Ang programang ito ay base sa tunay na pangyayari.
Ngunit may ilang karakter, pangalan, insidente, lugar
at mga diyalogo na gawa-gawa lamang para sa pagsasadula ng kuwento.
Pasensiya na.
Ang hindi gawa-gawa ay ang anak ko,
sa edad na 15, niresetahan siya ng OxyContin.
Maraming taon siyang naging addict.
At sa edad na 32, namatay siya,
nang mag-isa sa nagyeyelong parking lot sa isang gas station.
Nami-miss namin siya.
Ano ba naman 'to?
Sir! 'Wag n'yo pong gawin 'yan, sir. Sir--
- Kaya ko 'to. - Hindi, ako na po, sir.
May 220 smoke alarm sa lugar.
- Alam mong hindi ako makatulog. - Sir!
- Mahalaga ang araw na 'to. - Pambihira.
- Pasensiya na, sir. - Kailangan kong makapagpahinga.
Pasensiya na po. Ako na po ang gagawa niyan, sir.
Ayos lang.
Mahalaga ang araw na 'to. Kailangan 'to ni Dr. Richard.
Bakit nagkakaganito? Nagpapalit naman ako ng baterya kada buwan.
Ayos, ayos.
- Papalitan ko rin 'yon. - Ayos po ang ginawa n'yo. 'Wag na po.
'Wag ka nang mag-alala. Maglinis ka na lang ng kalat.
Puwede mo bang tingnan ang mga natira?
Sige po, sir.
Salamat sa pagpunta, Ms. Flowers. Malaking bagay po ito.
Ako si Brianna Ortiz.
Siya ang associate ko, si Bill Havens.
- Mabuti at nakilala ko kayo. - Kumusta kayo?
- Puwede ba kitang tawaging Edie? - Ms. Flowers na lang.
Sige po. Kumusta ang flight n'yo?
- Ayos lang. - Wala namang naging problema--
'Wag na tayo magpaligoy-ligoy.
Alam kong sinusubukan mong maging magalang. Salamat.
- Dala n'yo pala ang inyong-- - Oo. Ginawa kong 7:15 ang flight ko.
Gusto kong makauwi kaagad.
May limang oras pa, 'wag nating sayangin.
- Saan tayo? Mabuti. - Doon na lang po.
Ano'ng gusto mong malaman?
Pag-uusapan na rin natin. Sa kanan po.
- Welcome. - Oo.
Maupo na kayo.
Sige.
Alam n'yo naman na ang tungkol dito.
Kinasuhan ang Purdue Pharma ng bawat state at maraming siyudad at bansa
dahil sa epidemya ng opioid.
Napakaraming kaso, aabutin ng ilang dekada bago maayos,
kaya pinagsama-sama namin ang mga kaso
na sa tingin namin ay magbibigay ng hustisya sa lahat.
Hustisya. Sige.
Di na mabubuhay ang mga namatay, pero puwedeng magbayad ang mga may sala.
Hindi pala hustisya, bayad pala.
Di ko alam kung bakit n'yo ako kailangan.
Puwede n'yo namang bilangin na lang.
Kunin n'yo ang may pinakamalaking bilang, babayaran nila, at mananalo kayo.
Ms. Flowers, siguradong dismayado kayo,
at alam kong madami na kayong pinagdaanan, pero di 'to katulad ng dati.
May dahilan kami umaasang positibo ang mangyayari.
Bakit ka nandito?
- Parang ayaw mo naman dito. - Nangako ako sa isang tao.
Tulad ko, may access din kayo sa mga file.
Nakita n'yo na ang lahat ng nakita ko.
Oo. Pero may ilang akong mga tanong.
Umpisahan natin sa isang 'to.
Sa tingin mo, bakit tayo umabot dito?
Ano'ng sa tingin ko?
Sa tingin ko na sinasayang n'yo ang oras ko.
At ang oras n'yo.
Alam ko kung ano'ng kahihinatnan nito. Nangyari na 'to dati.
Ano'ng pangalan mo?
Sir.
Richard Sackler.
At nandito ka ngayon para magbigay ng testimonyo sa kaso
laban sa Purdue Pharma, ang gumawa ng OxyContin.
Dr. Sackler, alam n'yo po ba 'yon?
'Yon ang alam ko.
Tinanggal n'yo si Richard Sackler?
Gusto kong linawin na kusang loob
ang pagpunta rito ni Dr. Sackler.
Paano n'yo 'yon nagawa?
Nililinaw ko lang. Sige po.
Sinabi ko na sa 'yo, iba na ngayon.
Malaking laban 'to, di basta-basta lang.
Kailangan namin ng tulong mo.
Umupo...
Umupo rin ba siya rito?
- Gusto ko ng ibang upuan. - Ano po?
Kunan mo ako ng ibang upuan.
Puwede mo bang ilabas ang upuang 'to?
Salamat.
- Kung kailangan n'yo ng ilang minuto... - Hindi.
Ano'ng sunod?
Kailan n'yo unang narinig ang tungkol sa OxyContin?
Noong 1998, dahil sa isang x-ray machine sa Hillsville, Virginia.
