Ang trahedya noong Setyembre 11, muli,
ay nagbigkis sa tadhana ng ating dalawang bansa.
Pumunta kayo sa Afghanistan para labanan ang terorismo,
at kaming mga Afghan ay tinanggap at niyakap kayo
para sa pagpapalaya ng aming bansa.
Sama-sama nating winakasan ang paghahari ng terorismo.
Ang kampanya ng US sa Northern Alliance matapos ang 9/11
ay talagang nakasira sa network ni Osama bin Laden.
Lahat ng ahensiya ng gobyerno ng US
ay nakatuon para pigilan at patayin siya,
pero malakas na banta pa rin siya.
Nagtungo ang Taliban sa hangganan ng Pakistan,
at sila'y nangako na babangon at babalik muli.
Sabi ng isang Taliban, "May sarili kaming drones at cruise missiles,
at sila ang mga suicide bomber."
Kapag ang kalaban mo ay mga handang magpasabog ng sarili
at patayin ka, talagang nakakatakot 'yon.
Na-brainwash sila.
Ang gusto lang nila ay mamatay.
Pumayag ang mga suicide bomber na kausapin ang Canadian na mamamahayag,
at siyempre, ako 'yong mamamahayag.
Sabi ni Gary, "May misyon ako.
Susunduin natin ang 29 na Taliban at dadalhin sila sa Kabul."
Napaatras ako. "Legit ba 'to?"
Kinatatakutan mo na ang inaakala mong napakalaking premyo,
ay sa totoo lang, parang Trojan Horse
na papasok sa operasyon mo para patayin ka.
BINAGO ANG ILANG PANGALAN PARA SA KALIGTASAN
NG MGA TAONG NABANGGIT SA EPISODE NA ITO.
Sa pagbagsak ng pamahalaan ng Taliban,
na mas mabilis kaysa sa inaasahan ng gobyerno ng US,
38 bilyong dolyar ang bumuhos, kaya maraming tulong sa rekonstruksyon.
Para sa US, tapos na ang digmaan sa Afghanistan.
Ang NATO allies at mga US diplomat
sa halip na mga sundalo ng US, ang maaaring mamuno sa Afghanistan.
Ang Presidente ng US at si General Franks
at ako ay sinusubaybayan ang mga pagbabagong ginagawa sa Afghanistan,
at sa pakikipagtulungan kay Pangulong Karzai, masasabi
na nasa punto na tayo kung saan nakausad na tayo
mula sa mga aktibidad ng labanan
patungo sa panahon ng katatagan at pagpapatibay at pagpapanumbalik.
Dahil dito, ang Amerika ang nag-iisang superpower sa mundo
at kayang makamit ang anuman.
Nakamit nila ang tagumpay sa Afghanistan sa loob ng dalawang buwan.
At ang sunod, Baghdad.
Sa oras na ito, ang mga puwersang Amerikano at koalisyon
ay nasa unang yugto ng operasyong militar para disarmahan ang Iraq,
palayain mga tao nito, at ipagtanggol ang mundo sa matinding panganib.
Napagtanto ni Osama bin Laden at ng al-Qaeda
na inaalis na ng US ang kanilang pansin sa Afghanistan,
kaya inayos nila ang mga plano nila.
Nang marating ni bin Laden ang ligtas na lugar
at makabuo ng network ng mga courier at mga taong
maghahatid ng mga mensahe niya,
nagawa niyang mabuo muli ang al-Qaeda.
Pagkatapos ng nangyari,
lahat ng mahahalagang opisyal ng Amerika,
na pinamumunuan ng international atheist na si Bush,
ay sinimulang siraan kami pati sa mga bansang Muslim.
Nagsimula sila ng digmaan laban sa Islam
sa ngalan ng paglaban sa terorismo.
Isa akong case officer mula sa CIA na naglilingkod sa Afghanistan.
Mula 2005 hanggang 2008, pinaiigting pa lang ang presensiya ng militar ng US.
Sinusubukan naming paunlarin ang kakayahan na labanan ang Taliban
at tugisin ang al-Qaeda sa Pakistan.
Nagbubukas kami ng mga base at pinapabuti ang mga base
na nasa iba't ibang lokasyon sa paligid ng Afghanistan.
Sa pulitika, nanindigan ang gobyerno,
at sinubukan nilang maging normal,
at tinutulungan ng US ang mga Afghan
na magtatag ng kontrol at pamamahala sa Afghanistan.
Masasabi kong ang pagsisikap naming umunlad sa mga operasyon kontra-terorismo
at paghahanap sa al-Qaeda ay tumaas noong panahong iyon.
