1
00:00:07,298 --> 00:00:09,592
Co sądzisz o kolejnej historii?

2
00:00:09,676 --> 00:00:14,931
Rozpoczęło się dochodzenie w sprawie
czegoś dziwnego na niebie, co wylądowało

3
00:00:15,015 --> 00:00:18,601
w walijskiej wiosce Broad Haven,
niedaleko Haverfordwest.

4
00:00:26,026 --> 00:00:28,695
Nie pamiętam, kto pierwszy to zobaczył.

5
00:00:30,947 --> 00:00:32,907
Byliśmy na szkolnym boisku

6
00:00:32,991 --> 00:00:35,994
w przerwie na lunch, tutaj przy drzewie.

7
00:00:36,745 --> 00:00:39,164
To był luty 1977 roku.

8
00:00:39,789 --> 00:00:41,166
Graliśmy tutaj,

9
00:00:41,249 --> 00:00:44,002
kopiąc piłkę do tamtego strumyka.

10
00:00:45,754 --> 00:00:50,050
To coś zobaczyły trzykrotnie dzieci
z miejscowej szkoły.

11
00:00:51,217 --> 00:00:53,470
Ktoś spytał: „Co to jest?”.

12
00:00:54,888 --> 00:00:56,222
Wszyscy pobiegli.

13
00:00:56,806 --> 00:00:59,267
To był sprint na koniec boiska,

14
00:00:59,350 --> 00:01:01,644
by dowiedzieć się, na co patrzymy.

15
00:01:01,728 --> 00:01:04,397
Czy to przypadek zbiorowej histerii,

16
00:01:04,481 --> 00:01:06,941
czy może jest w tym jakaś prawda?

17
00:01:07,025 --> 00:01:09,277
Potem, prawie od razu,

18
00:01:09,360 --> 00:01:12,280
inni ludzie widzieli dziwne rzeczy.

19
00:01:12,363 --> 00:01:15,533
Było wiele zdarzeń,
wiele obserwacji, wiele…

20
00:01:15,617 --> 00:01:17,410
Wiele się działo.

21
00:01:17,494 --> 00:01:20,080
Tu wylądowało.

22
00:01:20,163 --> 00:01:22,165
Mieszkańcy Broad Haven mówią,

23
00:01:22,248 --> 00:01:24,584
że to, co przeżyli było autentyczne.

24
00:01:31,591 --> 00:01:36,387
Od dawna ludzie widzieli na niebie
niewytłumaczalne rzeczy.

25
00:01:36,471 --> 00:01:38,640
Czy jesteśmy sami we wszechświecie?

26
00:01:38,723 --> 00:01:42,227
W tych danych będzie coś wartego zbadania.

27
00:01:42,310 --> 00:01:43,728
Niczego nie ukrywaliśmy.

28
00:01:43,812 --> 00:01:46,314
Istnieją międzyplanetarne
statki kosmiczne.

29
00:01:46,397 --> 00:01:48,942
Myślałam, że to kosmita.
Miał wielkie oczy.

30
00:01:49,025 --> 00:01:53,738
Dzieje się tu coś ważnego i autentycznego.

31
00:01:55,782 --> 00:01:59,035
SPOTKANIA

32
00:02:22,225 --> 00:02:23,143
Kevinie,

33
00:02:24,310 --> 00:02:28,106
zdradź mi coś,
czego jeszcze nie mówiłeś o tym zjawisku.

34
00:02:29,691 --> 00:02:31,192
Nagrywa się?

35
00:02:31,484 --> 00:02:33,444
ASTROFIZYK

36
00:02:34,696 --> 00:02:37,365
Przez całe nasze życie

37
00:02:37,448 --> 00:02:39,492
i całe życie naszych rodziców,

38
00:02:40,285 --> 00:02:41,619
od lat 40,

39
00:02:42,245 --> 00:02:47,333
władze i naukowcy mówili nam,
że to niedorzeczne,

40
00:02:47,417 --> 00:02:48,751
że to bzdury.

41
00:02:50,879 --> 00:02:54,424
Myślę, że to główny powód, dla którego

42
00:02:54,507 --> 00:02:59,804
niewielu sensownych naukowców
zajmuje się tym tematem.

43
00:03:00,680 --> 00:03:07,020
Powiedziałbym, że prawdopodobnie
jest 15 ekspertów na świecie.

44
00:03:08,605 --> 00:03:09,731
Jest to szokujące

45
00:03:09,814 --> 00:03:14,736
i sugeruje, że jest jakiś powód,
inny niż stygmatyzacja

46
00:03:14,819 --> 00:03:19,199
i wszystkie oczywiste rzeczy,
który uniemożliwia badanie tego zjawiska.

47
00:03:19,282 --> 00:03:24,329
Może ludzie nie chcą wiedzieć,
czym jest to zjawisko,

48
00:03:25,330 --> 00:03:29,459
może nie chcą znać prawdy,
albo ich to trochę przeraża.

49
00:03:38,384 --> 00:03:45,391
TRÓJKĄT BROAD HAVEN

50
00:03:48,770 --> 00:03:52,148
W 1977 ROKU
MALEŃKA WALIJSKA WIOSKA BROAD HAVEN

51
00:03:52,232 --> 00:03:56,027
STAŁA SIĘ EPICENTRUM
NAJWIĘKSZEJ ZBIOROWEJ OBSERWACJI

52
00:03:56,110 --> 00:03:58,321
W HISTORII WIELKIEJ BRYTANII.

53
00:03:59,364 --> 00:04:03,117
CO NAJMNIEJ 450 OSÓB ZGŁOSIŁO,
ŻE WIDZIAŁO TAJEMNICZE STATKI

54
00:04:03,201 --> 00:04:07,205
I DZIWNE ISTOTY W OKOLICY,
CO ZAPOCZĄTKOWAŁO WIELOLETNIE ŚLEDZTWA.

55
00:04:08,790 --> 00:04:15,797
WSZYSTKO ZACZĘŁO SIĘ NA BOISKU ZA SZKOŁĄ.

56
00:04:20,176 --> 00:04:22,428
To była i nadal jest urocza wioska.

57
00:04:23,012 --> 00:04:25,098
Zimą jest tu bardzo cicho,

58
00:04:25,181 --> 00:04:28,601
za to latem turyści robią zamieszanie.

59
00:04:28,685 --> 00:04:31,020
Cudownie się tu dorastało.

60
00:04:38,611 --> 00:04:42,073
Nie byłem popularnym dzieckiem w szkole,

61
00:04:44,325 --> 00:04:48,079
bo miałem nadwagę
i byłem molem książkowym.

62
00:04:48,579 --> 00:04:50,498
Nękano mnie z tego powodu.

63
00:04:50,999 --> 00:04:55,128
Bardziej utożsamiam się
z kotami niż z ludźmi.

64
00:04:55,920 --> 00:04:58,506
BROAD HAVEN

65
00:04:58,589 --> 00:04:59,716
SZKOŁA PODSTAWOWA

66
00:04:59,799 --> 00:05:01,384
CZĘŚĆ PIERWSZA
SZKOŁA

67
00:05:02,260 --> 00:05:06,347
To był okropny, deszczowy dzień,

68
00:05:06,431 --> 00:05:08,266
dlatego siedziałem w domu.

69
00:05:08,349 --> 00:05:11,519
Rzadko wychodziłem bawić się z innymi.

70
00:05:13,938 --> 00:05:16,983
Reszta dzieci wróciła z podwórka,

71
00:05:18,109 --> 00:05:19,277
mówiąc,

72
00:05:20,361 --> 00:05:22,989
że widzieli latający spodek,

73
00:05:23,072 --> 00:05:27,744
ale ja uznałem te historie za bzdury.

74
00:05:29,203 --> 00:05:32,332
Dla mnie latające spodki nie istniały,

75
00:05:32,415 --> 00:05:35,877
a pojawiały się tylko
w kiepskich filmach science fiction

76
00:05:35,960 --> 00:05:38,838
z lat 50 czy w brukowcach.

77
00:05:39,339 --> 00:05:41,674
Koniec końców pomyślałem,

78
00:05:41,758 --> 00:05:44,969
że to robi się niedorzeczne
i muszę sam sprawdzić.

79
00:05:48,514 --> 00:05:49,807
Wyszedłem ze szkoły.

80
00:05:51,768 --> 00:05:54,771
Poszedłem na koniec boiska.

81
00:06:00,401 --> 00:06:03,321
Nagle zza drzew

82
00:06:04,030 --> 00:06:06,282
coś się wyłoniło.

83
00:06:08,201 --> 00:06:10,411
Srebrzyste, w kształcie cygara,

84
00:06:11,162 --> 00:06:12,789
o długości około 14 metrów.

85
00:06:13,623 --> 00:06:18,378
Przyszło mi na myśl,

86
00:06:18,461 --> 00:06:20,254
że muszę uciekać.

87
00:06:34,227 --> 00:06:38,064
W domu powiedziałem
o tym mamie i tacie, nie oceniali mnie.

88
00:06:38,564 --> 00:06:43,319
Uwierzyli, że to widziałem.

89
00:06:45,071 --> 00:06:47,657
Matki wiedzą, kiedy kłamiesz,

90
00:06:47,740 --> 00:06:52,495
a moja była przekonana,
że to, co mówię, jest prawdą.

91
00:06:53,496 --> 00:06:58,167
Skontaktowała się z przyjacielem rodziny,
Randallem Jonesem Pughiem.

92
00:06:58,251 --> 00:07:00,753
Randall Pugh to emerytowany weterynarz,

93
00:07:00,837 --> 00:07:05,508
który pełni funkcję śledczego
w Brytyjskim Towarzystwie Badawczym UFO.

