม่ได้
‎(เอบรัมส์)
‎(วิลสัน)
‎ทุกตัวกำลังตัดสินความแข็งแกร่งของแจ็คสัน
‎สำหรับจ่าฝูง
‎จุดอ่อนทางร่างกายก็คือจุดอ่อนทางการเมือง
‎แม้แต่พันธมิตรที่ใกล้ชิดของแจ็คสัน
‎(ไมลส์)
‎ก็ห่างเหินมากขึ้น
‎เอบรัมส์และวิลสัน
‎มองเห็นโอกาส
‎(คริสทีน)
‎ยิ่งวันเวลาผ่านไป
‎ลูกน้อยของคริสทีนก็ยิ่งพึ่งพาตัวเองมากขึ้น
‎มันแข็งแรงและปราดเปรียว ‎ปีนป่ายขึ้นไปบนเรือนยอดไม้เองได้
‎และดูเหมือนมันจะอยากอวดฝีมือ
‎น่าประทับใจ
‎(นาดีน)
‎ยิ่งมันห่างจากแม่เท่าไร ‎มันก็ยิ่งมีโอกาสเจอปัญหามากเท่านั้น
‎และยุคนี้ป่าวุ่นวาย
‎(เอบรัมส์) (วิลสัน)
‎(แจ็คสัน)
‎เอบรัมส์กับวิลสันกำลังเดินแต้ม
‎(เอบรัมส์)
‎แจ็คสันถูกวิ่งไล่จนเตลิดหนี
‎ให้ทั้งฝูงได้เห็นกันเต็มๆ ตา
‎(เอบรัมส์)
‎ด้วยความช่วยเหลือจากวิลสัน
‎เอบรัมส์ได้สร้างความเสียหายมหาศาล
‎และในป่าแห่งนี้ ข่าวแพร่เร็ว
‎(ริชมอนด์)
‎(เบอร์เกิล)
‎(แกร์ริสัน)
‎(รอลลินส์)
‎ฝูงตะวันตกฟังออกเมื่อได้ยิน ‎เสียงความตื่นตระหนกและสับสน
‎มันสัมผัสได้ถึงความอ่อนแอที่ใจกลางป่าอึนโกโก
‎ตอนนี้เอบรัมส์ต้องตัดสินใจ
‎(เอบรัมส์)
‎มันเคยเอาชนะแจ็คสันมาแล้วครั้งหนึ่ง
‎แต่ก็ได้บาดแผล
‎และงานนี้ยังไม่จบเร็วๆ นี้แน่
‎(แจ็คสัน)
‎โจมตีแค่ครั้งเดียว
‎โค่นอำนาจจ่าฝูงอย่างแจ็คสันไม่ได้หรอก
‎การแข่งขันเพื่อแย่งชิงอำนาจนั้นอันตราย…
‎ทั้งสำหรับจ่าฝูงและผู้ท้าตำแหน่ง
‎และเอบรัมส์มีเวลาอยู่ข้างมัน
‎มันเลยตัดสินใจคืนดีกับแจ็คสัน
‎สงบศึก
‎ไปก่อน
‎ความสงบสุขหวนคืนมาชั่วคราว
‎ดังนั้นฝูงใจกลางกลับมารวมตัวกัน ‎ได้อย่างสบายใจ
‎สำหรับกัส
‎ชีวิตดีขึ้น
‎มันได้ใช้เวลากับคริสทีน ‎และครอบครัวของมันมากขึ้นเรื่อยๆ
‎คริสทีนสบายใจกับกัส
‎แต่มันถูกดึงความสนใจไปที่อื่น
‎กัสยังเป็นวัยรุ่นอันดับต่ำๆ อยู่
‎ในทางกลับกัน ปีเตอร์สัน ‎เป็นตัวผู้โตเต็มวัยที่มีตำแหน่งสูง
‎ชิมแปนซีจะเปลี่ยนนิสัยเมื่ออายุมากขึ้น
‎แต่พวกมันไม่เคยสูญเสียความขี้เล่น
‎หรือความต้องการใกล้ชิดกัน
‎เมื่อสงบศึกกันแล้ว