Pagkatapos ng 9/11,
nag-alok ang ahensiya ng magandang pinansiyal na pabuya
para maghikayat ng mga tao na maging interpreters,
at karamihan sa mga nagsilbing linguist ay mga Afghan.
Ghulam Rasul ang pangalan ko.
Orihinal na nagmula ako sa Afghanistan, sa Panjshir Valley.
Simula nang maging 16 ako, nakikipaglaban na ako.
Noon, laban sa Soviet, at ngayon sa Taliban.
Isa akong independent contractor ng CIA.
Kapag naging translator ka, isa ka ring tagapayo,
dahil sampung iba't ibang bagay ginagawa ko na walang kinalaman bilang linguist.
Pinapayuhan nila ako tungkol sa tribal code, at kung paano,
ang kinalakhan ng isang tao at kanyang pinagmulan.
Bilang isang case officer,
nakatulong 'yon sa akin na maging mas mahusay sa trabaho.
Noong Setyembre ng 2006,
nagkaroon ako ng pagkakataong makapanayam ang isang Afghan
na tinitingnan ko bilang potensyal na source.
Lumabas kami ng embassy,
at pumunta sa malapit na intersection na tinatawag na Massoud Circle.
Nasa kanto ako noon,
hinihintay na dumating ang lalaking ito.
Bilang isang dayuhan, kakaiba at kapansin-pansin ako,
at may mga taong gusto akong patayin.
Palingon-lingon ako, tumitingin sa mga posibleng panganib.
Minsan sa paglingon ko,
may napansin ako sa aking kaliwa,
na nakaparadang itim na kotseng Toyota.
May dalawang lalaki sa loob. Nakatingin sila sa akin.
Nag-uusap kami, at… Gary,
"Bakit kaya nakaparada dito ang kotseng ito?
Di naman 'yan paradahan."
Ministry of Health, US Embassy, mahigpit ang seguridad sa lugar.
Sinabi ko sa kanya, "Afghanistan ito. Wala silang pakialam kung saan pumarada."
Tinanggap ko 'yon.
Dumating ang lalaki, kaya tumalikod na kami ni Rasul
at bumalik sa security checkpoint kasama ang lalaki,
at naglakad ng mga 150, 200 metro pabalik sa gate ng Embassy.
At makalipas ang ilang minuto, sumabog ito.
May nakabibinging pagsabog.
Damang-dama mo ang hampas nito sa hangin.
At pagkatapos, lahat ng alarma ay tumunog.
Lahat ng nasa 150, 200 metro ay talagang nawasak.
Kung nagtagal pa kami doon ng dalawang minuto,
magiging duguan kami.
Malaki ito, at may…
mahigit 35 ang nasawi at maraming tao ang nasugatan.
Pumunta ako sa security ng embassy at nagtanong,
"Uy, suicide car bombing ba 'yon?"
Sinabi nila, "Oo, tinamaan nila ang military convoy sa circle na 'yon.
Sabi ko, "Itim bang Toyota Corolla?" At nagulat sila.
Sabi nila, "Paano mo 'yon nalaman?"
Ang Taliban, ang salitang "Talib" ay mula sa salita para sa mga estudyante.
Nagmula sila sa mga madrasa, paaralang panrelihiyon ng Pakistan.
Ang kilusang Taliban ay mula sa labi ng Digmaang Sibil ng Afghan,
na naganap matapos ang pananakop ng mga Sobyet.
Nagkaroon ng ganitong kahulugan sa maraming Afghan
na ang kalupitan ng digmaang sibil,
ang katiwalian ng mga warlord,
na layon lang ay magpayaman at mang-abuso ng mga tao,
'yon ang nagbigay daan sa Taliban,
dahil nag-alok sila ng dalisay at asetikong bersiyon ng Islam.
Siyempre, ito ang ikapitong siglo na bersiyon ng Islam,
kung saan ang mga babae ay kailangang balot mula ulo hanggang paa,
nagpapasakop sila sa kanilang mga asawa,
na madalas may hanggang tatlong asawa.
May mga uri ng medieval na parusa,
pagbato hanggang mamatay at pagputol ng kamay ng mga magnanakaw.
Kaya, isa itong medyo brutal na interpretasyon ng Islam.
Ang Taliban, handang-handa silang mamatay sa labanan,
pero hindi talaga gustong magpakamatay,
pero noong nagkaroon ng ganap na paghihimagsik sa Iraq,
gamit ang mga IED at suicide bomber,
nakita nila kung gaano kalakas ang sandatang ito.