94
00:07:06,217 --> 00:07:11,472
Mamy do czynienia ze zjawiskiem,
które zostanie z nami na dłużej…

95
00:07:11,556 --> 00:07:13,266
ŚLEDCZY

96
00:07:13,349 --> 00:07:15,726
…jeśli w ogóle uda nam się je rozwikłać.

97
00:07:15,810 --> 00:07:18,187
Terry, zajmij się tamtym sektorem.

98
00:07:18,271 --> 00:07:19,981
-Ten sektor…
-Tamten sektor.

99
00:07:20,064 --> 00:07:22,066
A ja udam się na północny zachód.

100
00:07:22,150 --> 00:07:26,446
Przybył najszybciej jak mógł
i przywiózł ze sobą

101
00:07:26,529 --> 00:07:29,157
lokalnego reportera z Western Telegraph.

102
00:07:31,075 --> 00:07:36,456
Do obserwacji doszło w piątek,
a w poniedziałek było już szaleństwo.

103
00:07:36,539 --> 00:07:38,583
Grupa dzieci pokazała mi miejsce,

104
00:07:38,666 --> 00:07:41,711
w którym twierdzą,
że widzieli statek kosmiczny.

105
00:07:41,794 --> 00:07:44,172
Nagle srebrny obiekt w kształcie cygara

106
00:07:44,255 --> 00:07:49,635
wyłonił się zza krzaków
i próbował wystartować, potem zniknął.

107
00:07:49,719 --> 00:07:53,389
Mając dziesięć lat,
włączyłem w nocy telewizor,

108
00:07:53,473 --> 00:07:57,477
a tam w dziecięcym programie
opisano tę niesamowitą historię.

109
00:07:57,560 --> 00:08:01,481
Statek wyglądał jak cygaro z kopułą.

110
00:08:01,564 --> 00:08:06,152
W wieku około dziesięciu lat
kształtuje się osobowość.

111
00:08:06,235 --> 00:08:08,112
Wyobraźnia wtedy szaleje,

112
00:08:08,196 --> 00:08:11,616
więc UFO interesowało nas wszystkich.

113
00:08:11,699 --> 00:08:15,661
Otrzymaliśmy wiele zgłoszeń
obserwacji UFO nad miastem Mobile.

114
00:08:16,787 --> 00:08:17,747
Witajcie!

115
00:08:17,830 --> 00:08:19,207
Jesteśmy z Francji.

116
00:08:19,290 --> 00:08:20,166
No tak.

117
00:08:20,791 --> 00:08:23,961
Rok 1977 był przełomowym rokiem dla UFO.

118
00:08:25,004 --> 00:08:26,797
Coraz więcej osób je widziało.

119
00:08:26,881 --> 00:08:29,342
To było mniej więcej tam.

120
00:08:29,425 --> 00:08:31,302
Zainteresowanie mediów rosło.

121
00:08:36,224 --> 00:08:39,477
Miałem wtedy obsesję
na punkcie UFO i kosmitów.

122
00:08:41,103 --> 00:08:47,360
Kulminacją tego był ciągle promowany film
Bliskie Spotkania Trzeciego Stopnia.

123
00:08:47,443 --> 00:08:51,906
Przedstawiał wszystko, o czym czytałem.

124
00:08:55,660 --> 00:08:59,830
Poza tym to były dość mroczne czasy,
bo panował niedobór paliwa.

125
00:08:59,914 --> 00:09:03,125
Byliśmy w środku zimnej wojny
ze Związkiem Radzieckim.

126
00:09:07,547 --> 00:09:10,508
Pamiętam, że widziałem
w gazecie wykres pokazujący

127
00:09:10,591 --> 00:09:13,302
możliwą strefę wybuchu wojny nuklearnej.

128
00:09:13,386 --> 00:09:15,596
Zastanawiałem się, czy wyparuję,

129
00:09:15,680 --> 00:09:18,349
czy zdążę wrócić do domu na czas,

130
00:09:18,432 --> 00:09:20,268
więc dużo się działo.

131
00:09:22,103 --> 00:09:25,690
UFO, kosmici i wizyty z kosmosu

132
00:09:25,773 --> 00:09:28,359
stanowiły ucieczkę od tego wszystkiego.

133
00:09:28,442 --> 00:09:32,196
To był świat, do którego można było uciec.

134
00:09:33,614 --> 00:09:36,993
Widziałem latający spodek,
inaczej mówiąc UFO,

135
00:09:37,076 --> 00:09:39,328
nad tamtymi drzewami.

136
00:09:41,372 --> 00:09:45,042
To była najdziwniejsza historia

137
00:09:45,126 --> 00:09:47,795
w Wielkiej Brytanii,

138
00:09:47,878 --> 00:09:50,339
która całkowicie pochłonęła moje życie.

139
00:09:50,423 --> 00:09:53,634
Odkryłem, że rzeczywiście
coś się wydarzyło,

140
00:09:54,218 --> 00:09:56,387
jednak nie wiemy, co to było.

141
00:10:00,933 --> 00:10:03,769
Gdy dotarliśmy do szkoły
w poniedziałek rano,

142
00:10:03,853 --> 00:10:05,813
dyrektor nas rozdzielił.

143
00:10:08,524 --> 00:10:13,404
Kazano nam napisać relację
i narysować obraz tego, co widzieliśmy.

144
00:10:16,324 --> 00:10:20,453
Nikt z nas nie wiedział, co rysują inni.

145
00:10:21,412 --> 00:10:24,957
Widzieliśmy to samo,
więc istniała nadzieja,

146
00:10:25,041 --> 00:10:26,792
że narysujemy to samo.

147
00:10:28,836 --> 00:10:30,963
To były inne czasy.

148
00:10:31,047 --> 00:10:35,301
Nie było mediów społecznościowych
czy telefonów,

149
00:10:35,885 --> 00:10:39,430
więc nie było okazji,
żebyśmy się dogadali.

150
00:10:39,513 --> 00:10:41,724
Nie mogliśmy współpracować.

151
00:10:41,807 --> 00:10:44,352
Dyrektor wziął nas
bez konfrontacji ze sobą.

152
00:10:46,270 --> 00:10:48,397
Zebrał zeznania,

153
00:10:48,481 --> 00:10:55,404
po czym był w szoku, jak podobne one były.

154
00:10:55,488 --> 00:10:59,742
By dowiedzieć się więcej, zadzwoniłem
do ich dyrektora, pana Llewellyna.

155
00:10:59,825 --> 00:11:02,119
Wiem, że widziało to 16 dzieci.

156
00:11:02,203 --> 00:11:03,537
DYREKTOR

157
00:11:03,621 --> 00:11:05,498
Czy wszyscy widzieli to samo?

158
00:11:05,581 --> 00:11:09,835
Wszystkie ich opisy są podobne.

159
00:11:09,919 --> 00:11:12,755
Kazałem im narysować
i opisać to, co widzieli.

160
00:11:15,049 --> 00:11:17,259
W obrazkach narysowanych przez dzieci

161
00:11:17,343 --> 00:11:20,471
widać wiele podobieństw.

162
00:11:20,554 --> 00:11:23,224
Ten sam kształt,

163
00:11:23,307 --> 00:11:25,685
ten sam kolor

164
00:11:26,185 --> 00:11:29,230
i takie samo czerwone światło
na górze pojazdu.

165
00:11:33,150 --> 00:11:36,904
„To obiekt, który widziałem
w piątek czwartego lutego”.

166
00:11:36,987 --> 00:11:41,492
„Miał kształt kopuły
i 10 lub 11 okien na górze

167
00:11:41,575 --> 00:11:43,369
oraz drzwi z podestem”.

168
00:11:45,162 --> 00:11:48,666
Każdy na Ziemi wie,
jak wygląda latający spodek.

169
00:11:52,211 --> 00:11:53,796
Patrząc na te rysunki,

170
00:11:53,879 --> 00:11:57,174
można zobaczyć niektóre
z elementów popkultury.

171
00:11:58,008 --> 00:12:03,389
W szczególności z filmu Zakazana Planeta,
który emitowało BBC.

172
00:12:09,061 --> 00:12:11,981
Niektóre dzieciaki mogły go widzieć.

173
00:12:16,652 --> 00:12:21,282
Nie chodzi o to,
że przez ten film to sobie wyobrazili,

174
00:12:22,074 --> 00:12:25,202
ale będąc przesiąkniętym popkulturą
i tamtymi filmami,

175
00:12:25,286 --> 00:12:28,622
nasza wyobraźnia staje się tego częścią.

176
00:12:29,123 --> 00:12:33,461
Ludzie tym przesiąkli. Oglądają
Bliskie Spotkania Trzeciego Stopnia,

177
00:12:33,544 --> 00:12:36,464
Doktora Who,
Dzień, w którym zatrzymała się Ziemia

178
00:12:36,547 --> 00:12:39,592
i inne takie. To jest w ich głowach.

179
00:12:44,847 --> 00:12:48,100
Zawsze interesowałem się UFO.

180
00:12:48,184 --> 00:12:52,563
Miałem 12 lat, gdy wyszły Gwiezdne Wojny,
to było 45 lat temu.

181
00:12:52,646 --> 00:12:56,400
To wiek podatny na wpływy.

182
00:12:56,484 --> 00:12:58,235
W tym samym czasie

183
00:12:58,319 --> 00:13:02,740
emitowano programy takie
jak In Search Of… z Leonardem Nimoyem.

