1
00:00:06,923 --> 00:00:11,094
NETFLIX — ORYGINALNY SERIAL DOKUMENTALNY

2
00:00:20,645 --> 00:00:22,772
Zaledwie 50 lat temu

3
00:00:23,440 --> 00:00:26,276
wyruszyliśmy wreszcie na Księżyc.

4
00:00:40,331 --> 00:00:45,837
Po raz pierwszy mogliśmy
podziwiać z dala własną planetę.

5
00:00:53,344 --> 00:00:58,683
Od tamtego dnia ludzka populacja ponad
dwukrotnie zwiększyła swoją liczebność.

6
00:01:04,189 --> 00:01:08,651
Serial ten przedstawia
ocalałe cuda natury,

7
00:01:09,569 --> 00:01:12,280
odkrywając to, co musimy chronić,

8
00:01:12,655 --> 00:01:16,826
aby zapewnić przetrwanie
ludzkości i przyrodzie.

9
00:01:41,017 --> 00:01:46,564
Strefy polarne naszej planety
mogą wydawać się nam nieosiągalne.

10
00:01:52,737 --> 00:01:55,573
Nie oznacza to jednak,
że nie mamy na nie wpływu.

11
00:02:00,578 --> 00:02:05,458
Nieświadomie zmieniamy te lodowe światy.

12
00:02:08,878 --> 00:02:11,965
Zmiany wpłyną nie tylko na bieguny,

13
00:02:12,841 --> 00:02:14,425
lecz na całą planetę.

14
00:02:34,028 --> 00:02:40,994
LODOWE ŚWIATY

15
00:02:44,038 --> 00:02:45,081
Antarktyda.

16
00:02:48,293 --> 00:02:52,463
Południowy kraniec naszej planety
i najzimniejsze miejsce na Ziemi.

17
00:02:56,217 --> 00:02:59,387
Od 30 milionów lat jest skuta lodem.

18
00:03:01,723 --> 00:03:05,977
W jej centralnej części pokrywa lodu
ma grubość czterech kilometrów.

19
00:03:09,564 --> 00:03:12,525
Pod lodem pogrzebane są wysokie góry.

20
00:03:15,945 --> 00:03:18,823
Straszliwy ziąb sprawia, że każdej zimy

21
00:03:19,240 --> 00:03:23,161
zamarza tu 19 milionów
kilometrów kwadratowych oceanu,

22
00:03:23,578 --> 00:03:26,122
co podwaja rozmiary pokrywy lodu.

23
00:03:30,168 --> 00:03:33,046
Gdy wiosną topnieje lód morski,

24
00:03:33,463 --> 00:03:37,342
na brzegi kontynentu powraca życie.

25
00:03:44,849 --> 00:03:48,478
Półwysep ciągnący się na północ,
w stronę Ameryki Południowej,

26
00:03:49,062 --> 00:03:52,482
jako pierwszy uwalnia się z okowów zimy.

27
00:03:59,948 --> 00:04:01,616
Gdy pęka lód morski,

28
00:04:03,576 --> 00:04:05,328
powraca życie.

29
00:04:30,645 --> 00:04:33,898
Na tym obszarze
żyje więcej gatunków zwierząt

30
00:04:34,190 --> 00:04:36,818
niż na całej Antarktydzie.

31
00:04:54,335 --> 00:04:58,339
Pingwiny białobrewe
większość czasu spędzają w morzu.

32
00:05:00,717 --> 00:05:04,971
Wiosną muszą jednak wejść na ląd,
by znieść jaja.

33
00:05:06,180 --> 00:05:09,100
W wodzie są najszybszymi z pingwinów,

34
00:05:11,102 --> 00:05:15,023
jednak na lądzie
ich życie wyraźnie zwalnia.

35
00:05:26,743 --> 00:05:30,413
Droga na tereny lęgowe
wiedzie pod stromą górę.

36
00:05:35,752 --> 00:05:37,587
Ale pingwiny się nie poddają.

37
00:05:43,760 --> 00:05:48,181
Ścieżki wydeptane
przez tysiące maleńkich łap

38
00:05:48,389 --> 00:05:51,017
prowadzą do czegoś
niesłychanie tu rzadkiego.

39
00:05:56,773 --> 00:05:57,774
Nagiej skały.

40
00:06:04,655 --> 00:06:08,159
Ponad 99% Antarktydy spoczywa pod lodem.