Pasensiya na sa paghihintay, Ms. Flowers.
Ano po ang problema?
Magandang araw, doc. Kailangan kong makita ang GE 4225 portable x-ray n'yo.
- Kailangan mo ng x-ray? - Hindi ko kailangan ng x-ray.
Ibaba n'yo na 'yan. Hindi ako pasyente.
Sige.
Appointment lang ang paraan para makuha ko ang atensiyon mo,
at ngayong napansin mo na ako,
ako si Edie Flowers.
Imbestigador ako mula sa US attorney's office sa Roanoke.
Trabaho kong hanapin ang mga doktor
na naningil sa Medicaid ng mga procedure na hindi nila ginawa.
Panloloko 'yon, hindi lang sa Medicaid, kundi pati sa mga nagbabayad ng buwis.
Bago mo ako tingnan nang ganiyan,
maniwala ka na makakabuti sa 'yo
na ipakita sa akin ang x-ray machine.
Pakiusap at salamat.
Sige, sige.
Heto.
Pero wala akong ginawang mali.
Siningil n'yo ang Medicaid ng 50 x-ray kada araw sa loob ng 30 araw.
Hindi 49, hindi 51.
Sa 107 dollars bawat x-ray,
kumita ng 160,500 dollars ang clinic na 'to na pagmamay-ari mo.
Kailangan ko ba ng abogado?
Bakit mo kailangan ng abogado kung wala ka namang ginawang mali?
- Babayaran ko. - Babayaran mo ako?
Kung sino man, magbabayad ako.
Ayaw kong mawala ang lisensiya ko dahil dito. Pakiusap.
- May magagawa pa naman siguro tayo. - Sumunod ka sa sasabihin ko.
Sige, sige, gagawin ko.
Kailangan ko ng kopya ng bawat invoice sa nakalipas na dalawang taon
at gagawa ako ng mga kopya ng mga file sa computer mo,
at kung may kailangan pa akong malaman, kung ano man,
sabihin mo na sa akin ngayon dahil kung ako pa ang nakakita,
lalaki lang ang problema mo.
May kailangan ba akong malaman?
- Wala. - Sigurado ka?
Wala. Wala na.
Wala na talaga. Pangako.
Tingnan na natin ang mga file.
Ang tanging paraan para malaman mo ang tungkol sa OxyContin
ay kung nagpadala ang Purdue ng tao nila sa doktor mo...
Umiinit. Ibaba mo na.
...at kung minalas ka at magkasakit.
Bilisan mo naman.
Ayan!
Uy, magandang umaga.
- Nagtatanghalian lang. - Biglaang tanghalian, 'no?
- Ganoon na nga. - Ano'ng kinakain mo?
Salami sandwich.
Kailangan nang palitan ang isang 'to.
Hindi pa 'to nagagawa. 'Yong Chevy, ibaba n'yo na.
- Ubusin mo na 'yan at tara na. - Heto na.
Magaling, guys. Magandang simula ngayong araw.
Ano'ng nangyayari?
Ty!
Uy!
Hoy! Bilisan mo!
Isang oras na, wala ka pang nagagawa.
Bigla na lang dumating ang mga 'to at hindi ko alam kung ano'ng gagawin.
Hindi 'to junk shop.
Gawin mo na. Kailangan pa kita sa shop.
- Sige, sige. - Galingan mo.
- Oo! - Kaya mo 'yan.
- Alam kong kaya mo 'yan. - Kaya ko 'to.
Uy, Mike. Pasensiya na sa paghihintay.
Tapusin na natin.
Salamat sa paghihintay.
Pumasok na tayo.
- Honey. Magbabayad na si Mike. - Hi, Mike.
- Uy! - Hi!
- Nasa... - Sino 'yan?
- 167 ang lahat. - Okay.
Sige. Sandali lang.
Matumal sa shop kaya salamat sa discount.
- Walang problema. - Discount, hon?
Oo. Alam mo...
Alam n'yo ba na iniwan ako ni Maggie?
Hala.
- Hindi ko alam. - Oo, lahat kinuha niya maliban sa truck.
- Oo, kinuha niya ang bahay. - Talaga?
Dinala n'ya ang aso, sinugod ako ng aso no'ng kinuha ko 'yong sapatos ko.
Kilala mo si Rhonda na nagtatrabaho sa Chevrolet?
- Kilala ko si Rhonda. - Hindi 'yong sa front desk.
'Yon ang ipinalit niya sa 'kin.
Okay.
- Kumusta tayo? - Grabe ang nangyari sa kaniya.
- Discount kay Mike? - Ano ka ba, nakakalungkot.
Emotional discount, babe.
- Ewan ko. - Kryger Tires.
Talaga. Maraming salamat. Sige.
Ano 'yon?
Dumating na 'yong Accu-turn na gulong mula Italy, nasa Customs na
- at ihahatid dito ng alas-singko. - Italy. Ayos.
Magkano 'yon?
Magkano nga 'yon, mga walong libo?
Walong libong dolyar 'yon?
Ikaw ang may gusto ng mamahalin na 'yon.
Hindi ko nga alam kung para saan 'yon.