Sa mga taong 2005 hanggang 2008,
dumami ang mga IED,
dahil iyon ang napiling sandata ng Taliban.
Ang IED ay isang de-remote na bombang inilalagay sa tabi ng kalsada.
Pagkatapos, ang suicide vests,
na pinapasabog ng may suot,
o minsan, may pagsisimulang aparato
na magpapasabog nang malayuan.
At mayroon ding mga IED na dala ng sasakyan,
na maaari mong kunin ang mga compartment sa sasakyan,
at lagyan ito ng pampasabog.
Ang VBIED sa itim na Toyota noon,
ang pinakamalaki sa kasaysayan na ginamit sa Afghanistan.
Mahigit yata 90 kilogram ng pampasabog iyon.
Noong pnahong 'yon, mayroong isa kada linggo,
car bomb, o suicide attack, o iba pa.
At lumalala ito ng…
Taon-taon, lalo itong lumala.
Alam mo, kapansin-pansin
na lahat ito ay nasa mahigpit na uri ng Wahhabi Islam,
pero ang mga suicide bomber, kapag sinanay sila at handa na sa misyon,
ay binibigyan ng pera, na malaki para sa kanila,
at sinasabihan silang, "Lumabas kayo. Ayos lang kung uminom kayo ngayon."
"Ayos lang kung magbayad kayo ng babae ngayon,
kasi mamamatay kayo at mapupunta sa langit,
pero patatawarin kayo ngayon dahil gagawin n'yo iyon."
Para itong, "Heto ang pera. Lustayin mo. Tapos ay gawin mo trabaho mo."
At 'yon para sa akin…
ay masasabi kong medyo interesante.
Ilan sa mga suicide bomber na ito ay karaniwang nasa 17, 18, 19.
Isa sa mga bata…
ay personal kong tinanong kung may magulang.
Sabi niya wala.
Pitong taong gulang siya.
Napulot siya,
at tulad niya ang daan-daang bata.
Dinudukot nila ang mga batang ito. Dinadala sa training camp.
Na-brainwash sila sa loob ng tatlo't kalahating taon.
Inilalagay sila sa madrasa.
Inihihiwalay ng mga guro ang may kakayahan,
ang madadaling manipulahin.
Nagiging zombie sila.
Ang gusto lang nilang gawin ay mamatay.
Pumatay. Di na 'yon mahalaga. Gusto lang nilang pasabugin ang sarili.
Sa pakikipaglaban sa mga Sobyet,
itinayo ang mga refugee camp sa Pakistan,
kaya naging madali para sa Taliban
na mag-recruit ng mga tao.
May mga suicide bomber na tumatawid sa hangganan mula sa Pakistan,
gumagawa ng mga suicide vest,
gumagawa at naghahatid ng mga IED.
Kaya iyon ang tunay na pinagmumulan ng mga Taliban,
subalit mayroon ka ring, ayon sa US
pag walang wala ang tao,
kung mabibigyan mo siya ng bagong buhay, ng pera,
ng daan para makalabas,
mabibigyan ka rin nito ng kapangyarihan.
Naisip ko na baka puwede naming gamitin ang mga Taliban
para pigilan ang mga IED.
Kaya napakahalaga para sa CIA
na makasundo ang gobyerno ng Afghanistan,
gayundin ang NDS, ang Afghan intelligence service.
Batid nila na ang mga komplikasyon
sa etniko at katutubong samahan na bumubuo sa Afghanistan
ay isang bagay na hindi nila lubos na mauunawaan.
Huling bahagi ng 2005, ipinakilala ako ng Afghanistan Chief of Station
kay Heneral Wardak.
Siya ang Minister of Defense para sa Afghanistan.
Ang layunin ng pagpapakilala
ay upang humanap ng paraan para ang Afghanistan army
ay makipagtulungan sa CIA,
sa pagsasagawa ng mga operasyon laban sa Taliban o al-Qaeda.
Minsan ay ipinakilala ako ni Heneral Wardak kay Heneral Fahim,
na nakipaglaban kay Jalaluddin Haqqani noong 1980s,
na isa sa mga pangunahing miyembro ng Taliban.
Sabi ni Heneral Wardak, "Kung may kailangan akong gawin o isasama,
si Heneral Fahim iyon."
Nakipag-ugnayan si Heneral Fahim
sa isang Taliban mullah na nagngangalang Haimi.