184
00:13:02,823 --> 00:13:07,161
Być może nadszedł czas, aby powrócić
do tematu UFO, ale bez uprzedzeń.

185
00:13:08,204 --> 00:13:12,833
Badanie egzoplanet zasadniczo polega
na poszukiwaniu i opisywaniu

186
00:13:12,917 --> 00:13:15,294
planet krążących wokół innych gwiazd.

187
00:13:16,879 --> 00:13:20,299
Gdy ukazał się artykuł w New York Timesie,

188
00:13:20,883 --> 00:13:25,262
dowiedzieliśmy się
o programie AATIP badającym UFO

189
00:13:25,346 --> 00:13:27,932
i że jest to poważny problem.

190
00:13:28,891 --> 00:13:32,102
Raporty UFO stanowią
kwestię bezpieczeństwa krajowego.

191
00:13:32,186 --> 00:13:36,398
Zbadanie niezidentyfikowanego obiektu
w przestrzeni powietrznej,

192
00:13:36,482 --> 00:13:41,362
jest obowiązkiem tych, którym powierzamy
nasze bezpieczeństwo narodowe.

193
00:13:41,445 --> 00:13:42,279
Pomyślałem:

194
00:13:42,363 --> 00:13:44,198
„Naukowcy muszą to zbadać”.

195
00:13:44,281 --> 00:13:46,200
„To powinno zostać zbadane”.

196
00:13:46,283 --> 00:13:48,369
Więc postanowiłem to zrobić.

197
00:13:50,371 --> 00:13:53,207
Brakuje nam wiedzy.

198
00:13:54,124 --> 00:13:57,878
Nie wiemy, czym są.
Nie znamy ich intencji.

199
00:13:58,587 --> 00:14:01,674
Intencje są ważne, prawda?
Nie wiemy, kim oni są.

200
00:14:01,757 --> 00:14:04,760
Przyjmuję hipotezę,

201
00:14:04,844 --> 00:14:08,013
że to istoty inne niż ludzie
kontrolują te jednostki.

202
00:14:08,097 --> 00:14:11,934
To hipoteza,
na którą nie mamy wielu dowodów.

203
00:14:12,518 --> 00:14:14,728
Ale są jeszcze inne hipotezy.

204
00:14:14,812 --> 00:14:18,357
Mógł to być helikopter
lub samolot z pobliskiego lotniska?

205
00:14:18,440 --> 00:14:21,610
Helikopter mógłby tam wylądować,

206
00:14:21,694 --> 00:14:24,113
ale to teren prywatny,

207
00:14:24,196 --> 00:14:26,532
więc lądując tam mógłby być oskarżony.

208
00:14:26,615 --> 00:14:30,286
A jeśli chodzi o samoloty,
tylko Harrier mógłby się tam dostać.

209
00:14:31,078 --> 00:14:34,164
Większość dzieciaków, zwłaszcza chłopców,

210
00:14:34,248 --> 00:14:38,168
znała prawie wszystko,
co latało na niebie w ramach NATO,

211
00:14:38,252 --> 00:14:41,755
bo byliśmy blisko
stacji kosmicznej RAF Brawdy.

212
00:14:46,051 --> 00:14:50,973
Ludzie myśleli, że wszystko, co lata
należy do Królewskich Sił Powietrznych.

213
00:14:52,892 --> 00:14:55,102
RAF Brawdy stanowiło obszar,

214
00:14:55,185 --> 00:14:57,980
na którym mogliśmy prowadzić
szkolenia lotnicze,

215
00:14:58,063 --> 00:15:00,566
które wymagały użycia systemów uzbrojenia.

216
00:15:02,192 --> 00:15:05,905
Zostałem porucznikiem lotnictwa
przed trzydziestką,

217
00:15:05,988 --> 00:15:07,990
co… Nie wiedziałem, gdzie to było,

218
00:15:08,073 --> 00:15:12,995
gdzieś na końcu Walii,
tuż przy Oceanie Atlantyckim.

219
00:15:13,078 --> 00:15:14,455
Kolejny punkt, Ameryka.

220
00:15:16,165 --> 00:15:18,918
Jako rzecznik prasowy

221
00:15:19,001 --> 00:15:22,880
Królewskich Sił Powietrznych
pełniłem funkcję łącznika między nimi

222
00:15:22,963 --> 00:15:24,590
a lokalną społecznością.

223
00:15:26,383 --> 00:15:29,595
Otrzymywałem coraz więcej zgłoszeń

224
00:15:29,678 --> 00:15:32,514
trudnych do wyjaśnienia obserwacji.

225
00:15:32,598 --> 00:15:35,059
Poważnie traktowałem takie zgłoszenia.

226
00:15:36,518 --> 00:15:40,147
Kiedyś w Haverfordwest,
w jednym z lokalnych hoteli,

227
00:15:40,230 --> 00:15:45,235
chyba Pani Granville, uparcie twierdziła,
że widziała coś lądującego przed hotelem.

228
00:15:45,319 --> 00:15:49,531
PODWIECZORKI NA SŁODKO
ZAKWATEROWANIE Z ŁAZIENKĄ

229
00:15:53,702 --> 00:15:55,704
SZKOŁA PODSTAWOWA

230
00:15:55,788 --> 00:15:57,122
HOTEL HAVENS

231
00:15:57,206 --> 00:15:58,916
CZĘŚĆ DRUGA
HOTEL

232
00:15:58,999 --> 00:16:01,043
19 KWIETNIA 1977 ROKU

233
00:16:01,126 --> 00:16:05,506
Moja matka nazywała się Rosa,
ale wszyscy znali ją jako Rose Granville.

234
00:16:06,215 --> 00:16:08,884
Urodziła się w Barcelonie,

235
00:16:08,968 --> 00:16:12,137
mojego ojca poznała mając 19 lat.

236
00:16:12,221 --> 00:16:16,684
Następnie się pobrali
i zabrał ją do Walii.

237
00:16:17,977 --> 00:16:20,187
To było zaraz po wojnie,

238
00:16:20,270 --> 00:16:25,859
panowała wtedy niechęć do obcokrajowców,

239
00:16:26,527 --> 00:16:28,529
więc czuli pewien niepokój.

240
00:16:28,612 --> 00:16:32,741
Byliśmy jakby oddzieleni od innych.

241
00:16:33,617 --> 00:16:34,743
GŁOS ROSY GRANVILLE

242
00:16:34,827 --> 00:16:36,787
Kupiliśmy ten dom w 1967 roku.

243
00:16:36,870 --> 00:16:39,415
To był stary fort przemytników,

244
00:16:39,498 --> 00:16:42,668
a my przerobiliśmy go na hotel.

245
00:16:42,751 --> 00:16:43,711
HOTEL HAVEN FORT

246
00:16:43,794 --> 00:16:45,921
Miał być dla mojej córki.

247
00:16:47,006 --> 00:16:50,175
To moje zdjęcie wraz z mamą.

248
00:16:50,259 --> 00:16:53,846
Jest w swoim białym,
starym fartuchu kuchennym,

249
00:16:53,929 --> 00:16:58,684
a ja w ubraniu do pracy w hotelu.

250
00:17:00,853 --> 00:17:03,522
Wiele osób myślało, że jest nawiedzony,

251
00:17:03,605 --> 00:17:05,274
ale to była tylko legenda,

252
00:17:05,357 --> 00:17:07,985
która mówiła, że nawiedzała go biała dama.

253
00:17:08,068 --> 00:17:10,446
Był wtedy znany jako Havens.

254
00:17:11,655 --> 00:17:15,034
Nigdy nie nawiedził nas żaden duch.

255
00:17:18,746 --> 00:17:21,331
Ludzie w Walii byli bardzo religijni.

256
00:17:21,415 --> 00:17:24,460
Wszyscy chodzili do kościoła w niedzielę.

257
00:17:24,960 --> 00:17:25,919
Poza tym

258
00:17:26,003 --> 00:17:29,965
przetrwała u nich wiara
w nadprzyrodzone zjawiska,

259
00:17:30,049 --> 00:17:34,178
wiara starsza niż Chrześcijaństwo,
a nadal się utrzymująca.

260
00:17:34,261 --> 00:17:36,764
LATAJĄCE SPODKI
SPOŁECZNA HISTORIA UFOLOGII

261
00:17:36,847 --> 00:17:41,018
Pracowałem głównie
jako pisarz i dziennikarz.

262
00:17:41,101 --> 00:17:45,230
Interesuję się też folklorem,
z którego zrobiłem doktorat.

263
00:17:46,482 --> 00:17:48,901
Nie byłem pierwszy. Była taka książka

264
00:17:48,984 --> 00:17:51,737
francuskiego informatyka Jacquesa Vallee

265
00:17:51,820 --> 00:17:53,822
zatytułowana Paszport do Magonii.

266
00:17:53,906 --> 00:17:57,451
Jej podtytuł brzmiał:
„Od folkloru do latających talerzy”.

267
00:17:57,534 --> 00:17:58,702
To na tobie

268
00:17:58,786 --> 00:18:03,207
Steven Spielberg wzorował
postać poszukiwacza UFO

269
00:18:03,290 --> 00:18:06,710
w swoim filmie
Bliskie Spotkania Trzeciego Stopnia.

270
00:18:07,503 --> 00:18:10,798
Jak wiesz interesuję się
dawnymi obserwacjami UFO,

271
00:18:10,881 --> 00:18:12,841
sprzed drugiej wojny światowej,

272
00:18:12,925 --> 00:18:16,345
gdy jeszcze nie mylono ich
z nowoczesną technologią.