Honey, hindi dahil gusto ko ang isang bagay na $8,000,
bibilhin mo na kaagad.
- Nagbibiro ka ngayon, di ba? Nagbibiro ka. - Nababaliw ka na.
- Susuntukin kita. Pambihira. - Ikaw ang may hawak ng pera.
- Di ba? - Susuntukin talaga kita.
Bale hindi na tayo magpapaaral sa kolehiyo, ha?
Wala nang kolehiyo.
Doon napunta ang pang-kolehiyo mo.
- Sige, sige. - Grabe si Daddy.
- Mahal kita. - Gawin mo na 'yong gagawin mo.
Kahapon pa dapat 'to natapos.
Ilabas n'yo na 'to, puwede na 'to.
Ano ba naman 'to.
- Tanggalin mo 'yan! - Bakit?
- Ano ba. - Makinig ka sa akin.
- Ginagawa ko naman. - 'Yon na nga.
- Kung ano-anong ginawa mo. Tama na. - Glen.
Alam mo kung paano mag-hi ang T-Rex?
Tumigil ka na. Hoy, tama na.
- Tama na. - Alam mo kung paano kumain ang T-Rex?
- Ganito... - Bumaba ka na riyan.
Tara na. Patayin mo na 'yan.
Patayin mo--
- Hoy, patayin mo na. - Di kita marinig.
Patayin mo na! Tama na 'yan.
- Bumaba ka na. - Ano ka ba naman.
- Nagbibiro lang ako. - Bumaba ka na.
- Kaya ko 'to. Ano ba. - Tumigil ka na.
- Binalaan na kita. Di ba? - Oo.
Ano'ng ginawa mo?
Wala kang natapos. Naglalaro ka lang.
- Patayin mo na at pumunta ka na sa shop. - Pinatay ko na! Makinig ka--
Hala.
- Ano ba naman. - Ayos ka lang ba?
Ano'ng nangyari?
Nahulog-- Tapos 'yong rotator-- Tapos nahulog siya.
- Glen, sorry, di ko... - Ang sakit.
Kaya mo bang tumayo? Kumapit ka sa balikat ko.
- Ang likod ko. May kung ano sa likod ko. - Teka.
- Subukan nating tumayo. - Itatayo kita.
Pasensiya na talaga.
- Nagbibiro lang ako. - Dahan-dahan.
- Hindi ko sinasadyang itulak ka. - Isa, dalawa, talto.
- Ang sakit! - Ibaba n'yo siya.
Tumawag kayo ng ambulansiya.
Diyos ko.
Ang likod ko. Ang sakit.
Retractor.
'Yong susunod.
Suction. Dito natamaan 'yong litid.
Nakuha na. Piraso naman ito ng buto.
Nakausap ko ang surgeon. Maayos naman daw ang lahat.
- Kaya ngayon... - Magaling.
Makinig kang mabuti.
Tapos na ang bed time mo, med time mo na.
Di ba? Makinig ka. May muscle relaxer kami.
Tama.
- May steroid kami para sa pamamaga. - Oo.
May Vicodin kami para as sakit.
Salamat.
- Nang may pagkain? - Nang may pagkain?
Schnitzel gawa sa baboy!
Ganoon ba.
Magkita tayo ulit sa susunod na linggo para sa checkup.
Oo, sa 25.
Glen, kinaya mo. Magiging maayos ang lahat.
- Salamat, Dr. Hartman. - Aalis na ako.
Sobrang daming tao ang pinuntahan ni Richard,
mga taong may nararamdamang sakit,
at mga taong wala nang ibang pagpipilian kundi ang gumaling.
Subukan mong itaas ang paa mo nang sabay.
Medyo mas mahirap naman, mas advanced. Panatilihin mo muna.
Hinga. Isa pa. Inhale, exhale.
- Subukan mong ibaba nang dalawang pulgada. - Ang hirap naman nito.
Bakit sobrang sakit?
Nababanat kasi ang mga muscle.
Relax. Magaling. Sumubok naman tayo ng iba.
- 90 degrees, diyan lang. - Teka lang.
Dahan-dahan lang.
Hinga, hinga.
- Subukan mo lang ihiga. - Sobrang sakit.
- Itulak mo ang kamay ko. - Hindi ko kaya.
Oo. Alam kong mahirap, pero kaya mo 'to.
Magaling ang ginagawa mo. Mahabang proseso 'to.
Oo.
Marami na akong nakitang ganito sa mga nagdaang taon,
at kailangan mong malaman na habambuhay na 'to.
Oo.
Ito na ang bago mong mundo. Itaas mo ang tuhod mo.
Subukan pa natin nang limang beses. Tara.
- Pataas pa. Lima na lang. - Sige.
Di lang 'to tungkol sa isang gamot na pumatay ng maraming tao.
Mas malala pa roon.
Hindi, ang bagay na 'to, ang salot na 'to,
nagsimula 'to noong naisip ng isa sa pamilyang 'yon
na malaki ang pera sa sales at marketing ng gamot.
At sa pagsisinungaling.
- Si Arthur Sackler ang tinutukoy mo? - Oo.