41
00:06:09,327 --> 00:06:10,912
Skrawki nagiej skały

42
00:06:11,037 --> 00:06:14,540
są jedynymi miejscami,
w których pingwiny mogą złożyć jaja.

43
00:06:20,004 --> 00:06:22,131
Samiec maszeruje od 30 minut.

44
00:06:26,260 --> 00:06:29,931
Dotarł już prawie na szczyt,
gdzie czeka na niego partnerka.

45
00:06:46,072 --> 00:06:49,033
Samiec ofiaruje jej kamień,

46
00:06:49,742 --> 00:06:53,996
cegiełkę do budowy gniazda i podarek,
którym chce się wkupić w jej łaski.

47
00:07:02,588 --> 00:07:04,507
Wrócił w samą porę.

48
00:07:08,761 --> 00:07:11,139
Ma na utrzymaniu nowego członka rodziny.

49
00:07:26,863 --> 00:07:30,908
Pingwiny białobrewe były niegdyś rzadkie
w tej części Antarktydy,

50
00:07:31,409 --> 00:07:36,247
jednak obecnie ich liczba zwiększa się
wraz z rosnącymi temperaturami.

51
00:07:44,380 --> 00:07:48,384
Lód morski wygląda
na płaski i pozbawiony życia.

52
00:07:50,678 --> 00:07:54,640
Pod nim kryje się jednak inny świat.

53
00:08:01,689 --> 00:08:04,901
Gdy światło przenika przez topniejący lód,

54
00:08:05,026 --> 00:08:09,030
algi uwięzione zimą w lodzie
zaczynają kwitnąć.

55
00:08:12,074 --> 00:08:14,118
Ten wywrócony do góry nogami świat

56
00:08:14,243 --> 00:08:17,330
jest polarnym odpowiednikiem
wielkich stepów.

57
00:08:20,708 --> 00:08:24,462
Lód staje się glebą,
na której wyrastają rośliny.

58
00:08:25,630 --> 00:08:28,549
Wkrótce zjawiają się stada roślinożerców.

59
00:08:33,471 --> 00:08:34,639
Kryle antarktyczne.

60
00:08:37,934 --> 00:08:41,479
Biliony skorupiaków kłębią się
w wodach Antarktyki.

61
00:08:42,563 --> 00:08:47,568
Korzystając z ochrony, jaką daje im lód,
pożywiają się algami w świetle słońca.

62
00:08:54,575 --> 00:08:56,953
Jednak sielanka nie trwa długo.

63
00:08:59,372 --> 00:09:03,501
Gdy lód się stopi, kryle stracą ochronę.

64
00:09:09,215 --> 00:09:10,925
Wtedy zjawiają się drapieżcy.

65
00:09:21,561 --> 00:09:24,480
Choć pingwiny utraciły
umiejętność latania,

66
00:09:24,814 --> 00:09:28,067
formują stada jak inne ptaki.

67
00:09:40,454 --> 00:09:41,831
Im dłużej nurkują,

68
00:09:41,914 --> 00:09:45,126
tym więcej czasu potrzebują
na zaczerpnięcie powietrza.

69
00:09:51,340 --> 00:09:53,968
Powietrze pod nastroszonymi
piórami pingwinów

70
00:09:54,385 --> 00:09:56,929
nadaje ptakom opływowy kształt.

71
00:10:00,182 --> 00:10:01,475
Ostatni wdech...

72
00:10:04,645 --> 00:10:06,897
i stado znowu daje nura.

73
00:10:14,905 --> 00:10:19,827
Pingwiny nurkują za krylami
na głębokość ponad 200 metrów.

74
00:10:36,344 --> 00:10:39,055
Jednorazowy połów całego stada

75
00:10:39,805 --> 00:10:43,184
dla olbrzyma jest zaledwie kęsem.

76
00:11:01,661 --> 00:11:03,663
Długopłetwce oceaniczne z tropików

77
00:11:03,746 --> 00:11:07,249
pokonały ponad 8000 kilometrów,
by tu dotrzeć.

78
00:11:11,087 --> 00:11:14,006
Ten lubi pożywiać się sam.

79
00:11:26,811 --> 00:11:29,814
Jego technika, połączenie skoku i wypadu,

80
00:11:30,314 --> 00:11:33,609
działa tylko wtedy,
gdy kryle są blisko powierzchni wody.