Isa siyang mid-level commander sa Taliban,
at hindi siya mandirigma, isa siyang relihiyosong tao,
pero isa sa mga ginawa niya ay nagpadala ng suicide bombers
at mga bahagi ng IED sa Afghanistan.
Ang nakahikayat sa miyembro ng Taliban,
noong panahon na iyon, lumalaki pa lang ang presensiya ng US.
Nag-alok ako ng deal na, kung makikipagtulungan ka sa akin
at isusuko ang iyong armas,
A, hindi ka mapapatay,
at B, gagawa ako ng paraan para makatrabaho ka
na magiging kapaki-pakinabang sa ating dalawa.
At ang ibig sabihin no'n ay, "Okay, baka kumita ako mula dito."
Nagplano kami na makakuha ng grupo ng Taliban
na ilegal na tatawid sa hangganan,
pero makikipagkita sa akin,
at pagkatapos ay mangangako kaming di sila huhulihin, o papatayin,
at pagkatapos ay titingnan namin kung may mga paraan para magtulungan kami.
Ang pagtatawid ng 29 na mga Taliban sa hangganan mula Pakistan
patungo sa Afghanistan ay hindi madali.
Kaya, di mo gugustuhing makita ng mga Pakistani,
ayaw mong malaman ng Taliban na may kinalaman dito ang mga Amerikano,
at ang operasyon mo ay nasa teritoryo ng Afghanistan.
Sabi ng mga tao sa headquarters sa Washington, "Sandali."
"Magpapapasok tayo ng mahigit dalawampung Taliban,
at tayo ang mananagot kung ang mga taong ito ay umatake,
o manlaban, o pumatay ng tao."
"Dinala natin sila, kaya magiging masama ito para sa CIA."
May grupo ng mga dating militar ang CIA.
Ang tawag namin dito ay GRS, ibig sabihin ay Global Response Security,
at sila ang mga bodyguard ng CIA.
Isa sa mga lalaking ito, na kilala ko mula sa Iraq, at bago pa ito,
ay may callsign na "Brutus."
Ang tingin ko sa amin ay mga suporta para sa mga case officer
na nangongolekta ng intel at ginagawa ang trabaho nila.
Sinusuportahan namin sila habang pinapanatili silang ligtas.
Isipin n'yo na lang na parang pinalakas na Secret Service kami.
Pumasok si Gary sa silid ko, nakipag-inuman,
at sinabi niya, "May misyon ako. Gusto n'yo bang suportahan ito?"
Sabi ko, "Sige, ano 'yon?"
Sabi niya, "Susunduin namin ang 29 na Taliban
at dadalhin sila sa safe house sa Kabul.
Sabi ko, "Gary, may pahintulot ba ito ng headquearters,
o sinasabi mo lang iniisip mo ngayon?
"Hindi, mangyayari 'yon. Kaya n'yo ba kaming suportahan."
Kailangan mong sabihing, "Pinakamagandang desisyon ba ito?"
Gaya ng sinasabi ng mga Texan, sulit ba ang resulta ng iyong pagsisikap,
o masyado tayong nalalayo sa katotohan kaya gumagawa tayo ng kalokohan?
Isa sa mga palaging iniisip ng mga opisyal ng CIA
ay ang posibilidad na may mangyaring mali.
Isa sa mga unang bagay na nasa isip ng lahat ng opisyal ng CIA
ay ang kapalaran ni Mike Spann sa Qala-i-Jangi, noong Nobyembre 25, 2001.
Walong opisyal ng CIA ang Team Alpha. Ang pangalawang team sa Afghanistan.
Naghiwalay sila.
Nagpunta sina Mike Spann at David Tyson sa Qala-i-Jangi,
na isang kuta sa labas lamang ng Mazar-i-Sharif,
upang tanungin ang mga bilanggo ng al-Qaeda.
Terorista siya?
Oo. Terorista siya.
-Sila ay terorista? -Sa paniniwala ko.
Lahat ng lalaking ito terorista. Tingin ko terorista ka.
Pumunta ka rito sa Afghanistan para pumatay ng tao.
Hindi ako…
Okay, Mike, gusto mo siyang makausap?
Isa sa mga bagay na hindi napagtanto nina David Tyson at Mike Spann
na ang mga al-Qaeda na ito ay hindi nakapkapan nang maayos.
Taga-saan ka?
-Sa Pakistan. -Pakistan?
-Bakit ka pumunta sa Afghanistan? -Para sa Jihad.
-Laban kanino? -Laban sa terorismo ng USA.
Pero ngayon, bilanggo na kayo sa Mazar-i-Sharif.
Oo. Walang problema. Lahat ay patas sa pag-ibig at digmaan.