Si Arthur Sackler ang nagsimula ng lahat ng 'to.
Psychiatrist siya noong bago magsimula ang pharmaceutical revolution.
Noon, lobotomy ang sagot sa mga problema sa mental health.
Pero isang beses lang maaring gawin ang lobotomy.
Hindi bumabalik ang mga pasyente.
Naisip ni Arthur na kung may gamot dito, habambuhay siyang may pagkakakitaan.
At tinawag niya ang bagong gamot na...
Lobotomy na naiinom.
Nalaman niya na mas magaling siyang salesman kaysa doktor,
kaya may dalawang bagay siyang binili,
isang drug company
at ang pinakamalaking medical advertising agency sa bansa.
Alam niya na marketing ang magpapalago sa mga gamot
at para siyang tumama ng jackpot nang makuha niya ang kontrata sa Valium,
na naging pinakaunang pipilahang gamot.
Ang gamot na hindi mo alam na kailangan mo pala.
At yumaman siya at gusto niyang malaman ito ng lahat.
Bumili siya ng mamahaling artwork.
Naglagay ng pangalan niya
sa kahit anong museo, eskuwela, o ospital na kukuha ng pera niya,
at tinanggap nga nilang lahat.
Inisip niyang imortal siya.
Para sa kaniya, pinakamahalaga ang legacy.
Sackler!
Ipinakita niya 'yon sa buong pamilya niya,
at katulad ng maraming mayayamang pamilya,
hindi sila makapaghintay na mamatay siya.
Di nila kinailangang maghintay nang matagal.
- Excuse me. - Ano po 'yon?
Kailangan ko ng doktor.
Sir, kailangan n'yo po munang pumila.
Noong May 26, 1987, mag-isa siyang pumunta sa emergency room
sa Columbia Presbyterian Hospital at sinabi na...
Ako si Dr. Arthur Sackler. Inaatake ako sa puso.
May bara sa proximal left anterior descending artery ko.
Kailangan ko ngayon din ng balloon angioplasty o mamamatay ako.
Sige, simulan po natin. Simulan po natin. Sir?
- Ako si Dr. Arthur Sackler. - Sir, bumalik po kayo.
Inaatake ako sa puso.
May bara sa proximal left anterior descending artery ko.
Kailangan ko ngayon din ng balloon angioplasty o mamamatay ako.
Huminahon po muna kayo sandali.
- Sir? Saan kayo-- Sir? Nurse! - Sir?
Tulong.
'Wag na kayong magsayang ng oras.
May bara sa proximal left anterior descending artery ko.
- Kailangan ko ng angio-- - Tingnan po natin ang EKG.
Tama na 'yan. Gawin n'yo na ang sinabi ko.
Ayos lang po ang kalagayan n'yo.
Mukhang-- Mukhang tama po kayo.
Oo, palagi akong tama.
Diyos ko.
Oras ng pagkamatay, 7:58 p.m.
Si Arthur man ang nag-umpisa ng makabagong pharmaceutical business
at nagdala ng milyon sa pamilya niya, pero ang pamangkin niya, si Richard,
pinakawalan ang isang halimaw...
Dito po, Dr. Sackler.
...at nagdala ng bilyon.
Aabutin ng sampung taon,
pero... ang pagkawala ni Arthur at pagpalit ni Richard
ang naging simula ng OxyContin.
At dahil wala na si Arthur sa eksena,
may naging plano si Richard.
Pero kailangan niya muna ng mahalagang sangkap,
at ang tanging balakid sa kaniya ay ang malaki't magulo niyang pamilya.
- Bakit pa natin 'to pinag-uusapan? - Gaano pa 'to katagal?
- Stanley, kailangan naming maintindihan. - Hayaan n'yo siyang magsalita!
Sinusubukan namin! Pambihira, Stanley. Ano bang makukuha namin?
Mukhang nag-hypothecate si Arthur ng napakarami niyang obra at pera.
"Hypothecated?" Ano'ng ibig sabihin ng "hypothecated"?
Ibig sabihin may utang siyang pera. At hindi lang pera, pati mga obra.
May malalaking utang sa Harvard, sa Met, sa Smithsonian, sa Columbia...
At sino'ng magbabayad n'on?
Maraming negosyo si Arthur at nilagay niya ang mga pangalan n'yo.
- Aling mga negosyo? - Sige.
Douglas McAdams, Medical Tribune International,
Napp Pharmaceuticals, MD publications...
- Alam mo-- - Hindi ko alam--
Medimetriks, Purdue Frederick MRS, IMS, MSCDC.
Di ko alam ang mga negosyong 'yon.
Nakalagay ang mga pangalan n'yo roon.
Kaya pinapayo kong i-liquidate n'yo para mabayaran ang malalaking utang.
- Stanley, walang pera si Papa? - Hindi, hindi. Baka.
- Kunin n'yo na ang Purdue. - Hindi 'yon magandang idea.
Hahati-hatiin nila para maliit lang makukuha natin? Hindi.
Ibigay n'yo na sa kanila ang lahat kapalit ng Purdue.
Nasa Purdue ang nag-iisang mahalagang gamot, ang MS Contin.