81
00:11:35,986 --> 00:11:40,533
Nadpływające walenie zaczynają łączyć siły
i polować wspólnie.

82
00:11:51,794 --> 00:11:53,254
Skacząc równocześnie,

83
00:11:53,337 --> 00:11:58,509
mogą pożywić się krylami
wypadającymi z paszczy partnera.

84
00:12:39,133 --> 00:12:44,430
Niektóre długopłetwce współpracują
w jeszcze bardziej złożony sposób.

85
00:13:01,280 --> 00:13:04,784
Dzieje się to,
gdy kryle odpływają na głębiny.

86
00:13:14,794 --> 00:13:19,006
W odpowiednim momencie
wydmuchują powietrze ze swoich nozdrzy.

87
00:13:28,849 --> 00:13:29,975
Współpracują,

88
00:13:30,059 --> 00:13:33,395
tworząc wokół swej zdobyczy zasłonę bąbli.

89
00:13:42,071 --> 00:13:46,867
Zacieśniająca się spirala
zbija kryle w zwartą grupę.

90
00:13:49,453 --> 00:13:53,165
Wtedy walenie rzucają się na swoje ofiary.

91
00:14:16,438 --> 00:14:19,483
Niemal wszystkie długopłetwce
z półkuli południowej

92
00:14:19,859 --> 00:14:22,820
przypływają na Antarktykę,
by pożywiać się krylami.

93
00:14:29,702 --> 00:14:34,123
Zakazy połowów przyczyniły się
do wzrostu liczebności tych waleni.

94
00:14:35,416 --> 00:14:38,711
Długopłetwce mogą jednak utracić
swoje źródło pożywienia.

95
00:14:42,256 --> 00:14:44,133
W ciągu ostatnich 50 lat

96
00:14:44,550 --> 00:14:47,678
rosnące temperatury
i zanikający lód morski

97
00:14:48,053 --> 00:14:53,058
doprowadziły do zmniejszenia liczby krylów
w Oceanie Południowym o ponad połowę.

98
00:15:00,858 --> 00:15:05,404
Inni morscy myśliwi
szukają tu nieco większej zdobyczy.

99
00:15:16,123 --> 00:15:18,125
Oto główni drapieżcy Antarktyki.

100
00:15:20,753 --> 00:15:23,964
Mieczniki, czyli orki oceaniczne.

101
00:15:26,634 --> 00:15:31,221
Ponad połowa wszystkich orek
żyje w wodach Antarktyki.

102
00:15:36,852 --> 00:15:42,441
Specjalnością tego stada
są polowania na pingwiny.

103
00:15:53,118 --> 00:15:56,622
Orki muszą być teraz ostrożne.

104
00:16:03,754 --> 00:16:09,051
Muszą polować bezszelestnie,
tak, by nie usłyszała ich zdobycz.

105
00:16:37,079 --> 00:16:40,541
Pingwin potrafi
wyprowadzić w pole jedną orkę,

106
00:16:41,500 --> 00:16:43,836
ale ze stadem najczęściej nie ma szans.

107
00:17:11,280 --> 00:17:13,323
Choć polowanie zdaje się okrutne,

108
00:17:14,658 --> 00:17:19,455
dla orek jest ono momentem przekazywania
ważnych umiejętności kolejnym pokoleniom.

109
00:17:41,560 --> 00:17:43,729
Od orek po kryle,

110
00:17:44,188 --> 00:17:49,568
życie wszystkich żyjących tu istot
zależy od lodu morskiego Antarktyki.

111
00:18:09,129 --> 00:18:13,592
Morza otaczające Antarktydę
są najniebezpieczniejszymi wodami świata.

112
00:18:23,977 --> 00:18:27,856
Skotłowane wody wydobywają z głębin
składniki odżywcze,

113
00:18:28,023 --> 00:18:33,862
tworząc ogromne łowiska dla takich
nomadów, jak ten albatros wędrowny.

114
00:18:51,547 --> 00:18:55,759
Pod falami prądy morskie
płynące od bieguna

115
00:18:56,051 --> 00:19:00,347
rozsiewają składniki odżywcze
po całej planecie, nawożąc oceany

116
00:19:00,722 --> 00:19:03,225
i wspomagając regulację temperatur.