Ang nangyari ay, ang mga mandirigmang al-Qaeda na ito
ay nagpaputok, nagpasabog ng granada, pumatay ng mga guwardiya…
upang tumakas,
at sa loob ng 30 segundo o higit pa,
nagkapalit ang kapangyarihan sa loob ng Qala-i-Jangi,
at ang mga mandirigmang al-Qaeda ang may kontrol.
Kaya si Mike ay halos lumaban gamit ang kanyang mga kamay,
subalit nawala siya sa ilalim ng mga bangkay.
At si David, sa sarili niyang kuwento, ay walang pagpipilian.
Kailangan niyang pumatay o mapatay,
at iyon ang ginawa niya.
Nakaligtas siya at hindi si Mike Spann,
at ganoon ang nangyari ng araw na iyon.
Palaging nasa isip ng sinumang CIA ang sitwasyong Qala-i-Jangi.
PARANGAL KAY MIKE SPANN 1969-2001
BAYANING NAGBUWIS NG BUHAY PARA SA KALAYAAN
DI MALILIMUTAN KATAPANGAN, SAKRIPISYO NIYA
SAMAHAN AT PAGPALAIN SIYA NG DIYOS
Para sa operasyong tulad nito, ikaw bilang isang case officer,
ay nakatutok sa mga mekanika
para himukin ang isang tao na pumanig sa 'yo,
hindi mo masyadong pag-iisipan ang sitwasyon ng seguridad.
Kaya, ang mga opisyal ng Ground Branch, mga paramilitar ng CIA,
ay ang mga taong nagpakadalubhasa dito sa lahat ng oras.
At tulad ng mga Navy SEAL o Delta Force,
matatapos nila ang trabaho nang may pinakamataas na kahusayan sa pagpatay,
napakabilis, at nakakapaglabas din sila ng mga tao.
Mga lima o anim sila na pumunta sa hangganan.
Ang legal na tawiran ay tinatawag na Torkham Gate,
at ang ilegal na tawiran ay nasa malapit na wadi.
Maraming smugglers at mga taong ilegal na tumatawid doon.
Nagbubulag-bulagan ang mga opisyal tungkol dito.
Ang Taliban, inutusan namin sila na paisa-isang tumawid.
Parang pinoprotektahan nito kami mula sa…
isang grupo nila kung susubukan nilang salakayin kami.
Ang pangunahing alalahanin noon,
ay maaaring may suot na suicide vest ang sinuman sa mga ito.
Alam ko ang pagyakap na ibibigay at ang pagdampi ng pisngi na ginagawa
sa isang tradisyonal na pagbati ng tribo.
Nagawa kong lapitan ang bawat isa kasama si Heneral Fahim
at yakapin ang bawat isa at dampian ang mukha.
Pero pag ginawa ko iyon, siyempre, hinahawakan ko tagiliran at likod nila,
at mararamdaman ko kung may armas o suicide vest sila.
Ang tulad ni Gary ay kayang makita kung may nakatagong sandata,
kung may pinagpapawisan, o kung may kinakabahan.
Kaya, ang ganoong direktang ugnayan
ay parang isang inspeksiyon mula sa makaranasang CIA case officer.
Ito'y isang bagay na kailangan ng tapang
dahil kung magkamali ito, baka ikaw ang mapatay.
Kinokontrol sila ni Haimi.
Tumawid siya, pero naghintay siya hanggang makatawid ang karamihan,
na sa tingin ko, ay para malaman na hindi namin sila huhulihin o sasaktan.
At pagkatapos, tumawid siya.
Ang plano ay, A, kailangan handa kaming protektahan ang mga Afghan,
pero, B, kailangan naming patayin sila kung magdesisyon silang lahat na umatake.
At nagsimula kaming umakyat sa mahaba't mahirap na daan puntang Kabul.
Pag-alis nila sa hangganan, alam ng mga Taliban na iyon
na nasa proteksiyon namin sila, kaya nanganganib ang buhay nila.
Sigurado akong takot din sila gaya ng pagkatakot namin.
Ang paglalakbay sa kalsada mula Jalalabad hanggang Kabul,
ay medyo mahaba, at may matatarik na bangin
na walang harang sa mga pagliko.
Nakakatakot itong bagtasin sa anumang oras,
at lalo na ngayon, mayroon kaming 29 na Taliban.
Bago kami umalis,
isa sa mga bagay na ipinagawa ko sa istasyon
ay ang ikuha kami ng safe house sa Kabul.