Niche drug 'to ngayon sa mga taong may cancer.
Kapag lumipas ang patent, wala na tayong makukuha.
Nandoon ka dati, wala ka ring nakuha.
Totoong kompanya ang Purdue na binili n'yo ni Arthur.
Totoong may ginagawa sila. Di lang naiintindihan ng mga taong 'yon.
Wala silang ginawa kundi puro satsat.
Hindi! Hindi! Hindi namin--
Bahala sila kumain ng canapés, gagawa kami ng paraan.
Oo, pero wala ka pang nailabas na gamot sa publiko.
Ilang dekada pa ang hihintayin, at wala pa tayong kahit ano.
- Wala na 'tong pag-asa. - Alam namin ang mga sakit.
Oo, siguradong alam mo 'yon.
Tayo ang gumawa ng MS Contin, naiintindihan natin ang sakit.
Naiintindihan ko ang sakit.
Lahat ng asal ng tao ay dahil sa dalawang bagay,
para takasan ang nararamdamang sakit at makaramdam ng sarap.
Paulit-ulit 'yon.
Takasan ang nararamdamang sakit at makaramdam ng sarap.
Sakit, sarap, sakit, sarap.
Paulit-ulit.
Ganoon lang ang buhay ng tao.
'Yon ang katotohanan sa pagiging tao, kung paano mabuhay.
Pero kung papagitna tayo roon, sa gitna ng sakit at sarap...
Kung maging daan tayo para sa lahat na gustong tumakas sa sakit,
mababago natin ang mundo.
Tatapusin natin ang sinimulan ni Arthur.
At di na ulit magiging problema ang pera kahit kailan.
- Oo nga. - Oo.
Purdue ang gumawa ng isa sa pinakamabisang painkiller
na lumabas sa publiko, at sinasabing ligtas itong gamitin.
Bukod sa pera, ano sa tingin mo ang nakahikayat kay Sackler?
Pandak si Napoleon, kaya sinakop niya ang Europe.
Naging Batman si Batman dahil pinatay ang mga magulang niya.
- 'Yon ba ang tinatanong mo? - Oo.
Noong college, sinubukan niyang gumawa ng gamot na magbibigay ng orgasm.
Mahilig siyang magbakasyon sa Thailand.
Asparagus ang paborito niyang gulay. Wala akong pakialam sa motibasyon niya.
Walang silbi 'yon dahil nagawa na niya.
Kahit malaman n'yo pa ang dahilan, hindi gagaan ang pakiramdam n'yo.
E ikaw, Ms. Flowers?
Ano'ng dahilan mo?
Ang tanging mayroon ako, trabaho.
'Yon lang? Trabaho lang?
Trabaho lang.
SULAT MULA SA STATE CORRECTIONAL INSTITUTION
'Yon, yon!
CHUCK BROWN ANG AMA NG GO GO
Buwisit!
Ano ba 'yan.
Hindi, hindi.
Ito po ang Tomb Raider helpline. May bayad po ito na--
- Hi, si Edie 'to. - Hello, Ms. Edie. Ano'ng maitutulong ko?
Magdadalawang minuto na ako sa Level 14.
Sa Atlantis, sa pool room, at hindi ko alam kung paano makaalis dito.
Mga 16 beses na akong namatay.
Hello?
Kailangang mong tumawid sa space ng dalawang beses.
- Una, i-spring mo ang mga trap. - Sandali lang.
- Tapos lumabas ka-- - Ayos. Nakuha ko na.
Magaling. Tapos kumaliwa ka, umakyat sa pinkamataas na block at tumalon...
May dragon sa taas ng pangatlong column.
- Salamat. - Walang anuman, Ms. Edie.
- Kung may maitutulong pa ako... - Wala na.
Ayos na ako. Good night.
Ay good morning pala, kung nasaan ka man.
Bureaucat ako.
Bureaucracy ang nagpapanatili ng kaayusan.
Kaya maayos, gumagana, at gumagalaw ang lipunan.
Walang sibilisasyon kung walang bureaucracy.
Spreadsheets ang dahilan kaya di gumuguho ang mundo, at...
Magaling ako sa trabaho ko.
Pambihira, 'wag mo akong...
Kailangan ko ng kopya ng bawat invoice sa nakalipas na dalawang taon
Berde para sa legitimate charges.
May kailangan ba akong malaman?
Dilaw para sa fraudulent charges na alam ko na,
at pula, pula sa mga nagsinungaling ka.
- Wala na. - Sigurado ka?
Pangako.
Pambihira, 'wag mo akong...
Noong may namula, natuwa ako.
Noong 1998, kaunti pa lang ang nakakaalam ng tungkol sa OxyContin.
Kahit na may alam ka, baka di mo rin alam ang nagagawa nito.
At 'yon ang plano.
Mahalaga 'yon para sa plano ni Richard.
Dahil pagmamay-ari na ng Sacklers ang Purdue,
kailangan nilang makahanap ng maibebentang gamot.
'Yong pipilahan.
At malaki ang tinaya ni Richard sa sakit.
Magaling na aso.
Ito na.
Sobrang bait mo, 'no?
Ang bait. Handa ka na ba?