117
00:19:30,002 --> 00:19:32,880
Georgia Południowa.

118
00:19:37,217 --> 00:19:38,760
Wyspa leży na tyle daleko,

119
00:19:38,844 --> 00:19:42,347
by nawet zimą znajdować się
poza zasięgiem lodu morskiego.

120
00:19:43,557 --> 00:19:46,101
Wiele zwierząt
żyje na niej przez cały rok.

121
00:20:04,453 --> 00:20:09,833
Pisklę albatrosa wędrownego
siedzi w swoim gnieździe od początku zimy.

122
00:20:11,001 --> 00:20:15,505
Malec jest zdany na rodziców
powracających do niego z pożywieniem.

123
00:20:17,424 --> 00:20:22,346
Jego kolejne posiłki mogą dzielić dni,
a nawet tygodnie.

124
00:20:23,013 --> 00:20:26,266
Pisklę nie jest jednak samo
w swoim oczekiwaniu.

125
00:20:30,187 --> 00:20:34,566
Młode albatrosy rosną przez cały rok,

126
00:20:34,816 --> 00:20:37,277
nim będą gotowe do pierwszego lotu.

127
00:20:44,910 --> 00:20:50,332
Następnie wylatują na morze,
by powrócić na ląd kilka lat później.

128
00:21:05,097 --> 00:21:09,643
Lądowanie na trzymetrowych skrzydłach
wymaga wprawy.

129
00:21:12,271 --> 00:21:15,399
Albatrosy to nie samoloty –
nie mają odwracaczy ciągu.

130
00:21:35,711 --> 00:21:38,588
To pierwsze pisklę tej samicy.

131
00:21:42,884 --> 00:21:47,431
Matka opiekuje się swoim młodym
od sześciu miesięcy. Zostało drugie tyle.

132
00:21:51,685 --> 00:21:54,354
Jej pisklę powinno już być większe.

133
00:21:54,855 --> 00:21:58,317
To znak, że jej partner go nie dokarmiał.

134
00:22:00,152 --> 00:22:03,238
Możliwe, że samiec zginął
jak wiele innych albatrosów

135
00:22:03,322 --> 00:22:06,158
zaplątanych w sieci rybackie.

136
00:22:12,122 --> 00:22:16,501
Georgia Południowa doskonale nadaje się
do wychowywania ptasiego potomstwa.

137
00:22:17,878 --> 00:22:21,131
Obecnie jednak gniazduje tu
coraz mniej albatrosów.

138
00:22:21,631 --> 00:22:22,883
W ostatnich latach

139
00:22:22,966 --> 00:22:27,054
liczba ptaków w wieku rozrodczym
zmniejszyła się o 40 procent.

140
00:22:34,144 --> 00:22:38,815
Czekające w gnieździe pisklę
jest bezpieczne.

141
00:22:40,067 --> 00:22:42,652
Na wyspie nie ma lądowych drapieżników.

142
00:22:48,367 --> 00:22:52,579
Drapieżców nie brakuje jednak w morzach
otaczających Georgię Południową.

143
00:22:55,624 --> 00:22:59,669
W lodowatych wodach
kwitnie wielkomorszcz gruszkonośny.

144
00:23:06,510 --> 00:23:09,471
To doskonałe miejsce
do urządzenia zasadzki.

145
00:23:17,979 --> 00:23:22,692
Lamparty morskie spędzają tu zimę,
gdy zamarzają wody Antarktyki.

146
00:23:25,737 --> 00:23:27,989
Powinny już wrócić na południe,

147
00:23:30,367 --> 00:23:32,536
ale w tym roku zostały tu dłużej.

148
00:23:39,000 --> 00:23:42,129
Istnieje ważny powód ich opóźnienia.

149
00:23:50,554 --> 00:23:52,431
Żyją tu pingwiny królewskie.

150
00:23:57,978 --> 00:24:00,147
Każdy z nich stanowi obfity posiłek.

151
00:24:01,773 --> 00:24:03,150
Trzeba go tylko złapać.

152
00:24:11,074 --> 00:24:12,909
Powracające do piskląt pingwiny

153
00:24:12,993 --> 00:24:16,204
nie mają wyboru:
muszą przepłynąć obok myśliwych.

154
00:24:24,212 --> 00:24:26,423
Pingwiny rzadko pływają w ten sposób.