273
00:18:16,428 --> 00:18:19,890
Myślę, że to część naszego folkloru,

274
00:18:19,973 --> 00:18:23,352
dlatego też powinniśmy to zgłębiać.

275
00:18:23,435 --> 00:18:27,106
To sprawiło, że zainteresowałem się
aspektem folklorystycznym

276
00:18:27,189 --> 00:18:30,526
i starymi tradycjami czy historiami,

277
00:18:30,609 --> 00:18:33,946
które są bardzo liczne w Walii.

278
00:18:36,156 --> 00:18:42,704
W folklorze celtyckim wróżki były
i nadal są niezwykle ważne.

279
00:18:45,666 --> 00:18:50,003
Tylko w okresie wiktoriańskim
ludzie zaczęli romantyzować wróżki

280
00:18:50,087 --> 00:18:52,381
i postrzegać je jak Dzwoneczka,

281
00:18:52,464 --> 00:18:57,344
czyli jako małe życzliwe stworzenia,

282
00:18:57,427 --> 00:19:00,347
które chciały pomagać ludziom swoją magią.

283
00:19:00,848 --> 00:19:04,351
W tradycji walijskiej
wróżki postrzegano inaczej niż teraz.

284
00:19:05,602 --> 00:19:12,359
Mówimy o rasie stworzeń,
które koegzystowały z nami,

285
00:19:12,442 --> 00:19:14,695
lecz nie były zbyt przyjazne.

286
00:19:14,778 --> 00:19:17,406
Miały wiele niesamowitych zdolności,

287
00:19:17,489 --> 00:19:20,701
jak zdolność poruszania się
z ogromną prędkością,

288
00:19:21,201 --> 00:19:24,371
zaczarowywania ludzi,
czy wymazywania im pamięci.

289
00:19:24,454 --> 00:19:26,373
Płatały ludziom figle.

290
00:19:29,710 --> 00:19:33,130
Gdy im podpadłeś,
mogły przytrafić ci się złe rzeczy.

291
00:19:36,633 --> 00:19:39,178
Matka była w trzecim pokoju

292
00:19:40,554 --> 00:19:41,722
na drugim piętrze.

293
00:19:52,191 --> 00:19:53,901
Gdy położyłam się do łóżka,

294
00:19:54,526 --> 00:19:59,573
zobaczyłam duże pulsujące światło.

295
00:20:00,866 --> 00:20:04,828
Wyjrzała przez okno i zobaczyła,

296
00:20:06,330 --> 00:20:07,789
że coś się tam unosi.

297
00:20:10,834 --> 00:20:13,670
Było tak intensywne,

298
00:20:15,172 --> 00:20:17,382
że ledwo mogłam otworzyć oczy.

299
00:20:19,676 --> 00:20:22,429
I te… ci dwaj…

300
00:20:22,512 --> 00:20:25,140
nie wiem, jak je nazwać,

301
00:20:25,224 --> 00:20:27,100
postacie z tego wyszły.

302
00:20:28,810 --> 00:20:31,647
Oboje mieli bardzo długie ręce,

303
00:20:31,730 --> 00:20:33,523
bardzo długie nogi

304
00:20:34,483 --> 00:20:36,401
i nie mieli rysów twarzy.

305
00:20:39,071 --> 00:20:42,574
Z tego, co mówiła,
wydawali się trochę niespokojni.

306
00:20:43,242 --> 00:20:47,829
Krzyknęła: „Czego chcecie?”.
Mieliśmy niedaleko kurczaki

307
00:20:47,913 --> 00:20:51,333
i chyba martwiła się
o nie bardziej niż o inne rzeczy.

308
00:20:51,416 --> 00:20:53,835
Gdy to zrobiłam,

309
00:20:53,919 --> 00:20:58,215
żar latającego spodka na mnie buchnął.

310
00:20:59,341 --> 00:21:05,389
Potem spodek wzniósł się
z taką prędkością,

311
00:21:06,056 --> 00:21:09,101
że to wszystko wydało się
jednym wielkim snem,

312
00:21:09,184 --> 00:21:11,645
jakbym to sobie tylko wyobraziła.

313
00:21:24,116 --> 00:21:27,536
Ojciec wrócił dzień lub dwa później,

314
00:21:27,619 --> 00:21:28,954
wtedy mu powiedziała

315
00:21:29,621 --> 00:21:32,332
i on mi to przekazał.

316
00:21:32,416 --> 00:21:37,170
Pomyślałam, że to niedorzeczne
i że wszyscy oszaleli.

317
00:21:37,254 --> 00:21:40,716
Najpierw ci uczniowie,
a przez to moja matka.

318
00:21:42,342 --> 00:21:43,802
Gdy wróciłam,

319
00:21:43,885 --> 00:21:49,057
mój tata powiedział:
„Cokolwiek to było, zostawiło ślad”.

320
00:21:49,683 --> 00:21:53,895
Oznajmiłam, byśmy się temu przyjrzeli,
więc poszliśmy razem

321
00:21:53,979 --> 00:21:56,523
i znaleźliśmy na polu znak.

322
00:21:56,606 --> 00:22:00,485
Trawa wyglądała na spaloną i był tam ślad.

323
00:22:02,154 --> 00:22:04,990
Nic innego jak ślad, który wskazywał,

324
00:22:05,073 --> 00:22:07,159
że coś tam było.

325
00:22:12,414 --> 00:22:16,168
Gdy zacząłem badać te historie,
pisałem do Ministerstwa Obrony

326
00:22:16,251 --> 00:22:19,629
i przeprowadzałem wywiady z ludźmi.

327
00:22:20,547 --> 00:22:22,382
Wszedł akt wolności informacji,

328
00:22:23,633 --> 00:22:26,094
dający dostęp do informacji rządowych.

329
00:22:26,178 --> 00:22:30,682
Można uzyskać 20, 30, 40-letnie dane.
których wcześniej nie dało się zdobyć.

330
00:22:30,766 --> 00:22:33,894
Incydenty w Zachodniej Walii też tam były.

331
00:22:34,811 --> 00:22:39,858
Rose Granville pisze
do lokalnego posła, Nicholasa Edwardsa:

332
00:22:41,651 --> 00:22:46,073
„Bardzo mnie to poruszyło i zaniepokoiło

333
00:22:46,156 --> 00:22:49,201
i nie mam ochoty
na kolejne takie spotkanie”.

334
00:22:49,284 --> 00:22:50,494
Uwielbiam to zdanie.

335
00:22:52,162 --> 00:22:55,999
Edwards przesyła to
do ministra obrony, który kontaktuje się

336
00:22:56,083 --> 00:23:01,004
z rzecznikiem prasowym RAF Brawdy.

337
00:23:01,838 --> 00:23:04,549
Poszedłem tam, rozmawiałem z tą panią.

338
00:23:04,633 --> 00:23:09,221
Niestety nie znalazłem żadnego dowodu
na to, że coś tam wylądowało.

339
00:23:10,889 --> 00:23:12,599
Potem, jak zawsze

340
00:23:12,682 --> 00:23:16,019
przekazałem raport do Ministerstwa Obrony.

341
00:23:16,686 --> 00:23:20,816
„Nie jestem w stanie podać
innego wyjaśnienia niż powyższe”.

342
00:23:21,441 --> 00:23:24,194
„Jeśli UFO przyleci do RAF Brawdy,

343
00:23:24,277 --> 00:23:28,281
pobierzemy opłaty za lądowanie
i natychmiast o tym poinformujemy”.

344
00:23:30,784 --> 00:23:34,538
Powiedzieli, że nic o tym nie wiedzieli

345
00:23:34,621 --> 00:23:37,499
i kazali nam o tym nie mówić.

346
00:23:38,667 --> 00:23:41,128
Nie chcieli, żeby ludzie się wystraszyli.

347
00:23:41,211 --> 00:23:46,675
Czy możesz pan szczerze powiedzieć,
że ludzie w tym rejonie nie są oszukiwani?

348
00:23:47,884 --> 00:23:50,178
Jestem pewien,

349
00:23:50,262 --> 00:23:56,560
że żaden człowiek nie jest
w stanie udawać takiego poruszenia

350
00:23:57,561 --> 00:23:59,104
i przerażenia,

351
00:23:59,187 --> 00:24:03,692
jakie okazują ci ludzie,
którzy to przeżyli.

352
00:24:05,610 --> 00:24:06,820
FARMA COOMBS

353
00:24:06,903 --> 00:24:08,655
CZĘŚĆ TRZECIA
FARMA

354
00:24:08,738 --> 00:24:10,782
KWIECIEŃ-MAJ 1977 ROKU

355
00:24:16,413 --> 00:24:20,667
Doświadczyłem tego
mniej więcej o tej porze wieczorem.

356
00:24:22,169 --> 00:24:23,712
Nic się nie zmieniło.

357
00:24:24,963 --> 00:24:28,133
Było praktycznie tak samo jak teraz.

358
00:24:29,926 --> 00:24:32,971
Wydarzyło się to niedaleko stąd.

359
00:24:33,847 --> 00:24:37,017
Tak się złożyło, że byłem tu sam.

360
00:24:40,770 --> 00:24:44,649
Tam na zboczu pola

361
00:24:45,233 --> 00:24:47,027
widać było poświatę.

362
00:24:47,777 --> 00:24:51,656
W tej poświacie
dostrzegłem odwrócony spodek.

363
00:24:53,450 --> 00:24:56,786
Żywopłot nieco się poruszył

364
00:24:57,829 --> 00:25:02,626
i nagle coś się
z niego wyłoniło. Było bardzo cicho.