‎แจ็คสันก็สามารถปลีกตัวออกไป
‎เพื่อฟื้นฟูพละกำลัง
‎มันออกมาที่ขอบนอกของฝูงเพื่อพักผ่อน
‎(กัส)
‎แทบไม่มีโอกาสเลย ‎ที่แจ็คสันจะตอบแทนการหาเห็บของกัส
‎ถึงกระนั้น แค่ได้มีโอกาสใช้เวลากับจ่าฝูง
‎ก็ถือว่ายังดี
‎พายุกำลังก่อตัว
‎และแจ็คสันกำลังกลับไปที่ฝูงเพื่อรอให้ฝนซา
‎(แจ็คสัน)
‎ยามฝนตกหนัก ป่าจะอันตรายขึ้น
‎เพราะมองเห็นภัยที่มาเยือนได้ยากขึ้น
‎พวกตะวันตกมา
‎(ริชมอนด์)
‎(รอลลินส์)
‎รอลลินส์กับเดเมี่ยนประชิดเข้ามาแล้ว
‎แต่คราวนี้ ริชมอนด์เป็นแม่ทัพนำโจมตี
‎(แจ็คสัน)
‎ชิมแปนซีฝูงใจกลางแตกกระเจิง
‎และแจ็คสันถูกทิ้งไว้ให้โดดเดี่ยว
‎พวกตะวันตกมีจำนวนมากกว่าแจ็คสัน
‎และมันถูกล้อม
‎(ริชมอนด์)
‎ตัวผู้ฝูงใจกลางตัวอื่นๆ ‎ได้ยินเสียงร้องของแจ็คสัน
‎พวกมันกำลังไปช่วย
‎(เอบรัมส์)
‎(ไมลส์)
‎(วิลสัน)
‎ริชมอนด์กดแจ็คสันกับพื้น
‎พวกตะวันตกถูกขับไล่ไปแล้ว ‎แต่ท่ามกลางความโกลาหล
‎แจ็คสันหายตัวไป
‎แจ็คสันหนีออกมาได้
‎แต่มันบาดเจ็บสาหัส
‎มันยังเป็นจ่าฝูงอยู่
‎และแม้แต่ตอนนี้
‎มันก็เผยความอ่อนแอให้ฝูงเห็นไม่ได้
‎มันจึงถอยหนีเข้าไปในป่า
‎ตามลำพัง
‎ชิมแปนซีฝูงใจกลางส่วนใหญ่ ‎ไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้นตอนพายุเข้า
‎แม้แต่ชิมแปนซีที่อยู่ในเหตุการณ์
‎ก็ยังไม่ได้เห็นแจ็คสันตั้งแต่แยกกัน
‎ชีวิตจึงดำเนินต่อไปตามปกติ
‎(คริสทีน) (ปีเตอร์สัน)
‎แต่ปีเตอร์สันดูกังวล
‎มันกำลังเดินออกมาจากฝูง
‎เข้าไปในป่า
‎แจ็คสันอยู่ตามลำพังมาพักใหญ่แล้ว
‎และอาการบาดเจ็บไม่ดีขึ้นเลย
‎แจ็คสันอ่อนแรงลงเรื่อยๆ
‎แต่อย่างน้อยมันก็ไม่โดดเดี่ยวแล้ว
‎(ปีเตอร์สัน)
‎การจากไปของแจ็คสัน
‎คือจุดสิ้นสุดของยุคสมัยที่ป่าอึนโกโก
‎เป็นเวลา 32 ปีที่มันอาศัยอยู่ในป่าแห่งนี้
‎ได้มีชีวิตที่สมบูรณ์พร้อม
‎มันไต่เต้าขึ้นไปถึงจุดสูงสุด ‎ของฝูงชิมแปนซีใหญ่ที่สุดที่เราเคยรู้จัก
‎และรักษาตำแหน่งไว้อยู่นานหกปี
‎แต่ระหว่างทางมันได้สร้างศัตรูไว้มากมาย
‎และสุดท้ายต้องจ่ายด้วยชีวิต