155
00:24:28,550 --> 00:24:32,804
To wyczerpująca technika,
jednak znacznie szybsza od nurkowania.

156
00:25:15,222 --> 00:25:19,184
Trudno wyłuskać ruchomy cel
spośród panikującego tłumu.

157
00:25:25,398 --> 00:25:28,443
O wiele łatwiej jest
zapolować na marudera.

158
00:25:37,285 --> 00:25:40,830
Ostre jak brzytwa zęby
kontra kłujący dziób.

159
00:26:12,612 --> 00:26:13,655
Pat.

160
00:26:14,990 --> 00:26:17,659
Pościg wyczerpał oba zwierzęta.

161
00:26:27,752 --> 00:26:31,590
Myśliwy postanowił zrezygnować z posiłku
i uniknąć walki.

162
00:26:41,600 --> 00:26:44,519
Pingwin przeżył chwile grozy,

163
00:26:44,978 --> 00:26:49,316
jednak nim dotrze do swojego pisklęcia,
czeka go jeszcze więcej trudności.

164
00:26:54,738 --> 00:26:57,365
To nie będzie byle spacerek.

165
00:27:25,602 --> 00:27:28,772
Na szczęście nikt
nie ma dziś ochoty na pingwina.

166
00:27:35,320 --> 00:27:38,782
Lepiej jednak
nie drażnić śpiących olbrzymów.

167
00:27:52,420 --> 00:27:57,801
Samice słonia morskiego nie lubią,
gdy ktoś przerywa im drzemkę.

168
00:27:59,386 --> 00:28:03,306
Ale to czterotonowe samce
stanowią prawdziwe zagrożenie.

169
00:28:14,150 --> 00:28:17,320
Słonie morskie walczą o dostęp do samic.

170
00:28:25,578 --> 00:28:30,709
Pingwiny wolałyby uniknąć
stratowania przez rozwścieczone olbrzymy.

171
00:28:41,678 --> 00:28:43,096
Droga ucieczki!

172
00:28:48,059 --> 00:28:49,144
Pora wiać!

173
00:29:01,823 --> 00:29:03,992
Pingwin dociera do ptasiego żłobka.

174
00:29:06,411 --> 00:29:08,830
Czeka go ostatnia próba.

175
00:29:11,124 --> 00:29:14,836
Musi znaleźć swoje pisklę
w półmilionowym tłumie.

176
00:29:19,215 --> 00:29:20,091
Wzywa je...

177
00:29:29,517 --> 00:29:32,729
i nasłuchuje odpowiedzi.

178
00:29:41,654 --> 00:29:44,365
Pisklę może być daleko stąd,

179
00:29:44,908 --> 00:29:46,534
po drugiej stronie kolonii.

180
00:29:50,830 --> 00:29:52,624
Ale z pisklakami tak już jest.

181
00:29:53,208 --> 00:29:54,918
Nie mogą usiedzieć w miejscu.

182
00:29:57,295 --> 00:29:59,547
Choć to niewiarygodne,

183
00:29:59,631 --> 00:30:03,593
pisklę i jego rodzic rozpoznają się
wzajemnie w tym wielkim hałasie.

184
00:30:13,603 --> 00:30:17,148
Czego się nie robi, by nakarmić dziecko.

185
00:30:20,276 --> 00:30:22,070
Maluch nie ma bladego pojęcia.

186
00:30:29,285 --> 00:30:31,079
Jak na tak niewielką wyspę,

187
00:30:31,246 --> 00:30:35,166
Georgia Południowa zapewnia przetrwanie
niebywałej liczbie istot.

188
00:30:40,004 --> 00:30:43,174
Ich egzystencja
ostatecznie zależy od kryli

189
00:30:43,383 --> 00:30:46,845
rozwijających się pod lodem
wokół Półwyspu Antarktycznego.

190
00:30:49,889 --> 00:30:51,432
Zanikający lód morski

191
00:30:51,891 --> 00:30:55,395
stawia przyszłość Georgii Południowej
pod znakiem zapytania.

192
00:31:11,202 --> 00:31:13,705
Na drugim krańcu planety, na północy,

193
00:31:14,414 --> 00:31:18,877
skutki zmian klimatu
są jeszcze bardziej odczuwalne.

194
00:31:21,045 --> 00:31:24,090
Arktyka nie jest kontynentem
otoczonym oceanem.