Nalaman ko na walang safe house,
kaya tinawagan ko sa telepono si Heneral Wardak, na Minister of Defense.
Minura niya ako at sinigawan. Sabi niya,
"Gusto mo na sa loob ng 24 na oras ay makahanap ako ng bahay sa Kabul
para lihim na paglagyan ng 29 na kaaway ng bansa ko,
at gusto mo ngayon na?"
Pero siya ang Minister of Defense,
kaya nakahanap siya ng bahay na may basement,
na puwede naming rentahan saglit
at ilagay ang mga taong ito sa basement.
Ang safe house na nakuha ng heneral
ay isang dalawang palapag na gusali na may basement.
Lumipat kami doon ng gabi, kaya medyo naikukubli ka ng dilim,
pero ito ay nasa isang malaking lugar ng mayayaman sa Kabul.
At, sa totoo lang, wala kang magagawa sa ganoong lokasyon
na puwede mong ilihim ng matagal.
Si Brutus ay isa sa mga GRS na pumunta sa safe house
para magbigay ng seguridad sa mga CIA case officer doon.
Sa aspeto ng seguridad, hindi ito magandang bahay.
Bawat bahay sa taas namin ay mas matangkad sa amin.
Nakalantad kami sa paglabas-masok, at mas lalong lumala mula roon.
Pagkapasok namin, sabi namin, "Diyos ko, ito'y napakapangit na bahay."
May basement area kami na iisa ang pasukan at labasan,
at isa itong bangungot sa seguridad.
At sabi ko, "Kung mag-iinterview kayo, dapat nasa ilalim ng hagdan."
Isa sa mga sinabi niya sa akin, para sa emergency planning,
"Uy, kung sisimulan ng mga ito na labanan tayo,
wag kang magtatago sa sulok na ito,
dahil mahihirapan kaming alisin ka sa sulok na 'yon."
Ito ay paghiwalay ng isa sa karamihan. Alam mo na?
Sasalakayin ng mga lobo ang nag-iisang usa, tupa, o anuman
na lumalabas at nagiging mahina.
Hindi ito magtatagal. Karamihan sa kanila ay masama ang tingin sa amin.
Parang hindi sila masaya na makauwi,
at ito ay nakakabahala.
Kinakabahan ang lahat noon. Siyempre, iniisip nila,
"Ito na ba? Dito ba nila tayo papatayin?"
Isa sa mga Taliban ang nahihirapan. Alam kong masakit ang ulo niya.
Nalaman ko mula sa interpreter na masakit ang ngipin niya.
Kaya, kumuha ako ng Motrin, Tylenol, at bumaba at sinabing,
"Kapatid, ito ang magpapagaan sa pakiramdam mo."
Sabi ng matatanda, "Hindi, di kami umiinom ng gamot n'yo sa Kanluran."
Uminom ako ng dalawa. "Kita n'yo? Walang problema."
Kinuha niya ito, at kinabukasan, nginitian niya ako
at sinabi niya, "Ayos na."
Nang makita ng grupong Taliban na nagbigay ng panlunas ang Amerikano
at pinagaan ang pakiramdam ng lalaki, tingin ko doon nila naisip na,
"Okay, hindi tayo papatayin,
at mapagkakatiwalaan ang mga taong ito."
Sa puntong ito, tapos ka na sa mahihirap na gawain.
Nadala mo ang 29 sa Afghanistan mula Pakistan.
Hindi na ito mukhang patibong,
at ngayon kailangan mo nang tantiyahin kung maaari silang bumaligtad,
kung maaari silang magtrabaho para sa iyo,
at kung maaari silang maging susi
sa pag-unlock ng IED suicide bomber network,
at maging asset na makapagliligtas ng buhay ng mga Amerikano at Afghan.
Pinatira namin ang Taliban,
at pagkatapos, sa sumunod na 48 oras,
sinimulan namin silang suriin.
Umasa kami sa ilang linguist, mga interpreter mula sa CIA,
pati na rin kay Heneral Fahim,
na tumulong sa amin sa pagtatanong
at hinarap ang bawat isa para makita namin
ang klase ng impormasyon at aktibidad na mayroon ang lalaking ito.
At kung kapaki-pakinabang siya,
baka konektado siya sa isang IED cell.
Baka alam niya kung nasaan ang mga nakatagong pampasabog.
Baka may koneksiyon siya sa mas mataas na Taliban,
o kahit sa tao ng al-Qaeda.
Iyon ang mga susuriin sa kanila.
Napagtanto siguro ni Gary na,
"Marami sa kanila ang mababa ang antas."