Handa ka na bang kumita kasama ako?
Mahal na mahal kita.
Tara na.
- Magandang umaga. - Magandang umaga.
Tara. Magaling.
Ang bait mo talaga. Bubuhatin muna kita.
Pero hindi siya nagsimula sa wala.
Sa loob ng 15 taon, gumagawa at nagbebenta na ang Purdue
ng morphine-based painkiller na tinatawag na MS Contin.
Kailangan lang baguhin nang kaunti para maging OxyContin.
May dalawang elemento ang MS Contin.
Siyempre, may Contin,
candy coating na dahan-dahang natutunaw sa daluyan ng pagkain
na nagbibigay ng time-release property.
At ang mahalaga na nasa gitna,
morphine sulfate, MS--
Noong ginagawa natin ang MS Contin,
may plano ba para sa second generation?
- Wala. - Bakit wala?
Dahil mabisa ang morphine.
Subok na 'to
kaya madali lang makakuha ng approval mula sa FDA.
Di lang morphine ang mabisang opiate.
'Yon ang tanging opiate na inuugnay sa kamatayan.
Hindi ko...
Gusto kong gumawa ng painkiller na mauugnay ng tao
sa paggaan ng loob nila at ng buhay nila.
Gumawa tayo ng bago.
Kaya mo ba 'yon?
Ito ang naging simula ng masamang idea.
- Oo. - Gawin mo.
Kumuha sila ng isang klase ng heroin na nakabalot sa time-release coating
at pinalitan ng mas malakas.
Gusto ko 'to.
Medyo mapanganib 'to.
Mag-iingat ka.
Pero gusto ko 'to.
Sige...
May sasabihin akong salita
at sabihin n'yo kung ano'ng una n'yong maiisip.
Kahit sino puwedeng mauna.
Codeine.
Dentista.
Gamot sa ubo.
Wisdom teeth.
Pampatulog.
- Lagnat. - Salamat.
Ngayon naman, "morphine"?
Kamatayan.
Cancer.
Mga addict.
Sobrang sakit.
Ngayon naman, ano'ng naiisip n'yo sa salitang "oxycodone."
Percocet ba 'yon?
"Oxy", parang tungkol sa baga 'yon.
Parang oxygen?
Hoy. Ano ba 'yan?
May problema ba?
Tingnan n'yo? Alam nilang lahat ang morphine,
pero hindi nila alam ang oxycodone.
Walang may alam. Puwede natin 'yong gawing kahit ano.
Gusto mong gumawa ng gamot na dalawang beses na mas malakas kaysa morphine
at ibibigay mo sa milyon-milyong mga tao?
Oo. Gusto ko.
Malaking problema kapag nasobrahan sila.
Kung binabantayan ng doktor,
ligtas ang mga gamot na 'to.
Mawalang galang na, sa tingin ko hindi 'yon tama.
- Kahit na MS Contin, maraming nasobrahan-- - Oo, oo. Sige.
Gagawa tayo ng malakas na gamot
at ibibigay 'yon sa milyon-milyong tao?
Oo, oo. Tama 'yon.
Nang may pagbabantay ng doktor.
At pahintulot ng FDA.
Heto.
Tingnan n'yo 'to.
Nagrereseta ng morphine ang mga doktor
dahil parang kamatayan ang morphine.
Pero sa oxycodone, ito ang mga bago nating pasyente.
At noon sana ang pagkakataon
na napigilan ang lahat.
Kung humindi sana si Raymond o si Mortimer o kung sino man,
hindi sana tayo nag-uusap ngayon
at kasama pa sanang kumakain ngayon ng mga tao ang pamilya nila.
Alam kong nakakatakot. Alam kong nag-aalala kayo.
Isang trahedya ang kuwentong ito.
Pero ibabalik natin sa mga tao ang buhay nila.
Aalisin natin ang nararamdaman nilang sakit.
Ano'ng itatawag natin?
OxyContin.
Ang gamot na hindi mo alam na kailangan mo pala.
Ganoon nagawa ni Richard ang gamot niya.
Ano sa tingin n'yo?
Ganoon ipinanganak ang OxyContin.
'Yon na ang magandang idea si Richard,
isang gamot na hindi matatanggihan ng taong nangangailangan.
Kalahati pa lang 'yon ng plano, at hindi pa 'yon ang pinakamalala.
Dito pumasok ang impluwensiya ni Tito Arthur.
Isa siyang salesman
at alam niya na kasing bisa ng produkto ang mensaheng dala nito.
Alam ni Richard ang mensahe,
at higit sa lahat, kung paano 'to sasabihin.
Bumuo siya ng sales force
para ikalat ang balita tungkol sa OxyContin.
Kumuha sila ng magaganda't guwapong nakapagtapos ng kolehiyo
na kayang magsalita na parang mga doktor,
at tinuruan nila kung ano'ng sasabihin.
Temperature, heart rate, respiratory rate, at blood pressure.
Vital signs ang tawag sa mga 'to. Pero alam n'yo kung ano ang di vital sign?
Ang sakit.
Ang sakit na nararamdaman n'yo ang huling titingnan ng doktor
kapag sinusuri nila kayo.