365
00:25:08,507 --> 00:25:10,717
Tutaj to wyszło,

366
00:25:10,800 --> 00:25:12,469
a ja byłem przy bramie.

367
00:25:13,845 --> 00:25:15,680
Wysokie na dwa metry.

368
00:25:15,764 --> 00:25:18,767
Miało srebrny kombinezon
z wizjerem i to tyle,

369
00:25:18,850 --> 00:25:21,269
jeśli chodzi o twarz, bo było ciemno.

370
00:25:22,354 --> 00:25:25,315
Pomyślałem: „Dobry Boże, co to jest?”.

371
00:25:25,398 --> 00:25:29,236
„To nie jest człowiek.
To nie może być człowiek”.

372
00:25:29,736 --> 00:25:34,491
Zaczęło iść w moją stronę.
Pomyślałem, że to się nie dzieje naprawdę.

373
00:25:34,991 --> 00:25:37,619
Cofnąłem się na uliczkę.

374
00:25:38,203 --> 00:25:40,872
Jak można sobie wyobrazić,
byłem przerażony.

375
00:25:42,332 --> 00:25:43,500
Stałem tutaj,

376
00:25:44,876 --> 00:25:46,795
a to szło w moją stronę,

377
00:25:47,295 --> 00:25:51,841
więc zacząłem biec tam,
gdzie jest słup telegraficzny.

378
00:25:54,344 --> 00:25:56,471
Wyobraźcie sobie, że teraz biegnę.

379
00:25:58,098 --> 00:26:00,850
Gdy dotarłem do tego miejsca,

380
00:26:00,934 --> 00:26:05,188
coś kazało mi się odwrócić i spojrzeć,
tak też zrobiłem,

381
00:26:05,272 --> 00:26:07,691
to stało tam na tym pustym skrawku

382
00:26:07,774 --> 00:26:10,193
na środku drogi, gapiąc się.

383
00:26:13,780 --> 00:26:19,661
To było niewiarygodne.
Uznałem, że mam tego dość,

384
00:26:19,744 --> 00:26:22,747
więc przerażony wróciłem do domu.

385
00:26:25,292 --> 00:26:29,588
Nazajutrz tata przyszedł sprawdzić,
czy coś tam zostało.

386
00:26:30,088 --> 00:26:36,469
Wtedy ta droga była bardzo błotnista.

387
00:26:37,053 --> 00:26:40,849
Gdy mój tata zszedł na dół,
zauważył jeden wielki odcisk stopy,

388
00:26:41,349 --> 00:26:44,269
za duży na odcisk człowieka.

389
00:26:44,352 --> 00:26:46,563
Był takiej wielkości.

390
00:26:48,648 --> 00:26:51,526
Odezwała się do mnie ciocia Pauline

391
00:26:51,610 --> 00:26:54,070
i spytała co zobaczyłem.

392
00:26:54,154 --> 00:26:56,406
Powiedziałem jej to, co widziałem.

393
00:26:56,906 --> 00:27:00,660
Zapytała, jak się czuję,
odrzekłem, że nic mi nie jest.

394
00:27:01,620 --> 00:27:04,873
Trzy lub cztery tygodnie później

395
00:27:04,956 --> 00:27:09,711
przeżyła praktycznie to samo, co ja.

396
00:27:11,379 --> 00:27:15,216
Jak rodzina farmerów wierząca,
że widziała statki kosmiczne

397
00:27:15,300 --> 00:27:16,968
i istoty z innej planety,

398
00:27:17,469 --> 00:27:20,388
ma przekonać przyjaciół,
sąsiadów i cały świat,

399
00:27:20,472 --> 00:27:22,766
że nie postradała zmysłów?

400
00:27:23,266 --> 00:27:26,978
Z takim problemem
borykają się Billy i Pauline Coombs,

401
00:27:27,062 --> 00:27:32,400
odkąd dwa lata temu uczestniczyli
w słynnej w kraju obserwacji UFO.

402
00:27:35,195 --> 00:27:37,697
Zaczęło się od jazdy samochodem.

403
00:27:39,240 --> 00:27:42,285
Pauline Coombs wracała na farmę,

404
00:27:42,369 --> 00:27:44,746
chyba z trójką dzieci w aucie.

405
00:27:44,829 --> 00:27:49,376
Najmłodszy, Kieran,
zobaczył jakiś okrągły obiekt,

406
00:27:49,459 --> 00:27:52,379
który podążał za nimi polną drogą.

407
00:27:53,213 --> 00:27:57,175
Byli coraz bardziej spięci i przerażeni,
a silnik samochodu zgasł.

408
00:27:57,258 --> 00:28:01,554
Za pierwszym razem,
myślałam, że to tylko moja wyobraźnia,

409
00:28:01,638 --> 00:28:03,848
ale tak wiele się tu dzieje…

410
00:28:03,932 --> 00:28:04,891
CIOCIA MARKA

411
00:28:04,974 --> 00:28:07,227
…że wierzę, że to się stało naprawdę.

412
00:28:10,063 --> 00:28:15,694
Billy Coombs był pasterzem odpowiedzialnym
za około 120 sztuk bydła mlecznego.

413
00:28:21,241 --> 00:28:24,452
Pewnej nocy brama została zaryglowana,

414
00:28:24,953 --> 00:28:28,081
a on wracał czymś rozkojarzony.

415
00:28:28,748 --> 00:28:30,542
Była jedenasta w nocy,

416
00:28:32,001 --> 00:28:35,630
gdy zadzwonił do niego sąsiad
z odległej farmy,

417
00:28:35,714 --> 00:28:37,841
pytając co robią u niego jego krowy.

418
00:28:40,719 --> 00:28:45,265
Nie potrafił tego wytłumaczyć,
bo jak mogły się tam dostać?

419
00:28:50,645 --> 00:28:55,400
Sto dwadzieścia krów przeteleportowano
z jednego pola na drugie?

420
00:28:55,483 --> 00:28:56,443
Na inną farmę.

421
00:28:56,943 --> 00:28:58,778
Dokładnie takie figle

422
00:28:58,862 --> 00:29:02,824
płatały walijskie wróżki.
Tego rodzaju rzeczy.

423
00:29:04,284 --> 00:29:07,370
Potem pojawił się mężczyzna
w srebrnym kombinezonie,

424
00:29:07,454 --> 00:29:10,165
co było najbardziej przerażające.

425
00:29:12,584 --> 00:29:14,461
Była godzina 22.00 w czwartek,

426
00:29:14,544 --> 00:29:17,630
poszłam zrobić herbatę i obejrzeć film.

427
00:29:24,637 --> 00:29:26,639
Oglądali telewizję,

428
00:29:27,140 --> 00:29:30,435
gdy zauważyli coś srebrnego przy oknie.

429
00:29:30,518 --> 00:29:34,314
Największa rzecz, jaką widziałem.
Nie mogłem w to uwierzyć.

430
00:29:34,397 --> 00:29:37,692
Wstałem, podszedłem do okna
i spojrzałem w górę.

431
00:29:37,776 --> 00:29:41,237
Był nad oknem, wysoki na ponad dwa metry.

432
00:29:42,572 --> 00:29:45,700
To było takie wysokie,
że nie widzieli twarzy.

433
00:29:46,284 --> 00:29:49,954
Kiedy Pauline poszła
na górę obudzić dwie córki,

434
00:29:50,622 --> 00:29:52,999
jego głowa była tuż pod oknem sypialni.

435
00:29:54,751 --> 00:29:57,796
Nie dostrzegła żadnych rysów twarzy.

436
00:29:57,879 --> 00:29:59,214
Dokładnie tak, jak ja.

437
00:30:06,387 --> 00:30:10,892
W noc incydentu
na farmie Coombsów wezwano policję.

438
00:30:11,392 --> 00:30:14,312
Odebrał sierżant Ernie z policji w Dyfed.

439
00:30:14,979 --> 00:30:19,150
Podczas mojej 26-letniej służby

440
00:30:19,734 --> 00:30:23,029
nie zetknąłem się wcześniej
z aż tak przerażoną rodziną.

441
00:30:36,000 --> 00:30:40,296
Innego razu wydarzyło się to
o drugiej w nocy,

442
00:30:40,380 --> 00:30:42,382
usłyszeliśmy dzwonek do drzwi,

443
00:30:42,465 --> 00:30:46,928
choć nie widzieliśmy nikogo
zbliżającego się do hotelu,

444
00:30:47,011 --> 00:30:50,473
czy to samochodem, czy pieszo.

445
00:30:54,561 --> 00:30:59,524
Podeszłam do drzwi,
a tam było dwóch facetów.

446
00:31:00,024 --> 00:31:02,652
Wyglądali jak bliźniacy.

447
00:31:02,735 --> 00:31:05,363
Mieli zaczesane do tyłu włosy,

448
00:31:05,446 --> 00:31:07,824
jakby polakierowane

449
00:31:07,907 --> 00:31:11,286
i niesamowitą skórę.

450
00:31:16,916 --> 00:31:18,543
Twoja matka jest w domu?

451
00:31:18,626 --> 00:31:25,425
Twarze mieli jakby z wosku,
bez zmarszczek czy znamion.

452
00:31:25,508 --> 00:31:29,012
Powiedzieli jej tylko:
„Chcielibyśmy wrócić

453
00:31:29,095 --> 00:31:31,681
i porozmawiać z tobą dłużej,

454
00:31:31,764 --> 00:31:34,767
ale mamy spotkanie w Croesgoch”.

455
00:31:36,060 --> 00:31:37,896
Trochę mnie to zmartwiło,

456
00:31:37,979 --> 00:31:41,774
bo wyglądali tak dziwnie.