"Simulan nating salain ang grupo
at pagtuunan ang mga taong gusto nating makausap."
Sa grupong ito ng 29 na Taliban,
may nahanap kaming anim na sa tingin namin ay mapagkakatiwalaan.
Ang mga natira ay pinadala ko pabalik sa Pakistan,
sa mga refugee camp, dala ang kaunting pera
at isang "pangako" na di sila makikipag-away
laban sa US o Afghanistan.
At saka, may sapat na impormasyon ako tungkol sa kanila,
para magawa kong miserable ang buhay nila sa pagsasabing,
"Nakipagkita ka sa isang Amerikano."
May larawan kami ng grupong 'yon ng mga Taliban
kasama ang ilang lalaking taga ahensiya.
Ang panganib na sinuong nila ay,
kung matuklasang nakikipagtulungan sila sa US,
tiyak sa isang Taliban na itinuturing nilang taksil,
puputulin nila ang ulo mo.
Limang iba pa sa mga Taliban ang itinatago ko sa Kabul,
at ginamit ko sila na parang Taliban cell.
Mas itinuon ko ang pagsisikap ko kay Haimi, na pinuno ng grupo.
Mas edukado siya kaysa sa iba.
Sanay na siyang namumuno.
Sa totoo lang, mayabang siya.
Pinabalik ko siya sa Pakistan para ipagpatuloy ang puwesto niya,
pero palihim na makipagtulungan sa amin.
Sa minsang pakikipag-usap kay Haimi,
sinabi niya sa amin na ang mga nakatatandang Taliban
ay inutusan siyang magpadala ng bus sa Afghanistan
na naglalaman ng lahat ng pampasabog,
detonator, mga triggering device.
Napigilan namin ang bus na iyon at nadiskubre namin
lahat ng mga sangkap na magsusuplay sa isang pabrika ng IED.
Binalaan ni Haimi si Fahim
na inutusan siyang magpadala ng dalawang suicide bomber
sa Kabul para magsagawa ng kanilang suicide operation.
Iniisip ko kung paano ko makikilala ang mga suicide bomber.
Gumawa ako ng kuwento para sabihin ni Fahim sa kanila
na may kilala siyang Canadian na mamamahayag
na nasa panig ng Taliban.
At kakapanayamin sila ng mamamahayag pero pagkatapos nilang magpakamartir,
isusulat niya ang mga kuwento at ibabahagi sila sa mundo
at ang kanilang sakripisyo, at pasisikatin sila.
Kaya, sa huli, pumayag ang dalawang lalaki
na kakausapin nila ang Canadian na mamamahayag.
At, siyempre, ako 'yong mamamahayag.
Nais mong pagkatiwalaan ka.
Ipresenta ang sarili mo bilang isang taong tapat at totoo,
pero nagpapanggap ka na ibang tao.
Pero pag nagsimula kang kumilos sa role mo, at tuok na tutok ka,
halos maniwala ka sa sarili mo na ikaw iyong Canadian na mamamahayag
na sinusubukang kunin ang kuwento ng mga suicide bomber ng Taliban.
Sa pakikipag-usap sa mga suicide bomber,
nalaman ko ang sitwasyon nila
at nakilala ang bawat isa.
Ang tanging magagawa nila
na magbibigay ng anumang halaga sa kanilang buhay
ay magpakamatay,
at pagkatapos, sila'y gagantimpalaan sa langit,
at kahit paano ay mababayaran ang kanilang pamilya.
Gusto naming makunan 'yon sa camera ng Afghan intel service,
para magamit nila na parang isang public affairs campaign
upang ipakitang masama ang mga Taliban
sa pagkuha ng mga inosenteng tao mula sa mga nayon,
at i-brainwash sila, at gawing mga suicide bomber.
Alam ng pamilya ko na nandito ako, pero di nila ako mapipigilan.
Nandito ako para magpakamatay sa Amerika.
Pero ang bawat tao, habang papalapit sa punto ng tiyak na kamatayan,
ay magkakaroon ng tanong. Mapapa-isip sila tungkol dito.
Kung makakausap mo sila at masusuri ang motibasyon nila, malaking bagay ito.
Puwede nilang sabihin ang impormasyon tungkol sa network,
sino'ng nagpadala sa kanila doon, ano'ng ruta ang dinaanan nila.
Kaya nga, napakahalagang source nila.
May malamig na panahon ang Afghanistan.
Nakasuot ako noon ng lokal na damit at may nakabalot na balabal.