‎แต่เรื่องราวของชิมแปนซีนั้น ‎ไม่ได้จบลงเมื่อมันสิ้นลมเสมอไป
‎(เฮอร์ซ็อก วัย 7 ปี)
‎(ลูเครเซีย วัย 10 ปี)
‎เหตุผลหนึ่งที่แจ็คสันดิ้นรนเพื่อตำแหน่งจ่าฝูง
‎ก็เพื่อจะได้ส่งต่อมรดก
‎(เคลย์ตัน วัย 12 ปี)
‎และมันประสบความสำเร็จมาก
‎(โทชิ วัย 10 ปี)
‎มันมีลูกแปดตัวเป็นผู้สืบทอด
‎(ปุชชีนี วัย 14 ปี)
‎และบาร์โทลี่เพิ่งให้กำเนิดลูกชายตัวใหม่
‎นี่อาจเป็นลูกตัวที่เก้าของแจ็คสัน
‎เมื่อพวกมันโตขึ้น
‎ใช้ชีวิต และมีลูกหลานของตัวเอง
‎พวกมันจะสืบทอดความทรงจำ ‎ของแจ็คสันในป่าอึนโกโก
‎แม้หลังมันจากไปนานแล้ว
‎ปีที่แล้ว
‎ทุกอย่างที่ป่าอึนโกโกเปลี่ยนไป
‎ฝูงตะวันตกมีปีที่ยากลำบาก ‎แต่ก็ประสบความสำเร็จ
‎รอลลินส์กับเดเมี่ยนทำหน้าที่สำเร็จ
‎ความพยายามของพวกมันได้ช่วยเพิ่มอาณาเขต…
‎และฝูงตะวันตกเติบโตขึ้นเรื่อยๆ
‎ลูกของคาร์สันลืมตาดูโลกแล้ว
‎และมันจะต้องพักผ่อน
‎อย่างน้อยก็สักพัก
‎ส่วนเบอร์เกิล…
‎ก็พยายามจะมีส่วนร่วม ‎ในการเพิ่มจำนวนประชากรฝูง
‎แม้แต่การ์โบก็เคยเห็นยุค ‎ที่เจริญรุ่งเรืองแบบนี้มาแค่ไม่กี่ปี
‎และขณะที่ชีวิตยืนยาวของมันใกล้สิ้นสุดลง
‎มรดกของมันก็ดูจะมั่นคงขึ้น
‎ฮัทเชอร์สัน ลูกชายของมัน ยังเป็นจ่าฝูง
‎และริชมอนด์ น้องชายของมัน ‎ได้คร่าชีวิตของแจ็คสันผู้เป็นอริเก่าแก่
‎แต่ถึงแม้ฝูงนี้จะเฟื่องฟู
‎เวลาเท่านั้นที่จะบอกได้ว่าชัยชนะนี้คงทนเพียงไร
‎เมื่อแจ็คสันไม่อยู่แล้ว
‎จ่าฝูงตัวใหม่จะขึ้นมาแทนที่ในฝูงใจกลาง
‎และจ่าฝูงที่ไม่เกรงกลัวพวกตะวันตก
‎อาจเปลี่ยนสมดุลอำนาจ ณ ป่าอึนโกโก
‎ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้น
‎ชิมแปนซีตัวหนึ่งจะไม่ได้อยู่เห็นภาพนั้น
‎(โจย่า วัย 11 ปี)
‎โจย่ากำลังโตเป็นสาว
‎และมันต้องออกจากป่าอึนโกโก
‎นี่คือวิธีที่สังคมชิมแปนซี ‎แลกเปลี่ยนพันธุกรรมให้สุขภาพดีอยู่ได้
‎ตัวเมียวัยสาวจะย้ายระหว่างฝูง
‎เพื่อไปมีครอบครัวใหม่
‎โจย่ากำลังจากลาทุกอย่าง ‎และญาติมิตรทุกตัวที่มันรู้จัก
‎แต่ที่ไหนสักแห่งในป่า