457
00:31:44,193 --> 00:31:47,363
Odeszli w stronę samochodu i tyle.

458
00:31:48,239 --> 00:31:49,866
Po prostu zniknęli.

459
00:31:51,200 --> 00:31:53,244
W tym samym czasie

460
00:31:53,328 --> 00:31:56,372
odwiedzili farmę Pauline,

461
00:31:57,081 --> 00:31:59,000
co jest bardzo dziwne.

462
00:31:59,083 --> 00:32:05,465
Powiedziała, że byli też u niej
w tym samym czasie, co u nas.

463
00:32:10,929 --> 00:32:14,807
Drugi incydent miał miejsce
późnym popołudniem.

464
00:32:17,393 --> 00:32:20,480
Siedziałyśmy z mamą w restauracji,

465
00:32:20,563 --> 00:32:23,691
gdy zauważyliśmy coś na niebie.

466
00:32:26,110 --> 00:32:29,864
Na pierwszy rzut oka
wyglądało jak srebrny dysk.

467
00:32:30,365 --> 00:32:33,826
Po chwili zaczęło pulsować
pomarańczowym światłem.

468
00:32:40,583 --> 00:32:43,711
Tym razem musiałam zadzwonić
do pani Coombs,

469
00:32:43,795 --> 00:32:47,006
by udowodnić samej sobie,
że to nie było przywidzenie.

470
00:32:49,384 --> 00:32:52,261
A ona powiedziała: „Też to widzimy”.

471
00:32:52,345 --> 00:32:57,350
„Moja mama, mój tata
i nasze dzieci, wszyscy to oglądamy”.

472
00:32:58,518 --> 00:33:04,565
Wydawało nam się, że schodzi do morza,
ale Coombsowie widzieli to i powiedzieli,

473
00:33:04,649 --> 00:33:08,736
że poleciał w stronę wyspy Stack Rock.

474
00:33:12,782 --> 00:33:16,202
Stack Rock zyskało mistyczną otoczkę,

475
00:33:16,285 --> 00:33:19,831
bo leży w równej odległości
od wszystkich kluczowych miejsc.

476
00:33:19,914 --> 00:33:21,749
Obie mogły to widzieć

477
00:33:21,833 --> 00:33:25,253
ze swoich domów, pod różnym kątem.

478
00:33:25,837 --> 00:33:29,215
Powiedziała, że z jej strony

479
00:33:29,298 --> 00:33:32,135
skała otworzyła się jak drzwi

480
00:33:32,635 --> 00:33:34,178
i zniknęli.

481
00:33:37,306 --> 00:33:38,891
To nic nowego.

482
00:33:39,726 --> 00:33:43,980
Dzienniki okrętowe zawierają informacje
od 1800 roku o UFO

483
00:33:44,063 --> 00:33:48,151
wynurzających się z wody,
a następne odlatujących.

484
00:33:49,027 --> 00:33:52,905
To trwa od dawna.

485
00:33:54,282 --> 00:33:58,953
Wodny aspekt UFO jest bardzo interesujący

486
00:33:59,454 --> 00:34:02,665
i oznacza, że jest ono bardzo często
związane z wodą.

487
00:34:02,749 --> 00:34:05,376
Często widuje się je wyłaniające z wody,

488
00:34:05,460 --> 00:34:06,878
znikające w wodzie,

489
00:34:07,545 --> 00:34:10,423
a czasem pod wodą.

490
00:34:12,675 --> 00:34:15,303
Wiemy, że istnieje wiele planet.

491
00:34:16,054 --> 00:34:19,223
Zasadniczo to planety w ekosferze,

492
00:34:19,307 --> 00:34:21,059
czyli regionie,

493
00:34:21,142 --> 00:34:24,479
w którym potencjalnie
istnieje woda na powierzchni,

494
00:34:24,979 --> 00:34:27,190
są dość powszechne.

495
00:34:27,273 --> 00:34:31,069
Jedna na pięć gwiazd
ma planetę w ekosferze,

496
00:34:31,569 --> 00:34:34,197
co jest niesamowite,
gdy się o tym pomyśli.

497
00:34:35,823 --> 00:34:38,117
Oceany to świetne miejsca do życia,

498
00:34:39,077 --> 00:34:42,288
zwłaszcza jeśli podróżuje się
z planety na planetę.

499
00:34:43,372 --> 00:34:47,126
Atmosfery nie są stabilne
ze względu na temperatury.

500
00:34:47,210 --> 00:34:48,503
Polecisz na Wenus,

501
00:34:48,586 --> 00:34:52,173
a tam doświadczysz
ponad 420 stopni Celsjusza

502
00:34:52,256 --> 00:34:55,510
i 100 razy większego ciśnienia,
niż na Ziemi.

503
00:34:55,593 --> 00:34:56,844
Jednakże, na Marsie,

504
00:34:56,928 --> 00:34:59,972
masz około 70 stopni poniżej zera

505
00:35:00,056 --> 00:35:03,559
i jedną setną ciśnienia co na Ziemi.

506
00:35:04,310 --> 00:35:07,313
Życie na obszarach
z atmosferą jest okropne,

507
00:35:07,814 --> 00:35:09,607
natomiast w oceanie,

508
00:35:09,690 --> 00:35:14,987
temperatura zawsze będzie
w zakresie ciekłej wody,

509
00:35:15,071 --> 00:35:17,115
który jest niewielki.

510
00:35:17,698 --> 00:35:21,327
Jedyną różnicę,

511
00:35:21,410 --> 00:35:25,289
między oceanem na jednej planecie
a oceanem na innej planecie,

512
00:35:25,373 --> 00:35:30,253
stanowią związki chemiczne obecne
w danym oceanie.

513
00:35:31,504 --> 00:35:35,675
Łatwo byłoby spędzać czas
w naszych oceanach

514
00:35:35,758 --> 00:35:40,054
i nie różniłoby się to bardzo
od wody w oceanie

515
00:35:40,138 --> 00:35:41,389
na innej planecie.

516
00:35:42,473 --> 00:35:47,145
Istnieje więc pomysł, że jeśli coś
odwiedza nas z innego miejsca,

517
00:35:47,228 --> 00:35:50,690
musi mieć bazę oddaloną
o kilometry od miejsca,

518
00:35:50,773 --> 00:35:53,943
którego nie znamy.
Jakie jest więc idealne miejsce?

519
00:35:54,026 --> 00:35:54,861
Pod oceanami.

520
00:35:55,820 --> 00:35:59,240
Stack Rocks pasuje do tej narracji

521
00:36:00,199 --> 00:36:03,744
i moim zdaniem nawiązuje
do mitologii celtyckiej,

522
00:36:04,829 --> 00:36:08,374
w której przybrzeżne wyspy
były postrzegane jako magiczne

523
00:36:08,457 --> 00:36:10,501
i zamieszkałe przez wróżki.

524
00:36:10,585 --> 00:36:13,004
To tam udawali się celtyccy święci,

525
00:36:13,087 --> 00:36:16,757
by żyć w izolacji i kontaktować się
z siłami nadprzyrodzonymi

526
00:36:21,304 --> 00:36:24,765
Też zobaczyłeś tego człowieka?
Jak dobrze go widziałeś?

527
00:36:25,308 --> 00:36:29,520
Nie widziałem jego twarzy,
bo był za daleko.

528
00:36:29,604 --> 00:36:33,316
Wydaje mi się,
że nie tylko ja to powiedziałem.

529
00:36:33,941 --> 00:36:36,736
Ktoś przechodził w pobliżu,
po prawej stronie.

530
00:36:36,819 --> 00:36:39,739
„Widziałem jak ktoś wyszedł zza drzwi”.

531
00:36:40,573 --> 00:36:44,702
„Miał spiczaste uszy i futrzany kapelusz”.

532
00:36:44,785 --> 00:36:46,996
To jeden z twoich ludzi bez twarzy.

533
00:36:48,289 --> 00:36:52,210
Dwie lub trzy osoby twierdziły,
że widziały te istoty.

534
00:36:52,293 --> 00:36:54,837
Ja nigdy nie widziałem ich na własne oczy.

535
00:36:54,921 --> 00:36:58,299
Nie mogę sprawdzić,
czy ktoś faktycznie to widział,

536
00:36:58,382 --> 00:37:01,761
czy też były to młodzieńcze wymysły,

537
00:37:02,720 --> 00:37:05,097
ale zmienia to perspektywę.

538
00:37:05,181 --> 00:37:08,226
Jeżeli naprawdę widzieli te istoty,

539
00:37:08,309 --> 00:37:13,981
to wydarzyło się tu
coś ważniejszego, niż sądzimy.

540
00:37:20,613 --> 00:37:23,574
Wróciłem do domu
i powiedziałem: „Zrobiliśmy krok”.

541
00:37:23,658 --> 00:37:27,578
„Koniec z UFO,
czas na istoty pozaziemskie”.

542
00:37:27,662 --> 00:37:29,664
Żona na to: „Jak on wygląda?”.

543
00:37:29,747 --> 00:37:34,377
Odpowiedziałem:
„On, albo ona, tego jeszcze nie wiemy,

544
00:37:34,877 --> 00:37:36,837
bo nosi srebrny uniform”.

545
00:37:36,921 --> 00:37:40,549
„Ciemny wizjer tam,
gdzie powinny być oczy”.

546
00:37:40,633 --> 00:37:44,053
Powiedziała, że go widziała.
Uznałem: „Co za heca”.

547
00:37:44,136 --> 00:37:45,888
Mówiła, że tak było naprawdę,

548
00:37:45,972 --> 00:37:48,099
że był w witrynie w Haverfordwest.