Dahil nilalamig at nanginginig 'yong binata habang kinakausap ako,
inalis ko ang balabal ko at ibinalot sa kanya,
at sinabihan siyang maging kumportable.
Nang handa na akong umalis, inalis niya ang balabal
at ibinalik sa akin, at sinabi ko, "Hindi, sa iyo na 'yan. Itago mo."
Sinabi nila sa akin na, pagkaalis ko,
sinabi ng dalawang suicide bomber na 'yon,
"Wow, wala pa kaming nakilalang taga-Kanluran,
at akala namin lahat sila masama,
pero mukhang mabait ang isang iyon."
"Mukha siyang normal at may pakialam."
"Mabuti na lang Canadian siya at hindi Amerikano."
At dahil doon,
sa loob ng dalawa o tatlo pa naming pagpupulong,
nagpakita ako ng habag, kinausap ko sila tungkol sa buhay nila,
at kung ano ang kailangan para magkaroon sila ng makabuluhang buhay
sakaling bumalik sila.
Kasi, sa puntong iyon, ang mga tanong ko sa kanila
ay tungkol sa pagsasanay at indoktrinasyon at recruitment nila bilang suicide bomber,
hindi talaga ako umaaktong mamamahayag,
at, pakiramdam ko nagawa kong makuha ang tiwala nila
sa pagiging totoo ko.
Sa huli, sinabi ko sa kanila,
"Uy, Amerikano ako, at CIA ako."
Inalok ko yata sila,
ng ilang daang dolyar.
Hindi yata hihigit sa 650.
Sapat na upang sila'y makapagsimula
at di na muling bumalik para maging suicide bomber.
Hindi lang nito nailigtas sa kamatayan ang mga suicide bomber,
kundi pati na rin, ang di mabilang na magiging biktima.
At sa huli, para sa akin, ay iyon ang pinaka layunin.
Kung tutuusin, ang mga ipinamalas ni Gary Harrington
ay ang pinakamahusay na magagawa ng isang opisyal ng CIA.
Nasa gitna ka ng digmaan.
Inililigtas mo ang buhay ng mga Amerikano.
Nakikipagtulungan ka sa mga kaalyadong Afghan.
Sinusubukan mong gumawa ng pagbabago.
At wala ka nang mahihiling sa isang opisyal ng CIA na higit pa roon.
At palagi akong… oo, siguro,
nalaman ko kalaunan, na itinuturing sa CIA, lumalabag sa rules,
pero lumalabag ako di para sa pansariling kapakanan, kundi para sa…
para maisagawa ang misyon.
Nakatayo ako sa tuktok ng kabundukan ng Tora Bora noong 2001,
noong umaayon ang lahat sa amin,
ang al-Qaeda ay nagtatago, ang Taliban ay nagtatago.
Masayang masaya ang lahat. Na parang nanalo matapos ang 9/11.
At sinabi ko sa mga tao sa paligid ko na,
"Uy, para tayong kampeon."
Pero ang manatiling kampeon at di matalo
ay magiging mahirap.
Kaya, alam ko na,
sa huli, ang pag-alis…
ay kailangang mangyari.
Pero naniniwala ako na ang paraan nilang ginawa,
at hindi pag-iwan ng presensya ng US doon,
o hindi pagtiyak na ang mga taong pinagkatiwalaan ko,
na nagprotekta sa buhay ko, na di namin naprotektahan ang buhay nila,
iyon ang masakit.
Nakipag-ugnayan ako kay Rasul.
Bahagi siya ng resistance.
Iniwan niya ang trabaho sa CIA at bumalik sa Afghanistan.
Ngayon, nagtatrabaho siya kay Massoud,
ang anak ni Ahmad Shah Massoud,
ang orihinal na pinuno ng Panjshiri bago ang 9/11,
at tinutulungan ni Rasul si Massoud
na maging pangunahing pinuno ng resistance.
Obligado ako.
Kailangan ko itong gawin.
Kailangan kong sumama sa resistance at lumaban.
Hikayatin ang mga tao.
Tumatanda na ako, pero ang problema ay,
gagawin ng Pakistan ang Afghanistan
na nangungunang estadong terorista sa mundo.
At mangyayari ito kung hindi kami lalaban.
Puno ng kaguluhan ngayon sa Afghanistan,
at pakiramdam mo, para saan ang lahat?
Pero di pa ito ang wakas ng kuwento.
Hindi pa nagtatagumpay ang Taliban na pamahalaan ng maayos ang Afghanistan.
At sa tingin ko may susunod pang kabanata.
Tagapagsalin ng Subtitle: Mildred Matematico