‎มันจะไปเจอฝูงใหม่ที่มันไปสร้างชีวิตได้
‎(ใจกลางป่าอึนโกโก)
‎ฝูงใจกลางป่าอึนโกโกได้เสียจ่าฝูงไปแล้ว
‎และทั้งฝูงจะต้องปรับตัวเข้ากับชีวิตที่ไม่มีแจ็คสัน
‎สำหรับไมลส์ มันอาจต้องเกษียณ
‎มันต่อสู้มาหลายปีแล้ว
‎ควรได้มีชีวิตที่สงบสุขบ้าง
‎นี่อาจเป็นจุดเริ่มต้นของยุคเอบรัมส์
‎แต่ไม่มีอะไรแน่นอน
‎ที่ป่าอึนโกโก การเมืองไม่หยุดนิ่ง
‎และพันธมิตรจะกลายเป็นคู่แข่งได้ในพริบตา
‎เมื่อมันมองเห็นโอกาส
‎(วิลสัน)
‎ปีนี้เป็นปีที่ยากลำบากสำหรับกัส
‎แต่มันไม่เคยยอมแพ้
‎และในที่สุด ก็มีตัวผู้ยอมหาเห็บให้มันเสียที
‎กัสไม่ได้เป็นที่โหล่อีกต่อไป
‎ถึงแม้ปีก่อนจะมีความวุ่นวาย ‎และภัยอันตรายมากมาย
‎แต่ลูกน้อยของคริสทีนอยู่รอดมาจนครบหนึ่งขวบ
‎ถึงเวลาตั้งชื่อ
‎อิโซเบล
‎(อิโซเบล วัย 1 ปี)
‎ตอนนี้อิโซเบลเป็นส่วนหนึ่งของสังคมนี้
‎และไม่ว่าชีวิตนี้มีอะไรรอมันอยู่
‎มันก็จะกลายเป็นส่วนเล็กๆ
‎ในเรื่องราวที่ยิ่งใหญ่กว่า
‎ชิมแปนซีและบรรพบุรุษของพวกมัน ‎อาศัยอยู่ในป่าแอฟริกามานานหลายล้านปี
‎และตลอดเวลาที่ผ่านมา
‎เรื่องราวแบบนี้ค่อยๆ ปรากฏ
‎ปีแล้วปีเล่า
‎รุ่นแล้ว
‎รุ่นเล่า
‎มิตรภาพ
‎การแข่งขัน
‎ความหวัง
‎และความกลัว
‎ในฐานะญาติใกล้ชิดที่สุดของมัน
‎มันหมายความว่าอย่างไรสำหรับเรา
‎เราเป็นใคร
‎เรามาเป็นอย่างที่เราเป็นได้อย่างไร
‎ชิมแปนซีอาจให้เบาะแสได้บ้าง
‎เรามักจะมองเห็นคุณสมบัติ ‎ที่ดีที่สุดและแย่ที่สุดของเราในตัวมัน
‎หากเราสามารถเข้าใจโลกของมันอย่างถ่องแท้
‎ก็อาจเข้าใจโลกของเราเองเช่นกัน
‎ดูเหมือนพวกมันจะมีอะไรใหม่ๆ ‎น่าอัศจรรย์ใจมาให้เราเห็นอยู่เสมอ
‎ขอให้ยืนยาวสืบต่อไป
‎(อาณาจักรชิมแปนซี)
‎(ชิมแปนซีเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์ ‎ที่ป่าอึนโกโกและทั่วทวีปแอฟริกา)
‎(มันมีจำนวนน้อยลงเรื่อยๆ ‎เพราะสูญเสียที่อยู่อาศัย ถูกล่า และติดโรค)
‎(อนาคตของมันอยู่ในมือมนุษย์)
‎(ด้วยความระลึกถึง ‎เซบาสเตียน รามิเรซ อมายา)
‎คำบรรยายโดย นันทวัน ริดเดล