549
00:37:49,517 --> 00:37:53,145
Poszedłem tam i zobaczyłem,
że był to strój strażacki.

550
00:37:53,771 --> 00:37:57,483
W Milford Haven
znajduje się duża rafineria ropy naftowej,

551
00:37:57,566 --> 00:38:00,903
dlatego mają specjalistyczny sprzęt,
w tym te kombinezony

552
00:38:00,987 --> 00:38:04,448
pozwalające na walkę
z ogniem w wysokiej temperaturze.

553
00:38:06,701 --> 00:38:09,161
Sądzę, że kilka lat po tym wydarzeniu,

554
00:38:09,245 --> 00:38:11,914
ktoś z miejscowych wyznał,
że w ramach żartu

555
00:38:12,957 --> 00:38:15,293
chodził w jednym z tych kombinezonów.

556
00:38:16,460 --> 00:38:20,965
Co mnie rozczarowuje,
bo zagmatwało to sprawę.

557
00:38:36,272 --> 00:38:39,900
Dowcipniś nie odpowiada
za wszystkie obserwacje tych istot,

558
00:38:39,984 --> 00:38:43,112
bo żarty nastąpiły po obserwacjach.

559
00:38:43,195 --> 00:38:46,490
Możliwe, że zachęciło go do tego

560
00:38:46,574 --> 00:38:48,534
jakieś prawdziwe przeżycie.

561
00:38:50,119 --> 00:38:53,539
Raz musiał schować się w zaroślach,

562
00:38:54,874 --> 00:38:59,003
bo w drzwiach
pojawiła się kobieta z bronią.

563
00:39:07,636 --> 00:39:08,846
Nasuwa się myśl,

564
00:39:08,929 --> 00:39:11,682
że rodzina Coombsów
jest głupia lub w błędzie.

565
00:39:12,600 --> 00:39:17,063
Problemem jest to,
że nikt nie potrafi udowodnić lub obalić

566
00:39:17,146 --> 00:39:21,150
tej niezwykłej obserwacji UFO.

567
00:39:22,318 --> 00:39:24,028
Coraz więcej osób twierdzi,

568
00:39:24,111 --> 00:39:28,407
że widzą rzeczy,
których nie da się wytłumaczyć naukowo.

569
00:39:29,325 --> 00:39:33,120
Nie tylko tutaj,
a w wielu miejscach w hrabstwie,

570
00:39:33,204 --> 00:39:35,081
działo się to samo.

571
00:39:36,874 --> 00:39:42,171
Do Ministerstwa Obrony
wpłynęło 450 zgłoszeń różnych incydentów.

572
00:39:43,964 --> 00:39:48,219
Przeprowadziłem wywiady
z ludźmi co wtedy tam pracowali.

573
00:39:48,302 --> 00:39:51,722
Niektórzy twierdzili,
że coś jest na rzeczy,

574
00:39:51,806 --> 00:39:53,933
ale 450 obserwacji?

575
00:39:54,016 --> 00:39:58,771
Nie było tylu ludzi,
by przyjrzeć się każdej z nich.

576
00:39:58,854 --> 00:40:02,566
Spojrzałem w górę
i zobaczyłem coś na niebie.

577
00:40:02,650 --> 00:40:04,568
Był to półokrągły obiekt.

578
00:40:04,652 --> 00:40:07,196
Świecący jasnym światłem.

579
00:40:07,279 --> 00:40:09,365
Czego pani oczekuje?

580
00:40:09,907 --> 00:40:12,618
Liczę na interwencję rządu i naukowców,

581
00:40:12,701 --> 00:40:16,372
by pomogli nam zrozumieć,
czym są te rzeczy.

582
00:40:17,081 --> 00:40:19,583
Obserwatorzy nieba mają jeden cel.

583
00:40:19,667 --> 00:40:23,629
Dodać kolejny latający spodek
do wydłużającej się listy obserwacji

584
00:40:23,712 --> 00:40:25,965
nad hrabstwem Pembrokeshire.

585
00:40:26,048 --> 00:40:28,509
Presja na Ministerstwo Obrony

586
00:40:28,592 --> 00:40:30,803
rosła od 1978 roku,

587
00:40:30,886 --> 00:40:34,181
gdyż wzrastała liczba obserwacji
i zainteresowanie prasy.

588
00:40:35,891 --> 00:40:39,395
Z tego, co wiem,
to żaden ze zgłoszonych incydentów

589
00:40:39,478 --> 00:40:41,564
nie może zostać wyjaśniony

590
00:40:41,647 --> 00:40:46,735
aktywnością RAF Brawdy,
czy inną aktywnością lotniczą

591
00:40:46,819 --> 00:40:50,489
wojskową lub cywilną.

592
00:40:50,573 --> 00:40:52,241
Naprawdę twierdzicie,

593
00:40:52,324 --> 00:40:56,203
że rzeczy, które widzieliście
były nie z tego świata?

594
00:40:56,287 --> 00:40:57,204
Tak.

595
00:40:57,288 --> 00:40:58,247
Dobrze.

596
00:40:58,330 --> 00:41:02,042
Ludzie mówili,
że wymyślili to dla rozgłosu.

597
00:41:02,126 --> 00:41:04,879
Jakiego rozgłosu pragniesz
mając dziesięć lat?

598
00:41:04,962 --> 00:41:08,466
Czy naprawdę widzieli
niezidentyfikowany obiekt latający?

599
00:41:08,549 --> 00:41:10,593
A może to przykuło ich uwagę?

600
00:41:12,178 --> 00:41:15,389
Wiele osób nas wyśmiewało.
Dorastając nie chcesz,

601
00:41:15,473 --> 00:41:17,725
by ludzie mieli cię na szaleńca.

602
00:41:17,808 --> 00:41:21,479
Nie potraktują cię poważnie,
bo widziałeś zielonych ludzików.

603
00:41:22,563 --> 00:41:26,442
Moja matka nie chciała, by zbyt wiele osób

604
00:41:26,525 --> 00:41:28,986
dowiedziało się o tym, co widziała,

605
00:41:29,069 --> 00:41:31,780
ze względu na historię z białą damą.

606
00:41:32,490 --> 00:41:35,367
Większość ludzi przerażała myśl,

607
00:41:35,451 --> 00:41:38,037
że może tam być duch.

608
00:41:38,746 --> 00:41:43,667
Opowieść o czymś paranormalnym
tylko pogorszyłaby sprawę.

609
00:41:45,127 --> 00:41:49,089
Ludzie mówili,
że zrobiliśmy to dla interesów,

610
00:41:49,173 --> 00:41:51,175
ale tak nie było.

611
00:41:51,258 --> 00:41:55,179
Hotel, który otworzył się
obok Milford Haven,

612
00:41:55,262 --> 00:41:59,266
zaczęli urządzać weekendy z UFO.

613
00:41:59,975 --> 00:42:01,352
Dawali ludziom

614
00:42:01,435 --> 00:42:04,438
termos zupy i kilka kanapek

615
00:42:04,522 --> 00:42:09,109
i wysyłali ich na długie spacery.

616
00:42:12,738 --> 00:42:14,240
Powiadomiłem nauczyciela.

617
00:42:14,323 --> 00:42:19,411
Spytał, czy oczy nie płatały mi figli,
zaprzeczyłem.

618
00:42:19,495 --> 00:42:24,458
Dodałem, że nie jestem głupi
i widziałem, co widziałem.

619
00:42:25,376 --> 00:42:27,169
To coś wspięło się na żywopłot

620
00:42:27,253 --> 00:42:29,838
i przeskoczyło przez bramę.

621
00:42:30,881 --> 00:42:34,718
Pomyślałem, że coś jest nie tak,

622
00:42:34,802 --> 00:42:37,680
żaden człowiek
nie przeskoczyłby tej bramy.

623
00:42:48,065 --> 00:42:49,858
„Kosmita z trójkąta grozy”.

624
00:42:49,942 --> 00:42:53,112
„Wysoka, dziwaczna postać
w świecącym srebrnym stroju

625
00:42:53,195 --> 00:42:55,864
zablokowała okno
samotnego domku na farmie”.

626
00:42:57,366 --> 00:43:00,661
Pokazałem te wycinki cioci Pauline,

627
00:43:01,370 --> 00:43:04,331
ale wolała, bym o tym nie wspominał.

628
00:43:06,083 --> 00:43:08,294
Odrzekłem, że trzeba o tym mówić.

629
00:43:08,377 --> 00:43:10,087
Powiedziała, że ona

630
00:43:10,170 --> 00:43:12,756
i dziewczynki o tym nie rozmawiają.

631
00:43:13,549 --> 00:43:18,596
Miało kształt cygara z kopułą na wierzchu.

632
00:43:18,679 --> 00:43:22,766
Nie podobało mi się zainteresowanie,
jakie to wzbudziło.

633
00:43:23,434 --> 00:43:26,687
Pierwsze cztery lata
szkoły ponadpodstawowej

634
00:43:26,770 --> 00:43:28,188
były okropne.

635
00:43:29,064 --> 00:43:32,860
Prawie codziennie byłem napastowany.

636
00:43:32,943 --> 00:43:33,861
Tak!

637
00:43:33,944 --> 00:43:37,781
Chcieli, żebym powiedział,
że nie widziałem statku.

638
00:43:37,865 --> 00:43:40,075
Chcieli, bym przyznał, że kłamię,

639
00:43:40,701 --> 00:43:42,911
ale nie mogłem tego zrobić.