O ang lola n'yo.
O ang boyfriend n'yo.
- Hello, Frank. - Shannon.
Noon pa man, sakit ang symptom ng pinsala o karamdaman,
pero hindi isang bagay na ginagamot.
Uy! Uupo ka na lang diyan at buong araw kakain?
Ayusin mo na 'yong sasakyan.
- Pagtapos ko. - Pagtapos mo?
Tatlong bowl ng pagkain na 'yan?
Hindi aalis ang sasakyan.
Wala nang mangyayari sa 'yo.
Sisirain mo ang banyo sa pagkain na 'yan.
- Nakakainis na! Kukunin ko na 'to. - Naglalaro ako.
Papatayin ko na 'yan. Umalis ka na.
Walang pakialam ang mga doktor sa sakit na nararamdaman n'yo.
Dahil hindi nila ito naiintindihan.
At ang pag-aaral ng medisina ay ano, pitong taon?
Alam n'yo ba kung gaano katagal ang pagtuturo sa kanila tungkol sa sakit?
Apatnapu't walong minuto.
Hindi kailangang baguhin ng pasyente ang buhay nila dahil lang sa sakit.
Kailangang baguhin ng doktor ang treatment nila rito.
Di na natin kailangang tiisin ang sakit.
Kaya na natin 'tong malagpasan.
- Hi. - Heto.
Ako si Shannon.
Salamat.
May paraan tayo para malagpasan 'to.
May solusyon kami.
OxyContin.
'Yon ang sagot.
Kung pasok kayo sa hinahanap namin,
sasamahan n'yo kami sa krusada namin para baguhin kung paano harapin ang sakit.
Maraming taon ang ginugol ng Purdue para magawa ang OxyContin.
Mabisa, pangmatagalan, at ligtas na gamot para sa sakit,
na ginagamit sa maraming klase ng mga pasyente.
Pero hindi n'yo lang ito basta ibebenta.
Kukumbinsihin n'yo ang mga doktor na seryosohin ang sakit.
'Wag kayong magkakamali.
Magiging bahagi kayo ng isang maganda, dakila,
at kakaibang rebolusyon para baguhin ang buhay ng mga tao.
Sundan n'yo ako.
- "Maganda." - Maganda.
- "Kakaiba." - Kakaiba.
- "Dakila." - Dakila.
- "Rebolusyon." - Rebolusyon.
- At "babaguhin ang buhay ng mga tao." - Babaguhin ang buhay ng mga tao.
Isa pa!
- "Maganda." - Maganda.
- "Kakaiba." - Kakaiba.
- "Dakila." - Dakila.
- "Rebolusyon." - Rebolusyon.
- At "babaguhin ang buhay ng mga tao." - Babaguhin ang buhay ng mga tao.
Tama ang pasya n'yo. Alam n'yo naman 'yon, di ba?
- Oo naman. - Excited ka na ba?
Sobra.
Ang galing mo roon.
- Salamat. - Sa totoo lang.
Puwede ba akong magtanong?
Kailan kaya darating ang una kong suweldo?
Ano'ng kailangan mo?
Kung kailan ako susuweldo.
Dahil wala kang pera at matutuluyan?
Tumuloy ka muna sa 'kin.
Ginawa rin 'yon ng ilang babae habang nagsisimula pa lang sila.
Bibigyan ka namin ng pera at hahanapan ng matitirahan.
May bakante akong kuwarto.
- Totoo ba? - Oo.
- Salamat. - Walang anuman.
- May itatanong ako sa 'yo. - Ano 'yon?
May MS ka ba o scoliosis?
- Wala. - Kung ganoon. Tumayo ka nang tuwid.
'Wag kang lumakad ng ganiyan.
Karapat-dapat ka rito.
Nasira ni Deon Dyer ang tie, at nangunguna na ngayon si Tar Heels...
Ano ba 'to.
Grabe.
Ang sakit.
Lil, kailangan kita. Pumunta ka rito saglit.
May nangyari sa 'kin.
Oo, ganoon ang nangyari.
Ihi.
- Grabe 'to-- - Ano'ng ginawa mo?
Natapunan ako ng ihi.
Diyos ko.
- Ang dami. - Kumalat.
- Sige. - Salamat.
- May maitutulong ba ako? - Kunan mo ako ng--
Ty, halika saglit.
- Tingnan mo 'to. - Hindi, ayos na 'to.
Puwede mo ba akong kunan ng towel? Kaya mong iangat ang puwit mo?
Kakapalit ko lang kay Kaylee. Bakit ngayon pa?
- Grabe 'to. - Nakakadiri ka.
May lampungan akong naririnig at may ihi pa, alam n'yo...
- Matanda na naman kayo. - Baka gusto n'yo sa kuwarto.
Gusto mo bang paliguan kita?
Kasi...
Ayos ka lang.
Naiintindihan mo?
- Tumingin ka sa akin. - Di ko mapigilang tumawa.
Alam ko. Magiging maayos ka rin.
Ito ang pinakamagandang view sa Ohio.
Dito ang kuwarto mo.
Parang bahay mo na 'to.