195
00:31:25,425 --> 00:31:28,261
To zamarznięty ocean otoczony lądem.

196
00:31:32,307 --> 00:31:37,228
Wiosną lód morski wciąż sięga najdalej.

197
00:31:42,734 --> 00:31:48,948
To ogromne tereny łowieckie
jednego z największych mięsożerców świata.

198
00:32:00,668 --> 00:32:04,088
Samiec niedźwiedzia polarnego
poszukuje kolejnego posiłku

199
00:32:04,505 --> 00:32:08,551
na zamarzniętych
fiordach Svalbardu w Arktyce.

200
00:32:13,139 --> 00:32:16,893
Rozgląda się za fokami,
podstawą jego diety.

201
00:32:24,525 --> 00:32:28,488
Musi zjeść dwie trzecie swojego
rocznego zapotrzebowania na pokarm

202
00:32:28,780 --> 00:32:33,117
nim lód stopnieje
i jego tereny łowieckie znikną.

203
00:33:06,734 --> 00:33:11,739
Foka obrączkowana nie miała wyboru.
Musiała porzucić swoje młode.

204
00:33:22,417 --> 00:33:26,879
Kiedyś mogłaby zbudować legowisko
w lodowej fałdzie.

205
00:33:28,589 --> 00:33:32,427
Obecnie morze zamarza tak późno,
że lód jest całkowicie płaski.

206
00:33:33,177 --> 00:33:36,389
Młode nie miało się gdzie schronić.

207
00:33:47,275 --> 00:33:51,154
Jak na razie, zmiany przynoszą
niedźwiedziom korzyści.

208
00:33:51,654 --> 00:33:53,448
Jednak w dłuższej perspektywie

209
00:33:53,531 --> 00:33:56,909
doprowadzi to
do gwałtownego spadku liczby fok.

210
00:34:01,039 --> 00:34:05,626
Płaski lód ma także negatywny wpływ
na życie niedźwiedzi.

211
00:34:06,502 --> 00:34:10,465
Drapieżcy nie mają się gdzie schować,
skradając się w stronę ofiary.

212
00:34:15,136 --> 00:34:20,141
Matka, której w polowaniu towarzyszy
młode, ma dodatkowo utrudnione zadanie.

213
00:34:36,240 --> 00:34:39,535
Niedźwiedziątko nie poznało jeszcze
znaczenia ostrożności

214
00:34:41,287 --> 00:34:43,206
podczas polowania na foki.

215
00:34:45,875 --> 00:34:48,211
Coraz mniej fok chowa się w kryjówkach,

216
00:34:48,336 --> 00:34:51,756
więc uczenie się
tej przydatnej niegdyś techniki

217
00:34:52,840 --> 00:34:54,550
stało się niemal bezcelowe.

218
00:35:06,229 --> 00:35:10,691
Malec dowiedział się chociaż,
jak wygląda kryjówka fok.

219
00:35:22,370 --> 00:35:26,916
Niedźwiedzia mama wie,
że pochmurny dzień sprzyja polowaniu.

220
00:35:28,459 --> 00:35:31,003
Maluch wie natomiast,
kiedy zachować powagę.

221
00:35:39,303 --> 00:35:42,223
Dorosłe foki stanowią
znacznie lepszy posiłek.

222
00:35:54,026 --> 00:35:57,238
Niedźwiedziątko ostrożnie
podąża śladami matki.

223
00:35:59,490 --> 00:36:02,285
Stara się nie wypaść
z nadanego przez nią rytmu.

224
00:36:06,622 --> 00:36:08,791
Jeden fałszywy krok oznacza porażkę.

225
00:36:15,756 --> 00:36:18,176
Matka i syn muszą być idealnie zgrani.

226
00:36:44,577 --> 00:36:47,538
Większość polowań na foki
kończy się porażką.

227
00:36:55,087 --> 00:36:57,506
Niedźwiedzie nie ustają w poszukiwaniach.

228
00:37:01,344 --> 00:37:03,554
Malec oddala się od matki...

229
00:37:06,182 --> 00:37:07,850
i dostaje kolejną szansę.

230
00:37:18,611 --> 00:37:21,447
Mała foczka została sama na lodzie.

231
00:37:32,166 --> 00:37:36,754
Młody niedźwiedź powinien się teraz
wykazać zdecydowaniem, a nie ostrożnością.