640
00:43:42,995 --> 00:43:47,958
Nie mogłem złamać swoich zasad
i mówić, że kłamałem, choć tak nie było.

641
00:43:48,042 --> 00:43:50,669
W studiu są młodzi ludzie,
którzy twierdzą,

642
00:43:50,753 --> 00:43:53,130
że mieli do czynienia z UFO.

643
00:43:53,631 --> 00:43:59,261
W 1978 roku byłem
w programie telewizyjnym o nazwie Magpie.

644
00:43:59,970 --> 00:44:03,766
Oto David, David, Philip i Shaun.

645
00:44:03,849 --> 00:44:09,480
Jak przyjrzycie się mi uważnie
w Magpie, zobaczycie,

646
00:44:09,563 --> 00:44:11,774
że miałem wtedy podbite oko.

647
00:44:11,857 --> 00:44:16,445
Oglądaliśmy to
przez jakieś pięć czy sześć sekund,

648
00:44:16,528 --> 00:44:20,908
potem uciekliśmy, bo się baliśmy.

649
00:44:21,784 --> 00:44:24,953
Podbito mi je specjalnie do telewizji.

650
00:44:25,663 --> 00:44:28,040
„Niech spróbują zakryć to makijażem”.

651
00:44:29,083 --> 00:44:31,877
Przez agresję,
jaką z tego powodu przeżyłem,

652
00:44:31,960 --> 00:44:34,213
uznałem, że muszę mówić o tym głośno,

653
00:44:34,296 --> 00:44:36,882
bo inni przechodzą to samo,

654
00:44:36,965 --> 00:44:40,427
a nie zrobiły nic,
poza przyznaniem, co widziały.

655
00:44:40,928 --> 00:44:42,846
Czułem, że muszę to zrobić.

656
00:44:43,430 --> 00:44:45,015
Widziałem drzwi,

657
00:44:45,099 --> 00:44:49,561
i nagle, ten ktoś po prostu wyszedł.

658
00:44:50,062 --> 00:44:54,525
Nie wstydzę się przyznać,
że 45 lat temu widziałem coś,

659
00:44:54,608 --> 00:44:57,736
czego nie umiem wyjaśnić aż po dziś dzień.

660
00:44:57,820 --> 00:44:59,905
Po wykonaniu swojej pracy

661
00:44:59,988 --> 00:45:02,783
jestem pewien co do jednego,

662
00:45:02,866 --> 00:45:08,622
że gdyby opinia publiczna wiedziała,
co oznacza obecność UFO,

663
00:45:09,415 --> 00:45:11,834
rzuciłaby się do ucieczki.

664
00:45:11,917 --> 00:45:16,588
Randall Pugh dowiedział się
o przeżyciu mojej mamy

665
00:45:16,672 --> 00:45:18,716
i przyjechał do nas.

666
00:45:18,799 --> 00:45:23,721
Powiedział, że powinna o tym mówić.

667
00:45:24,263 --> 00:45:27,182
By niejako potwierdzić to,
co widziały dzieci.

668
00:45:28,475 --> 00:45:31,562
Wielu ludzi wyzywało ich na różne sposoby,

669
00:45:33,605 --> 00:45:37,443
a ja muszę przyznać,

670
00:45:38,152 --> 00:45:40,779
że są szczere

671
00:45:40,863 --> 00:45:43,782
i widziałam to samo, co one.

672
00:45:43,866 --> 00:45:45,409
Jakiej byli postury?

673
00:45:45,909 --> 00:45:50,497
Byli bardzo wysocy
i mieli wyjątkowo długie ręce.

674
00:45:50,581 --> 00:45:52,666
Mieli też bardzo długie nogi.

675
00:45:52,750 --> 00:45:56,420
Wyglądali, jakby mieli
na sobie kombinezony.

676
00:45:56,503 --> 00:45:58,046
Błyszczące kombinezony.

677
00:45:58,130 --> 00:46:00,966
Mieli spiczaste głowy,

678
00:46:01,049 --> 00:46:03,260
takie w kształcie czubka,

679
00:46:03,343 --> 00:46:05,137
i na pewno nie mieli twarzy.

680
00:46:05,220 --> 00:46:08,223
Byli ludźmi bez twarzy,
nie mieli oczu ani ust,

681
00:46:08,307 --> 00:46:10,309
żadnej dziury czy choćby guzików.

682
00:46:10,392 --> 00:46:12,311
To pewne. To już tu jest.

683
00:46:12,811 --> 00:46:15,063
Wykracza poza naszą wiedzę, ale jest.

684
00:46:17,274 --> 00:46:19,860
Czy to tylko przypadek zbiorowej histerii,

685
00:46:19,943 --> 00:46:22,613
czy jest w tym jakaś prawda?

686
00:46:22,696 --> 00:46:25,032
Mieszkańcy Broad Haven ci powiedzą

687
00:46:25,115 --> 00:46:27,659
że to, czego doświadczyli, jest prawdziwe.

688
00:46:35,542 --> 00:46:38,754
Ta historia opowiada
o ponownym zaczarowaniu otoczenia.

689
00:46:41,673 --> 00:46:44,635
Ludzie wierzyli w różne dziwne rzeczy,

690
00:46:47,095 --> 00:46:50,766
ale współcześnie nie wierzymy
w takie stworzenia.

691
00:46:50,849 --> 00:46:53,685
Ale dziwne rzeczy wciąż tu są

692
00:46:54,561 --> 00:46:56,271
i coś w tym jest.

693
00:46:56,355 --> 00:47:00,859
Niezależnie od tego, czy istnieje to
w krajobrazie, czy ludzkich umysłach,

694
00:47:00,943 --> 00:47:06,573
mają oni te same dziwne przeżycia,
tylko wyrażają je w ówczesnej popkulturze.

695
00:47:10,369 --> 00:47:13,497
Czy było to coś nadprzyrodzonego, czy nie,

696
00:47:13,580 --> 00:47:17,042
to się wydarzyło i zmieniło ludzkie życie,

697
00:47:17,709 --> 00:47:21,088
co samo w sobie jest ważne.

698
00:47:23,882 --> 00:47:27,094
To doświadczenie z UFO
miało na mnie wielki wpływ.

699
00:47:28,345 --> 00:47:33,892
Nigdy nie byłem uprzedzony
w odniesieniu do rasy czy seksualności.

700
00:47:33,976 --> 00:47:36,854
A to wszystko dzięki…

701
00:47:38,647 --> 00:47:41,942
tej wizycie, którą mieliśmy w szkole.

702
00:47:43,360 --> 00:47:47,322
Jeśli zaakceptujesz możliwość,

703
00:47:47,406 --> 00:47:53,078
że kosmici odwiedzają nas na Ziemi,
to możesz zaakceptować wszystko.

704
00:48:11,638 --> 00:48:16,727
Kiedy wygłosiłem
swoją pierwszą prezentację naukową o UFO,

705
00:48:16,810 --> 00:48:19,646
omawiającą cechy ich lotu,

706
00:48:19,730 --> 00:48:23,400
ich prędkość i przyspieszenie,
jeden z kolegów zapytał mnie:

707
00:48:23,901 --> 00:48:27,654
„Czemu to robisz? Czemu to badasz?”.

708
00:48:27,738 --> 00:48:30,866
„Czemu stawiasz się w takiej sytuacji?”.

709
00:48:31,575 --> 00:48:36,371
Na początku bałem się zacząć,
bo bałem się stygmatyzacji.

710
00:48:36,455 --> 00:48:39,333
Wspominasz o UFO i wszyscy się śmieją,

711
00:48:39,416 --> 00:48:42,127
nikt nie bierze tego na poważnie,

712
00:48:42,210 --> 00:48:44,546
ale oto jesteśmy.

713
00:48:44,630 --> 00:48:49,968
Zakończyliśmy pierwsze etapy
eksploracji Układu Słonecznego.

714
00:48:50,052 --> 00:48:52,387
Odwiedziliśmy wszystkie ważne obiekty,

715
00:48:52,888 --> 00:48:55,724
teraz przenosimy się
do dalszych w Pasie Kuipera

716
00:48:55,807 --> 00:48:58,769
i mamy roboty działające na Marsie.

717
00:49:00,562 --> 00:49:04,024
Mimo to wciąż uważamy,

718
00:49:04,107 --> 00:49:07,444
że obcy nie mogą nas odwiedzić.

719
00:49:08,070 --> 00:49:11,365
To jest możliwe, a wręcz prawdopodobne.

720
00:49:12,783 --> 00:49:16,328
To może być jedno z największych
odkryć w historii ludzkości.

721
00:49:16,411 --> 00:49:18,372
Więc jak można to odpuścić?

722
00:49:19,831 --> 00:49:22,709
To jakby znów być centrum wszechświata.

723
00:49:23,210 --> 00:49:25,212
Musimy uczyć się na nowo,

724
00:49:25,295 --> 00:49:28,674
że ludzie nie są centrum wszechświata.

725
00:49:30,509 --> 00:49:34,513
Mając wystarczająco dużo naukowców
zbierających dane,

726
00:49:34,596 --> 00:49:37,474
teoretyzujących, poważnie to traktujących,

727
00:49:37,557 --> 00:49:39,351
nie zajmie to dużo czasu.

728
00:49:39,434 --> 00:49:42,938
Myślę, że to szybko się wyjaśni,

729
00:49:43,021 --> 00:49:46,483
nawet w przeciągu dekady.

730
00:49:47,067 --> 00:49:49,361
Uważam, że to wszystko zmieni.

731
00:51:02,893 --> 00:51:08,148
Napisy: Agnieszka Borawska