Gamitin mo lahat ng drawer, sa 'yo lahat 'yan.
- Ang ganda. - Sana mahilig ka sa purple.
Oo, mahilig ako sa purple.
Dito ang banyo, hati tayo.
Banyo, mainit na shower.
Ang ganda ng bath tub na 'yan.
At Moroccan Rose bath oil 'yon, puwede mong gamitin.
Ito ang sala, halata naman, at may private roof deck sa itaas
na may sobrang gandang Jacuzzi.
May sasakyan ka?
Oo, sa mama ko, pero ginagamit ko muna.
Sige, kukunan kita ng parking permit.
- May cash ka? - Wala masyado.
Kukunan din kita ng cash.
Mahalaga ang araw na 'to.
Oo.
Magsaya tayo.
- Mahilig ka sa champagne? - Oo.
Cheers.
Salamat.
Para sa bago mong buhay, Shannon Shaeffer.
Di ka pa nakatikim ng champagne, 'no?
Heto.
Gusto lang-- Gusto lang kitang pasalamatan para sa pagkakataong ito--
Una sa lahat, kailangan natin 'tong ayusin. Di bagay.
Kailangan nating bumili ng mga bagong damit.
Amuyin mo.
- Seryoso ka? - Oo. Amuyin mo.
Imported na leather mula Italy. Ano'ng amoy?
- Imported leather mula Italy? - Hindi.
Amoy pera.
Amuyin mo ulit.
Oo, ang bango.
Ang ganda ng binti mo.
Maganda ang katawan mo.
- Di tayo sigurado diyan. - Ang sexy mo.
- Pumasok na kayo. Lily, Glen. - Salamat at kinita mo kami agad.
Masaya ako palagi na makita kayo.
Kumusta ka naman, champ?
Hindi masyadong mabuti.
Parang hindi naman.
- May problema ba? - Parang ganoon na nga.
Sige. Tingnan mo ang chart na 'to.
Sa scale na 1 hanggang 10, gaano kasakit?
- Nasa 5 o kaya-- - Hindi, siyam.
Sobrang sakit at hindi siya makatulog, kaya hindi rin ako makatulog.
- Kaya... - Di makatulog.
Oo. Di na gumagana ang binigay mo.
Hindi? Binigyan kita ng Vicodin. Standard 'yon.
Pero may bago akong ibibigay sa 'yo.
OxyContin ang tawag.
Katulad din ng Vicodin,
pero umaabot ng 12 oras nang walang mintis.
- Maganda 'yon. - Sige...
uminom ka ng isa sa umaga.
Isa bago ka matulog sa gabi,
di ka na magigising sa hatinggabi dahil sa sakit.
- At makakatulog na rin ako? - Masarap na tulog.
- Makakatulog tayong lahat. - Masarap na tulog para sa inyong dalawa.
- Ligtas ba 'to? - Kasing ligtas ng ibang opioid.
Ang magandang balita, di mo kailangang inumin palagi.
- Sige na. - Ayos na?
- Subukan natin. - May tiwala ako sa 'yo, Dok.
Umalis ka na. Matulog ka nang mabuti.
Saglit pala, Glen.
Papaalalahanan pala kita na may isang posibleng side effect.
- Ano 'yon? - Ang constipation.
'Yon.
- Sige. - Sige na. Matulog ka na.
Kaya na namin 'yon.
Sige. Constipation.
Kailangan kong makausap si Dr. Coyle.
- Sino po kayo? - Edie Flowers.
Lagot.
Lagot talaga.
Tinanong kita kung may dapat pa ba akong malaman pero sinabi mo na wala, di ba?
- Oo. Tama. - Hindi ka nagsabi ng totoo sa akin.
Sinabi ko sa 'yo ang lahat.
Nagreseta ka ng bagong gamot,
na hindi ko pa narinig kahit kailan, nang 1,098 beses sa loob ng anim na buwan.
Mas maraming reseta pa 'yon kaysa pasyente, at 5% ng Carroll County.
Alam natin parehas na hindi totoo ang mga pasyenteng 'to
at kalokohan ang lahat ng 'to.
Binigyan kita ng pagkakataon.
Lagot ka ngayon.
Teka lang.
Dr. Coyle, puwede mo bang sabihin sa 'kin ang tungkol sa OxyContin?
Inabuso ng Purdue, at ni Richard Sackler,
ang tiwala sa pagitan ng doktor at pasyente...
nagbenta sila ng pag-asa sa mga walang laban na tao,
ibang klaseng kasamaan ang ganoon!
Pinagsama ni Richard Sackler ang dalawa sa pinakanakakaadik na bagay,
kasakiman at opium.
Kapag naunawaan n'yo 'yon...
Kapag naunawaan n'yo 'yon,
hindi 'yon matatanggap ng isip n'yo.
Magbabago ang tingin n'yo sa mundo.
HANGO SA LIBRO NI BARRY MEIER
HANGO SA ARTIKULO NI PATRICK RADDEN KEEFE, "THE FAMILY THAT BUILT THE EMPIRE OF PAIN"
Ang pagsasalin ng subtitle ay ginawa ni Cathrea Fernandez