232
00:37:41,842 --> 00:37:43,678
Matka nie może nic poradzić.

233
00:37:46,472 --> 00:37:50,559
Pozostała jej nadzieja,
że młode dotrze do niej na czas.

234
00:37:58,150 --> 00:38:00,987
Młody, niedoświadczony myśliwy się waha.

235
00:38:11,163 --> 00:38:12,873
Ale jego matka wie, co robić.

236
00:38:36,856 --> 00:38:38,941
Pod lodem maluch jest bezpieczny.

237
00:38:44,947 --> 00:38:50,536
Niedźwiedzie potrafią się przystosowywać,
ale polegają na lodzie morskim.

238
00:38:52,455 --> 00:38:56,125
Gdy zniknie lód, znikną i one.

239
00:39:10,222 --> 00:39:13,768
Lato dotarło do Archipelagu Arktycznego.

240
00:39:14,352 --> 00:39:18,189
Trwa coroczne topnienie lodu morskiego.

241
00:39:27,782 --> 00:39:30,701
Gdy topnieje lód, zjawiają się nomadowie.

242
00:39:50,304 --> 00:39:54,433
Oto narwale,
pierwowzory legend o jednorożcach.

243
00:39:55,434 --> 00:40:01,190
Ich trzymetrowe rogi
są w rzeczywistości przerośniętymi kłami.

244
00:40:02,149 --> 00:40:06,362
Przeznaczenie tych kłów,
podobnie jak same narwale,

245
00:40:06,695 --> 00:40:08,948
do dziś owiane jest tajemnicą.

246
00:40:14,662 --> 00:40:18,374
Każdego lata narwale płyną
do tego samego miejsca w Arktyce,

247
00:40:18,749 --> 00:40:23,129
czekając cierpliwie na pęknięcie lodu...

248
00:40:26,173 --> 00:40:30,136
i utworzenie korytarza,
którym będą mogły przepłynąć.

249
00:40:43,441 --> 00:40:45,568
W końcu pojawia się pęknięcie.

250
00:40:47,903 --> 00:40:50,906
Droga do osłoniętych, płytkich zatok.

251
00:41:12,261 --> 00:41:16,849
Narwale są wyjątkowo płochliwe.
Rzadko udaje się nagrać je pod wodą.

252
00:41:44,835 --> 00:41:49,340
Walenie chętnie korzystają z korytarzy
powstających w pękającym lodzie,

253
00:41:49,548 --> 00:41:52,718
bo zapewniają im one
schronienie przed drapieżnikami.

254
00:42:01,560 --> 00:42:05,439
W ten sposób odnajdują także
nowe żerowiska.

255
00:42:18,786 --> 00:42:23,707
Lód morski nie tylko zapewnia przetrwanie
zwierzętom żyjącym na biegunach.

256
00:42:25,709 --> 00:42:30,381
Silnie wpływa na klimat całej planety.

257
00:42:33,551 --> 00:42:36,136
Biała powierzchnia ochładza Ziemię,

258
00:42:36,387 --> 00:42:40,307
odbijając większość promieni słonecznych.

259
00:42:50,693 --> 00:42:53,112
Ciemna powierzchnia robi coś przeciwnego:

260
00:42:53,904 --> 00:42:56,824
wchłania ponad 90% promieni słonecznych,

261
00:42:57,199 --> 00:42:58,826
ocieplając Ziemię.

262
00:43:03,372 --> 00:43:04,707
Gdy lód się kurczy,

263
00:43:04,999 --> 00:43:09,795
tracimy jedną z ochronnych osłon
naszej planety.

264
00:43:13,966 --> 00:43:15,384
Przez tysiące lat

265
00:43:15,593 --> 00:43:19,430
panowała równowaga pomiędzy
zamarzaniem oceanu i topnieniem lodu.

266
00:43:20,180 --> 00:43:21,807
To się jednak zmieniło.

267
00:43:22,558 --> 00:43:24,685
Obecnie, podczas letnich miesięcy

268
00:43:24,935 --> 00:43:30,065
lód pokrywa powierzchnię
o 40% mniejszą niż w latach 80-tych.

269
00:43:39,533 --> 00:43:44,288
Arktyka ociepla się dwa razy szybciej
niż jakikolwiek inny obszar planety.

270
00:43:45,247 --> 00:43:51,754
Do 2040 roku Ocean Arktyczny będzie latem
niemal zupełnie pozbawiony lodu.

271
00:44:09,229 --> 00:44:14,193
Zanik lodu będzie miał straszliwe skutki

272
00:44:14,443 --> 00:44:16,862
dla istot, które potrzebują go do życia.

273
00:44:30,167 --> 00:44:33,504
Północno-wschodnie wybrzeże Rosji.

274
00:44:50,437 --> 00:44:55,651
Oto największe
zgromadzenie morsów na planecie.

275
00:45:06,912 --> 00:45:12,251
Na jednej plaży
zebrało się ich ponad 100 tysięcy.

276
00:45:19,925 --> 00:45:23,846
Zwierzętami powoduje desperacja,
a nie ich wolny wybór.

277
00:45:27,975 --> 00:45:31,353
W naturalnych warunkach
morsy powinny przebywać na lodzie.

278
00:45:38,152 --> 00:45:41,071
Lód wycofał się jednak daleko na północ.

279
00:45:42,740 --> 00:45:46,368
Ta wyspa jest jedynym miejscem,
w którym morsy mogą odpocząć,

280
00:45:46,618 --> 00:45:48,036
wracając z żerowisk.

281
00:46:02,885 --> 00:46:05,929
Młode musi trzymać się swojej matki.

282
00:46:14,521 --> 00:46:17,524
Trudno jednak o choć skrawek wolnej ziemi.

283
00:46:37,294 --> 00:46:42,382
Jedyna droga wiedzie przez
stłoczone ciała morsów.

284
00:46:44,968 --> 00:46:47,513
Zwierzęta pod spodem
mogą zostać zmiażdżone.

285
00:46:55,896 --> 00:46:58,398
Nietrudno o wybuch paniki.

286
00:47:20,420 --> 00:47:25,717
W takich warunkach
morsy same stwarzają sobie zagrożenie.

287
00:47:31,557 --> 00:47:35,435
Niektórym udaje się uciec przed tłumami.

288
00:47:40,941 --> 00:47:43,652
Wspinają się na 80-metrowe klify.

289
00:47:49,408 --> 00:47:54,788
To niebywały wyczyn dla jednotonowych
zwierząt przywykłych do życia na lodzie.

290
00:48:08,010 --> 00:48:10,929
Na szczycie można wygodnie odpocząć.

291
00:48:18,729 --> 00:48:21,523
Morsy poza wodą mają słaby wzrok.

292
00:48:23,609 --> 00:48:26,153
Wyczuwają jednak zwierzęta w wodzie.

293
00:48:31,742 --> 00:48:35,454
Gdy zgłodnieją, muszą wrócić do morza.

294
00:49:22,084 --> 00:49:24,252
W swojej desperacji

295
00:49:24,711 --> 00:49:28,924
setki morsów spadają z wysokości,
na którą nie powinny były się wspinać.

296
00:50:30,902 --> 00:50:36,616
Morsy zaczęły gromadzić się w ten sposób
niemal każdego roku.

297
00:50:43,790 --> 00:50:49,421
Życie tych zwierząt,
podobnie jak życie niedźwiedzi i fok,

298
00:50:49,796 --> 00:50:50,714
ulega zmianom.

299
00:50:53,175 --> 00:50:56,678
Wszystkie te istoty
mierzą się z początkami zmian klimatu...

300
00:50:58,722 --> 00:51:01,391
i w rezultacie cierpią.

301
00:51:20,035 --> 00:51:26,333
W Arktyce znów zapanowała zima.
Lód morski utworzył się na nowo.

302
00:51:28,543 --> 00:51:30,670
Porządek został przywrócony.

303
00:51:34,800 --> 00:51:39,262
To ulga dla istot,
które nie mogą żyć, gdy zabraknie lodu.

304
00:51:52,567 --> 00:51:54,277
Ale jak długo jeszcze

305
00:51:54,653 --> 00:52:00,200
lodowe światy
pozostaną częścią naszej planety?

306
00:52:18,385 --> 00:52:20,470
Na stronie ourplanet.com

307
00:52:20,762 --> 00:52:25,183
dowiesz się, w jaki sposób możemy
ocalić strefy polarne naszej planety.

308
00:53:20,572 --> 00:53:23,033
Tłumaczenie napisów: Aleksandra Basińska

